Bai_18_Tuc_ngu_ve_thien_nhien_va_lao_dong_san_xuat2c9a3449b76

PowerPoint Presentation Giáo viên Lê Thị Hà VĂN HỌC DÂN GIAN Truyện dân gian Truyền thuyết HỆ THỐNG CÁC THỂ LOẠI VĂN HỌC DÂN GIAN ĐÃ HỌC Thơ ca dân gian Lớp 6 Lớp 7 Truyện cổ tích Truyện ngụ ngôn Truy[.]

Trang 1

Giáo viên: Lê Thị Hà

Trang 2

VĂN HỌC DÂN GIANTruyện dân gian

Truyền thuyết

HỆ THỐNG CÁC THỂ LOẠI VĂN HỌC DÂN GIAN ĐÃ HỌC

Thơ ca dân gian

Truyện cổ tích Truyện ngụ ngôn Truyện cười

Tục ngữ

Ca dao

Trang 6

Tuần :20

Tiết:73

TỤC NGỮ VỀ THIÊN NHIÊN

VÀ LAO ĐỘNG SẢN XUẤT

Trang 7

Tiết 73: TỤC NGỮ VỀ THIÊN NHIÊN VÀ

có nhịp điệu, hình ảnh thể hiện những kinh nghiệm của nhân dân về tự nhiên, lao

động sản xuất, con người và

xã hội.

Trang 8

II- Đọc- hiểu văn bản:

1.Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng, Ngày tháng mười chưa cười đã tối.

2 Mau sao thì nắng, vắng sao thì mưa.

Trang 9

Tiết 73- Bài: TỤC NGỮ VỀ THIÊN NHIÊN VÀ

LAO ĐỘNG SẢN XUẤT

I- Giới thiệu:

II- Đọc- hiểu văn bản: Có thể chia 8 câu tục ngữ

trong bài làm mấy nhóm?

Mỗi nhóm gồm những câu nào? Gọi tên từng nhóm đó.

=>Có thể chia 8 câu tục ngữ này làm hai nhóm :

- Câu 1, 2,3,4: Những câu tục ngữ về thiên nhiên.

- Câu 5,6,7,8: Những câu tục ngữ về lao động sản xuất.

Trang 10

1 Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng, Ngày tháng mười chưa cười đã tối.

2 Mau sao thì nắng, vắng sao thì mưa.

3 Ráng mỡ gà có, nhà thì giữ.

4 Tháng bảy kiến bò, chỉ lo lại lụt.

5 Tấc đất tấc vàng.

6 Nhất canh trì, nhị canh viên, tam canh điền

7 Nhất nước, nhì phân, tam cần, tứ giống.

Trang 12

Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng,

Ngày tháng mười chưa cười đã tối.

Nhận xét gì về vần, phép đối và biện pháp nghệ thuật trong câu tục ngữ này Các yếu tố có tác dụng gì trong biểu đạt?

-Vần lưng: năm- nằm; mười- cười

-Các cặp từ trái nghĩa: đêm ><ngày; sáng><tối

-Biện pháp nói quá: chưa nằm đã sáng; chưa cười đã tối

-Điệp từ:tháng, chưa, đã

=>Các yếu tố này làm nổi bật đặc điểm của hai tháng trong năm

Câu tục ngữ đã nêu lên đặc điểm gì của thiên nhiên?

=>Tháng 5: đêm ngắn, ngày dài;

=>Tháng 10: đêm dài , ngày ngắn.

Cơ sở nào để người xưa rút ra kinh nghiệm này?

=>Quan sát hiện tượng thiên nhiên này trong thực tế.

Kinh nghiệm này có giá trị như thế nào trong đời sống?

=> Câu tục ngữ giúp con người chủ động tính toán, sắp xếp thời gian, công việc, sức lao động, cả việc giữ gìn sức khỏe

Trang 13

Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng

Ngày tháng mười chưa cười đã tối.

-Nội dung: Tháng năm đêm ngắn ngày dài và tháng

mười ngày ngắn đêm dài.Bài học(kinh nghiệm): cần tranh thủ, chủ động sắp xếp công việc thời gian cho hợp lí.

Trang 14

Đọc lại câu 2 và trả lời các câu hỏi sau:

2 Nhiều sao thì nắng, vắng sao thì mưa.

Em có nhận xét gì về nghệ thuật dùng trong câu?

=>2 vế đối xứng với các cặp từ trái nghĩa (nhiều - vắng, mưa), vần lưng.

nắng-Câu tục ngữ đã nêu lên đặc điểm gì của thiên nhiên?

=> Đêm trước nếu trời nhiều sao thì sẽ nắng vào ngày mai, ít sao thì trời sẽ mưa.

=> Giúp con người có ý thức biết nhìn sao để dự đoán thời tiết, sắp xếp công việc

Trang 15

- Nội dung : Đêm trước nếu trời nhiều sao thì

sẽ nắng vào ngày mai, ít sao thì trời sẽ mưa.

Bài học (kinh nghiệm): Giúp con người có ý thức biết nhìn sao để dự đoán thời tiết, chủ động sắp xếp công việc.

Trang 16

3.Ráng mỡ gà, có nhà thì giữ.

Trang 17

3 Ráng mỡ gà có nhà thì giữ.

=>vần lưng, vần cách; hình ảnh cụ thể “có nhà thì giữ” ý chỉ sắp có bão lớn.

=> Ráng vàng xuất hiện phía chân trời là dấu hiệu sắp có bão

=> Giúp con người có ý thức chủ động giữ gìn nhà cửa, hoa màu khi có bão.

Trang 19

Trang 20

4 Tháng bảy kiến bò, chỉ lo lại lụt.

=>vần lưng, vần cách

Tháng 7 thấy kiến di chuyển lên chỗ cao biết là sắp có lụt

=>Giúp con người có ý thức dự đoán lũ lụt từ một hiện

tượng tự nhiên để chủ động phòng chống.

Trang 21

Câu 4:

Tháng bảy kiến bò, chỉ lo lại lụt.

Nghệ thuật:

- Câu hai vế, gieo vần

- Kết cấu: nhân – quả

Nội dung: Dự báo thời tiết qua quan sát

hiện tượng kiến di chuyển chỗ ở lên nơi cao hơn vào tháng 7 âm lịch.

Cần chủ động gìn giữ nhà cửa, hoa màu,… tránh rủi ro thiệt hại.

Trang 22

Sưu tầm một số câu tục ngữ về thiên nhiên

- Ráng vàng thì nắng, ráng trắng thì mưa.

- Quạ tắm thì ráo, sáo tắm thì mưa.

- Mây xanh thì nắng, mây trắng thì mưa.

- Chuồn chuồn bay thấp thì mưa

Bay cao thì nắng bay vừa thì râm.

- Kiến đen tha trứng lên cao

Thế nào cũng có mưa rào thật to.

- Mây kéo xuống biển thì nắng chang chang,

Mây kéo lên ngàn thì mưa như trút”

-Mống đông vồng tây, chẳng mưa dây cũng bão giật”

Trang 23

1.Những câu tục ngữ về thiên nhiên

2.Những câu tục ngữ về lao động sản xuất

Trang 24

5 Tấc đất tấc vàng.

=>phép so sánh, từ ngữ so sánh đã được lược bỏ, cách nói trở nên hết sức ngắn gọn và cụ thể

Qua phép so sánh, câu tục ngữ đã nêu lên ý nghĩa?

đất được coi như vàng, quí như vàng, nói lên giá trị của đất đối với đời sống lao động sản xuất của con người

Bài học thực tế từ kinh nghiệm này là gì ?

=>Giúp con người có ý thức được giá trị của đất, tránh hiện tượng lãng phí đất đai.

Trang 25

xuất nông nghiệp, khuyên con người cần

sử dụng đất đai có hiệu quả.

Trang 26

6.Nhất canh trì, nhị canh viên, tam canh điền.

Trang 27

6 Nhất canh trì, nhị canh viên, tam canh điền.

Cách dùng từ trong câu tục ngữ có gì đặc biệt? Điều đó có tác dụng gì?

=>câu tục ngữ dùng từ Hán Việt, làm cho cách diễn đạt có

phần trang trọng, nhấn mạnh tính chất quan trọng của vấn đề được nêu trong câu tục ngữ

Vấn đề được nêu lên trong câu tục ngữ là gì?

Nêu thứ tự các nghề, các công việc đem lại lợi ích kinh tế cho con người: nuôi cá-> làm vườn-> làm ruộng

Kinh nghiệm này giúp con người điều gì?

=>Giúp con người khai thác tốt điều kiện, hoàn cảnh tự nhiên

để tạo ra của cải, vật chất.

Trang 29

I Giới thiệu:

III Tìm hiểu văn bản

Giúp con người khai tốt điều

kiện, hoàn cảnh tự nhiên để

tạo ra của cải, vật chất.

Trang 30

7.Nhất nước, nhì phân, tam cần, tứ giống.

Trang 31

7 Nhất nước, nhì phân, tam cần, tứ giống.

phần trang trọng, nhấn mạnh tính chất quan trọng của vấn đề được nêu trong câu tục ngữ

Nêu thứ tự quan trọng của các yếu tố trồng lúa nước của nhân dân ta

=>Giúp cho nông dân thấy được tầm quan trọng của từng

yếu tố trong quá trình canh tác lúa nước.

Trang 32

Đảm bảo 4 yếu tố để mùa màng bội thu.

Trang 33

I Giới thiệu:

III Tìm hiểu văn bản

Giúp cho nông dân thấy

được tầm quan trọng của

từng yếu tố trong quá trình

canh tác lúa nước.

Trang 34

8.Nhất thì, nhì thục.

Trang 35

8 Nhất thì, nhì thục.

phần trang trọng; vần lưng, vần liền, ngắn gọn, nhấn mạnh tính chất quan trọng của vấn đề được nêu trong câu tục ngữ

 khẳng định tầm quan trọng của yếu tố thời vụ và yếu tố đất đai, trong đó yếu tố thời vụ là hàng đầu

=>Giúp cho nông dân thấy được tầm quan trọng của từng

yếu tố thời vụ và đất đai để canh tác có hiệu quả cao.

Trang 37

I- Giới thiệu:

III- Tìm hiểu văn bản

Giúp cho nông dân thấy được

tầm quan trọng của yếu tố

thời vụ và yếu tố đất đai để

canh tác có hiệu quả cao.

Trang 38

Sưu tầm một số câu tục ngữ về lao động sản xuất

- Con trâu là đầu cơ nghiệp.

- Lúa chiêm lấp ló đầu bờ.

Hễ nghe tiếng sấm phất cờ mà lên

- “Đom đóm bay ra, trồng cà tra đỗ

- Tua rua, bằng mặt, cất bát cơm chăm”

- Đất thiếu trồng dừa, đất thừa trồng cau”

- Ăn kĩ no lâu, cày sâu tốt lúa”

- trời năng tốt dưa, trờimưa tốt lúa

- Năm trước được cau, năm sau được lúa

- Được mùa cau đau mùa lúa.

- Làm ruộng ăn cơm nằm,

Chăn tằm ăn cơm đứng”

Trang 41

Con trâu là đầu cơ nghiệp

Trang 42

Chuồn chuồn bay thấp thì mưa, Bay cao thì nắng, bay vừa thì râm.

Trang 43

Lúa lép

Định dạng
Số trang	43
Dung lượng	2,88 MB

Bai_18_Tuc_ngu_ve_thien_nhien_va_lao_dong_san_xuat__2__c9a3449b76

Bai_18_Tuc_ngu_ve_thien_nhien_va_lao_dong_san_xuat2c9a3449b76