Slide 1 Bài 11 VẬN CHUYỂN CÁC CHẤT QUA MÀNG SINH CHẤT Prôtêin Xuyên màng ĐƯỜNG CO2 O2 H2O BÊN NGOÀI TẾ BÀO BÊN TRONG TẾ BÀO Cao Cao Cao Thấp Thấp Thấp Màng sinh chất ( photpholipit kép ) Bài 11 VẬN CH[.]
Trang 2Prôtêin Xuyên màng ĐƯỜNG
CO 2 O 2
H 2 O
Cao
Cao
Cao
Thấp
Thấp
Thấp
Màng sinh chất ( photpholipit kép )
Prôtêin đặt biệt (Aquaporin)
Trang 3Nhóm 1: Thế nào là vận
chuyển thụ động các chất qua
màng sinh chất ?
Nhóm 2: Các con đường vận
chuyển các chất qua màng sinh chất ?
Nhóm 3: Các yếu tố ảnh hưởng
tới tốc độ vận chuyển các chất
qua màng sinh chất?
Nhóm 4: Cho vài ví dụ về vận
chuyển thụ động các chất qua màng sinh chất?
I Vận chuyển thụ động
Trang 4Prôtêin xuyên màng
ĐƯỜNG
CO 2 O 2
H 2 O
BÊN NGOÀI TẾ BÀO
BÊN TRONG TẾ BÀO
Cao
Cao
Cao
Thấp
Thấp
Thấp
Màng sinh chất (photpholipit kép )
Prôtêin đặt biệt (Aquaporin)
1 Khái niệm:
2 Con đường vận chuyển thụ động
3 Các yếu tố ảnh hưởng tới tốc độ khuếch tán qua màng sinh chất:
I Vận chuyển thụ động
Trang 5Ưu trương Đẳng trương Nhược trương
Tế bào để trong ba môi trường
Tếế́ bào
Chất tan
I Vận chuyển thụ động
Trang 6Tế bào để trong ba môi trường
Ưu trương Đẳng trương Nhược trương
Giải thích hiện tượng khi cho tế bào hồng cầu và tế bào thực vật
vào ba loại môi trường trên?
I Vận chuyển thụ động
Trang 7I Vận chuyển thụ động
Trang 8Thế nào là vận chuyển
chủ động?
II Vận chuyển chủ động
( vận chuyển tích cực)
Cơ chế
Trang 9Ví dụ: Sự hấp thụ glucozơ và đào thải urê ở tế bào quản cầu thận
Máu
[urê] = 1 lần
Nước tiểu
[urê] = 65 lần
[glucozơ] = 1,2g/l ATP [glucozơ] = 0,9g/l
ATP
Nếu urê không đào thải vào nước tiểu và glucozo không được hấp thụ
trở lại máu thì có ảnh hưởng gì đến tế bào, cơ thể hay không ?
VD: Ở một loài tảo biển, nồng độ iôt trong tế bào tảo cao gấp 1000 lần nồng độ iôt trong nước biển, nhưng iôt vẫn được vận chuyển từ nước biển qua màng vào trong tế bào tảo
II Vận chuyển chủ động ( vận chuyển tích cực)
Trang 10Phân biệt vận chuyển thụ động với vận chuyển chủ động các chất
qua màng sinh chất ?
Điểm phân biệt V.chuyển thụ động V.chuyển chủ động
Nguyên nhân
Nhu cầu năng
lượng
Hướng vận
chuyển
Chất mang
Kết quả
Trang 11Phân biệt vận chuyển thụ động với vận chuyển chủ động các chất
qua màng sinh chất ?
Điểm phân biệt V.chuyển thụ động V.chuyển chủ động
Nguyên nhân
Nhu cầu năng
lượng
Hướng vận chuyển
Chất mang
Kết quả
Không cần cung cấp
năng lượng
Cần cung cấp năng
lượng Thuận chiều nồng độ Ngược chiều nồng độ
Do chênh lệch nồng độ Do nhu cầu của tế bào
Không cần chất mang Cần chất mang
Đạt đến cân bằng nồng
độ
Không đạt đến cân bằng nồng độ
Trang 12Một số phân tử có kích thước lớn, không lọt qua các lỗ màng nên sự trao đổi chất được thực hiện nhờ sự biến dạng tích cực
của màng tế bào và có sử dụng năng lượng
Thế nào là hình thức nhập bào ? Hình thức xuất bào?
III Nhập bào và xuất bào
Trang 13Không biến dạng màng
V chuyển chủ động
Biến dạng màng
Nhập bào
VẬN
CHUYỂN
CÁC
CHẤT
QUA
MÀNG
V chuyển thụ động
Không tiêu tốn năng lượng
Xuất bào
Tiêu tốn năng lượng
Trang 14Một học sinh trồng rau sạch ở nhà, bạn được một người hàng xóm bày cách là hàng ngày lấy nước tiểu của mình tưới cho rau thì rau
sẽ nhanh lên và tươi tốt Theo em kết quả sẽ như thế nào?
Trang 15Hãy giải thích một số hiện tượng ?
1 Khi muối dưa bằng rau cải, lúc đầu rau bị quắt lại sau vài ngày lại trương to lên.
2 Ngâm quả mơ chua vào đường, sau 1 thời gian quả mơ có vị chua ngọt, nước
cũng có vị ngọt chua.
3 Ngâm rau sống bằng nước muối pha loãng để sát khuẩn và tiêu diệt trứng giun
sán
4. Tại sao tế bào hồng cầu cũng như các tế bào khác trong cơ thể người lại không
bị vỡ do thấm nhiều nước?
5. Tại sao khi xào rau, rau thường bị quắt lại? Làm thế nào để rau xào không
bị quắt lại mà vẫn xanh?
Trang 16C
V Y
C Ư
Xuất bào và nhập bào là kiểu vận chuyển của Các chất thông qua sự biến dạng của…
ĐA 4
ĐA 3
ĐA 2
ĐA 5
ĐA 7
ĐA 6
2
3
7
4
6
5
TỪ KHOÁ
Đây là sự vận chuyển của các chất tan từ nơi
có nồng độ cao tới nơi có nồng độ thấp?
GIẢI
ĐÁP
Ô
CHỮ
?
?
O
Hiện tượng màng tế bào biến dạng bao lấy các chất rắn và đưa vào trong tế bào
?
?
Sự khuếch tán của các phân tử nước qua
màng bán thấm được gọi là:…
?
?
?
?
Đây là phương thức vận chuy ển các chất qua
màng không tiêu tốn năng l ượng?
Qúa trình này xảy ra hoàn toàn ngược với
quá trình nhập bào?
?
?
?
?
Đây là môi trường mà nồng độ chất tan ngo ài
tế bào bằng nồng độ chất tan trong tế bào?
?
?
?
?
O
C Í
T