bai-18-tuc-ngu-ve-thien-nhien-va-lao-dong-san-xuat-1_3

PowerPoint Presentation TỤC NGỮ VỀ THIÊN NHIÊN VÀ LAO ĐỘNG SẢN XUẤT TIẾT 73 Trước khi vào bài học cô mời các em tham gia một trò chơi khởi động Các em sẽ sắp xếp các từ ngữ cho sẵn thành một câu tục n[.]

TỤC NGỮ VỀ THIÊN NHIÊN VÀ LAO ĐỘNG

SẢN XUẤT

TIẾT 73:

Trước khi vào bài học cô mời các

em tham gia một trò chơi khởi động

Các em sẽ sắp xếp các từ ngữ cho sẵn thành một câu tục ngữ hoàn chỉnh

mà trồng

Ăn khoai

nhớ

kẻ cho dây

trông hướng

Ăn

trông nồi

ngồi

nên

Có

chí

thì

cho thơmĐói

cho sạch

rách

05

01 Hết giờ

thì sáng

Gần mực

thì đen

gần đèn

với hànhHọc

đi đôi

mất cả tương laiChơi

mà không học

05

01 Hết giờ

thọ

Kính

lão

đắc

rách

Lá

lành

đùmlá

05

01 Hết giờ

Thế nào là tục ngữ?

Lưu ý các em: phần chữ màu đỏ của bài giảng là các em ghi vào vở học

nhé!

I Tìm hiểu chung:

- Tục ngữ là những câu nói dân gian ngắn gọn, ổn định, có nhịp điệu, hình ảnh, đúc kết những bài học của nhân dân về:

+ Quy luật của thiên nhiên

+ Kinh nghiệm lao động sản xuất

+ Kinh nghiệm về con người và xã hội - Những bài học kinh nghiệm về quy luật thiên nhiên và lao động sản xuất là nội dung quan trọng của tục ngữ

(câu 1 -> câu 4) (câu 5 -> câu 8)

Phân tích Những câu tục ngữ về thiên nhiên

Câu 1

Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng

Ngày tháng mười chưa cười đã tối

Vế thứ nhất nói gì

? Vế thứ hai nói

gì ?

- Mùa hạ đêm ngắn ngày dài

- Mùa đông đêm dài ngày ngắn

?Nhận xét về vần, nhịp và các biện pháp nghệ thuật khác trong

câu tục ngữ?

-> Phép đối,

chưa nằm đã sángchưa cười đã tối

phóng đại, vần lưng

=> Bài học về cách sử dụng thời gian trong cuộc sống con người sao cho hợp lí Lịch làm việc vào mùa hạ khác mùa đông

sự khác biệt về mưa nắng Dễ nói, dễ nghe Vậy nghĩa của cả câu là gì ?

Đêm sao dày dự báo ngày hôm sau sẽ nắng , đêm ít sao hoặc không sao báo hiệu ngày

hôm sau sẽ mưa

Kinh nghiệm được đúc kết từ hiện tượng

này là gì ?

=> Nhìn sao để đoán thời tiết, ý thức chủ động trong công việc

Câu 3

Ráng mở gà, có nhà thì giữ

Nghĩa của câu tục ngữ này là gì ?

-> Nói về kinh nghiệm dự báo bão căn cứ vào màu mây Nếu thấy ráng vàng xuất hiện

ở phía chân trời ấy là điềm sắp có bão cần phải chuẩn bị phòng chống để nhà cửa không bị hư, hại

Câu 4

Tháng bảy kiến bò chỉ lo lại lụt

Kinh nghiệm nào được rút ra từ hiện

tượng kiến bò tháng bảy này ?

-> Nói về kinh nghiệm dự đoán lũ lụt Ở nước ta lũ lụt thường xảy ra vào tháng sáu nhưng đến tháng bảy nếu thấy kiến bò ra khỏi tổ lên chỗ cao thì lụt có thể xỷ ra Bài học rút ra là vẫn phải đề phòng lũ lụt sau tháng bảy âm lịch

Những câu tục ngữ về thiên nhiên

(câu 1 -> câu 4)

=> Các câu tục ngữ nói về cách đo thời gian, dự đoán thời tiết, quy luật nắng mưa, gió bão…, thể hiện kinh nghiệm quý báu của nhân dân về thiên nhiên.

? Hiện nay khoa học đã cho phép con người dự báo thời tiết khá chính xác Vậy những kinh

nghiệm trên của dân

gian còn có tác dụng

không ?

Phân tích Những câu tục ngữ về lao động sản xuất

đai trồng trọt, chăn nuôi -> mảnh đất nhỏ.

- Giải nghĩa vế “tấc vàng”: Kim loại quí,

Câu 6

Nhất canh trì, nhị canh viên, tam canh điền

Giải thích nghĩa của

câu tục ngữ?

-> Chỉ thứ tự lợi ích của các nghề: Nuôi cá

có lãi nhất, rồi đến làm vườn, cuối cùng là làm ruộng

Câu 7

Nhất nước, nhì phân, tam cần, tứ giống

Kinh nghiệm trồng trọt được đúc kết từ câu

tục ngữ này là gì?

-> Trong nghề trồng trọt, cần đảm bảo đủ

4 yếu tố: Nước, phân, cần cù, giống tốt thì mùa màng bội thu

và đất đai (trong đó thời vụ là quan trọng hàng đầu).

Những câu tục ngữ về lao động sản xuất

(câu 5 -> câu 8)

=> Những câu tục ngữ nói về mùa vụ, kĩ thuật cấy trồng, chăn nuôi… kinh nghiệm quý báu của nhân dân về lao động sản xuất.

Tục ngữ về thiên nhiên

và lao động sản xuất còn có ý nghĩa gì trong cuộc sống hôm nay ?

- Kết hợp với khoa học dự đoán chính xác hơn các hiện tượng thời tiết để chủ động

trong nhiều công việc của đời sống hiện tại

- Kết hợp với khoa học kĩ thuật , không

ngừng phát triển chăn nuôi trồng trọt để

tăng năng xuất cao , xoá đói giảm nghèo.

1 Nội dung:

- Những câu tục ngữ nói về cách đo thời gian, dự đoán thời tiết, quy luật nắng mưa, gió bão,…thể hiện kinh nghiệm quý báu của nhân dân về thiên nhiên.

- Những câu tục ngữ nói về mùa vụ, kĩ thuật cấy trồng, chăn nuôi, đúc kết kinh nghiệm quý báu của nhân dân ta về lao động sản xuất.

- Căn cứ của việc đúc rút kinh nghiệm: chủ yếu dựa trên

những quan sát Trong quá trình vận dụng tục ngữ cần chú ý điều này

II Đọc hiểu văn bản

2 Nghệ thuật:

- Sử dụng cách diễn đạtngắn gọn, cô đúc.

- Sử dụng kết cấu diễn đạt theo kiểu đối xứng, nhân quả, hiện tượng và ứng xử cần thiết.

- Tạo vần, nhịp cho câu văn dễ nhớ, dễ vận dụng

II Đọc hiểu văn bản

Không ít câu tục ngữ về thiên nhiên và lao động sản xuất

là những bài học quý giá của nhân dân ta.

III Ý nghĩa của các văn bản:

Luyện tập (Thực hành)

Sưu tầm và ghi lại chính xác những câu tục ngữ thuộc chủ đề thiên

nhiên và lao động sản xuất

1 Con trâu là đầu cơ nghiệp.

2 Chuồng gà hướng đông cái lông chẳng còn.

Bay cao thì nắng bay vừa thì râm

4 Đầu năm gió to, cuối năm gió bấc.

5 Ếch kêu uôm uôm, ao chuôm đầy nước

Thế nào cũng có mưa rào rất to

7 Mưa chẳng qua ngọ, gió chẳng qua mùi

…

- Học thuộc lòng các câu tục ngữ trong bài học

-Tập sử dụng một vài câu tục ngữ trong bài học vào những tình huống giao tiếp khác

nhau, viết thành những đoạn đối thoại ngắn

- Làm phần trò chơi khởi động

Nhiệm vụ về nhà