Bài 3 Lực Một số vấn đề về Triển khai chương trình Triển khai chương trình giáo dục phổ thônggiáo dục phổ thông năm 2018 năm 2018 Một số vấn đề về CT GDPT năm 2018 (Ban hành kèm theo Thông tư số 32/20[.]
Trang 1Một số vấn đề về
Triển khai chương trình giáo dục phổ thông năm 2018
Trang 3đ) Được lấy ý kiến rộng rãi và thực nghiệm trước khi ban hành; được công bố công khai sau khi ban hành
- CT GDPT gồm: CT tổng thể và các CT môn học, HĐGD
Trang 4Là văn bản quy định những vấn đề chung nhất, có tính chất định hướng của GDPT, bao gồm:
- quan điểm xây dựng CT,
- mục tiêu CT GDPT và mục tiêu CT từng cấp học,
- yêu cầu cần đạt về phẩm chất chủ yếu và năng lực cốt lõi của HS cuối mỗi cấp học,
- hệ thống môn học, thời lượng của từng môn học,
- định hướng nội dung GD bắt buộc ở từng lĩnh vực GD và phân chia vào các môn học ở từng cấp học đối với tất cả HS trên phạm vi toàn quốc,
- định hướng về PPGD và đánh giá kết quả GD,
- điều kiện để thực hiện CT GDPT
CT tổng thể là gì?
Trang 5- định hướng kế hoạch dạy học môn học và HĐGD ở mỗi lớp và mỗi cấp học,
- phương pháp và hình thức tổ chức GD, đánh giá kết quả
GD của môn học và HĐGD
CT môn học và HĐGD là gì?
Trang 6Quan điểm xây dựng CT GDPT
1 CT GDPT là căn cứ quản lí chất lượng GDPT; đồng thời là cam
kết của Nhà nước nhằm bảo đảm chất lượng của cả hệ thống
và từng cơ sở GDPT.
2 CT GDPT được xây dựng trên cơ sở quan điểm của Đảng,
Nhà nước về đổi mới căn bản, toàn diện GD-ĐT; kế thừa và phát triển những ưu điểm của các CT GDPT đã có của VN, đồng thời tiếp thu thành tựu nghiên cứu về KHGD và kinh nghiệm xây dựng CT theo mô hình phát triển NL của những nền GD tiên tiến trên thế giới ; gắn với nhu cầu phát triển của đất nước…
Trang 7Quan điểm xây dựng CT GDPT
3 CT GDPT bảo đảm phát triển PC và NL người học thông qua nội
dung GD với những KT, KN cơ bản, thiết thực, hiện đại; hài hoà đức, trí, thể, mĩ; chú trọng thực hành, vận dụng KT, KN đã học
để giải quyết vấn đề trong học tập và đời sống; tích hợp cao ở các lớp học dưới, phân hoá dần ở các lớp học trên; thông qua các phương pháp, hình thức tổ chức GD phát huy tính chủ động
và tiềm năng của mỗi HS, các phương pháp đánh giá phù hợp với mục tiêu GD và phương pháp GD để đạt được mục tiêu đó.
4 CT GDPT bảo đảm kết nối chặt chẽ giữa các lớp học, cấp học
với nhau và liên thông với CTGD mầm non, CTGD nghề nghiệp
và CTGD đại học
Trang 8Quan điểm xây dựng CT GDPT
5 CT GDPT được xây dựng theo hướng mở, cụ thể là:
a) CT bảo đảm định hướng thống nhất và những nội dung GD cốt lõi, bắt buộc đối với HS toàn quốc, đồng thời trao quyền chủ động
và trách nhiệm cho địa phương, nhà trường trong việc lựa chọn, bổ sung một số nội dung GD và triển KHGD phù hợp với đối tượng GD
và điều kiện của địa phương, của nhà trường, góp phần bảo đảm kết nối hoạt động của nhà trường với gia đình, chính quyền và xã hội.
b) CT chỉ quy định những nguyên tắc, định hướng chung về yêu cầu cần đạt về PC và NL của HS, nội dung GD, phương pháp GD
và việc đánh giá kết quả GD, không quy định quá chi tiết, để tạo điều kiện cho tác giả SGK và GV phát huy tính chủ động, sáng tạo trong thực hiện CT.
c) CT bảo đảm tính ổn định và khả năng phát triển trong quá trình thực hiện cho phù hợp với tiến bộ kKH-CN và yêu cầu của thực tế.
Trang 9Mục tiêu của CT GDPT mới
Mục tiêu GD trong CT GDPT cụ thể hóa mục tiêu GDPT, giúp HS:
- làm chủ kiến thức phổ thông;
- biết vận dụng hiệu quả kiến thức vào đời sống và tự học suốt đời;
- có định hướng lựa chọn nghề nghiệp phù hợp;
- biết xây dựng và phát triển hài hòa các mối quan hệ xã hội;
- có cá tính, nhân cách và đời sống tâm hồn phong phú ;
- nhờ đó có được cuộc sống có ý nghĩa và đóng góp tích cực vào sự phát triển của đất nước và nhân loại
Trang 10Mục tiêu chương trình giáo dục Tiểu học
- Giúp học sinh hình thành và phát triển những yếu tố căn bản đặt nền móng cho sự phát triển hài hoà về thể chất và tinh thần, phẩm chất và năng lực;
- Định hướng chính vào giáo dục về giá trị bản thân, gia đình, cộng đồng và những thói quen, nền nếp cần thiết trong
học tập và sinh hoạt
Trang 11Mục tiêu chương trình giáo dục THCS
- Giúp học sinh phát triển các phẩm chất, năng lực đã
được hình thành và phát triển ở cấp tiểu học,
- tự điều chỉnh bản thân theo các chuẩn mực chung của
xã hội,
- biết vận dụng các phương pháp học tập tích cực để hoàn chỉnh tri thức và kĩ năng nền tảng,
- có những hiểu biết ban đầu về các ngành nghề và
- có ý thức hướng nghiệp để tiếp tục học lên THPT, học nghề hoặc tham gia vào cuộc sống lao động
Trang 12Mục tiêu chương trình giáo dục THPT
- Giúp học sinh tiếp tục phát triển những phẩm chất, năng lực cần thiết đối với người lao động,
- ý thức và nhân cách công dân,
- khả năng tự học và ý thức học tập suốt đời,
- khả năng lựa chọn nghề nghiệp phù hợp với năng lực và
sở thích, điều kiện và hoàn cảnh của bản thân để tiếp tục học lên, học nghề hoặc tham gia vào cuộc sống lao động,
- khả năng thích ứng với những đổi thay trong bối cảnh toàn cầu hoá và cách mạng công nghiệp mới
Trang 13Một số điểm cơ bản của CT GDPT
1 Mô hình CT phát triển PC và năng lực
2 Chương trình GDPT hai giai đoạn
3 Kế hoạch giáo dục trong CT GDPT 2018
4 Phương pháp GD và đánh giá kết quả GD
5 Cơ sở vật chất, thiết bị dạy học
6 Giáo dục hướng nghiệp
7 Giáo dục STEM
8 Phát triển chương trình giáo dục
Trang 141 Mô hình CT GDPT phát triển phẩm chất và năng lưc người học
1 Mô hình CT GDPT phát triển phẩm chất và năng lưc người học
Trang 15Khái niệm phẩm chất và năng lực
- Là những tính tốt thể hiện ở thái độ, hành vi ứng xử của
con người; cùng với năng lực tạo nên nhân cách con người
- Đặt trong đối sánh với năng lực: Phẩm chất = Đức,
còn Năng lực = Tài
- Phẩm chất được đánh giá bằng hành vi;
Khái niệm phẩm chất
Trang 16Các phẩm chất chủ yếu trong CT GDPT 2018
Trang 17Phẩm chất Cấp tiểu học Cấp trung học cơ sở Cấp trung học phổ thông
Yêu nước
– Yêu thiên nhiên
và có những việc làm thiết thực bảo vệ thiên nhiên.
– Yêu quê hương, yêu Tổ quốc, tôn trọng các biểu trưng của đất nước.
– Kính trọng, biết
ơn người lao động, người có công với quê hương, đất nước; tham gia các hoạt động đền
ơn, đáp nghĩa đối với những người có công với quê hương, đất nước
– Tích cực, chủ động tham gia các hoạt động bảo
vệ thiên nhiên.
– Có ý thức tìm hiểu truyền thống của gia đình, dòng họ, quê hương; tích cực học tập, rèn luyện để phát huy truyền thống của gia đình, dòng họ, quê hương
– Có ý thức bảo vệ các di sản văn hoá, tích cực tham gia các hoạt động bảo vệ, phát huy giá trị của di sản văn hoá.
– Tích cực, chủ động vận động người khác tham gia các hoạt động bảo vệ thiên nhiên.
– Tự giác thực hiện và vận động người khác thực hiện các quy định của pháp luật, góp phần bảo vệ và xây dựng Nhà nước xã hội chủ nghĩa Việt Nam – Chủ động, tích cực tham gia và vận động người khác tham gia các hoạt động bảo vệ, phát huy giá trị các di sản văn hoá
– Đấu tranh với các âm mưu, hành động xâm phạm lãnh thổ, biên giới quốc gia, các vùng biển thuộc chủ quyền và quyền chủ quyền của quốc gia bằng thái
độ và việc làm phù hợp với lứa tuổi, với quy định của pháp luật.
- Sẵn sàng thực hiện nghĩa vụ bảo vệ
Tổ quốc.
Yêu cầu cần đạt về phẩm chất
Trang 18Khái niệm năng lực
Khái niệm phẩm chất và năng lực
• cho phép con người huy động tổng hợp các KT, KN và
các thuộc tính cá nhân khác như hứng thú, niềm tin, ý chí, thực hiện thành công một loại hoạt động nhất
định, đạt kết quả mong muốn trong những điều kiện
cụ thể.
• Hình thành thông qua nội dung, PP, HT dạy học,
KTĐG ; tổ chức hoạt động dạy học và môi trường
giáo dục;
• Thể hiện ở hiệu quả hoạt động
Là khả năng đáp ứng một cách hiệu quả những yêu cầu
phức hợp trong một bối cảnh cụ thể.
Trang 20Yêu cầu cần đạt về năng lực
Trang 212 Chương trình GDPT hai giai đoạn
1 Giai đoạn giáo dục cơ bản: 9 năm
- Giáo dục Tiểu học: 5 năm (Từ lớp 1 đến lớp 5)
- Giáo dục THCS: 4 năm (Từ lớp 6 đến lớp 9)
Giáo dục cơ bản bảo đảm trang bị cho HS tri thức PT
nền tảng, đáp ứng yêu cầu phân luồng mạnh sau THCS
2 Giai đoạn giáo dục định hướng nghề nghiệp: 3 năm
- Giáo dục THPT (Từ lớp 10 đến lớp 12)
Giáo dục định hướng nghề nghiệp bảo đảm HS tiếp cận
nghề nghiệp, chuẩn bị cho giai đoạn học sau PT có chất lượng
Trang 223 Kế hoạch giáo dục trong CT GDPT 2018
Trang 23Kế hoạch giáo dục cấp Tiểu học
Hoạt động giáo dục bắt buộc
Trang 24Biểu đồ so sánh môn học và thời lượng của CT GDPT mới
và CTGDPT hiện hành đối với cấp Tiểu học
Trang 25Nội dung giáo dục Số tiết/năm học
Lớp 6 Lớp 7 Lớp 8 Lớp 9 Môn học bắt buộc (10)
Hoạt động giáo dục bắt buộc (1)
Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 105 105 105 105
Nội dung GD bắt buộc của địa phương 35 35 35 35
Trang 26Biểu đồ so sánh môn học và thời lượng của CT GDPT mới
và CTGDPT hiện hành đối với cấp THCS
Trang 27Nội dung giáo dục Số tiết/năm học/lớp
Nhóm môn khoa học tự nhiên (3 môn)
Chuyên đề học tập lựa chọn (3 cụm chuyên đề) 105
Hoạt động GD bắt buộc Hoạt động trải nghiệm, HN 105
Môn học tự chọn
Tổng số tiết học/năm học (không kể các môn học tự chọn) 1015
Số tiết học trung bình/tuần (không kể các môn học tự chọn) 29
Kế hoạch giáo dục cấp THPT
Trang 28Biểu đồ so sánh môn học và thời lượng của CT GDPT mới
và CTGDPT hiện hành đối với cấp THPT
Trang 294 Phương pháp GD và đánh giá kết quả GD
trong CTGDPT 2018
4 Phương pháp GD và đánh giá kết quả GD
trong CTGDPT 2018
Trang 30Định hướng về phương pháp, hình thức giáo dục
- Áp dụng các phương pháp giáo dục tích cực hoá hoạt
Đa dạng hóa các hình thức tổ chức dạy học/HĐGD:
-Trong/ngoài khuôn viên nhà trường, gắn với SX-KD-DV
-Học lý thuyết, làm BT/TN-TH/dự án, trò chơi, thảo luận,
-Hoạt động trải nghiệm, tham quan, cắm trại, đọc sách, SH tập thể, HĐ phục vụ cộng đồng
-Làm việc độc lập, theo nhóm, theo lớp
Đa dạng hóa các hình thức tổ chức dạy học/HĐGD:
-Trong/ngoài khuôn viên nhà trường, gắn với SX-KD-DV
-Học lý thuyết, làm BT/TN-TH/dự án, trò chơi, thảo luận,
-Hoạt động trải nghiệm, tham quan, cắm trại, đọc sách, SH tập thể, HĐ phục vụ cộng đồng
-Làm việc độc lập, theo nhóm, theo lớp
Trang 31
(1) DH thông qua tổ chức liên tiếp các hoạt động học tập , từ đó giúp
HS tự khám phá những điều chưa biết chứ không phải thụ động tiếp thu những tri thức được sắp đặt sẵn
=> GV là người tổ chức và chỉ đạo
- HS tiến hành các hoạt động học tập như: nhớ lại KT cũ, phát hiện KT mới, vận dụng sáng tạo KT đã biết vào các tình huống học tập hoặc thực tiễn,
=> Phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động của HS, hình thành
và phát triển năng lực tự học (sử dụng SGK, nghe, ghi chép, tìm kiếm thông tin, ) => Trau dồi các phẩm chất linh hoạt, độc lập, sáng tạo về tư duy cho HS.
Định hướng đổi mới phương pháp dạy học,
hình thức tổ chức dạy học
Trang 32(2) Chú trọng rèn luyện cho HS những tri thức phương pháp
để HS biết cách đọc SGK, tài liệu HT, tự tìm lại những KT
đã có, suy luận để tìm tòi, phát hiện KT mới,
Tri thức PP thường là những quy tắc, quy trình, phương thức hành động;
Rèn luyện cho HS các thao tác tư duy như: phân tích, tổng hợp, đặc biệt hoá, khái quát hoá, tương tự, quy lạ về quen…=> hình thành, phát triển tiềm năng sáng tạo của HS Chọn lựa và sử dụng linh hoạt các PPDH chung và PPDH đặc thù của môn học để thực hiện, đảm bảo được nguyên tắc “HS tự mình hoàn thành nhiệm vụ nhận thức với
sự tổ chức, hướng dẫn của GV”
Định hướng đổi mới phương pháp dạy học,
hình thức tổ chức dạy học
Trang 33(3) Tăng cường phối hợp học cá nhân với học hợp tác theo phương châm “tạo ĐK cho HS nghĩ nhiều hơn, làm nhiều hơn
và thảo luận nhiều hơn”
=> Mỗi HS vừa cố gắng tự lực một cách độc lập , vừa hợp tác chặt chẽ với nhau trong quá trình tiếp cận, phát hiện và tìm tòi kiến thức mới
=> Lớp học trở thành môi trường giao tiếp thầy–trò và trò–trò
nhằm vận dụng sự hiểu biết và kinh nghiệm của từng cá nhân, của tập thể trong giải quyết các nhiệm vụ HT chung
(4) Sử dụng đủ, hiệu quả các TBDH ; TBDH tự làm phù hợp với nội dung học và đối tượng HS; ứng dụng hợp lý CNTT-TT
Định hướng đổi mới phương pháp dạy học,
hình thức tổ chức dạy học
Trang 34Tiếp cận năng lực - Tiếp cận nội dung
(Griffil & Smith -1997)
Trang 35Định hướng đổi mới phương pháp,
hình thức kiểm tra, đánh giá
(1) ĐG phải hướng tới sự phát triển PC và NL của HS
thông qua mức độ đạt chuẩn KT-KN-TĐ và các biểu hiện
NL, PC của HS dựa trên mục tiêu GD; coi trọng ĐG để giúp
đỡ HS về phương pháp HT.
(2) Chú trọng ĐG thường xuyên, kết hợp ĐG quá trình
và ĐG tổng kết cuối kỳ, cuối năm học Kết hợp ĐG của GV với tự ĐG và ĐG lẫn nhau của HS, ĐG của CMHS và cộng đồng.
Trang 36(3) Đa dạng hóa hình thức, công cụ ĐG: các HĐ trên lớp;
hồ sơ HT, vở HT; báo cáo kết quả thực hiện DA HT, NCKH, kết quả TH-TN; bài thuyết trình (viết, trình chiếu, video clip,
… ) về kết quả thực hiện nhiệm vụ HT
(4) Coi trọng ĐG sự tiến bộ của mỗi HS, không so sánh
HS với nhau; coi trọng việc động viên, khuyến khích sự hứng thú, tính tích cực và vượt khó trong học tập, rèn luyện của HS; giúp HS phát huy năng khiếu cá nhân; đảm bảo ĐG kịp thời, công bằng, khách quan, không tạo áp lực cho HS, GV
và CMHS.
Định hướng đổi mới phương pháp,
hình thức kiểm tra, đánh giá
Trang 37Đánh giá quá trình được nhấn mạnh và dưới dạng không chính thức (informal setting);
2
Dưới dạng bài thi được tổ chức
cuối học kỳ hoặc cuối năm;
Dưới dạng bài thi được tổ chức
cuối học kỳ hoặc cuối năm;
Đánh giá liên tục và là một phần tích hợp quan trọng của quá trình dạy học;
Đánh giá liên tục và là một phần tích hợp quan trọng của quá trình dạy học;
Tham chiếu theo tiêu chí bằng cách so sánh thành tích của HS với tiêu chuẩn, tiêu chí cho trước để cung cấp các phản hồi và nâng cao thành tích học tập;
4
Tập trung vào nội dung và thường
ở mức độ tái hiện kiến thức;
Tập trung vào nội dung và thường
ở mức độ tái hiện kiến thức; Chú trọng vào quá trình học tập và sự tiến bộ của người học;
Chú trọng vào quá trình học tập và
sự tiến bộ của người học;
Trang 391 Địa điểm, diện tích, quy mô nhà trường; khối phòng học
tập; khối phòng hỗ trợ học tập; thư viện; khối phòng hành chính quản trị; khu sân chơi, thể dục thể thao; khối phụ trợ; khối phục vụ sinh hoạt;
2 Hạ tầng kĩ thuật và TBDH tối thiểu bảo đảm theo quy định
của Bộ GDĐT
3 Các môn học/HĐGD có định hướng về CSVC, TBDH theo
đặc thù bộ môn;
=>Đổi mới cách tiếp cận điều kiện dạy học/giáo dục
4 Cơ sở vật chất, thiết bị dạy học
Trang 40Giáo dục hướng nghiệp trong CT GDPT mới
- GDHN trong CTGDPT bao gồm toàn bộ các hoạt động của nhà trường phối hợp với gia đình và xã hội nhằm cung cấp tri thức về nghề nghiệp và thị trường lao động cho HS, giúp HS tự đánh giá sở trường, nguyện vọng, quan niệm về giá trị và điều kiện của bản thân, từ đó lựa chọn định hướng nghề nghiệp phù hợp và có ý thức chuẩn bị cho việc thực hiện sự lựa chọn đó.
- Nội dung GDHN được lồng ghép, tích hợp vào các môn học/HĐGD Trong đó, các môn Công nghệ, Tin học, Nghệ thuật, GDCD, HĐTN-HN có ưu thế và thể hiện vai trò rõ ràng về GDHN
- GDHN được thực hiện chủ yếu ở các năm học cuối của THCS
và toàn bộ THPT với những môn học/HĐGD bắt buộc và những môn học, chuyên đề học tập lựa chọn phù hợp với sở thích, năng lực và định hướng nghề nghiệp của HS
- Nội dung GDHN trong CT GDPT mới cũng phản ánh được xu hướng dịch chuyển ngành nghề trước những tác động của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư