khoi-ngu_27082020

c/ Về các thể văn trong lĩnh vực văn nghệ, chúng ta có thể tin ở tiếng ta, không sợ nó thiếu giàu và đẹp.. c/ Về các thể văn trong lĩnh vực văn nghệ, chúng ta có thể tin ở tiếng ta, kh

THẦY CƠ VỀ DỰ GIỜ TIẾT HỌC HƠM NAY

NHIỆT LIỆT CHÀO MỪNG

Môn: Ngữ văn

Xác định thành phần câu trong những câu sau:

- Ngày mai, tôi phải về ngoại thôi

- Mình đã làm bài tập này rồi mà

- Quyển sách này, tôi đã đọc nó rồi

TN CN VN

Tuần 20

Tiết 93 TV

I/ Đặc điểm và công dụng

của khởi ngữ trong câu

? Hãy giải thích tiêu đề: khởi ngữ

Khởi là bắt đầu, ngữ là ngôn ngữ từ ngữ mở đầu cho ý, câu

a/ Nghe gọi, con bé giật mình, tròn mắt nhìn Nó ngơ ngác lạ lùng Còn anh, anh không ghìm nổi xúc động.

b/ Giàu, tôi cũng giàu rồi

c/ Về các thể văn trong lĩnh vực văn nghệ, chúng ta có

thể tin ở tiếng ta, không sợ nó thiếu giàu và đẹp

Đọc và phân tích chủ ngữ, vị ngữ trong các câu có từ ngữ

màu xanh sau:

CNVN2

VN1

a/ Nghe gọi, con bé giật mình, tròn mắt nhìn Nó ngơ ngác lạ lùng Còn anh, anh không ghìm nổi xúc động.

b/ Giàu, tôi cũng giàu rồi

c/ Về các thể văn trong lĩnh vực văn nghệ, chúng ta có

thể tin ở tiếng ta, không sợ nó thiếu giàu và đẹp

VN CN

CN

VN2 VN1

? Quan hệ từ ngữ màu xanh với VN của câu

Không có quan hệ ngữ pháp trực tiếp với vị ngữ như chủ ngữ CN là đối tượng của hoạt động, trạng thái ở vị ngữ Còn

VN là hoạt động, trạng thái của đối tượng ở CN Vậy CN và

VN có quan hệ ngữ pháp trực tiếp Các từ ngữ ngữ vừa tìm hiểu thì không có quan hệ trực tiếp với VN

Tuần 20

Tiết 93 TV

I/ Đặc điểm và công dụng

của khởi ngữ trong câu

Nó không có quan hệ chủ vị với

VN Nhưng nó có quan hệ trực tiếp với một yếu tố nào đó trong phần câu còn lại hoặc có thể quan

Kiện ở huyện, bất quá mình tốt

lễ, quan trên mới xử cho được

a/ Nghe gọi, con bé giật mình, tròn mắt nhìn Nó ngơ ngác lạ lùng Còn anh, anh không ghìm nổi xúc động.

b/ Giàu, tôi cũng giàu rồi

c/ Về các thể văn trong lĩnh vực văn nghệ, chúng ta có

thể tin ở tiếng ta, không sợ nó thiếu giàu và đẹp

VN CN

CN VN2

VN1 ? Xác định vị trí của các từ ngữ màu xanh với chủ ngữ trong câu

a/ Nghe gọi, con bé giật mình, tròn mắt nhìn Nó ngơ ngác lạ lùng Còn anh, anh không ghìm nổi xúc động.

b/ Giàu, tôi cũng giàu rồi

c/ Về các thể văn trong lĩnh vực văn nghệ, chúng ta có

thể tin ở tiếng ta, không sợ nó thiếu giàu và đẹp

VN CN

CN VN2

VN1 ? Qua phân tích, những từ màu xanh gọi là khởi ngữ, hãy nêu đặc điểm của khởi ngữ

 - Là thành phần câu đứng trước CN

- Trước khởi ngữ có thể thêm các từ về, đối với, còn…

? Nêu công dụng của khởi ngữ

Công dụng của khởi ngữ: nêu lên đề tài được nói đến trong câu

Xác định khởi ngữ trong 2 ví dụ.

? Từ ví dụ, cho biết có thể nhận diện khởi ngữ bằng cách nào

- Còn chị, chị công tác ở

đâu vậy?

-Về viết bài thì anh ấy

viết cẩn thận lắm

- Ngày mai , tôi đi học.

-Tôi đọc quyển sách này rồi

-Ông ấy, rượu không uống, thuốc không hút

-Học bài, tôi đã học thuộc rồi

? Qua ví dụ em có lưu ý gì khi xác định khởi ngữ

- Còn chị, chị công tác ở

đâu vậy?

-Về bài tập thì anh ấy làm

bài cẩn thận lắm

Tuần 20

Tiết 93 TV

Chuyển câu sau thành câu có khởi ngữ:

-Tôi đọc quyển sách này rồi

 Quyển sách này, tôi đã đọc rồi

 Về quyển sách này thì tôi đã đọc rồi

? Khi chuyển thành câu có khởi ngữ, em cần lưu ý gì

 Trước khởi ngữ có thể thêm “về, đối với”, trước cụm C-V

có thể thêm từ “thì”, nếu không thêm từ “thì” phải dùng dấu phẩy, đưa bổ ngữ lên làm khởi ngữ

Chuyển câu sau thành câu không có khởi ngữ:

-Ông ấy, rượu không uống, thuốc không hút

 Ông ấy không uống rượu, không hút thuốc

? Em có lưu ý gì khi chuyển câu có khởi ngữ sang câu không

có khởi ngữ

 Đưa khởi ngữ về làm bổ ngữ của câu

Bài tập 1 : Tìm khởi ngữ trong các đoạn trích sau đây :

a)Ông cứ đứng vờ vờ xem tranh ảnh chờ người khác đọc rồi

nghe lỏm Điều này ông khổ tâm hết sức

(Kim Lân, Làng)

b) - Vâng ! Ông giáo dạy phải ! Đối với chúng mình thì thế là

sung sướng.

(Nam Cao, Lão Hạc)

c)Một mình thì anh bạn trên trạm đỉnh Phan-xi-păng ba

nghìn một trăm bốn mươi hai mét kia mới một mình hơn cháu.

(Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ Sa Pa)

d)Làm khí tượng, ở được trên cao thế mới là lý tưởng chứ.

(Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ Sa Pa)

e) Đối với cháu, thật là đột ngột […]

(Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ Sa Pa)

a)Ông cứ đứng vờ vờ xem tranh ảnh chờ người khác đọc rồi

nghe lỏm Điều này ông khổ tâm hết sức

(Kim Lân, Làng)

b) - Vâng ! Ông giáo dạy phải ! Đối với chúng mình thì thế là

sung sướng.

(Nam Cao, Lão Hạc)

c) Một mình thì anh bạn trên trạm đỉnh Phan-xi-păng ba

nghìn một trăm bốn mươi hai mét kia mới một mình hơn cháu.

(Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ Sa Pa)

d)Làm khí tượng, ở được trên cao thế mới là lý tưởng chứ.

(Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ Sa Pa)

e) Đối với cháu, thật là đột ngột […]

(Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ Sa Pa)

Tuần 20

Tiết 93 TV

II.Luyện tập:

Bài tập 1 : Tìm khởi ngữ trong

các đoạn trích sau đây :

a/ Điều này

b/ ( Đối với ) chúng mình

c/Một mình

d/ Làm khí tượng

e/ (Đối với) cháu

Bài tập 2:Hãy viết lại các câu

sau đây bằng cách chuyển phần

in đậm thành khởi ngữ (có thể

thêm trợ từ “thì”)

Đọc yêu cầu bài tập 2

Bài tập 2:

Hãy viết lại các câu sau đây bằng cách chuyển phần in đậm thành khởi ngữ (có thể thêm trợ từ “thì”)

a)Anh ấy làm bài cẩn thận lắm.

Làm bài thì anh ấy cẩn thận lắm.

b)Tôi hiểu rồi nhưng tôi chưa giải được.

 Hiểu thì tôi hiểu rồi nhưng giải thì tôi chưa giải được.

Khởi ngữ

Tuần 20

Tiết 93 TV

II.Luyện tập:

Bài tập 2:Hãy viết lại các

câu sau đây bằng cách

b/ Hiểu thì tôi hiểu rồi,

nhưng giải thì tôi chưa

giải được

Câu hỏi và bài tập củng cố:

- Nêu đặc điểm, công dụng của khởi ngữ

- Xác định khởi ngữ trong các câu sau:

+ Tình yêu thương, một tình thương yêu thực sự và nồng nàn lần đầu tiên phát sinh ra trong nó

( Giắc Lân-đơn- Con chó Bấc)

+ Trang phục, không có pháp luật nào can thiệp, nhưng có những quy tắc ngầm phải tuân thủ, đó là văn hóa xã hội

( Băng Sơn – Trang phục)

- Điền khởi ngữ vào chỗ trống ( ) cho thích hợp:

+ Thế gian có biết bao người đọc sách chỉ để trang trí bộ mặt, như kẻ trọc phú khoe của, chỉ biết lấy nhiều làm quý

( ), cách đó chỉ là lừa mình dối người,

( ) thì cách đó thể hiện phẩm chất tầm thường, thấp kém

( Chu Quang Tiềm – Bàn về đọc sách)

Đối với việc học tập

đối với việc làm người

Viết đoạn văn từ 3 – 4 câu nói về giao thông trong đó có sử dụng khởi ngữ: ( nếu còn thời gian)

Tai nạn giao thông, tai nạn giao thông không chừa bất kì một ai Nó đang là một vấn đề nhức nhối trong toàn xã hội Mỗi người phải tự bảo vệ mình khi tham gia giao thông Còn tôi, tôi tự bảo vệ mình bằng cách thực hiện nghiêm túc luật lệ giao thông mà Nhà nước đề ra

Hướng dẫn học sinh tự họcĐối với tiết học hôm nay:

- Học và nắm chắc đặc điểm công dụng của khởi ngữ (ghi nhớ sgk)

-Viết 1 đoạn văn ngắn (5-7 dòng) nói về giao thông

( hoặc tình mẹ con) trong đó có sử dụng khởi ngữ

Đối với tiết học sau:

- TLV: Phép phân tích và tổng hợp

- Xem trước bài

- Xem lại phép lập luận chứng minh, giải thích ở lớp 7 Những kiến thức về văn nghị luận đã học ở lớp 8: lồng yếu tố tự sự, miêu tả, biểu cảm; xây dựng đoạn văn trình bày luận điểm