II, Đọc hiểu văn bản:1, Niềm hạnh phúc mà cái chết của cụ cố Tổ đem lại: a, Niềm hạnh phúc của các nhân vật trong gia đình cụ cố Hồng: * Câu đầu tiên: “Ba hôm sau, ông cụ già chết thật”.
Trang 1TRƯỜNG THPT BUÔN HỒ
TỔ NGỮ VĂN.
Trang 2HẠNH PHÚC CỦA MỘT TANG GIA!
Vũ Trọng Phụng
Trang 3Em hãy nêu vài nét về tiểu sử, phong cách sáng tác và kể tên một số tác phẩm chính của
VTP?
I, Tiểu dẫn:
1, Tác giả:
Trang 4I, Tiểu dẫn:
1, Tác giả:
a, Tiểu sử:
♪ Vũ Trọng Phụng (1912-1939) sinh ra trong một gia đình
nghèo ở làng Hảo, huyện Mĩ Hào, tỉnh Hưng Yên
♪ Mồ côi cha từ nhỏ, gia đình nghèo sớm lao vào đời kiếm
sống, viết báo, làm văn chuyên nghiệp, cuộc sống chật vật, bấp bênh
♪ Mất năm 27 tuổi do không có điều kiện chạy chữa bệnh
lao
b Phong cách nghệ thuật:
♪ Viết nhiều thể loại nhưng nổi bật ở lĩnh vực phóng sự và
tiểu thuyết Các tác phầm ở lĩnh vực phóng sự đã phản ánh kịp thời những vấn đề nóng bỏng của xã hội đường thời được mệnh danh là “ Vua phóng sự Bắc Kì”
Trang 5Các tác phẩm tiêu biểu của ôngTIỂU THUYẾT & KỊCH PHÓNG SỰ
Trang 6Nội dung: niềm căm phẫn mãnh liệt xã hội đen tối,
thối nát đường thời,
là tiếng cười châm biếm sâu cay xã hội đó
Trang 72 - TÁC PHẨM:
tác phẩm? Thế giới nhân vật?
Trang 8a, Tóm tắt tác phẩm?
Xuân tóc đỏ
Vô học
Bà phó đoan Ông bà V ă n Minh
Cô Tuyết
Cậu Tú Tân
Tinh quái
Lưu manh
Kẻ vô lại
Hạ lưu vỉa hè Con rể cụ cố Hồng Con rể cụ cố Hồng
Anh hùng cứu quốc
Anh hùng cứu quốc
Nhà cải cách xã hội Nhà cải cách xã hội
Cố vấn báo gõ mõ
Cố vấn báo gõ mõ
DoctorSinh viên trường thuốc
Sinh viên trường thuốc
Trang 9b, Giá trị tác phẩm:
• - Phơi bày bản chất rởm đời, bịp bợm của xã hội thực dân thành thị đương thời Đó là xã hội “ Khốn nạn”, “ chó đểu” nhưng bề ngoài lại có vẻ sang trọng, văn minh, Âu hóa Ở đó thật, giả và mọi giá trị đều bị đảo lộn.
- Cuốn sách làm vinh dự cho mọi nền văn
học Một tác phẩm trào phúng có một không hai.
Trang 103, Đoạn trích:
a, Xuất xứ?
♪ Hạnh phúc của một tang gia” là chương XV trong tác phẩm số đỏ Nhân vật chính là Xuân, thường gọi là Xuân tóc đỏ
♪ Đăng báo cuối năm 1936 và in thành sách năm 1928.
♪ Thể loại: tiểu thuyết trào phúng
b/ Nhan đề:
“Hạnh phúc của một tang gia”.
Tang gia mà lại hạnh phúc
Mâu thuẫn trào phúng được gợi ngay nhan đề
Sự mĩa mai cay độc của tác giả đối với sự sung sướng, hạnh
phúc của con cháu cụ tổ khi cụ chết
Nhan đề gói gọn toàn bộ nội dung đoạn trích, phản ánh đề
đủ nghịch lý
Niềm vui sướng > đối lập < Đau, buồn
Trang 12II, Đọc hiểu văn bản:
1, Niềm hạnh phúc mà cái chết của cụ cố Tổ đem lại:
a, Niềm hạnh phúc của các nhân vật trong gia đình cụ cố Hồng:
* Câu đầu tiên:
“Ba hôm sau, ông cụ già chết thật”.
Niềm vui chung của các thành viên trong gia đình: Điều mong ước đã thành sự thật Cụ tổ chếtdi chúc sẽ được thực thi - Mọi người đều thấy hạnh phúc.
* Ông Phán mọc sừng:
“Cái chết kia đã làm cho nhiều người sung sướng lắm Ông Phán mọc sừng đã được cụ Hồng nói nhỏ vào tai rằng sẽ chia con gái và con rể thêm vài nghìn đồng Chính ông ta cũng không ngờ rằng giá trị đôi sừng hươu vô hình trên đầu ông ta mà lại to đến như thế Ông cho rằng Xuân có tài quảng cáo lắm, nói một lời là có vài nghìn bạc, nên sau khi được lời hứa quý hóa của ông bố vợ, ông trù tính ngay với Xuân một công cuộc doanh thương…”
Các bạn hãy phân tích tâm trạng của ÔNG PHÁN
sau cái chết của cụ cố Hồng
Ông Phán mọc sừng hạnh phúc vì:
Vợ ngoại tình nhận thấy giá trị to lớn của cái sừng hươu vô hình cụ Tổ
chết là cơ hội để ông được trả công xứng đáng trù tính với Xuân một cuộc
doanh thương để kiếm tiền.
Không hề đau xót trước cái chết của cụ tổ mà chỉ quan tâm đến những lợi ích và kế hoạch kiếm tiền sau cái chết của cụ tổ Kẻ trục lợi, hám
tiền, vô sĩ, giả tạo
Các bạn chú ý đọc kĩ:
Trang 14b, Tâm trạng của cụ cố Hồng:
“Cụ cố Hồng đã nhắm nghiền mắt lại để mơ màng đến cái lúc cụ mặc
đồ xô gai lụ khụ chống gậy, vừa ho khạc vừa khóc mếu , để cho thiên hạ phải chỉ trỏ: “Úi kìa, con giai nhớn đã già đến thế kia kìa” Cụ
chắc cả mười phần rằng ai cũng phải khen ngợi một cái đám ma như thế, một cái gậy như thế ….”
Nói mãi câu “ Biết rồi, khổ lắm, nói mãi”
• Cụ cố Hồng Không chút đau buồn, chỉ
• lo nghĩ về hình tượng của mình
• trong mắt thiên hạ
Một kẻ háo danh, quái gỡ
Đọc đoạn văn dưới đây và hãy cho biết tâm trạng của cụ cố Hồng sau cái chết của cha?
“…
Trang 15b, Tâm trạng của Ông bà Văn Minh:
Điều băn khoăn của con cụ, ông Văn Minh chỉ là mời luật sư đến chứng kiến cái chết của ông nội mà thôi Thế là từ nay mà đi, cái chúc thư kia sẽ vào thời kì thực hành chứ không còn là
lí thuyết viễn vông nữa…Bà Văn Minh thì sốt cả ruột vì
mãi không được mặc những đồ xô gai tân thời, cái mũ
mấn trắng viền đen – dernières créations! Những cái rất ăn với nhau mà tiệm Âu hoá một khi đã lăng-xê ra thì có thể ban
cho những ai có tang đương đau đớn vì kẻ chết cũng được hưởng chút ít hạnh phúc ở đời…”
Hãy phân tích tâm trạng của Vợ chồng Văn – Minh khi cụ
cố tổ chết qua đoạn văn sau?
- Ông Văn Minh thì hả hê, vui sướng vì sắp được chia của mời
luật sư đến xác nhận cái chết của cụ tổ để sớm thực thi di chúc.
Bất nhân và tham lam.
Trang 16* Diễn biến tâm trạng của Tuyết:
“…Hôm nay Tuyết mặc bộ y phục Ngây thơ – cái
áo dài voan mỏng, trong có coóc-sê, trong như
hở cả nách và nữa vú – nhưng mà viền đen, và đội một cái mũ mấn xinh xinh. Thấy rằng thiên hạ đồn mình hư hỏng nhiều quá, Tuyết bèn mặc bộ
Ngây thơ để cho thiên hạ phải biết rằng mình chưa đánh mất cả chữ trinh…vẻ buồn lãng
mạng rất đúng mốt…”
Chưa gặp Xuân “ Đau khổ như bị kim châm” Thấy Xuân “ Vội vã liếc mắt đưa tình với hắn”.
Phân tích tâm trạng của cô Tuyết sau cái chết của ông
nội trong đoạn văn dưới đây:
Cô Tuyết vui sướng vì có dịp diện mặc bộ y
phục Ngây thơ, hoàn toàn không chút thương
xót cho cái chết của cụ tổ Lúc nào cũng nghĩ
đến nhân tình.
Trang 17* Diễn biến tâm trạng của cậu tú Tân:
Phân tích tâm trạng của cậu Tú Tân sau cái chết của cụ tổ
trong đoạn văn dưới đây:
“ …Phái trẻ, nghĩa là bọn dâu con, đã bắt đầu la ó lên rằng phái già chậm chạp Cậu tú Tân thì cứ điên người lên vì cậu
đã sẵn sàng mấy cái máy ảnh mà mãi cậu không được dùng đến …Đến huyệt, lúc hạ quan tài, cậu Tú luộm thuộm trong chiếc áo thụng trắng đã bắt bẻ từng người một , hoặc chống gậy, hoặc gục đầu, hoặc cong lưng, hoặc lau mắt như thế
này, như thế nọ để chụp ảnh kỉ niệm lúc hạ huyệt Bạn hữu của cậu rầm rộ nhảy lên trong những ngôi mả khác mà chụp
để cho ảnh khỏi giống nhau…”
Cậu Tú Tân xem đây là dịp để khoe mấy cái máy ảnh mới và trổ
Trang 19* Diễn biến tâm trạng của cậu tú Tân:
Phân tích tâm trạng của cậu Tú Tân sau cái chết của cụ tổ
trong đoạn văn dưới đây:
“ …Phái trẻ, nghĩa là bọn dâu con, đã bắt đầu la ó lên rằng phái già chậm chạp Cậu tú Tân thì cứ điên người lên vì cậu
đã sẵn sàng mấy cái máy ảnh mà mãi cậu không được dùng đến …Đến huyệt, lúc hạ quan tài, cậu Tú luộm thuộm trong chiếc áo thụng trắng đã bắt bẻ từng người một , hoặc chống gậy, hoặc gục đầu, hoặc cong lưng, hoặc lau mắt như thế
này, như thế nọ để chụp ảnh kỉ niệm lúc hạ huyệt Bạn hữu của cậu rầm rộ nhảy lên trong những ngôi mả khác mà chụp
để cho ảnh khỏi giống nhau…”
Cậu Tú Tân xem đây là dịp để khoe mấy cái máy ảnh mới và trổ
Trang 20* Tiểu kết: Những người trong gia đình họ không hề
đau khổ mà ngược lại đều rất hạnh phúc vì đám tang là dịp họ thỏa mãn những mục đích riêng của
Trang 21niềm hạnh phúc của những
người ngoài xã hội được thể hiện ntn?
b, Niềm hạnh phúc của những người đi đưa tang:
Sư cụ Tăng Phú?
Ông TYPN?
Các ông bạn
cụ cố Hồng? Cảnh sát Min Đơ,
Min Toa
Trang 22b, Niềm hạnh phúc của những người đi
đưa tang:
+ Sư cụ Tăng Phú sung sướng , vênh váo vì
sự đắc thắng của báo “Gõ Mõ”
+ Ông TYPN: hạnh phúc vì đây là dịp để lăng
xê các trang phục của tiệm may Âu hoá.
+ Cảnh sát Min-đơ và Min-toa đang lúc thất nghiệp thì được thuê giữ trật tự cho đám
tang.
+ Đám trưởng giả thì sung sứơng vì có dịp khoe mễ: “… bạn thân của cụ cố Hồng, ngực đầy huy chương như: Bắc Đẩu bội tinh, Long bội tinh, Cao Mên bội tinh, Vạn Tượng bội
tinh, vân vân…”
Trang 23Khi mọi người đang trong tột cùng tâm trạng
Xuân Tóc đỏ đã xuất hiện ra sao?
Qua đó cho thấy hắn là người ntn?
Trang 24Câu hỏi thảo luận: Có ý kiến cho rằng cảnh đưa tang và hạ huyệt là cao trào của màn hài kịch, vỡ oà tiếng cười và
cả niềm nhức nhối Em hãy làm rõ?
Trang 25c/ Cảnh đi đưa tang và Cảnh hạ huyệt:
* Cảnh đưa tang:
trăm câu đối, vòng hoa, bức trướng, xe hộ tống…)
nhau, bình phẩm nhau, chê bai nhau, cừơi tình với nhau bằng những câu nói vu vơ không ăn nhập.
*Cảnh hạ huyệt;
khuất thì lại bắt bẻ mọi người thế này thế nọ để chụp
ảnh lúc hạ huyệt.
Trang 26Nhóm 3,4:
Nhận xét về giá trị nội dung của tác phẩm?
Trang 27III, Tổng kết:
1, Giá trị nghệ thuật:
- Khai thác yếu tố mâu thuẫn để gây cười (hình thức >< nội dung)
- Miêu tả khung cảnh đưa tang đặc sắc -> hiệu quả trào phúng
+ Viễn cảnh: kèn Tây, ta, Tàu cất lên, mọi người với bộ mặt nghiêm chỉnh
+ Cận cảnh: Chuyện trò về nhà cửa, tủ mới, áo mới, chim nhau, cười tình với nhau, bình phẩm, chê bai, hẹn hò…
-> Vạch trần cái giả tạo, giả dối, thói hư danh
- Lời văn đậm chất trào phúng:
• + Cách so sánh: “ Buồn như nhà buôn vỡ nợ” “ từ chối chạy chữa như những vị danh y biết tự trọng”…
• + Cách đặt câu mâu thuẫn: “ Công hiệu đến nỗi họ mất mạng”, “ Đám con cháu chí hiếu chỉ nóng ruột đem chôn cái xác”…
•
Trang 28III, Tổng kết:
2, Giá trị nội dung:
:
+Giá trị hiện thực: Xã hội tư sản thành thị (trước CMT8/1945) - một
xã hội nhố nhăng, giả dối, lố bịch của tầng lớp tư sản thành thị
+ Giá trị tố cáo: Vạch mặt bọn trưởng giả chạy theo đồng tiền, đua đòi nếp sống văn minh rởm, bịp bỡm, dâm đãng Đám thanh niên trong xã hội thượng lưu với lối sống không lành mạnh, sống vô
nghĩa Châm biếm sau sắc thói bất nhân, hám tiền mà chà đạp tình cảm gia đình thiêng liêng
Trang 29Giáo viên:
Lê Thị Thu Nguyệt.
Tổ Ngữ văn