SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNGTiết 42 : Môi trường và các nhân tố sinh thái... Môi trường sống của sinh vật bao gồm tất cả những gì bao quanh sinh vật.. Tiết 42 : Môi trường và các nhân tố sinh
Trang 1SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG
Tiết 42 : Môi trường và các nhân tố sinh thái.
PHƯƠNG
Trang 2SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG
Chương I: Sinh vật và môi trường
Chương II:Hệ sinh thái
Chương III:Con người,dân số và môi trường
Chương IV:Bảo vệ môi trường Chương I: Sinh vật và môi trường Nội dung:
Tìm hiểu mối quan hệ tác động qua lại giữa sinh vật
và môi trường.
Trang 3Kể tên các yếu tố ảnh hưởng đến sinh trưởng và phát triển
của cây bàng?
Nước
Ánh sáng
Đất
Không khí
Chim Con người
Sâu
Vi khuẩn Nấm
Nhiệt độ
Gió
Thế nào là môi trường ?
Môi trường sống của sinh vật bao gồm tất cả những gì bao quanh sinh vật.
I.Môi trường sống của sinh vật.
Trang 4
1 Môi trường nước
2 Môi trường trên mặt đất -không khí
3.Môi trường trong đất
4
4
4
4
1
2
3
4 Môi
trường
sinh vật
Quan sát hình 41.1 và cho biết sinh vật sống ở những môi trường nào ?
Trang 5SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG
Chương I : SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG.
Tiết 42 : Môi trường và các nhân tố sinh thái.
I.Môi trường sống của sinh vật.
Môi trường sống của sinh vật bao gồm
tất cả tất cả những gì bao quanh sinh vật.
Có 4 loại môi trường chủ yếu:
+Môi trường nước
+Môi trường trong đất
+Môi trường trên mặt đất-không khí
+Môi trường sinh vật
Trang 6Quan sát trong tự nhiên,hãy điền tiếp môi
trường sống của một số loài sinh vật quen thuộc
vào các ô trống trong bảng sau :
Trang 7SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG
Chương I : SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG.
Tiết 42 : Môi trường và các nhân tố sinh thái.
I.Môi trường sống của sinh vật.
II.Các nhân tố sinh thái của môi trường.
Thế nào là nhân tố vô sinh ? Thế nào là nhân tố hữu sinh ?
Trang 8Nước
Ánh sáng
Đất
Không khí
Chim
Con người
Sâu
Vi khuẩn Nấm
Nhiệt độ
Nhân tố vô sinh Nhân tố hữu sinh
Có thể xếp những nhân tố tác động lên đời sống
của cây bàng thành mấy nhóm?
II.Các nhân tố sinh thái của môi trường.
Trang 9SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG
Chương I : SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG.
Tiết 42 : Môi trường và các nhân tố sinh thái.
I.Môi trường sống của sinh vật.
II.Các nhân tố sinh thái của môi trường.
Vậy nhân tố sinh thái là gì ?Có những
nhóm nhân tố sinh thái nào ?
Kết luận:
-Nhân tố sinh thái:là những yếu tố của môi trường tác động tới sinh vật.
-Có 2 nhóm nhân tố sinh thái:
+Nhóm nhân tố sinh thái vô sinh:ánh sáng,nhiệt độ,độ ẩm,nước,đất +Nhóm nhân tố sinh thái hữu sinh:
Nhân tố sinh vật: Động vật,thực vật , vi sinh vật,nấm
Nhân tố con người:Tác động tích cực:cải tạo,nuôi dưỡng,lai
ghép…Tác động tiêu cực:săn bắn,chặt phá rừng…
Trang 10Hãy sắp xếp các nhân tố sinh thái của môi trường tự nhiên ảnh hưởng tới đời sống của cây bàng trong ví dụ trên
Nhân tố vô sinh
Nhân tố hữu sinh Nhân tố con người Nhân tố các sinh vật khác
Khí hậu:…… Tác động tích cực :
Nước:
……… Tác động tiêu cực:………… Động vật:………….
Đất:………… ……… Thực vật:…………
(nhiệt độ, độ ẩm, ánh sáng,gió,nước, địa hình,thổ nhưỡng,
độ cao,loại đất,nấm,vi sinh vật,thực vật, động vật,con
người,không khí…)vào bảng sau:
Trang 11Đáp án:
Nhân tố vô sinh
Nhân tố hữu sinh Nhân tố con
người Nhân tố các sinh vật khác
Khí hậu: nhiệt
độ, ánh
sáng,gió
( 1điểm )
Tác động tích cực:Chăm sóc,tưới nước bón phân,…( 2 đ )
Nấm,vi sinh vật
kí sinh-hoại sinh…
( 1Điểm)
Nước: nước
ngọt ( 1điểm ) Tác động tiêu cực:bẻ
cành,chặt phá,
….( 2 đ )
Động vật:chim,sâu,…
( 1điểm)
Đất: địa hình,thổ
nhưỡng, độ
cao,loại đất
( 1điểm)
……… Thực vật : cây cỏ,cây
hoa…
( 1điểm)
Trang 12SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG
Chương I : SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG.
Tiết 42 : Môi trường và các nhân tố sinh thái.
I.Môi trường sống của sinh vật
II.Các nhân tố sinh thái của môi trường.
III.Giới hạn sinh thái.
Trang 131.Ví dụ 1: Quan sát hình 41.2.”Giới hạn nhiệt độ của cá rô phi ở Việt Nam”:
2.Ví dụ 2: Loài xương rồng sa mạc có giới hạn nhiệt độ từ 0ºC → +56ºC.
3.Ví dụ 3:
+Cây mắm biển sống và phát triển trong giới hạn độ mặn :
0,36% → 0.5%.
+Cây thông đuôi ngựa không sống được nơi có nồng độ muối > 0.4%.
Trang 14Qua các ví dụ ở trên,em có nhận xét gì về
khả năng chịu đựng của sinh vật với mỗi nhân tố sinh thái ?Giới hạn sinh thái là gì ?
Kết luận:
+Giới hạn sinh thái: là giới hạn chịu đựng của cơ thể sinh vật đối với một nhân tố sinh thái nhất định.
+Mỗi loài sinh vật chịu được 1 giới hạn nhất định với các nhân tố sinh thái.
III.Giới hạn sinh thái.
Nắm được ảnh hưởng của các nhân tố sinh thái và giới hạn sinh thái có ý nghĩa gì ?
Trang 15-Cá rô phi có giới hạn sinh thái 5ºC đến 42ºC điểm
cực thuận là 30ºC
-Cá chép có giới hạn sinh thái từ 2ºC đến 44 ºC
điểm cực thuận là 28ºC.
-Theo em loài nào có khả năng phân bố rộng hơn ? vì sao ?
- Giới hạn sinh thái được xác định và phụ thuộc vào những yếu
tố nào ? hình thành trong quá trình nào ?
BÀI TẬP
được xác định bởi gen của loài phụ thuộc vào khả năng phản ứng của gen sự tác động của môi trường hình thành trong quá trình tiến hóa của loài
Trang 16Các nhân tố
sinh thái
Nhân tố sinh thái vô sinh
Nhân tố sinh thái hữu sinh
Mức độ
ngập nước Kiến
Độ dốc
của đất
Nhiệt độ
không khí
Cây
cỏ Độ tơi xốp
của đất
Sâu ăn lá
cây
Gỗ mục
* Hãy sắp xếp các nhân tố sinh
thái sau đây vào từng nhóm nhân tố sinh thái
Trang 17O 5 0 C 30 0 42 0 C
C
Điểm gây chết
Điểm gây chết
Điểm cực thuận
Mức độ sinh
trưởng
HƯỚNG DẪN VẼ SƠ ĐỒ GIỚI HẠN
SINH THÁI của cá rô phi ở Việt Nam
.
Hình 41.2 Giới hạn nhiệt độ
Nam