Bài toán và xác định bài toán Khái niệm: Bài toán là một công việc hay một nhiệm vụ cần phải giải quyết Để giải quyết được một bài toán cụ thể chúng ta thường phải làm gì đầu tiên?.
Trang 1NỘI DUNG BÀI HỌC
1.BÀI TOÁN VÀ XÁC ĐỊNH BÀI TOÁN
2.QUÁ TRÌNH GIẢI TOÁN TRÊN MÁY TÍNH
Trang 2 1 Bài toán và xác định bài
VD1: Tìm UCLN và BCNN của 2 số nguyên a và b.
VD: Lập bảng cửu chương, lập bảng điểm,
so sánh chiều cao hai bạn, tính tổng số tiền thu được của cửa hàng tạp hóa trong 1 ngày bán hàng.
VD2: Tính tuổi anh và tuổi em khi biết tổng và hiệu của 2 tuổi
Khái niệm: Bài toán là một
công việc hay một nhiệm vụ cần
phải giải quyết.
Trang 3 1 Bài toán và xác định bài
toán
Khái niệm: Bài toán là một
công việc hay một nhiệm vụ cần
phải giải quyết
Để giải quyết được một bài toán cụ thể chúng ta thường phải làm gì đầu
tiên?
XÁC ĐỊNH BÀI TOÁN
Bài toán : Tính diện tích hình chữ nhật có chiều dài
là a và chiều rộng là b
GT KL
Hình chữ nhật có:Chiều dài a và chiều rộng là b
Diện tích của hình chữ nhật
Điều kiện cho trước(Input):
Kết quả thu được(Output):
-Xác định bài toán: Tìm các
điều kiện cho trước và kết quả
cần thu được
Trang 4? Em hãy xác định điều kiện cho trước và kết quả thu được của bài toán sau:
Giải phương trình bậc nhất dạng tổng quát
ax+b=0;
Điều kiện cho trước (Input)
Điều kiện cho trước (Input)
Kết quả thu được(Output)
Kết quả thu được(Output)
Hai số a và b
Nghiệm của phương trình
Nghiệm của phương trình
1 Bài toán và xác định bài
toán
Khái niệm: Bài toán là một
công việc hay một nhiệm vụ cần
phải giải quyết
-Xác định bài toán: Tìm các
điều kiện cho trước và kết quả
cần thu được
Trang 5HOẠT ĐỘNG NHÓM
Nội dung: Hãy tìm bài toán trong thực tế hoặc trong các môn học , sau đó xác định Input và Output vào vở ghi.
Yêu cầu: Thảo luận theo nhóm 2 người trên 1 bàn.
Thời gian: 2 phút
1 Bài toán và xác định bài
toán
Khái niệm: Bài toán là một
công việc hay một nhiệm vụ cần
phải giải quyết
-Xác định bài toán: Tìm các
điều kiện cho trước và kết quả
cần thu được
Trang 6 2.Quá trình giải bài
toán trên máy tính
Thế nào là giải bài toán trên
máy tính ?
Giải bài toán trên máy tính là giao cho máy tính dãy hữu hạn các thao tác đơn giản(Thuật toán) mà nó có thể thực hiện được để từ các điều kiện cho trước ta nhận được kết quả cần tìm.
Máy tính không thể tự mình tìm ra lời giải của các bài toán Lời giải của một bài toán cụ thể phải là tư duy sáng tạo của con người và kết quả tư duy đó là thuật toán
Dãy hữu hạn các thao tác cần thực hiện để giải một bài toán được gọi là thuật toán
Thuật toán là gì ?
Thuật toán chính là các bước để giải một bài toán ,còn chương trình chỉ là thể hiện của thuật toán trên một ngôn ngữ lập trình
cụ thể do vậy ta cần diễn đạt thuật toán dưới dạng chương trình
để cho máy tính có thể hiểu và thực hiện được
1 Bài toán và xác định
bài toán
Khái niệm: Bài toán là
một công việc hay một
nhiệm vụ cần phải giải
quyết
-Xác định bài toán: Tìm
các điều kiện cho trước và
kết quả cần thu được
Thuật toán là dãy hữu hạn
các thao tác cần thực hiện để
giải một bài toán.
Trang 7Ví dụ về Thuật toán: Hướng dẫn Rô bôt nhặt rác
Bước 1: Tiến hai bước.
Bước 2: Quay trái, tiến một bước.
Bước 3: Nhặt rác.
Bước 4: Quay phải, tiến ba bước.
Bước 5: Quay trái, tiến hai bước.
Bước 6: Bỏ vào thùng rác.
THUẬT TOÁN
Trang 8Quá trình giải bài toán trên máy tính gồm mấy bước?
Quan sát hình sau:
Trang 91 Xác định bài toán
1 Xác định bài toán
2 Mô tả thuật toán
3 Viết chương trình
• Xác định ĐK đã cho trước (INPUT).
• KQ tìm được (OUTPUT)
• Xác định ĐK đã cho trước (INPUT).
• KQ tìm được (OUTPUT)
• Tìm cách giải bài toán
• Diễn tả bằng các lệnh cần phải thực hiện
• Tìm cách giải bài toán
• Diễn tả bằng các lệnh cần phải thực hiện
• Dựa vào mô tả thuật toán ở trên, ta viết chương trình bằng một ngôn ngữ lập trình
• Dựa vào mô tả thuật toán ở trên, ta viết chương trình bằng một ngôn ngữ lập trình
Quá trình giải bài toán trên máy tính gồm 3 bước
Để giải một bài toán có thể có nhiều thuật toán khác nhau, song mỗi
thuật toán chỉ dùng để giải một bài toán cụ thể
Trang 10VÍ DỤ MINH HỌA QUÁ TRÌNH GIẢI TOÁN TRÊN MÁY
Bài toán: Giải phương trình bậc nhất dạng tổng quát ax+b=0;
- Xác định bài toán:
+ Input: Hai số a,b
+ Output: Nghiệm của phương trình.
- Mô tả thuật toán:
+ Bước 1: Nếu a=0, chuyển sang bước 3
+ Bước 2: Tính nghiệm phương trình x=-b/a và chuyển sang bước 4
+ Bước 3: Nếu b ≠ 0 thì in ra thông báo “Phương trình vô nghiệm”, ngược lại đưa ra thông báo “Phương trình vô số nghiệm”
+ Bước 4: Thông báo kết quả ra màn hình
Trang 11- Viết chương trình( Sử dụng ngôn ngữ lập trình Pascal)
Program TimNghiemPT_bac_nhat;
Uses Crt; Var a,b: Integer;
Begin
Clrscr;
Write(‘ Nhap vao gia tri cua a’);Read(a);
Write(“Nhap vao gia tri cua b’); Read(b);
if a=0 then begin
if b<>0 then writeln(‘Phuong trinh vo nghiem’) else writeln(‘Phuong trinh vo so nghiem’);
End;
else writeln(‘Phuong trinh co nghiem la x = ‘,(-1*b),’/’,a);
Readln;
Readln;
End
Trang 12- Xác định bài toán:
+ Input: Hai số a,b
+ Output: Nghiệm của phương trình.
- Tìm thuật toán:
+ Bước 1: Nếu a=0, chuyển sang bước 3
+ Bước 2: Tính nghiệm phương trình x=-b/a
và chuyển sang bước 4
+ Bước 3: Nếu b ≠ 0 thì in ra thông báo
“Phương trình vô nghiệm”, ngược lại đưa ra
thông báo “Phương trình vô số nghiệm”
+ Bước 4: Thông báo kết quả ra màn hình
-Viết chương trình
Program TimNghiemPT_bac_nhat;
Uses Crt; Var a,b: Integer;
Begin Clrscr;
Write(‘ Nhap vao gia tri cua a’);Read(a);
Write(“Nhap vao gia tri cua b’); Read(b);
if a=0 then begin
If b<>0 then writeln(‘Phuong trinh vo nghiem’) Else writeln(‘Phuong trinh vo so nghiem’); End;
else writeln(‘Phuong trinh co nghiem la x = ‘,(-1*b),’/’,a);
Readln;
Readln; End
Trang 13Hoạt động nhóm
-Nội dung: Hãy viết thuật toán cho bài toán đã nêu ở hoạt động 1.
-Thời gian hoạt động 3 phút
Trang 15Bài tập 1
Hãy chỉ ra INPUT và OUTPUT của bài toán sau:
Cho 2 số a và b (a>0, b>0) Tìm các USC của 2 số a và b.
ĐÁP ÁN
INPUT: a>0, b>0
OUTPUT: Các USC của 2 số a và b
Trang 16Bài tập 2
Hãy đánh dấu x vào ô lựa chọn ?
A Việc thực hiện cả 3 bước khi giải toán trên máy tính
là cần thiết, nhất là với những bài toán phức tạp
B.Xác định bài toán là xác định điều kiện cho trước và
kết quả cần thu được
C Với mỗi một bài toán cụ thể, chỉ có một thuật toán
duy nhất để giải bài toán đó.
thuật toán.
x
x
x x
Trang 171 Học thuộc bài
2 Làm bài tập 1,2 trong SGK trang 44
3 Đọc trước phần 3,4 của bài
Trang 18KÝnh Chóc c¸c thÇy c« gi¸o
m¹nh khoÎ
Chóc C¸c em häc sinh!
Ch¨m ngoan häc
giái
G×ê häc kÕt thóc!
