tiet-16-17nghi-luan-ve-mot-bai-tho-doan-tho

Tìm hiểu đề, lập dàn ý bài văn nghị luận về một bài thơ/ đoạn thơ Hãy đọc kỹ và cho biết 2 đề sau đây, thuộc kiểu bài nghị luận nào.. * Giống nhau: *Khác nhau: Nghị luận văn học, cụ thể

TRƯỜNG THPT ĐỖ ĐĂNG TUYỂN

? Chỉ ra lỗi sai trong các đoạn văn sau

Mở bài không trích dẫn thơ

Diễn xuôi thơ

Trích dẫn thơ sai

TIẾT 18,19,20-LÀM VĂN:

I Khái quát chung về kiểu bài nghị luận văn học

2 Các kiểu bài nghị luận văn học cơ bản

Nghị luận ý kiến bàn về văn học

Nghị luận về một bài thơ, đoạn thơ

3 Một số yêu cầu chung của bài nghị luận văn học

a Đảm bảo cấu trúc bài văn nghị luận 0,25

4.Các bước làm một bài văn nghị luận văn học

Đọc và sửa lỗi

4

1 2

3

I Khái quát chung về kiểu bài nghị luận

II Các dạng đề nghị luận về thơ thường gặp

đoạn thơ

Cảm nhận về vấn

đề trong bài thơ/

đoạn thơ

Đề 2: Cảm nhận đoạn thơ sau trong bài thơ “Việt Bắc” (Tố Hữu)

Những đường Việt Bắc của ta

Đêm đêm rầm rập như là đất rung

Quân đi điệp điệp trùng trùng

Ánh sao đầu súng bạn cùng mũ nan.

Dân công đỏ đuốc từng đoàn

Đèn pha bật sáng như ngày mai lên.

Tin vui thắng trận trăm miền

Hòa Bình, Tây Bắc, Điện Biên vui về.

Vui từ Đồng Tháp, An Khê

Vui lên Việt Bắc, đèo De, núi Hồng.”

Đề 1: Phân tích bài thơ “ Cảnh khuya” của Hồ Chí Minh

“Tiếng suối trong như tiếng hát xa,

Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa,

Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ,

Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà”

III Tìm hiểu đề, lập dàn ý bài văn nghị luận về một bài thơ/ đoạn thơ

Hãy đọc kỹ và cho biết 2 đề sau đây, thuộc kiểu bài nghị luận nào? Có

những điểm nào giống và khác nhau?

* Giống nhau:

*Khác nhau:

Nghị luận văn học, cụ thể là phân tích thơ

Đề 1: Phân tích một bài thơ trọn ven

Đề 2: Phân tích một đoạn thơ trích trong bài thơ

- Lập dàn ý cho đề bài trên?

(MB,TB.KB)

ĐỀ 1

1.Tìm hiểu đề

Việt Bắc

- Nội dung nghị luận: Giá trị tư tưởng và giá trị

nghệ thuật của bài thơ

- Phạm vi tư liệu: Bài thơ Cảnh khuya; phong

cách Hồ Chí Minh; Những bài thơ cùng thời

-Thao tác: Phân tích, so sánh, bình giảng

ĐỀ 1

2.Lập dàn ý

* Mở bài

* Thân bài

-Vẻ đẹp của núi rừng đêm trăng khuya được miêu tả hết sức thơ mộng:

+Nghệ thuật so sánh: Tiếng suối như tiếng hát -> Mới mẻ ,độc đáo

+ Điệp từ “ lồng”: tạo hình ảnh lung linh huyền ảo

* Kết bài Sự hài hòa giữa tâm hồn nghệ sĩ và ý chí chiến sĩ trong bài

thơ

Giới thiệu – Tác giả Hồ Chí Minh

- Hoàn cảnh ra đời bài thơ Cảnh khuya

-Tâm trạng nhân vật trữ tình:

+ Say đắm trước vẻ đẹp đêm trăng

+ Lo cho vận mệnh của đất nước

- Bài thơ -> vừa có tính chất cổ điển : Thể thơ, h.ảnh thiên nhiên,bút pháp miêu tả

->Vừa có tính hiện đại : Nhân vật trữ tình: Thi sĩ-chiến sĩ

Khác các ẩn sĩ thời xưa

- Giá trị tư tưởng và nghệ thuật của bài thơ

ĐỀ 1

Cách làm bài nghị luận về 1 bài thơ

-Giới thiệu khái quát về bài thơ( Tác giả, hoàn cảnh sáng tác…)

-Làm rõ giá trị nội dung và nghệ thuật bằng các thao tác: phân tích, bình giảng…

-Đánh giá chung về bài thơ

Đề 2:

1.Tìm hiểu đề

III Tìm hiểu đề, lập dàn ý

-Nội dung : Khí thế của cuộc kháng chiến chống Pháp

-Nghệ thuật: điệp cú pháp, sử dụng từ láy, phép liệt kê….

- Phạm vi tư liệu: Đoạn trích thơ , bài thơ Việt Bắc; phong cách Tố Hữu; Những bài thơ cùng thời

-Thao tác :phân tích, so sánh, bình luận….

ĐỀ 2

2- LËp dµn ý:

a.Mở bài:

Xuất xứ đoạn thơ

Luận đề, trích dẫn đoạn thơ vào

so sánh, cường điệu; giọng thơ hào hùng, tính sử thi…

-Khái quát chung: Khẳng định giá trị nội dung và nghệ thuật của khổ thơ,bài thơ

ĐỀ 2

Cách làm bài nghị luận về 1 đoạn thơ

- Giới thiệu khái quát về :Tác giả, tác phẩm, đoạn trích

-Đặt đoạn trích vào chỉnh thể bài thơ để làm rõ giá trị nội dung và nghệ thuật bằng các thao tác: phân tích, bình

giảng…

- Đánh giá chung về đoạn thơ, bài thơ

- Hãy cho biết đối tượng nghị

luận bài thơ,đoạn thơ?

-Yêu cầu với kiểu bài này là gì? -Bài viết thường có nội dung

nào?

*Bài viết thường có các nội dung sau:

-Giới thiệu khái quát về bài thơ ,đoạn thơ

-Bàn về những giá trị nội dung ,nghệ thuật của bài thơ ,đoạn thơ

-Đánh giá chung về bài thơ,đoạn thơ.

IV Luyện tập

Phân tích đoạn thơ sau trong bài “ Tràng giang” của Huy Cận:

Lớp lớp mây cao đùn núi bạc Chim nghiêng cánh nhỏ: bóng chiều sa.

Lòng quê dợn dợn vời con nước, Không khói hoàng hôn cũng nhớ nhà

4- Cñng cè: N¾m ch¾c kü n¨ng vµ c¸c b ưíc nghÞ luËn vÒ mét bµi th¬,

Lập dàn ý cho đề bài:

Thảo luận

IV Luyện tập

Cảm nhận đoạn thơ sau trong bài thơ“Đất Nước” (Nguyễn Khoa Điềm):

“Nhưng em biết không

Có biết bao người con trai, con gái

Trong bốn nghìn lớp người giống ta lứa tuổi

Họ đã sống và chết

Giản dị và bình tâm

Không ai nhớ mặt đặt tên

Nhưng họ đã làm ra Đất Nước

Họ giữ và truyền cho ta hạt lúa ta trồng

Họ chuyền lửa qua mỗi nhà, từ hòn than qua con cúi

Họ truyền giọng điệu mình cho con tập nói

Họ gánh theo tên xã, tên làng trong mỗi chuyến di dân

Họ đắp đập be bờ cho người đời sau trồng cây hái trái

Có ngoại xâm thì chống ngoại xâm

Có nội thù thì vùng lên đánh bại”

Dẫn dắt vào vấn đề vào đề tài đất nước

Mở bài

Giới thiệu đoạn thơ, trích thơ

Hệ thống ý triển khai phần thân bài

Hệ thống ý triển khai phần thân bài

- Niềm tự hào, trân trọng và ngưỡng mộ của nhà thơ dành cho đất nước

Bước 2:

Cảm nhận

đoạn thơ

Nội dung

- Nhân dân là người “làm ra Đất Nước”, là chủ nhân của đất nước, nhân dân lao động, gìn giữ và bảo vệ các giá trị thiêng liêng của đất nước

Nhưng em biết không Họ đã làm ra Đất Nước

Họ giữ và truyền

… Họ đắp đập be bờ

Có ngoại xâm thì chống

… Có nội thù thì vùng lên…

Hệ thống ý triển khai phần thân bài

- Niềm tự hào, trân trọng và ngưỡng mộ của nhà thơ dành cho đất nước

- Nhân dân là người “làm ra Đất Nước”, là chủ nhân của đất nước, nhân dân lao động, gìn giữ và bảo vệ các giá trị thiêng liêng của đất nước

Nghệ thuật

- Kết hợp giữa trữ tình và chính luận, ý thơ triển khai từ khái quát đến cụ thể, giàu thuyết phục, lời thơ sâu lắng thiết tha mang âm hưởng lời tâm tình của đôi lứa

- Thể thơ tự do, biện pháp liệt kê, nghệ thuật điệp được sử dụng linh hoạt, sáng tạo

- Ngôn ngữ tự nhiên, hình ảnh vừa cụ thể, vừa mang

ý nghĩa tượng trưng

Bước 3:

Bình luận,

đánh giá

- Nét đặc sắc của đoạn thơ: khẳng định vai trò

“làm ra Đất Nước” của nhân dân bằng hình thức biểu đạt giàu suy tư qua giọng thơ trữ tình, thiết tha, sâu lắng

- Ý nghĩa của đoạn thơ: góp phần thể hiện tư tưởng “Đất Nước của nhân dân”, đồng thời khẳng định phong cách thơ trữ tình – chính luận củanhà thơ Nguyễn Khoa Điềm

Hệ thống ý triển khai phần thân

bài

Kết bài

Khái quát lại vẻ đẹp của đoạn

thơ

Nêu tình cảm, suy nghĩ và khẳng định sức sống của đoạn thơ, tác giả trong lòng người đọc

V Bài tập vận dụng

Bài tập 1 : Viết bài làm hoàn chỉnh cho đề văn ở phần luyện tập.

Bài tập 2: Sưu tầm những bài viết hay phân tích về bài thơ

“Đất Nước” (Nguyễn Khoa Điềm)