TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIA ĐỊNHKHOA KINH TẾ TIỂU LUẬN Đề tài: “Nghiên cứu, nâng cao, thực trạng, kỹ năng thuyết trình của sinh viên đại học” Môn học: Phương Pháp Học Đại Học Và Định Hướng Nghề
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIA ĐỊNH
KHOA KINH TẾ
TIỂU LUẬN
Đề tài: “Nghiên cứu, nâng cao, thực trạng, kỹ năng thuyết trình
của sinh viên đại học”
Môn học: Phương Pháp Học Đại Học Và
Định Hướng Nghề Nghiệp
Giảng viên: Ths Lương Ngọc Quý Người thực hiện:
- Nguyễn Hửu Hiếu
-MSSV: 2103110030 -Nguyễn Ngọc Sông Ngân
-MSSV: 2103110004 -Trần Văn Thành
-MSSV: 2103110028 -Nguyễn Thị Bích Trâm -MSSV: 2103110039
Lớp: K15DCTN01
TP HỒ CHÍ MINH – 10/2021
Trang 2LỜI CẢM ƠN Kính thưa Qúy Thầy Cô !
Tri thức là một bến bờ vô tận, một chân trời khoa học của những ước mơ Thời gian rồi sẽ trôi qua nhưng những kiến thức mà Quý Thầy Cô truyền đạt cho học viên hôm nay sẽ mãi trường tồn theo năm tháng Chúng ta tin chắc rằng những bài học quý báu học được từ Quý Thầy Cô hôm nay sẽ là hành trang cần thiết đi theo mỗi bước chân trên bước đường chức nghiệp của mình Nền kiến thức này sẽ bổ sung thêm về hiểu biết kinh tế - xã hội - văn hóa - Nghề Nghiệp
Để hoàn thành tiểu luận này em xin gửi lời cảm ơn chân thành đến Ban giám hiệu trường Đại học Gia Định đã tạo cơ hội cho em được học tập và thầy giảng viên
Cô Lương Ngọc Quý đã giảng dạy cho em bộ môn phương pháp học đại học và định hướng nghề nghiệp vô cùng hữu ích và nhờ sự giảng dạy tận tình chi tiết của cô để em
có đủ kiến thức vận dụng vào bài tiểu luận này
Chân thành cảm ơn Giảng Viên Th.s Cô Lương Ngọc Quý đã dành nhiều thời gian quý báu để hướng dẫn chúng em hoàn thành luận văn này Vì thời gian có hạn, vừa đi học và thiếu thốn về điều kiện laptop làm nên tiểu luận này sẽ không tránh khỏi những hạn chế và thiếu sót, kính mong Thầy và Cô cảm thông chia sẻ và chỉ bảo thêm
để em có điều kiện bổ sung hoàn thiện thêm kiến thức của mình
Bản thân em chưa có kinh nghiệm trong việc làm đề tài cũng như còn hạn chế kiến thức nên trong bài sẽ không tránh khỏi những thiếu sót Rất mong nhận được sự nhận xét, phê bình từ thầy để em có thể hoàn thiện kỹ năng viết luận hơn
Một lần nữa cảm ơn và kính chúc Thầy Cô cùng gia đình có nhiều sức khỏe, niềm vui và hạnh phúc Chân thành cảm ơn Thầy Cô đã hỗ trợ rất nhiều tư liệu trong quá trình thu thập thông tin để hoàn thành đề tài
TP Hồ Chí Minh, ngày 30 tháng 10 năm 2021
Trang 3LỜI NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
Trang 4MỤC LỤC
A PHẦN MỞ ĐẦU
1.Lý do chọn đề tài 2.Mục tiêu nghiên cứu
3 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu 4.Phương pháp nghiên cứu
5.Kết cấu tiểu luận
B PHẦN NỘI DUNG
I Cơ sở lý luận về kỹ năng thuyết trình
1.1 Các khái niệm
1.1.1 Khái niệm kỹ năng……… 2
1.1.2 Khái niệm thuyết trình………2
1.1.3 Kỹ năng thuyết trình……… 2
1.2 Các yếu tố ảnh hưởng đến kỹ năng thuyết trình 3
1.2.1 Tác phong khi thuyết trình…… ……… ……… 3
1.2.2.Nội dung thuyết trình ……… ….4
1.2.2.1 Đề tài nghiên cứu ….……….……….4
1.2.2.2 Bố cục trình bày… ……….……… 4
1.2.2.3 Tính nhất quán……….………5
1.2.3.Công cụ trình chiếu và các yếu tố ngoại tác………….……….6
1.2.3.1.Công cụ Power Point……… 6
1.2.3.2.Yếu tố không gian ,thời gian ……….6
1.2.3.3.Yếu tố khán thính giả……… 7
II.Phân tích thực trạng kỹ năng thuyết trình của sinh viên trường đại học cGia Định………
………… 8
III Giải pháp nâng cao kỹ năng thuyết trình của sinh viên trường đại học Gia Định 3.1.Mục tiêu của giải pháp 13
3.2.Giải pháp nâng cao kỹ năng thuyết trình của đại học Gia Định 14
Trang 53.2.1.Cải thiện tác phong khi thuyết trình 14
3.2.2.Cải thiện nội dung thuyết trình 15
3.2.2.1.Đề tài nghiên cứu 15
3.2.2.2.Bố cục trình bày 15
3.2.2.3.Tính nhất quán 15
3.2.3.Cải thiện sử dụng công cụ trình chiếu và các yếu tố ngoại tác 16
3.2.3.1.Công cụ Power Point 16
3.2.3.2.Yếu tố không gian , thời gian 16
3.2.3.3.Yếu tố khán thính giả 17
3.3.Lời kiến nghị 17
C.Kết luận………
………18
D.Tài liệu tham khảo……….18
Trang 6A PHẦN MỞ ĐẦU.
1 Lý do chọn đề tài.
Như cô và các bạn cũng đã biết, hiện nay trong quá trình học tập của các sinh viên không chỉ đến lớp để nghe giảng, chép bài mà còn phải có sự tự chuẩn bị, nghiên cứu tài liệu và trình bày trước lớp Kỹ năng trình bày hay thuyết trình trước nhiều người trở nên rất cần thiết đối với sinh viên ngày nay Đa số sinh viên thích học bằng phương pháp thuyết trình Nhưng giữa thích và làm tốt là một khoảng cách không nhỏ Thuyết trình thực sự là một nhiệm vụ không dễ dàng bởi người thuyết trình cần được trang bị những kỹ năng nhất định mới có thể thực hiện thành công một bài thuyết trình đạt hiệu quả cao Bao gồm chọn để tài, lập để cương, thu thập tư liệu, biên soạn nội dung, trình bày để tài từ chủ đề cho đến kết luận và trả lời các câu hỏi phản biện một cách thuyết phục Quan trọng nhất người thuyết trình còn phải vượt qua nỗi sợ hãi khi nói trước đám đông Nếu làm tốt các phần trên thì mới mong có được một buổi thuyết trình rõ ràng và thu hút được người theo dõi Với mục tiêu đi sâu về vấn đề này, nhóm chúng
em xin chọn đề tài “ Nghiên cứu, nâng cao, thực trạng kĩ năng thuyết trình của sinh viên đại học” làm tiểu luận Nhằm ghi nhận thực trạng cũng như đề ra giải pháp nâng cao kĩ năng thuyết trình cho sinh viên đại học
2 Mục tiêu nghiên cứu.
Đề tài xác định mức độ cần thiết, các yếu tố ảnh hưởng đến kĩ năng thuyết trình, thực trạng về kĩ năng thuyết trình - thuyết phục của các sinh viên Trên cơ sở đó, đề xuất một số giải pháp nâng cao của kỹ năng thuyết trình của sinh viên đại học hiện nay nói chung và sinh viên trường Đại học Gia Định nói riêng
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.
a)
Đối tượng
Đối tượng nghiên cứu là kỹ năng thuyết trình của sinh viên khoa Giáo Dục trường Đại học Gia Định
b)Phạm vi nghiên cứu.
_Phạm vi nội dung:
Trang 1
Trang 7+ Một số khái niệm có liên quan đến đề tài “Nghiên cứu,nâng cao,thực trạng kỹ
năng thuyết trình của sinh viên”.
+ Một số kỹ năng thuyết trình
+Thực trạng kỹ năng thuyết trình
+ Các yếu tố ảnh hưởng và khó khăn khi thuyết trình của sinh viên
+ Để ra một số biện pháp khắc phục
_Phạm vi không gian: Trường Đại học Gia Định
4 Phương pháp nghiên cứu.
_ Đề tài sử dụng phương pháp sau:
+Phương Pháp Nghiên Cứu Luận: chủ yếu là phương pháp nghiên cứu tư liệu có sẵn
+ Phương pháp phỏng vấn nhằm thăm dò trực tiếp quá trình thuyết trình
từ nhiều người khác nhau để thấy rõ những vấn đề mà sinh viên hay mắc phải trong quá trình thuyết trình là như thế nào
+Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi lập những câu hỏi trắc nghiệm sát thực trong thuyết trình, những khó khăn, thuận lợi tồn tại trong thuyết trình của sinh viên
5 Kết cấu tiểu luận.
Tiểu luận có kết cấu gồm 3 phần:
A Phần mở đầu.
Phần mở đầu trình bày lí do chọn đề tài, mục tiêu nghiên cứu, đối tượng
và phạm vi nghiên cứu, phương pháp nghiên cứu tiểu luận
B Phần nội dung.
Trang 2
Trang 8Trình bày các yếu tố ảnh hưởng đến kĩ năng thuyết trình, thực trạng về kĩ năng của các sinh viên đại học đề xuất các giải pháp nâng cao của kĩ năng thuyết trình
C Kết luận.
Trình bày các nội dung chính của tiểu luận và các giải pháp nhằm đảm bảo thực hiện kỹ năng thuyết trình cho sinh viên đại học
Trang 3
Trang 9B PHẦN NỘI DUNG.
I Cơ sở lý luận về kỹ năng thuyết trình.
1 Các khái niệm.
a) Khái niệm kỹ năng.
Có nhiều cách định nghĩa khác nhau về kỹ năng Những định nghĩa này thường bắt nguồn từ góc nhìn chuyên môn và quan niệm cá nhân của từng người Tuy nhiên hầu hết chúng ta đều thừa nhận rằng kỹ năng được hình thành khi chúng ta áp dụng kiến thức vào thực tiễn Kỹ năng học được do quá trình lặp đi lặp lại một hoặc một nhóm hành động nhất định nào đó Kỹ năng luôn có chủ đích và định hướng rõ ràng
Như vậy: Kỹ năng là năng lực (khả năng) của chủ thể thực hiện thuần thực một hay một chuỗi hành động trên cơ sở hiểu biết (kiến thức hoặc kinh nghiệm) nhằm tạo ra kết quả mong đợi
b) Khái niệm thuyết trình.
Có rất nhiều khái niệm về thuyết trình Sau đây là một vài khái niệm
- Thuyết trình là quá trình trình bày nội dung của một chủ để cho người
nghe Những dụng cụ trực quan được sử dụng để minh họa cho nội dung của
bài nói
- Thuyết trình là trình bày một cách sáng tỏ một vấn đề trước đông
người
- Thuyết trình là trình bày rõ ràng một vấn đề trước nhiều người Thuyết
trình là một nghệ thuật, người thuyết trình được ví như một nghệ sĩ hay diễn
viên đứng trước công chúng, thuyết trình là một kỹ năng được phát triển
thông qua kinh nghiệm và đào tạo
- Một cách hiểu đơn giản hơn thuyết trình là cách truyền đạt các ý tưởng
Trang 4
Trang 10và các thông tin đến mọi nhóm người, là trình bày bằng lời về một vấn đề
nào đó nhằm cung cấp thông tin hoặc thuyết phục, gây ảnh hưởng đến người
nghe
c) Kỹ năng thuyết trình.
- Kỹ năng thuyết trình là khả năng sử dụng kết hợp kiến thức, thái độ, phương pháp, công cụ cần thiết vào quá trình truyền đạt và dẫn dắt thông tin nhằm làm cho nội dung thông tin có sức hấp dẫn hơn, thu hút được nhiều người nghe hơn
- Kỹ năng thuyết trình là sự kết hợp giữa nội dung và hình thức, giữa giao tiếp ngôn ngữ và giao tiếp hình thể, không chỉ truyền đạt thông tin đến đám đông bằng lời nói đến cơ quan thính giác của họ, mà còn truyền đến các giác quan còn lại gồm thị giác, khứu giác, vị giác, xúc giác (bằng hình ảnh, mùi, vị, tiếp xúc)
2 Các yếu tố ảnh hưởng đến khả năng thuyết trình.
a) Chuẩn bị không chu đáo
Dù là bậc thầy về thuyết trình cũng cần phải có sự chuẩn bị chu đáo trước khi thuyết trình Không chuẩn bị trước có nghĩa là đang chào đón sự thất bại của mình Có thể với những nội dung quen thuộc, bạn thường tự tin và xem nhẹ khâu chuẩn bị trước Tuy vậy, mỗi lần thuyết trình đều có những yêu cầu, đặc điểm khác nhau nên vẫn cần thiết phải có sự chuẩn bị Sự chuẩn bị không chỉ là về nội dung mà còn phải có sự chuẩn bị về tâm lí Để tránh được tình trạng này, không nên chủ quan mà cần phải có
sự chuẩn bị trước càng chu đáo càng tốt Chuẩn bị càng kĩ thì tỉ lệ thành công của buổi thuyết trình càng cao
b) Không đánh giá đúng khán giả.
Khán giả là yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến sự thành công của bài thuyết trình Một khi người thuyết trình không tìm hiểu thông tin, đặc điểm của khán giả như: giới tính, tầng lớp, trình độ, nghề nghiệp… thì sẽ không xác định được phương pháp tác động phù hợp
Tùy thuộc vào đặc điểm của khán giả mà người thuyết trình sẽ lựa chọn phương pháp tương ứng Khi thuyết trình trước nông dân về kĩ thuật chăm sóc cây trồng thì phương pháp trực quan, sinh động, tốc độ thuyết trình chậm, rõ ràng sẽ thu được hiểu quả cao Trong khi đó, thuyết trình trước những chuyên gia hay đồng nghiệp cùng chuyên môn đòi hỏi bài thuyết trình phải mang tính học thuật cao với những lập luận hết sức logic, chặt chẽ thì mới có thể thuyết phục được họ
Thuyết trình trước thanh niên sẽ có những yêu cầu hoàn toàn khác so với lứa tuổi trung niên và người lớn tuổi Để có thể đánh giá đúng khán giả, trước khi thuyết trình, bạn nên liên hệ với đơn vị tổ chức để hỏi thăm thông tin của khán giả
Trang 5
Trang 11Trên cơ sở những thông tin đó, bạn sẽ xác định phương pháp và hình thức thuyết trình phù hợp với đặc điểm của khán giả và hiệu quả của thuyết trình sẽ được đánh giá cao nhất, đạt đến sự mong đợi tốt nhất
c) Thiếu tập trung.
Đây là một tình trạng thường gặp phải của hầu hết mọi người khi thuyết trình Thông thường, đa số chúng ta đều cảm thấy bối rối, căng thẳng trước khi thuyết trình Đây chính là cơ chế tự vệ của cơ thể nên bạn không cần quá lo lắng Có khi, chính sự căng thẳng này lại giúp cho bạn nỗ lực nhiều hơn khi thuyết trình và góp phần nâng cao hiệu quả của bài thuyết trình Tuy nhiên, nếu không biết kiểm soát, chế ngự sự lo lắng thì nó có thể tác động tiêu cực đến bài thuyết trình của bạn
d) Các yếu tố khác.
Thiếu tự tin, phụ thuộc nhiều vào văn bản, chưa đảm bảo được việc sử dụng biểu cảm phi ngôn ngữ,
II.Phân tích thực trạng kỹ năng thuyết trình của sinh viên trường đại học cGia Định.
● Để việc đào tạo và trang bị kỹ năng mềm cho sinh viên một cách có hiệu quả, thiết thực, không bị xem là hình thức, mang tính đối phó Đòi hỏi cần phải có sự chuẩn bị đồng bộ, đồng thời cả 3 nhóm yếu tố cốt lõi: một là chương trình khung kỹ năng mềm bám sát các yêu cầu, tiêu chuẩn của nhà tuyển dụng; hai là nắm rõ nhận thức của sinh viên và mức độ quan tâm của sinh viên đối với các nhóm kỹ năng; và ba là cần tập hợp được đội ngũ giảng viên có kinh nghiệm và chuyên sâu về các nhóm kỹ năng để chia
sẻ đến sinh viên Nhận thức, tri thức và vốn sống của sinh viên về hoạt động rèn luyện
kỹ năng mềm là cơ sở để hình thành, phát triển kỹ năng mềm
● Qua quá trình khảo sát nhận thức của sinh viên về vai trò của kỹ năng mềm đối với việc học và đáp ứng yêu cầu của nhà tuyển dụng, phần lớn sinh viên tán thành về sự cần thiết của kỹ năng mềm Tuy nhiên trên thực tiễn qua các lớp học kỹ năng và các câu lạc bộ, sân chơi dành cho sinh viên rèn luyện kỹ năng, vẫn còn một số sinh viên chưa tích cực tham gia, hoặc tham gia ở mức độ đối phó Nhiều sinh viên chỉ tập trung vào việc làm sao để có một tấm bằng đẹp mà bỏ qua việc nâng cao các kỹ năng mềm Sinh viên bỏ qua những chương trình hội thảo, những sân chơi bổ ích do Đoàn, Hội sinh viên tổ chức, các chương trình giáo dục kỹ năng mềm, những cơ hội thực tế để rèn luyện kỹ năng mềm
● Tâm lý chung của tất cả mọi người là không bao giờ làm những điều mà họ cho là không mang lại lợi ích cho mình vì nó sẽ lãng phí thời gian Tâm lý đó cũng đúng với trường hợp của sinh viên lựa chọn các nhóm kỹ năng mềm Tuy nhiên, việc trang bị kỹ năng gì không phải chỉ đơn thuần là sở thích hay lợi ích từ phía cá nhân, mà xét trên toàn diện sinh viên cần nắm bắt những yêu cầu về kỹ năng của nhóm ngành tương lai mình sẽ đảm nhận hoặc mong muốn được cống hiến, từ đó mà lựa chọn các kỹ năng cần thiết để bổ sung
● Từ nhận thức chưa đúng và chưa đầy đủ về vai trò của kỹ năng mềm dẫn đến suy nghĩ rằng kỹ năng mềm không quan trọng, dẫn đến sự thiếu kiên nhẫn và quyết tâm hành động rèn luyện, trau dồi, tích lũy kỹ năng mềm, đã lấy đi nhiều cơ hội đáng kể đáng lẻ thuộc về các bạn, nhiều sinh viên sau khi tốt nghiệp vẫn loay hoay với bài toán
Trang 6
Trang 12đi tìm kiếm công việc sau những lần thất bại của tuyển dụng, mặc dù có nhiều bằng cấp
● Tất cả các sinh viên, dựa vào mức độ lựa chọn cho thấy việc trang bị các kỹ năng của sinh viên có thể chia thành 3 nhóm: nhóm thứ nhất với tỷ lệ sinh viên tham gia cao, bao gồm kỹ năng khám phá và phát triển bản thân, kỹ năng giao tiếp và kỹ năng làm việc nhóm Nhóm thứ hai, với tỷ lệ sinh viên tham gia ở mức trung bình, gồm các
kỹ năng giải quyết xung đột, kỹ năng lập kế hoạch, kỹ năng thuyết trình Nhóm thứ ba,
có tỷ lệ sinh viên tham gia ở mức thấp, gồm kỹ năng tổ chức sự kiện và kỹ năng viết
CV, tìm việc và trả lời phỏng vấn
● Đánh giá về chất lượng của các khóa đào tạo kỹ năng mềm và các chương trình ngoại khóa hình thành và phát triển kỹ năng cũng là một trong những yếu tố tác động đến tâm lý và thái độ của sinh viên Kết quả khảo sát cũng cho thấy, phần lớn sinh viên đánh giá các khóa đào tạo kỹ năng mềm chỉ đạt được kỳ vọng ở mức bình thường và vẫn còn khá nhiều sinh viên cảm thấy chưa đáp ứng được yêu cầu của cá nhân Điều này phản ánh một thực trạng đó là một số hoạt động rèn luyện kỹ năng vẫn chưa được thực hiện một cách có hiệu quả, và do đó chưa thu hút được nhiều sinh viên tham gia, hưởng ứng Kết quả khảo sát cũng cho thấy sinh viên kỳ vọng vào cách thức tổ chức lớp học kỹ năng khá đa dạng, song tập trung vào yêu cầu lớp học có đội ngũ giảng viên có kinh nghiệm từ thực tế, ưu tiên các lớp học có xu hướng “mở” tạo tâm lý thoải mái và tăng cơ hội trải nghiệm khi rèn luyện kỹ năng
● Việc rèn luyện kỹ năng mềm cho sinh viên, về phía nhà trường chỉ đóng vai trò là chất xúc tác, ý thức chủ động và tự rèn luyện của mỗi sinh viên mới là yếu tố quyết định Do đó, mỗi sinh viên cần phải có nhận thức chuẩn xác về tầm quan trọng của kỹ năng mềm, trang bị đầy đủ, kịp thời và thường xuyên vận dụng vào thực tiễn nhằm phát huy hiệu quả từ những kỹ năng đã được trang bị
III Giải pháp nâng cao kỹ năng thuyết trình của sinh viên trường đại học Gia Định.
1.Nguyên nhân dẫn đến mất tự tin khi thuyết trình của sinh viên.
Nguyên nhân nào khiến chúng ta thường thiếu tự tin khi thuyết trình trước đám đông? -Mất cân bằng về serotonin trong não: Mất cân bằng serotonin trong não khiến con người rơi vào trạng thái bồn chồn, lo lắng và mất tập trung
-Tác động bởi môi trường xung quanh: Nhiều người có xu hướng khép mình, khả năng thích nghi kém nên khi chuyển đến một môi trường làm việc mới thì sẽ dễ mắc chứng run sợ khi đứng trước đám đông
-Căng thẳng, áp lực quá mức: Bạn căng thẳng có thể do chưa chuẩn bị kỹ cho bài thuyết trình, hay tự ti về ngoại hình của mình, sợ bị trỉ trích, sợ người khác xem
thường mình,…
2 Những cách giúp nâng cao khả năng thuyết trình.
a) Chú ý đến việc kết nối với khán giả.
Trang 7