TUYEN TRUYEN final nuoi duong tre nho tai cong dong 2016

Nuôi con bằng sữa mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu: Trẻ được bú mẹ hoàn toàn đến khi tròn 6 tháng tuổi 180 ngày, nghĩa là chỉ cho trẻ bú mẹ mà không cho ăn, uống bất cứ thức ăn, đồ uống

NUÔI DƯỠNG TRẺ NHỎ

TẠI CỘNG ĐỒNG

ThS Lê T Thanh Lương – Phòng Y tế

ỦY BAN NHÂN DÂN QUẬN LONG BIÊN

PHÒNG Y TẾ

Mục tiêu

1 Nắm được một số khái niệm liên quan tới chăm sóc trẻ

2 Biết cách chăm sóc sức khỏe và dinh dưỡng cho BMCT và BM đang NCBSM

3 Tìm hiểu về sữa mẹ và nuôi con bằng sữa mẹ 

4 Biết cách cho trẻ ăn bổ sung đúng

5 Nắm được một số nội dung về xử phạt hành chính liên quan đến kinh doanh và sử dụng sản phẩm dinh dưỡng dùng cho trẻ nhỏ

Một số khái niệm về NCBSM

1 Nuôi con bằng sữa mẹ hoàn toàn

trong 6 tháng đầu: Trẻ được bú mẹ

hoàn toàn đến khi tròn 6 tháng tuổi (180

ngày), nghĩa là chỉ cho trẻ bú mẹ mà

không cho ăn, uống bất cứ thức ăn, đồ

uống nào khác kể cả nước trắng, trừ các

trường hợp phải uống bổ sung các

vitamin, khoáng chất hoặc thuốc theo

chỉ định của thầy thuốc

Một số khái niệm về ĂN BỔ SUNG

1 Ăn bổ sung: Ăn bổ sung nghĩa là cho trẻ ăn thêm các thức ăn

khác ngoài sữa mẹ - các thức ăn này được gọi là thức ăn bổ sung (thời gian thích hợp nhất để bắt đầu cho trẻ ABS là khi trẻ được 6 tháng tuổi (180 ngày)

2 Đa dạng thức ăn: Trẻ từ 6-23 tháng tuổi được cho ăn đủ hoặc nhiều hơn 4 nhóm thực phẩm trong thức ăn bổ sung.

3 Thực phẩm giàu sắt hoặc được bổ

sung sắt: Trẻ từ 6-23 tháng tuổi được

cho ăn các thực phẩm giàu sắt hoặc thực

phẩm đã được bổ sung sắt được sản xuất

dành riêng cho trẻ nhỏ, hoặc được chế

biến tại nhà

Các loại suy dinh dưỡng

1 Suy dinh dưỡng thể nhẹ cân: cân nặng thấp hơn so với mức

tiêu chuẩn của trẻ cùng tuổi và giới (sử dụng điểm ngưỡng cân

nặng theo tuổi dưới -2SD hoặc chỉ số khối cơ thể BMI thấp).

Bảng theo dõi cân nặng theo tuổi

Các loại suy dinh dưỡng

2.Suy dinh dưỡng thể thấp còi: là giảm mức độ tăng trưởng cơ thể, biểu hiện của SDD mãn tính Đây là dấu hiệu hàng đầu của SDD từ thời

kỳ sớm bao gồm cả SDD bào thai do mẹ bị thiếu dinh dưỡng Được xác định khi chiều cao theo tuổi dưới -2SD.

Bảng theo dõi chiều cao theo tuổi

Các loại suy dinh dưỡng (tt)

3 Suy dinh dưỡng thể gầy còm: là hiện tượng cơ

và mỡ cơ thể bị teo đi, thường được coi là

SDD cấp tính vì thường biểu hiện sau một thời

gian ngắn bị thiếu ăn ví dụ thiên tai lũ lụt,

chiến tranh… Suy dinh dưỡng thể gầy còm

được xác định khi cân nặng theo chiều cao

dưới -2SD.

4.Thừa cân: Là hiện tượng tích cơ, mỡ khiến cân nặng cao hơn mức tiêu chuẩn cho phép ở trẻ cùng tuổi, giới Dấu hiệu thừa cân ở trẻ được xác định khi cân nặng theo tuổi lớn hơn 2SD.

Giai đoạn “cửa sổ cơ hội” ở trẻ nhỏ

Ảnh hưởng của “cửa sổ cơ hội” tới chiều cao

“Cửa sổ cơ hội”

- thời điểm can thiệp hiệu quả nhất trong NDTN

Dinh dưỡng cho bà mẹ

khi mang thai (280 ngày)

Dinh dưỡng cho bà mẹ

khi mang thai (280 ngày) Dinh dưỡng cho trẻ 6 tháng đầu (180 ngày)

Dinh dưỡng cho trẻ 6 tháng đầu (180 ngày) Dinh dưỡng cho trẻ 6-24 tháng (540 ngày)

Dinh dưỡng cho trẻ 6-24 tháng (540 ngày)

Chăm sóc sức khỏe và dinh dưỡng cho BMCT

1 Dinh dưỡng:

Ăn no, uống đủ, ngủ tốt, lao động hợp lý

 Cân nặng của mẹ: cần tăng 10-12kg :

• 3 tháng đầu tăng 1kg

• 3 tháng giữa tăng 4-5kg

• 3 tháng cuối tăng 5-6 kg.

 Tăng cân tốt, người mẹ sẽ tích luỹ mỡ là nguồn dự trữ để tạo

sữa sau khi sinh, phòng suy dinh dưỡng thai nhi.

 Không nên kiêng khem

 Không nên dùng các loại kích thích như rượu, cà phê, thuốc

lá, nước chè đặc

Chăm sóc sức khỏe và dinh dưỡng cho BMCT

• Theo dõi cân nặng

Chăm sóc vú để đảm bảo sự thông tia sữa sau khi đẻ Hàng

ngày nên lau rửa nhẹ nhàng khi tắm

•Không cậy liên tục các hạt sữa đọng mà chỉ lau rửa và gảy nhẹ nhàng

•Nếu đầu vú tụt chỉ được kéo đầu vú khi thai đã đủ tháng (từ 38 tuần thai) không kéo đầu vú sớm vì nếu kéo vê sớm gây co thắt tử cung, ảnh hưởng đến sự phát triển của thai

Chăm sóc dinh dưỡng cho BM đang NCBSM

Ăn no - Uống đủ - Ngủ tốt

Mẹ luôn được ở gần con trong suốt 6

tháng đầu để nuôi con bằng sữa mẹ hoàn

toàn.

Uống vitamin A 200.000 đơn vị, 1 liều

ngay trong vòng 1 tuần đầu sau sinh.

Tiếp tục uống viên sắt đến hết tháng

đầu sau sinh.

Không uống rượu bia, chè đặc, cà phê

Không hút thuốc lá, thuốc lào.

Không sử dụng thuốc khi chưa có chỉ

định của cán bộ y tế.

Sữa mẹ và tầm quan trọng của sữa mẹ

1 Khái niệm về sữa mẹ:

 Sữa non: Được hình thành từ tuần thứ 14-16 của thai kì và được tiết ra trong vòng 1- 3 ngày đầu sau đẻ.

 Sữa chuyển tiếp: Là sữa trong thời gian từ ngày thứ 3 - 7 sau

đẻ , khi sữa non chuyển dần thành sữa trưởng thành.

 Sữa trưởng thành: Là sữa khoảng ngày thứ 10 sau đẻ khi sữa chuyển tiếp hoàn toàn chuyển sang sữa trưởng thành và tồn tại đến khi cai sữa cho trẻ Sữa trưởng thành bao gồm 2 loại:

 Sữa đầu: Là sữa đầu bữa bú, lượng nhiều, hơi trong xanh

chứa nhiều nước, các chất dinh dưỡng: protein, lactose

 Sữa cuối: Là sữa cuối bữa bú, màu trắng đục hơn, chứa

nhiều chất béo hơn và cung cấp nhiều năng lượng giúp trẻ tăng trưởng tốt.

Sữa mẹ và tầm quan trọng của sữa mẹ

2 Sữa non và lợi ích của sữa non:

 Được tiết ra trong vài ngày đầu sau đẻ

 Sánh đặc, có màu vàng nhạt hoặc trong.

 Sữa trong vòng một giờ đầu sau đẻ có rất nhiều

lợi ích cho trẻ:

 Cung cấp những chất kháng thể quí giá giúp

phòng tránh được các bệnh nhiễm khuẩn.

 Giúp đào thải phân su nhanh, làm giảm mức độ

vàng da.

 Giúp cho ruột của trẻ phát triển tốt sau sinh,

phòng chống dị ứng.

 Giàu vitamin A nên làm giảm mức độ nặng của

bệnh khi bị nhiễm khuẩn.

Sữa mẹ và tầm quan trọng của sữa mẹ

3 Nuôi con bằng sữa mẹ hoàn toàn:

 Chỉ cho trẻ bú mẹ mà không cho ăn, uống thêm bất cứ thức

ăn, đồ uống nào khác kể cả nước trắng, trừ các trường hợp phải uống bổ sung các vitamin, khoáng chất hoặc thuốc (theo chỉ định của bác sĩ).

 Cho trẻ bú ngay sau sinh trong vòng 1 giờ đầu.

 Cho trẻ bú hết từng bên vú để trẻ bú được “sữa cuối” giúp trẻ

phát triển tốt.

Nhu cầu DD của trẻ và sự đáp ứng của sữa mẹ

1 Nhu cầu của trẻ trong vòng 1-2 ngày đầu sau đẻ :

Sữa non trong 1-2

ngày đầu sau đẻ

hoàn toàn đáp ứng

đủ nhu cầu cho trẻ

cả về chất lượng và

số lượng với điều

kiện bà mẹ phải cho

con bú ngay sau sinh

càng sớm càng tốt

và cho trẻ bú liên

tục nhiều lần

Nhu cầu DD của trẻ và sự đáp ứng của sữa mẹ

2 Nhu cầu của trẻ 06 tháng tuổi:

Trong 6 tháng đầu đời trẻ chỉ cần bú mẹ không cần ăn thêm bất cứ một thức ăn nào khác kể cả nước

Trẻ cần được ăn bổ sung khi tròn 6 tháng tuổi (180 ngày) Tuy nhiên, khi cho trẻ ăn bổ sung vẫn tiếp tục cho trẻ bú đến khi trẻ được 24 tháng

Một số nguyên tắc cho con bú để đảm bảo duy trì sữa mẹ

1.Giúp trẻ ngậm bắt vú tốt ngay từ bữa bú đầu tiên

2.Cho trẻ bú bữa đầu tiên ngay trong vòng 1 giờ đầu sau sinh

3.Cho trẻ bú theo nhu cầu cả ngày lẫn đêm

4.Cho trẻ bú mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu đời

5.Mỗi lần bú, cho bú hết bên này rồi mới chuyển sang bên kia

6.Nếu trẻ ốm vẫn tiếp tục cho bú và bú lâu hơn, nhiều lần hơn

7.Cho trẻ bú sữa mẹ trước khi ăn thêm các thức ăn khác

8.Tiếp tục cho trẻ bú mẹ đến khi trẻ được 24 tháng tuổi

9.Không để bầu vú căng sữa quá lâu Khi mẹ căng sữa mà không

ở cạnh con để cho trẻ bú thì bà mẹ cần vắt sữa ra để kích thích và duy trì tạo sữa

10.Không cho trẻ bú bình, ngậm vú cao su

Những yếu tố ảnh hưởng tới sự tiết sữa

Mẹ lo lắng, không tin mình có đủ sữa

Mẹ tức giận

Mẹ mệt mỏi

Mẹ không được ở gần con để cho bú theo nhu cầu trẻ

Để vú căng sữa quá lâu

Dùng nhiều chất kích thích, hút thuốc lá, uống rượu

Sự tạo sữa ở người mẹ không phụ thuộc vào kích cỡ vú to hay bé.

Mọi phụ nữ đều có khả năng tạo sữa như nhau

Nếu cho con bú đúng cách thì bà mẹ luôn có đủ sữa cho nhu

cầu của con mình kể cả khi bà mẹ đẻ sinh đôi, sinh ba

Không nên để sữa căng quá lâu trong bầu vú vì điều này làm ức

chế sự tạo sữa và dẫn đến “mất sữa”.

Bảo quản sữa mẹ

 Bình chứa nên làm bằng thủy tinh hoặc nhựa cứng có nắp đậy kín.

Không nên đổ đầy sữa vào bình, để lại một khoảng trống nhỏ vì sữa đông lạnh chiếm nhiều thể tích hơn sữa lỏng.

 Chỉ để từ 60-120ml sữa trong bình chứa

(lượng sữa trẻ thường bú trong một bữa bú) để

tránh lãng phí.

Làm nóng sữa bảo quản lạnh bằng cách ngâm bình sữa trong bát nước nóng hoặc dội nước nóng xung quanh bình sữa.

 Không đun sôi sữa, không cho sữa vào lò vi sóng để làm nóng sữa.

- 20°C

Tốt nhất trong vòng 6 tháng, có thể để tới 12 tháng.

mũi trẻ đối diện với núm vú.

Đối với trẻ sơ sinh, bà mẹ

không những đỡ đầu, vai trẻ

mà còn phải đỡ mông trẻ

Hình ảnh trẻ ngậm bắt vú

Ngậm bắt vú tốt: trẻ ngậm sâu hết cả

núm vú, cằm trẻ sát vào quầng vú bên

dưới nên khi bú lưỡi trẻ áp sát được

vào quầng vú (các xoang chứa sữa)

mút được nhiều sữa hơn và không có

khoảng trống tránh mút cả không khí

vào

Ngậm bắt vú sai: trẻ chỉ mút núm vú,

tạo khoảng trống giữa miệng trẻ và vú

mẹ vừa không có lực ép vào quầng vú

lại vừa có khoảng trống khiến trẻ mút

cả hơi vào làm trẻ bị no giả Sau bữa

bú nếu không biết bế vác trẻ vỗ nhẹ

vào lưng cho trẻ ợ hơi ra thì có thể trẻ

sẽ bị nôn, trớ.

Cho trẻ ăn bổ sung

 Ăn bổ sung nghĩa là ngoài bú sữa mẹ, trẻ được ăn thêm (ăn

sam, ăn dặm) các thức ăn lỏng hoặc đặc khác.

 Thời gian thích hợp nhất để bắt đầu cho trẻ ABS là khi trẻ tròn

6 tháng (180 ngày ).

 Trong giai đoạn cho trẻ ăn bổ sung vẫn tiếp tục cho trẻ bú mẹ

đến 2 tuổi hoặc lâu hơn nữa sẽ giúp trẻ phát triển và khoẻ mạnh.

 Thức ăn bổ sung thông thường:

 Bữa chính: Bột, cháo, cơm…được chế biến phù hợp theo nhu

cầu và độ tuổi của trẻ

 Bữa phụ: Bánh qui, hoa quả, sữa chua, trứng…

Số lượng và tần suất cho trẻ ABS

 Lượng tăng dần từ lỏng đến đặc.

 Ăn 2-3 thìa nhỏ/lần x 2 lần/ngày

 Thời gian tập cho trẻ tập ăn thường trong vòng vài ba ngày

(không nên kéo dài thời gian tập ăn quá 1 tuần).

6- 8 tháng 2-3 bữa chính +1-2 bữa phụ + bú mẹ thường xuyên.

2-3 thìa (lúc bắt đầu tập ăn bột) tăng dần lên 1/2 bát 250

ml

9 -11 tháng 3-4 bữa + 1-2 bữa phụ + bú mẹ 1/2 bát 250 ml

12-23 tháng 3-4 bữa + 1-2 bữa phụ + bú mẹ 3/4đến 1 bát 250 ml

Nếu trẻ được bú mẹ thì không nên cho trẻ ăn thêm bất cứ loại sữa bột nào.

Khi trẻ ABS vẫn duy trì cho trẻ bú mẹ đến khi trẻ được 24 tháng tuổi

Một bữa ăn bổ sung của trẻ

Đủ về chất lượng:

đa dạng thức ăn để vừa cung cấp đủ năng lượng vừa bổ sung các loại vitamin, khoáng chất; gồm ít nhất 4 nhóm thực phẩm

“4 sạch” trong chế biến bữa ăn bổ sung

Xử lý vi phạm hành chính

Quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực

y tế:

Vi phạm quy định về thông tin giáo dục, truyền

Vi phạm quy định về kinh doanh và sử dụng sản

hô hấp và một số bệnh nhiễm khuẩn khác;

b) Hướng dẫn nuôi con hoàn toàn bằng sữa mẹ đến 06 tháng tuổi và tiếp tục cho trẻ bú sữa mẹ đến 24 tháng tuổi hoặc lâu hơn, cho trẻ ăn thức ăn bổ sung hợp lý từ 06 tháng tuổi;

Phạt tiền từ 1 - 2 triệu đồng

(Điều 87 khoản 1)

1.Phát hành tài liệu truyền thông về NCBSM không bảo đảm một

c) Các bất lợi khi không nuôi con bằng sữa mẹ mà thay vào đó là cho ăn sản phẩm sữa thay thế sữa mẹ như: Tốn kém kinh tế, thời gian và trẻ có thể bị nhiễm khuẩn nếu pha chế sữa không đúng

cách;

d) Ảnh hưởng không tốt của việc cho trẻ bú bằng bình, ngậm vú ngậm nhân tạo hoặc ăn thức ăn bổ sung trước 06 tháng tuổi;

đ) Hướng dẫn cách pha chế, bảo quản và sử dụng thức ăn bổ

sung cho trẻ tại nhà bằng phương pháp đơn giản, bảo đảm an

toàn, dinh dưỡng hợp lý với loại thực phẩm có sẵn;

e) Dinh dưỡng hợp lý cho bà mẹ

để duy trì nguồn sữa cho con bú.

Phạt tiền từ 3 – 5 triệu

(Điều 87 khoản 2)

Phát hành tài liệu truyền thông về nuôi con bằng sữa mẹ có một trong các nội dung sau đây:

a) Tranh ảnh hoặc lời văn nhằm khuyến khích việc cho trẻ

ăn sản phẩm sữa thay thế sữa mẹ, cho trẻ bú bằng bình hoặc không khuyến khích việc nuôi con bằng sữa mẹ;

b) So sánh các sản phẩm sữa thay thế sữa mẹ là tương đương hoặc tốt hơn sữa mẹ;

c) Tên hoặc biểu tượng của sản phẩm sữa thay thế sữa mẹ,

vú ngậm nhân tạo.

Phạt tiền từ 1 – 2 triệu

(Điều 88 khoản 1)

a) Không cung cấp chính xác thông tin khoa học và cách thức sử dụng đúng sản phẩm dinh dưỡng dùng cho trẻ nhỏ cho thầy thuốc, nhân viên y tế và người tiêu dùng;

b) Cử nhân viên tiếp xúc trực tiếp hoặc gián tiếp với

bà mẹ, phụ nữ mang thai hoặc thành viên trong gia đình họ tại cơ sở y tế hoặc ngoài cơ sở y tế để thông tin, tuyên truyền, khuyến khích sử dụng sản phẩm sữa thay thế sữa mẹ.

Phạt tiền từ 3 – 5 triệu

(Điều 88 khoản 2)

a) Tổ chức tặng sản phẩm sữa thay thế sữa mẹ; các lợi ích vật chất hoặc các vật dụng có tên hoặc biểu tượng của sản phẩm sữa thay thế sữa mẹ cho thầy thuốc, nhân viên y tế hoặc cơ sở y tế;

b) Sử dụng hình thức tài trợ học bổng, tài trợ nghiên cứu khoa học, tài trợ kinh phí cho đào tạo, hội nghị, hội thảo, khóa học, buổi hòa nhạc, dịch vụ tư vấn qua điện thoại hoặc hình thức khác để giới thiệu sản phẩm sữa thay thế sữa mẹ.

Phạt tiền từ 10 – 15 triệu

(Điều 88 khoản 3)

a) Tổ chức trưng bày sản phẩm sữa thay thế sữa mẹ, thức ăn dùng cho trẻ dưới 06 tháng tuổi tại các cơ sở y tế;

b) Áp dụng các biện pháp khuyến mại đối với sản phẩm sữa thay thế sữa mẹ như tặng hàng mẫu, tặng phiếu giảm giá, giải thưởng, quà tặng, tính điểm cộng thưởng, giảm giá hoặc bất kỳ hình ảnh nào khác để bán lẻ trực tiếp.

Mua

Tặng

Câu hỏi?

XIN TRÂN TRỌNG CẢM ƠN!

38