Hãy quan sát và đếm số dao động của từng con lắc trong 10 giây và ghi kết quả vào bảng SGK: Một dao động 1 2 H.D đếm dao động... Số dao động trong 1 giây gọi là tần số.. Từ bảng trên hã
Trang 1Năm học : 2018 - 2019
Trang 2Kiểm tra bài cũ
Câu 1: Vật phát ra âm được gọi là gì?Các
nguồn âm có chung đặc điểm gì?
• Vật phát ra âm được gọi nguồn âm.Khi phát
ra âm các vật đều dao động (rung động).
Câu 2 Khi thổi sáo, tai nghe được âm phát ra Hỏi bộ phận nào phát ra âm? Vì sao?
• Khi thổi sáo, tai nghe được âm phát ra,
bộ phận phát ra âm là không khí trong
ống sáo Vì không khí trong ống sáo dao
động.
Trang 3Có lẽ các em đã từng nghe và thích thú với những
âm thanh vui tai phát ra từ những chiếc chuông
gió Nếu để ý các em sẽ thấy một điều lí thú: mỗi thanh trong chiếc chuông gió lại phát ra âm trầm bổng khác nhau.Vì sao mỗi thanh trong chuông
lại phát ra âm khác nhau? Hay các em đã biết một
số loài côn trùng phát ra âm khi bay Nhưng âm
thanh do chúng phát ra lại thường rất khác nhau Khi bay muỗi kêu ve ve còn ong lại phát ra tiếng
vù vù Vì sao vậy?
Trang 5I Dao động nhanh, chậm –
Tần số:
Thí nghiệm 1:
Thí nghiệm1: H 11.1 SGK.
Treo hai con lắc có chiều dài 40cm
và 20cm, kéo chúng lệch ra khỏi vị trí đứng yên ban đầu rồi thả chúng dao động.
C1 Hãy quan sát và đếm số dao động của từng con lắc trong 10 giây và ghi kết quả vào bảng (SGK):
Một dao động
1 2
H.D đếm dao động
Trang 60 BẮT ĐẦU
1
56 67 78 89 6 7 8 9
10
Con lắc a
40cm
Chú ý: Thao tác nhanh, bấm chuột ở ngoài và bấm nhanh vào
chữ bắt đầu để HS dễ đếm.
Trang 70 BẮT ĐẦU
1
56 67 78 89 6 7 8 9
10
Con lắc b
20cm
Trang 8QUAN SÁT LẠI THÍ NGHIỆM
Trang 9Số dao động trong 1 giây gọi là
tần số
I Dao động nhanh, chậm –
Tần số :
Thí nghiệm 1
Thí nghiệm1: H 11.1 SGK.
Con lắc Con lắc nào dao động nhanh?
Con lắc nào dao động chậm?
Số dao động trong
10 giây
Số dao động trong 1 giây
a b
C1 Hãy quan sát và đếm số dao động của từng con lắc trong 10 giây và ghi kết quả vào bảng
Dao động chậm Dao động nhanh
số dao động thời gian dao động
Tần số =
5 10
0.5 1 C2 Từ bảng trên hãy cho biết con lắc nào có tần số dao động lớn hơn?
Con lắc b có tần số lớn hơn.
Dao động càng………
tần số dao động càng …………
Nhận xét:
nhanh
lớn
(chậm) (nhỏ)
Đơn vị tần số là héc, kí hiệu là
Hz.
Trang 10Thí nghiệm 2:
Cố định một đầu hai thước thép đàn hồi có chiều dài khác nhau (30cm và 20cm) trên mặt hộp gỗ (H.11.2)
Lần lượt bật nhẹ đầu tự do của hai thước cho chúng dao động.
Thí nghiệm 2 : (H 11.2 SGK.)
II Âm cao (âm bổng), âm
thấp (âm trầm):
I Dao động nhanh, chậm –
Tần số :
Làm thí nghiệm theo nhóm rồi trả lời C3 (thời gian 3 phút).
C3: Phần tự do của thước
dài dao động …… , âm phát
ra …….
* Phần tự do của thước ngắn
dao động …… âm phát ra
……
C3: chọn từ thích hợp điền vào chỗ trống:
chậm thấp
nhanh cao
Trang 11Thí nghieäm
2:
Số dao động trong 1 giây gọi là tần số
Đơn vị tần số là héc, kí hiệu là Hz
Nhận xét:
Dao động càng ……… tần số
dao động càng ………
Thí nghiệm 1
II Âm cao (âm bổng), âm thấp (âm
trầm):
Thí nghieäm
3:
Một đĩa nhựa được đục lỗ cách đều nhau
và được gắn vào trục của một động cơ (H.11.3) Chạm miếng bìa vào một hàng lỗ nhất định trên đĩa đang quay (H.11.4)
trong hai trường hợp :
Thí nghiệm 3: H 11.3 SGK
C4 Hãy nghe âm phát ra và điền từ thích hợp trong khung vào chỗ trống.
* Khi đĩa quay chậm, góc miếng bìa dao động (1) âm phát ra (2)
* Khi đĩa quay nhanh, góc miếng bìa dao động (3) âm phát ra
(4)
I Dao động nhanh, chậm – Tần số :
Nhanh(Chậm) Lớn(Nhỏ)
chậm
thấp
Kết luận :
Dao động càng (1) ……… ,tần
số dao động càng (2) âm
phát ra càng (3)
nhanh (chậm) lớn (nhỏ) cao (thấp)
- Đĩa quay chậm
- Đĩa quay nhanh
Trang 12Thí nghieäm
2:
Số dao động trong 1 giây gọi là tần số
Đơn vị tần số là héc, kí hiệu là Hz
Dao động càng ……… tần số
dao động càng ………
Thí nghiệm 1
II Âm cao (âm bổng), âm thấp (âm
trầm):
Thí nghieäm
3:
I Dao động nhanh, chậm – Tần số :
Kết luận :
Dao động càng (1) ……… ,tần
số dao động càng (2) âm
phát ra càng (3)
nhanh (chậm) lớn (nhỏ) cao (thấp)
Nhận xét:
nhanh lớn
III Vận dụng:
C5 Một vật dao động phát ra âm có tần số 50Hz và một vật khác dao động phát ra âm
có tần số 70Hz Vật nào dao động nhanh hơn ? Vật nào phát ra âm thấp hơn ?
70Hz 50Hz
- Vật dao động có tần số 70Hz dao động nhanh hơn
- Vật dao động có tần số 50Hz âm phát ra thấp hơn
Trang 13Thí nghieäm
2:
Số dao động trong 1 giây gọi là tần số
Đơn vị tần số là héc, kí hiệu là Hz
Dao động càng ……… tần số
dao động càng ………
Thí nghiệm 1
II Âm cao (âm bổng), âm thấp (âm
trầm):
Thí nghieäm
3:
I Dao động nhanh, chậm – Tần số :
Kết luận :
Dao động càng (1) ……… ,tần
số dao động càng (2) âm
phát ra càng (3)
nhanh (chậm) lớn (nhỏ) cao (thấp)
Nhận xét:
nhanh lớn
III Vận dụng:
C6 Hãy tìm hiểu xem khi vặn cho dây đàn căng nhiều, căng ít thì âm phát ra sẽ cao, thấp như thế nào? Và tần số lớn, nhỏ ra sao?
Khi vặn dây đàn Âm phát ra Tần số
Căng nhiều
Căng ít
cao lớn thấp nhỏ
Trang 14Thí nghieäm
2:
Số dao động trong 1 giây gọi là tần số
Đơn vị tần số là héc, kí hiệu là Hz
Dao động càng ……… tần số
dao động càng ………
Thí nghiệm 1
II Âm cao (âm bổng), âm thấp (âm
trầm):
Thí nghieäm
3:
I Dao động nhanh, chậm – Tần số :
Kết luận :
Dao động càng (1) ……… ,tần
số dao động càng (2) âm
phát ra càng (3)
nhanh (chậm) lớn (nhỏ) cao (thấp)
Nhận xét:
nhanh lớn
III Vận dụng:
C7. Cho đĩa trong thí nghiệm ở hình 11.3 quay, lần lượt chạm góc miếng bìa vào một hàng lỗ ở gần vành đĩa và một hàng
lỗ ở gần tâm đĩa Trong trường hợp nào
âm phát ra cao hơn?
Khi đĩa quay, chạm góc miếng bìa ở hàng lỗ ở gần Âm phát ra
Vành đĩa
Tâm đĩa
Cao hơn Thấp hơn
Trang 151 R 1 U N G 2 3 4
Khi chạm tay vào âm thoa đang phát ra âm ta cảm thấy âm
thoa như thế nào?
Tần số là…….dao động trong 1 giây?
3 T 1 Ầ N 2 3 S Ố 4 5
Đại lượng cho biết mức độ nhanh hay chậm của dao động?
4 K H Ô N 1 2 3 4 G 5 6 K H Í 7 8
Khi thổi sáo bộ phận nào trong sáo phát ra âm?
5 N 1 H A N H 2 3 4 5
Âm phát ra cao khi dao động……
0 BẮT ĐẦU
1
56 67 78 89 6 7 8 9
10
Ô CHỮ HÀNG DỌC:
Trang 16Số dao động trong 1 giây gọi là tần số
Đơn vị tần số là héc (Hz)
Khi vật dao động nhanh thì có tần số và
âm phát ra như thế nào ?
Khi vật dao động chậm thì có tần số và
âm phát ra như thế nào ?
Trang 17
Có thể em chưa biết
nghe được những âm có tần số
trong khoảng từ 20Hz đến
20000Hz
* Những âm có tần số dưới 20Hz gọi là hạ âm Những âm có tần số lớn hơn 20000Hz gọi là siêu âm.
* Chó và một số động vật khác có thể nghe được những âm dưới
20Hz, hay cao hơn 20000Hz
Trang 18Heinrich Rudolf Hertz - nhà vật lý
vĩ đại người Đức đã có công trong
việc tìm ra sóng điện từ và hiệu ứng
quang điện Để ghi nhận công lao
của ông, người ta đã lấy tên Herzt
để đặt cho đơn vị tần số sóng
Radio Và từ năm 1933 Herzt được
chính thức công nhận là một thành
phần của hệ mét quốc tế Hertz hay
héc, kí hiệu Hz, là đơn vị đo tần số
trong hệ SI, lấy tên theo nhà vật lí
người Đức Heinrich Rudolf Hertz
Đơn vị đo tần số cho biết số lần dao
động thực hiện được trong 1 giây.
Heinrich Rudolf Hertz
Trang 19CÔNG VIỆC VỀ NHÀ
- Học thuộc bài 11.
- Làm lại các câu C5, C6, C7 vào vở.
- Làm bài tập từ 11.1 đến 11.9 ( trang 26 - 27 SBT).
- Chuẩn bị bài “ Độ to của âm ”.
- Đọc phần “ Có thể em chưa biết”.
Trang 20LƯU Ý:Trò chơi ô chữ chọn hàng ngang ngẫu nhiên, khi hiệu ứng bấm chuột vào
số tương ứng Đồng hồ bấm vào chữ “Bắt đầu” Khi hết ô chữ bấm chuột bên
ngoài.