Khi hộp thoại New Project hiên lên, ta đặt tên sơ đồ nguyên lý của mạch vào khung Name, sau đó chọn mục Schematic ở phần Creat aNew Project Using, tiếp theo nhấp Browse… để lựa chọn nơi
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI
VIỆN ĐIỆN TỬ VIỄN THÔNG
∎ BÁO CÁO THỰC TẬP CƠ BẢN
ĐỀ TÀI: THIẾT KẾ MẠCH IN SỬ DỤNG PHẦN MỀM ORCAD
MẠCH ĐÈN TỰ SÁNG KHI TRỜI TỐI
Giảng viên hướng dẫn: Ths Vũ Hồng Vinh
Sinh viên thực hiện: Trần Hải Nam
MSSV: 20203745
Lớp: Điện tử 04 – K65
Trang 2I PHẦN MỞ ĐẦU
I Giới thiệu “Mạch đèn tự động sáng khi trời tối”
Đèn ngủ luôn là thiết bị điện không thể thiếu trong mỗi gia đình để đem lại một giấc ngủ ngon Hiện nay trên thị trường có rất nhiều loại đèn ngủ với nhiều kiểu dáng và công năng khác nhau cho bạn thoải mái lựa chọn Tuy nhiên thì những chiếc đèn ngủ này khiến bạn rấtbực bội khi công tắc chỉ sử dụng được một thời gian dài sẽ hỏng, hay khiến bạn phải chi trả một khoản kinh phí khá lớn khi thường xuyên quên tắt vào mỗi sáng Với chiếc đèn ngủ tự động sự khó chịu khi phải bật tắt bằng “cơm” đã được giải quyết
Với mục tiêu nhằm bảo vệ môi trường và bước đầu làm quen với chuyên ngành Điện tử - viễnthông, em đã tìm tòi thông qua các phương tiện tìm kiếm để từ đó, chọn một mạch điện đơn giản:mạch đèn tự sáng khi trời tối, qua đó, có thể ứng dụng vào thực tiễn để tạo ta một hệ thống đènthông minh Mạch khá đơn giản gồm quang trở kết hợp các transistor để điều chinh
II Các linh kiện trong mạch
1.1 Khởi động – Tạo Project
Để tạo sơ đồ nguyên lý, ta sử dụng chương trình Capture CIS của OrCAD 9.2 Chọn biểutượng Capture CIS ngoài màn hình sau khi cài đặt Sau khi khởi động Capture CIS, ta chọn mục File > New > Project trên màn hình làm việc Khi hộp thoại New Project hiên lên, ta đặt tên sơ đồ nguyên lý của mạch vào khung Name, sau đó chọn mục Schematic ở phần Creat aNew Project Using, tiếp theo nhấp Browse… để lựa chọn nơi lưu trữ file và ấn OK
download by : skknchat@gmail.com
Trang 3Hình 1.1: Hộp thoại New Project
1.2 Vẽ mạch nguyên lí
Sau khi tạo được Project, ta bắt đầu tiến hành vẽ mạch nguyên lí
Bước 1: Lấy linh kiện: Để lấy linh kiện ra ta chọn vào biểu tượng góc bên phải màn hình như hình dưới đây:
Hình 1.2 Lấy linh kiện
Khi đó hộp thoại Place Part xuất hiện, tiến hành lấy linh kiện trong thư viện ra, nhấp chuột
Trang 4Hình 1.3 Thêm thư viện lấy linh kiện
Hộp thoại Browse File xuất hiện
Hình 1.4 Lựa chọn thư viện linh kiện
Ta chọn các thư viện rồi chọn Open ta sẽ được danh mục thư viện như sau:
download by : skknchat@gmail.com
Trang 5Hình 1.5 Danh mục các thư viện sau khi thêm
Để lấy linh kiện, ta chọn vào thư viện sau đó nhập tên linh kiện vào ô Part, sau đó chọntrong part list bên dưới và chọn Ok
Hình 1.6 Chọn điện trở
Chọn vị trí thích hợp và nhấp chuột trái để đặt linh kiện
Trang 6Hình 1.7
Đặt vị trí của điện
trở
Tương tự, ta lựa chọn linh kiện theo bảng sau
Bảng 1: Lựa chọn linh kiện trong thư viện
Tiếp tục, ta tìm 2 chân nối đất và nối nguồn của mạch Trên thanh công cụ phía tay phải,
ta nhấp vào Place ground
Hình 1.8 Biểu tượng nguồn
Tìm 2 chân GND và VCC trong thư viện CAPSYM
Trang 7download by : skknchat@gmail.com
Trang 8Hình 1.8: Lựa chọn nguồn
Bước 2: Sắp xếp linh kiện và nối dây
Sau khi lấy đầy đủ các linh kiện, ta được hình dưới đây
Hình 1.9 Các linh kiện cần thiết cho mạch
Ta tiến hành sắp xếp các linh kiện bằng cách nhấp chuột trái vào linh kiện cần sắp xếp, dichuột để di chuyển đến vị trí phù hợp, nếu cần thiết, dùng phím R để xoay linh kiện một góc 90
độ, dùng phím V để xoay linh kiện đối xứng
Dựa vào sơ đồ bố trí các linh kiện, ta nối dây theo sơ đồ nguyên lí Ta chọn biểu tượng trên thanh công cụ nhấn phím W để con trỏ chuột thực hiện thao tác đi dây, ta nhấp chuột tráivào chân linh kiện cần nối và di chuyển con trỏ đến vị trí đã vẽ theo sơ đồ nguyên lí
download by : skknchat@gmail.com
Trang 9Để thay đổi giá trị linh kiện, ta nhấp đúp chuột vào dòng chữ chỉ giá trị linh kiện, sau đónhập
giá trị cần thiết vào thanh Value
Hình 1.10: Hộp thoại thay đổi giá trị linh kiện Cuối cùng ta thu được sơ đồ nguyên lí
Trang 10Hình 1.11 Mạch nguyên lí
Bước 3 Kiểm tra mạch nguyên lí
Sau khi vẽ sơ đồ nguyên lí xong, ta cần kiểm tra xem sơ đồ có lỗi hay không Ta nhấpchuộc vào Minimize ở góc bên trên màn hình
Hình 1.10: Biểu tượng thu nhỏ Design
Tiếp theo chọn Page 1 trong SCHEMATIC ở phía bên trái và nhấp vào Design
Rules Check trên thanh công cụ
Hình 1.11 Biểu tượng kiểm tra mạch nguyên lí
Chương trình sẽ hiện ra hộp thoại Design Rules Check, ta lựa chọn như hình dưới đây và
ấn OK Nếu mạch không báo lỗi tức là mạch nguyên lí ta vẽ đã hoàn thiện Nếu không, ta cầnphải sửa các lỗi trong mạch mà Session Log đã chỉ ra
download by : skknchat@gmail.com
Trang 11Hình 1.12 Hộp thoại DRC
1.3 Tạo file netlist
Tai Page 1 trong SCHEMATIC, ta nhấp vào biểu tượng Create Netlist trên thanh công cụ
Hình 1.14 Biểu tượng tạo file netlist
Chương trình sẽ hiện ta hộp thoại Create Netlist, ta vào mục Layout, chọn vị trí đặt file netlistbằng nhấp vào Browse…, chọn User Properties are in inches và ấn OK để hoàn thiện file netlist
Trang 12Hình 1.14: Hộp thoại Create Netlist
Phần 2: THIẾT KẾ MẠCH IN BẰNG LAYOUT PLUS
2.1 Khởi động phần mềm LAYOUT PLUS và tạo mạch in
Mở phần mềm Layout Plus Chọn File>New Hộp thoại Load Template File xuất hiện, bên trong hộp này là danh sách các bản mạch, ta thường chọn luôn là file mặc định
DEFAULT.TCH rồi Open
download by : skknchat@gmail.com
Trang 13Hình 2.1 Đường dẫn tạo mạch in
Sau đó, chương trình hiện ra hộp thoại Load Netlist Source, ta vào nơi đã trước đõ đã lưu file netlist, nhấp chọn file đó và ấn Mở
Trang 14Hình 2.3 Đặt tên cho file mạch in
Sau khi lưu file, phần mềm sẽ chạy và hiện ra hộp thoại thông báo thiếu chân đế Nếunhững linh kiện lần đầu được sử dụng thì sẽ xuất hiện bảng Link footprint to compoment… đểchọn chân đế có sẵn trong các thư viện của OrCAD hoặc có thể tạo chân linh kiện mới haychỉnh sửa các linh kiện có sẵn bằng cách chọn vào dòng Creat or modify footprint library…
Hình 2.4: Thông báo yêu cầu tìm kiếm chân linh kiện
Ta chọn Link existing footprint to component… để tìm chân đế, ta tìm chân đế theo bảngsau
download by : skknchat@gmail.com
Trang 15LED TM_DIODE DAX2/SOD64
Bảng 2: Tìm kiếm chân đế cho linh kiện
Hình 2.5: Hộp thoại chân đế
2.2 Sắp xếp linh kiện và vẽ mạch in
Sau khi hoàn thiện phần tạo mạch in, ta được hình ảnh dưới đây
Trang 16Hình 2.7: Biểu tượng Online DRC
Ta bỏ phần chữ ghi giá trị linh kiện trên mạch in cho không bị rối mắt bằng cách nhấpchọn Tool trên thanh công cụ, chọn 23 AST và nhấn phím “-“
Hình 2.8: Biểu tượng Tool và 23 AST
Tiếp tục, ta chuyển sang Component tool trên thanh công cụ và di chuyển các linh kiện về
vị trí thích hợp bằng cách kéo – thả chuột và dùng phím R, V để xoay tương tự như trongmạch nguyên lí, kết quả thu được mạch sau khi đi dây
download by : skknchat@gmail.com
Trang 17Hình 2.9: Mạch đi dây đã sắp xếp linh kiện
Do mặc định của mạch in là 4 lớp nên ta phải chọn chế đọ 1 lớp cho nó Nhấp chuột vào biểu tượng View Spreadsheet > Strategy > Route Layer
Trang 18Hình 2.10: Lựa chọn Route Layer
Sau đó, hộp thoại Route Layer xuất hiện, để chỉ làm mạch in với lớp TOP, ta nháy đúp chuột vào mục Enabled của BOTTOM, INNER 1, INNER 2, sau đó bỏ tích Routing Enabled và ấn OK
Hình 2.11: Hộp thoại Edit Layer Strategy
Tiếp sau khi chỉnh lớp, ta cho chương trình tự động chạy vẽ mạch in, ta chọn Auto >Autoroute > Board, sau khi chương trình chạy xong, ta nhấn View > Zoom All (Fit) để phóng
to mạch, ta thu được hình ảnh dưới đây
download by : skknchat@gmail.com
Trang 19Hình 2.9: Mạch đi dây đã sắp xếp linh kiện
Do mặc định của mạch in là 4 lớp nên ta phải chọn chế độ 1 lớp cho nó Nhấp chuột vàobiểu tượng View Spreadsheet chọn Strategy rồi Route Layer
Hình 2.10 Lựa chọn Route Layer
Sau đó hộp thoại Route Layer xuất hiện, để chỉ làm mạch in với lớp TOP, ta nháy đúp chuột vào mục Enabled của BOTTOM, INNER1, INNER 2 sau đó bỏ tích Routing Enabled và
ấn OK
Trang 20Tiếp sau khi chỉnh lớp, ta cho chương trình tự động chạy vẽ mạch in, ta chọn Auto rồi chọn Autoroute, sau đó chọn Board Sau khi chương trình chạy xong, ta ấn View > Zoom All(Fit) để phóng to mạch, ta thu được hình ảnh
Hình 2.12 Mạch in chưa đổ đồng
Ta đặt tên cho mạch bằng cách chọn Text, sau đó nháy chuột phải vào màn hình Design,chọn New, đặt tên vào phần Text String và ấn OK
Hình 2.13 Hộp thoại đặt tên mạch in
Sau đó, ta tiến hành khoanh vùng đổ đồng cho mạch bằng cách sử dụng công cụ
Obstacles Tool, ta vẽ đường bao xung quanh mạch
download by : skknchat@gmail.com
Trang 21Hình 2.14 Mạch in có đường bao
Ở điểm kết thúc đường bao, ta nháy chuột phải và lựa chọn Properties …, chương trình
sẽ hiện ra hộp thoại Edit Obstacle Ở hộp thoại này, ta lựa chọn Obstacle Type > CopperPour để đổ đồng, chọn Obstacle Layer > TOP để lựa chọn lớp được đổ và ấn OK
Trang 22Hình 2.16 Mạch in hoàn chỉnh
KẾT LUẬN
Thông qua việc vẽ và thiết kế mạch nguyên lí, mạch in, em đã nắm bắt được một cách cơbản các bước, các cách, trình tự thực hiện để tạo ra một mạch in hoàn chỉnh Từ đó, em tiếptục hoàn thiện kỹ năng để vẽ được mạch in tốt nhất, đồng thời phù hợp nhất bằng phần mềmOrcad 9.2 Em cảm ơn thầy đã hướng dẫn em trong quá trình dạy vừa qua để có thể hoànthành bài thực hành này
download by : skknchat@gmail.com