Psychonoom-22e-2007

My work is mainly concerned with the neural basis of sensory processing for perception and action.. The sensorimotor system underlying perception and action lies at the basis of almost a

de Psychonoom

22 e jaargang – Nr 2 2007

Colofon

Redactie:

Pascal Brenders (RU)

Matthijs Dicke (RuG)

Tanja Nijboer (UU)

Michiel Spapé (UL)

Aan dit nummer werkten mee:

13

Milner and Goodale

Perceptie en Actie of Perceptie-Actie?

Congressen, workshops, en lezingen

Voorwoord

Actie in de Psychonoom, of Psychonoom in actie

Een actie kan een demonstratie zijn of een staking Het woord actie wordt ook wel gebruiktals filmgenre: actiefilm Een regisseur kan met het woord actie acteurs laten beginnen tebewegen Maar actie wordt ook onderzocht Het komt ook in veel woorden voor:

Aanvalsactie, aanvalstactiek, abstractie, abstractiegraad, abstractieniveau, abstractieproces,actiebereidheid, actiecomitee, actiefzijde, actiegerichtheid, actiegroep, actiehandel,actiemodel, actiemogelijkheid, actieproces, actieprogram, actieprogramma, actieradius,actieruimte, actiesignaal, actieterrein, actietype, actief, actieveld, actieveling, actievoerster,afstotingsreactie, angstreactie, arbeidssatisfactie, attractie, attractief, bankactie,bevrijdingsactie, bezitsactie, bliksemactie, bureauredactie, cadeau-actie, coactie, contractie,daadsactie, democratiseringsactie, depotfractiebewijs, didactiek, diffractie, distractie,druppelreactie, Eerste-Kamerfractie, eindredactie, enzymreactie, extractie, extractief, factie,fotoredactie, fractie, fractieberaad, fractiecommissie, fractiegenoot, fractiegenote,fractieleider, fractievergadering, fractievoorzitster, fractievoorzitter, galactiet, gevechtsactie,gevoelsreactie, geweldactie, gezinsinteractie, gezinsreactie, gijzelingsactie, groepsactie,groepsinteractie, handtekeningenactie, hartactie, hoofdredactie, huidreactie, hulpactie,hyperactief, immuniteitsreactie, inactief, infractie, interactie, interactie-effect,interactiemethode, interactiemogelijkheid, interactieproces, interactiesituatie,interactietraining, interactief, inzamelingsactie, kamerfractie, kamikaze-actie, kermisattractie,kernreactie, kettingreactie, koersreactie, kraakactie, krantenredactie, kranteredactie,kunstredactie, langzaam-aan-actie, lawinereactie, lezersreactie, lichaamsreactie, lichtreactie,liefdadigheidsactie, loonactie, massa-actie, milieu-actie, milieu-actiegroep,miljoenentransactie, modelactie, motortractie, nietigheidsactie, non-actief,onderhandelingstactiek, ontstekingsreactie, oorlogstactiek, opsporingsactie, orthodidactiek,overactief, overdrachtsreactie, overgevoeligheidsreactie, overheidsreactie, paniekreactie,parlementsfractie, prikactie, propaganda-actie, protestactie, putrefactie, raadsfractie,radioactief, rafactie, rarefactie, reactie, reactiefase, reactieformatie, reactiemotor,reactieprodukt, reactiesnelheid, reactietijd, reactief, reactievat, reactievermogen,reactiewarmte, redactie, redactieadres, redactiebeleid, redactiebureau, redactiechef,redactiecommissie, redactiegeheim, redactiekantoor, redactiekosten, redactielid,redactielokaal, redactiesecretaris, redactiesom, redactiestatuut, redactieteam,redactievergadering, reddingactie, reddingsactie, redoxreactie, refactie, refractie,refractiecoefficient, regeringsfractie, retractie, retroactief, sabotage-actie, salamitactiek,satisfactie, schadeactie, schadevergoedingsactie, schrikreactie, serumreactie, solidariteitsactie,spaaractie, spiercontractie, stakingsactie, stalactiet, steunactie, stiptheidsactie, stoomtractie,stopreactie, straatactie, stressreactie, struisvogeltactiek, studentenactie, substractie, subtractief,tactiek, tandextractie, tegenactie, terreuractie, tijdschriftredactie, tijdsfractie, tractie,transactie, transactiegegeven, vakbondsactie, vakdidactiek, vastenactie, vergeldingsactie,verkiezingsactie, vermijdingsreactie, vertragingsactie, vertragingstactiek, verzetsactie,vlamreactie, vredesactie, wervingsactie, wraakactie, zelfmoordactie, zuiveringsactie,zwangerschapsreactie

Perceptie en Actie in Utrecht

De perceptie en actie groep bij psychologische functieleer aan de

Universiteit Utrecht onderzoekt diverse aspecten van visuele en

somatosensorische waarneming en motoriek Deze groep wordt

gefinancierd door vidi en open competitie subsidies van NWO.

Naast Chris Dijkerman bestaat de groep uit drie AIO’s, Helen

Anema (neuropsychologie van somatosensorische waarneming en

actie), Marjolein Kammers (illusies en lichaamsrepresentatie) en

Lennart Verhagen (visuele perceptuo-motor interacties in

samenwerking met Ivan Toni van het FC Donders Instituut) Chris Dijkerman (CD)

Helen Anema (HA) Marjolein Kammers (MK) Lennart Verhagen (LV)

To start with, could you tell us

something about your work, the

institutes or universities you work at or

collaborate with, and your scientific

interests? What were your educational

backgrounds?

CD: I work at Utrecht University My

work is mainly concerned with the neural

basis of sensory processing for perception

and action I studied Neuro- and

Rehabilitation psychology at Nijmegen

University and did my PhD in

Experimental Psychology in London and

Oxford on motor and sensory

consequences of hemispherectomy I

subsequently worked as neuropsychologist

at Frenchay hospital in Bristol and did a

Postdoc with David Milner in St Andrews

before moving to Utrecht With respect to

collaborations, we currently have good

contacts with several labs both in the

Netherlands and abroad and conduct

collaborative studies with among others

Ivan Toni, Jeroen Smeets, David Milner,

Patrick Haggard, and Susan Lederman

MK: I obtained my master’s degree in

psychology with neuropsychology andstatistics as specialisations at UtrechtUniversity During my last months ofstudying, this interesting PhD project aboutbody representations and action versusperception in the somatosensory systemwas brought to my attention Fortunately,Chris Dijkerman offered me the position so

I could start directly after obtaining mymaster’s degree The first couple of weeks,

I tried to broaden my horizon throughreading as much as possible I soondiscovered my scientific interest lies withthe distinction between different bodyrepresentations in the brain Why wouldthe brain have multiple “images” of thecurrent spatial configuration of the body?

Why not just one? And how can wedissociate the two in a healthy brain?

During the first two years, I haveconducted several behavioural studiesusing somatosensory illusions to “deceive”

the healthy brain and revealing theexistence of different body representationthrough different task demands Currently,

I am working at the Institute of Cognitive

Neuroscience at the University College of

London, where I am further looking into

the specific distinctions that can be made

between the dissociable body

representations

LV: I obtained a bachelor’s degree in

Biology and my master’s in Cognitive

Neuroscience at the Utrecht University

During my master’s, I was fortunate

enough to work on a collaboration project

with Chris Dijkerman and Ivan Toni at the

FC Donders Centre for Cognitive

Neuroimaging in Nijmegen I continued to

work with Dijkerman and Toni as a PhD

student sharing my time between the

department of Experimental Psychology at

the Helmholtz Institute, Utrecht University

and the FC Donders Centre My main

research interest is in the contributions of

the ventral and dorsal streams to

visuomotor interaction

neuropsychological education at Tilburg

University (which I started after receiving

my diploma in physical therapy,) I started

my PhD at Utrecht University,

experimental psychology lab My main

project focuses on how tactile information

is processed when used for action guidance

as compared to conscious recognition, as

well as how these processes recover after

central brain damage due to stroke

Furthermore, I am interested in how the

brain processes tactile information which

is haptically gathered by our fingers Some

of this work is in collaboration with Krista

Overvliet of the VU Amsterdam

What made you enter the field of visual

perception and action?

CD: From secondary school onwards, I

have been intrigued by how movements

are controlled Although cognitive

functions such as memory are interesting, I

preferred to study a functional system

which could be measured and observed

more directly When I studied in Nijmegen,motor control was one of the functions thatwere taught within the Neuropsychologyspecialization, something which at thattime was quite rare This allowed me tocombine my interests in Neuropsychologyand motor control Since then, action hasbecome gradually more mainstream withinCognitive neuroscience and it’s relation toperceptual, cognitive and affective systemsmakes it a suitable starting point fromwhich to study a range of topics We arecurrently involved in studies ofconsciousness, number representations,attentional impairments and mentalimagery, all of whom are linked to action

MK: This actually happened gradually At

first, I was just really interested by the PhDproject of Chris Dijkerman The main thing

I liked about it was that it tried to combinedifferent techniques, like for exampleTranscranial Magnetic Stimulation andfunctional Magnetic Resonance Imagingand that it tried to combine evidence found

in neuropsychological patients with thefunctioning of the healthy brain I think it

is fascinating that the brain seems to work

in such a coherent and undemanding waywhen we move or make a perceptualjudgement, but when you “distort” thebrain with for example illusions, you cansee the complex and multiple underlyingmechanisms I guess the search for theseprecise mechanisms, their similarities anddistinctions is what made me choose toenter this field

LV: At high school “Big Questions” like

Einstein’s theory of relativity or the origin

of the universe draws pupils to studyPhysics I was drawn by other bigquestions, like consciousness, humancommunication and evolution Biologywas a sensible choice for me, because Ilike to approach a problem from thebottom up and had the feeling all myscientific interests centred around Biology.But my education starting at MolecularBiology and going to Neurobiology,

Behavioural Biology and finally Cognitive

Neuroscience steadily progressed Within

the extremely broad scientific field of

Neurosciences, I regard the subfield of

perception and action as a fantastic

opportunity to address almost all my

interests The sensorimotor system

underlying perception and action lies at the

basis of almost all behaviour and studying

it gives the opportunity to learn something

about the basic workings of the human

brain I love to see that from scientific

fields primarily investigating higher

cognitive functions, such as Cognitive

Linguistics, more and more interest is

growing in the basic workings of the

sensorimotor systems and the perception

and action dissociation in particular I still

love to approach problems from the bottom

up Although now I am employed at the

Faculty of Social Sciences I still regard

myself as a biologist

HA: As a physical therapist, I have been

working with patients recovering from

sensorimotor impairments after stroke

Lack of scientifically grounded treatment

programs triggered me to learn more about

the Neuropsychology of haptics Chris

Dijkerman provided me with the

opportunity to work on the project “action

and perception in the somatosensory

system”

Why do you believe it necessary to study

both perception and action?

All: If you want to understand how sensory

systems are organised, you need to

consider the purpose of its processing For

both somatosensory and visual processing,

recognition of stimuli and guidance of a

wide variety of actions are important

functions Therefore, if you want to study

these two sensory systems you need to

investigate both perception and action

The four of you are all investigating

action-perception, but at different levels,

with different techniques, and different

groups of participants Could you tell us something about the projects and interesting findings so far? Could you name some of your findings, discoveries

or insights that you are most proud of?

CD: With respect to visuomotor control,

there are some studies when working as aPostdoc with David Milner in St Andrewsthat showed clear visuomotor impairments

in visual form agnosic patient DF (undermonocular viewing conditions, after adelay) and paradoxical improvements inoptic ataxic patients (after a delay) whichprovide further insight into the two visualstreams model With Marie Johnston andMagdalena Ietswaart, we have beeninvestigating motor imagery training as ameans of improving arm function after astroke A randomized control trial has justbeen completed and, based on pilot studies,

we are hopeful that this type of trainingmay enhance motor recovery Finally,Edward de Haan (Utrecht University) and Ideveloped a model of corticalsomatosensory processing, integratingevidence from a range of topics that haveoften been considered separately, such asbody representations and tactile objectrecognition The article describing themodel is now in press in BBS as a targetarticle

MK: In order to dissociate the different

body representations underlying action andperception we use deception That is, weuse somatosensory illusions which affectboth representations in a different way

One well known illusion is the vibrotactilekinaesthetic illusion Through vibration of

a tendon a stimulated limb is perceived asmoving and finally as stabilised in adifferent (illusory) location This of coursecreates multiple opportunities to test theflexibility of the representation(s) in thebrain For instance, Lackner (1983) hasshown that we can actually create a

“Pinocchio-nose” when subjects hold theirnose with the stimulated limb My mostprofound result with this illusion has been

that the illusion affects perceptual

responses differently from action

responses This has been taken as evidence

for the existence of multiple body

representations

Another, fascinating illusion is therubber hand illusion During this illusion,

subjects look at a rubber hand while the

congruent real hand is occluded from

vision Next, the index of the real hand and

the rubber hand are being stroked This can

either be done in synchrony or in a–

synchrony When this is done in synchronypeople start to experience a feeling ofownership of the rubber hand, whichresults in a relocation of the perceivedlocation of the real hand towards therubber hand Recently, we have shown thatmotor responses such as reaching andgrasping are not influenced by the illusionwhile perceptual judgements are Againthis supports the idea of multiple bodyrepresentations

The rubber hand used during the rubber hand illusion

LV: Although a major influence for my

current research was the study of patients

with visual object agnosia, I myself am

now using healthy subjects to learn more

about the workings of the human brain

Currently, I’m wrapping up a functional

MRI study aimed at investigating the

contributions of the lateral occipital

complex (LOC) in the ventral stream to a

goal directed reaching-grasping movement

We are comparing the most common

situation, when the object to grasp can be

seen with two eyes and depth cues can be

obtained from stereoscopic information tothe condition where the object is visiblewith one eye only and depth has to beestimated on perceptual cues, such aslighting and linear perspective Althoughsuch a fMRI study where a function islinked to a location in the brain is quiteinteresting on its own, we are alsointerested at which time between stimuluspresentation and the end of the graspingmovement the contribution of LOC is mostcrucial and if the functional connectivitybetween LOC and other brain areas such as

the ventral premotor cortex is increased

when stereoptic information is withheld

We are currently setting up both a

transcranial magnetic stimulation and a

dynamic causal modelling study to try to

tackle those questions

HA: Finding two patients with entirely

opposite response patterns on a body

image (perception) and body schema

(action) task emphasizes the earlier

findings of Paillard, who defined body

image and body schema to be double

dissociable Other evidence for

independent processing of tactile

information for body image tasks and body

schema tasks comes from patients with

finger agnosia, who present impaired

finger naming after tactile stimulation as

well as an inability to indicate on a map of

a hand which finger has been touched In

contrast, these patients are still able to

indicate the touched finger on their own

hand Also small steps have been taken in

investigating the influence of finger

position on higher order perceptual

processes It appears that a top down

”idea” of how our fingers are normally

arranged (finger image,) is being used to

interpret the outside tactile world

Changing the position of the fingers during

haptic exploration, changes our percept

Finally, very premature results

show that when healthy participants are

daily viewing movies of their fingers being

simultaneously touched by various

materials, this seems to affect our ability to

accurately localize tactile targets on our

fingers

Through the years, several interesting

ways to study cognitive effects have been

developed, also in your lab Should you

be able to give the reader a guided tour

through your 'virtual garden-shed' that

is filled with your measuring equipment

and hardware, what would you show

him / her?

CD: We use a range, from paper and pencil

neuropsychological tests to movementrecording devices, TMS, fMRI, skinconductance, electronic tappers and LCDglasses, anything that may allow us tostudy the questions we ask For mepersonally, the study of brain damagedpatients remains central, using all differenttypes of methodology mentioned above

MK: I guess I would show them a rubber

hand and two brushes This sounds ofcourse a bit strange, but you do not needvery fancy sophisticated equipment toinvestigate the body in the brain

LV: I would start to show my pen and

paper, because almost all ideas start with alittle scribble on a piece of paper duringsome slow hours at work, an intense brainstorming session or an interesting talk at aconference But after those basics themeasuring equipment of a neuroscientiststudying perception and action are trulyastonishing Especially the combination oftop of the range neuroimaging equipmentwith well known setups from experimentalpsychology is impressive We ourselves areusing the MR-scanner for different types ofstudies and analyses, structural andfunctional imaging, looking for neuralcorrelates of behaviour in cortical activityand connectivity But together with a state

of the art machine we build our owndevices to let participants grasp in thesmall space of the MR-scanner usingwood, pieces of string, cardboard andsticky tape In the behavioural lab we usethe MiniBird hardware to track thekinematics of goal directed action,sometimes combined with TMSmeasurements I would end the tour at mycomputer, because the use of bothhomemade and end of the linemeasurement equipment can be thrilling,but many crucial developments are madeprogramming the experiments andanalysing the data Today a powerfulcomputer is vital for research inneuroscience

HA: Measuring all my interesting

dependent variables under various

experimental conditions forces me to use

the following: Polhemus magnetic

movement recorder, 10 computer

controlled tactile tappers, a set of Von Frey

hairs (tactile stimulators) etc

What in your opinion is the most

promising way to further study

action-perception?

All: Networks may become more and more

important Being able to describe effective

connectivity within sensorimotor networks

and links with systems that are largely

considered to be separate will be crucial

What would you like to do in the coming

years?

CD: Continue what I am currently doing.

MK: I would like to build a theoretical

framework This would give me the

opportunity to further explore the

philosophical as well as psychological

questions After that I would of course like

to design the crucial experiments to test

this model

LV: Finding a blob of activation in fMRI

data that correlates with a behavioural task

is nice, but it will never tell the whole story

of how our brain works Studying neural

networks and cortical connectivity can tell

us a bit more about the underlying

principles Therefore I would like to

elaborate on the knowledge of the neural

correlations of goal directed action by

studying functional connectivity using

DCM, TMS and MEG

HA: After my PhD, I would like to gain

more expertise in somatosensory research

and in particularly in the area of

sensorimotor recovery after stroke Also I

would like to narrow the gap between

science and physiotherapy practice since I

have noticed that it takes ages before

interesting findings are being integrated inclinical treatment programs

How do you think “Action & Perception” will develop in the coming

10 years?

All: The last fifteen years considerable

attention has been focused on the question

of whether sensory processing forperception and action are separate Wethink it would be of interest to delineatefurther the characteristics of taskdependent processing, but specificallyfocus on how interactions betweendifferent networks involved in perceptualrecognition, sensorimotor guidance,attention, semantic and affectiveprocessing can be best characterized for acertain task And neuropsychology still has

a role to play when it comes to determiningthe necessity of certain modules forspecific functions

Psychophysicists often point to Wundt

as the founder of psychology like psychotherapists may feel Freud should

be acknowledged as such Who is your favourite historical reference?

CD: I admire the work of the late 19th

early 20th century neurologists such asHuglings-Jackson and Balint The conceptsthey developed based on carefulobservation of behavioural impairments inbrain damaged patients still form the basis

of many neurocognitive models

LV: Wilhelm Wundt; William James;

Hermann Helmholtz; Herman Ebbinghaus;and some more men from that era But mypersonal favourites are Aristotle, CharlesDarwin and Niko Tinbergen

Eigenwijsneusje, of Het verschil tussen

fantoom en fenomeen

Ingezonden stuk door Chris Jansen

In een dorpje niet eens zover hier vandaan

leefde een jonge academicus,

Eigenwijsneusje had veel wijsheid

opgedaan op de Dorps-Universiteit Alles

fascineerde hem, vooral de menselijke

geest Zo had hij geleerd over de

taalgebieden van Wernicke en Broca in de

menselijke hersenen, en dat uit slim

onderzoek was gebleken dat die

taalgebieden haast geïsoleerd en

onafhankelijk van elkaar functioneerden,

maar toch samenwerkten En zo kreeg de

sprekende mens uiteindelijk de illusie dat

hij één coherent systeem is Prachtig! Ook

was hij geboeid door fenomenen als

change blindness en attentional blink Wat

een wonder dat je met een slim

experimenteel ontwerp zo het menselijk

functioneren kon begrijpen! Zet een

proefpersoon achter een beeldscherm waar

veel non-targets en een paar targets

verschijnen en je kent het geheim van

aandachtsprocessen Eigenwijsneusje

wilde niets liever dan zelf kennis

genereren, en besloot naar de Grote Stad te

gaan om onderzoeker te worden aan de

Grote Universiteit

Vlak voor zijn vertrek vierde zijn neefje

zijn eerste verjaardag, en kwam oma taart

eten Toen hij zijn neefje zag proberen om

zijn eerste stap te zetten, en hij

tegelijkertijd oma haast struikelend zag

voortbewegen alsof het haar laatste stap

was, besefte Eigenwijsneusje dat de

loopbeweging de levensloop markeert

Inderdaad, het woord levensloop zegt het

eigenlijk al: bestudering van de

loopbeweging zal de essentie van het

menselijke bestaan blootleggen Vol goede

moed ging hij naar de Grote Stad, naar de

Grote Universiteit De Grootdenkers aldaar

begrepen deze fascinatie niet meteen, want

nog nooit had een onderzoeker zoietsvanzelfsprekends en alledaags onderzocht

Maar het enthousiasme vanEigenwijsneusje zorgde voor het voordeelvan de twijfel: hij mocht zijnwetenschapsboekje gaan schrijven over hetmysterie van de loopbeweging

Eigenwijsneusje ging voortvarend te werk

Hij had op de Dorps-Universiteit goedopgelet, en dus paste hij precies dezelfdeexperimentele procedures toe op demotoriek van de loopbeweging als anderenhadden gedaan op zoek naar de geheimenvan aandacht, perceptie, intelligentie

Allereerst definieerde hij de taak: eenparcours van zo’n 100 meter in de gymzaalmet een stukje rechtdoor, een bocht naarlinks, naar rechts, en een kleinehindernisbaan Hij vond dat dit een aardigeafspiegeling en gerechtvaardigdeversimpeling was van de situatie in dewerkelijke wereld En de Grootdenkersvonden dat ook

In zijn eerste experiment liet hij zijnproefpersonen dit parcours lopen enbestudeerde hij de loopbeweging: EMG,ECG, EEG, EOG, ademhaling,gewrichtshoeksveranderingen, noem maar

op Dit was overduidelijk het fenomeenwaar hij naar op zoek was: elkeproefpersoon liep, rechtdoor, bochtje naarlinks, bochtje naar rechts, en over deobstakels

Maar wat was de data-analyseproblematisch! Al die gewrichtjes, en aldie spieractivaties: dit waren veel te veelvrijheidsgraden Hij zag dat hetloopbewegingen waren, maar deze opzetwas te ingewikkeld om de basis daarvan tedoorgronden Hij moest voor zijn volgendestudie die vrijheidsgraden die irrelevant

waren uitschakelen: ‘eliminatie van

storende variabelen’ heette dat op de

Dorps-Universiteit Na lang gepuzzel met

al die variabelen kwam hij tot de conclusie

dat hij de loopbeweging niet goed kon

bestuderen omdat de proefpersonen

tegelijkertijd probeerden hun evenwicht te

bewaren, met als gevolg allerlei

rompbewegingen en armzwaaien die de

data vervuilden Om die te elimineren

maakte Eigenwijsneusje een tuigje

waarmee de proefpersonen aan het plafond

hingen Nu hoefden ze dus geen moeite

meer te doen om hun evenwicht te

bewaren, en zo kon de loopbeweging

zuiver bestudeerd worden En inderdaad,

in zijn tweede studie observeerde hij dat de

proefpersonen niet meer met hun armen

zwaaiden, en tevreden concludeerde hij dat

zijn manipulatie geslaagd was De

proefpersonen waren wel in staat het

parcours lopen, en dus kon hij de volgende

conclusies trekken:

(1) De loopbeweging is inderdaad te

isoleren van de evenwichtstaak;

(2) Het bewaren van evenwicht is niet

essentieel voor de loopbeweging

Kijk eens aan, het eerste hoofdstuk van

zijn wetenschapsboekje was geschreven,

en al meteen stonden daar deze

onweerlegbare conclusies in

Onweerlegbaar, omdat hij dezelfde

experimentele stappen had gezet als de

grootmeesters en grondleggers die hij

bestudeerd had op de Dorps-Universiteit

Nu hij de taak had gedefinieerd en de

loopbeweging had geïsoleerd kon hij

overgaan tot de bestudering daarvan Hij

besloot de taak net wat moeilijker te

maken door de linkerknie van de

proefpersonen vast te zetten En wat zag

hij voor prachtige resultaten in zijn derde

studie! Ineens ging de bocht linksom veel

moeilijker dan de bocht rechtsom En ook

andersom was het geval: rechtsom ging

moeilijker wanneer de rechterknie werd

vastgezet Rechtdoor en de hindernisbaan

gingen net zo snel voor beide kniefixaties

Wel wat langzamer dan zonder fixatie,maar dat kun je verwachten als je de taakmoeilijker maakt Dus voor zijn tweedehoofdstuk kon hij concluderen:

(1) Voor het bestuderen van deloopbeweging zijn slechts bochten linksom

of rechtsom relevant

(2) Het menselijk loopbewegingsysteemkent twee gespecialiseerde gebieden, éénvoor bochten linksom, de ander voorbochten rechtsom, en deze gebieden zitten

in de knie

Hier was een duidelijke parallel metWernicke en Broca: Twee onafhankelijkesubsystemen die elkaar haast ongemerktnodig hadden En dus beslootEigenwijsneusje contact te zoeken met deafdeling neuropsychologie ompatiëntpopulaties te onderzoeken die eenstoornis hebben aan linker- dan welrechterknie Uit recent onderzoek van dieafdeling was gebleken dat linksbenigespelers van de lokale voetbalclub na huncarrière verminderde mobiliteit lieten zien

in de linkerknie, en rechtsbenigen in derechterknie Met deze groepen kon hijaantonen dat deze fenomenen zich nietalleen in het lab, maar ook in de werkelijkewereld voordeden Wat natuurlijk eenbevestiging was van de juistheid van zijnexperimentele manipulaties! En zo’n linktussen lab en werkelijke wereld wasnatuurlijk een prachtig derde hoofdstuk inzijn wetenschapboekje

Eigenwijsneusje werd door dit successteeds ambitieuzer, en hij wilde nog eenhoofdstuk toevoegen Wat nu als hij eenrobot kon bouwen die bochtjes kon lopendoor het tijdelijk fixeren van eenkniegewricht Dan zou werkelijk niemandmeer twijfelen aan het feit dat hij deessentie van de motoriek van het lopen hadblootgelegd Hij kon het tenslottenabouwen! Op de dag dat de robot in hettuigje werd geplaatst waren alleGrootdenkers aanwezig om dit kunststukje

te aanschouwen En inderdaad, de robot

liep vervolgens perfect het parcours:

rechtdoor met gelijke fixatie van de

knieën, en beide bochten met unilaterale

fixatie, prachtig! Eigenwijsneusje trok met

zijn samen met de Grootdenkers meteen

een fles champagne open, en het feest kon

beginnen

Maar terwijl iedereen de aandacht had

verlegd naar de champagne, was de robot

gewoon over het parcours doorgelopen

naar de hindernisbaan Hij was echter

blijven steken bij het eerste obstakel: hij

kon er maar niet overheen stappen

Eigenwijsneusje schrok, want dit had hij

niet verwacht Niks aan de hand, vonden

zijn beschonken collega’s Het was immers

een experimenteel systeem Er was

gewoon nog wat onderzoek nodig om uit te

vinden wanneer welk kniegewricht

vastgezet moest worden om over het

obstakel te kunnen stappen, en daar

konden ze het komende jaar wel aan

besteden Allereerst moest dit succes

gevierd worden! En meteen de dag na het

feest gingen enkelen die finetuning

onderzoeken Anderen stapten zelf in dat

tuigje om het eens proberen En dat

genereerde nog meer onderzoeksvragen

Soortgelijke effecten zagen ze wanneer ze

niet de knie, maar de enkel fixeerden Deze

effecten waren echter minder groot, en dan

moest de enkel wel het secundaire

loopbewegingscentrum zijn En zo

brachten de onderzoekers langzaam maar

zeker de loopbeweging in kaart

Maar zonder Eigenwijsneusje Hij had met

de feestelijke demonstratie van de robot

een angstig voorgevoel gekregen toen hij

zag dat het eerste obstakel al onneembaar

was Dat zou in principe toch geen

probleem mogen zijn als de

gewrichtsfixatie werkelijk staat voor de

essentie van de loopbeweging, toch?

Enigszins verward zocht hij wat afleiding

en rust, en hij besloot maar weer eens naar

het Dorp te gaan, na al die jaren Zijn

neefje werd die dag 5 jaar en kon lopen als

de beste Oma kwam binnen voor een

stukje taart, en kon met die wandelstok nogprima over de dorpel stappen Maarprecies, met de wandelstok! Oma brachtzichzelf uit evenwicht om haar been overhet obstakel te gooien, en ving zichzelf opdoor te leunen op die stok Hoe kon hij zodom geweest zijn! Natuurlijk was het niet

zo dat zijn neefje eerst moest leren zijnknie te fixeren alvorens hij zou kunnenlopen Hij viel telkens omdat deloopbeweging hem uit evenwicht bracht

En zijn oma kon wel goed lopen, maar nietmeer wanneer een deur dorpel haar uitevenwicht ‘dwong’ Ze was op haar oudedag gewoonweg niet krachtig genoeg meer

om dat evenwicht te herstellen Daaromkreeg oma ook een wandelstok Het wasnatuurlijk absurd geweest als een toegepastonderzoeker op basis van het onderzoekvan Eigenwijsneusje op het idee wasgekomen om haar knieën wat meer tefixeren Dit was de oplossing voor derobot: Ook de robot zou zich eventjes uitevenwicht moeten brengen om zo zijn enebeen over het obstakel te kunnen zwaaien

Maar dat lukte natuurlijk niet, want derobot zat in het tuigje!

Diep in de put vroeg Eigenwijsneusje zich

af waar het mis was gegaan Hij had tochimmers de spelregels der wetenschapgevolgd Ongemerkt had hij zichbehoorlijk in de vingers gesneden door deloopbeweging te isoleren van deevenwichtstaak

Waarom was het wel verantwoord enzuiver om een proefpersoon een sequentievan targets en non-targets op een scherm telaten waarnemen, maar was het kennelijkniet verantwoord om iemand met eentuigje te laten lopen? Waarom kunnenWernicke en Broca wel dubbelgedissocieerd worden, en levert dat voortwee knieën uiteindelijk onzin op? Kortom,hoe kun je zeker weten dat manipulaties en

‘eliminaties van storende variabelen’ dewerkelijke wereld geen geweld aandoen?

Natuurlijk, de asymmetrische wandelgangmet prachtige bochten rechtsom wanneer

de linkerknie vaststaat is iets wat het

menselijk systeem laat zien, maar wie of

wat vertelt Eigenwijsneusje dat dit in feite

geen interessant fenomeen is maar een

irrelevant fantoom dat zich alleen laat zien

in het paradigma van Eigenwijsneusje?

Voor Eigenwijsneusje was nu duidelijk dat

niet elk gedrag dat het menselijk systeem

laat zien automatisch waard is om te

onderzoeken Het kan immers een fantoom

zijn!

Eureka! Hij spoedde zich naar de Grote

Universiteit om zijn inzicht te

verkondigen Maar hij vond geen gehoor…

Ze hadden net de robot zo gefinetuned dat

hij precies over dat eerste obstakel van

12.37 cm hoogte kon stappen, en er was al

iemand bezig om de parameterset te

bepalen voor het tweede obstakel dat toch

1.54 cm hoger was Waarschijnlijk

moesten ze daarvoor ook het secundaire

loopbewegingscentrum van de enkel

implementeren

Eigenwijsneusje ging weer terug naar zijn

Dorp, gedesillusioneerd maar vooral ook

opgelucht De volgende dag sprak hij met

de fysiotherapeut van zijn oma, en een dag

later met de leverancier van de wandelstok

Gedrieën ontwikkelden ze binnen enkeleweken de flex-stok: een wandelstok die degebruiker niet alleen helpt om verlorenevenwicht te herstellen, maar ook helpt ombij bewegingsinitiatie gedoseerd de juisteonbalans te kunnen vinden

En ze leefden nog lang en gelukkig Zekerook Eigenwijsneusje Voor hem wasduidelijk geworden dat fundamenteelonderzoek voortgang kan boeken, juistdoor een continue check met de werkelijkewereld in toegepast onderzoek Hetprettige van onderzoek naarloopbewegingen, als voorbeeld genomen

in dit verhaal, is dat de werkelijke wereld

in alledag direct voor iedereen zichtbaar is.Daarom is de valkuil van Eigenwijsneusje

zo duidelijk voor u als lezer van ditverhaal Echter, het gevaarlijke vanonderzoek naar meer ‘verborgen’cognitieve en perceptuele processen is dat

de fundamentele wetenschap ongemerkt enlangdurig een verkeerd spoor (fantoom)kan volgen In die onzichtbaarheid van deprocessen zit de aangename uitdaging vandit onderzoeksgebied, maar juist daarom isextra waakzaamheid geboden Toegepastonderzoek is een goede waakhond

David Milner and Melvyn Goodale

David Milner and Melvyn Goodale are best known for their work on the functional

organization of the visual pathways in the cerebral cortex Their work is concerned with

human visual perception, visuomotor control and spatial attention Their book, 'The Visual

Brain in Action', has been quite influential In it, they provide compelling arguments that the

brain mechanisms underlying our conscious visual experience of the world are quite separate

from those involved in the visual control of skilled actions These ideas not only have

implications for our understanding visual deficits in neurological patients, but also offer

some new directions for the design of robots and artificial visual systems.

To start with, could you tell us

something about your work, the

institutes or universities you work at or

collaborate with, and your scientific

interests?

MG: I hold the

Canada ResearchChair in VisualNeuroscience at theUniversity ofWestern Ontario,London, Ontario,Canada I have ajoint appointment inthe Department ofPsychology and theDepartment of Physiology and

Pharmacology In addition to my long-term

collaboration with David Milner, I have

ongoing collaborations with Charles

Heywood and Robert Kentridge at Durham

University, Jody Culham and Stefan

Köhler at the University of Western

Ontario, Ravi Menon at the Robarts

Research Institute (London Ontario), and

Tzvi Ganel at Ben Gurion University of

the Negev (Israel)

DM: I am Professor

Neuroscience at theUniversity ofDurham, England,and share my timebetween the maincampus at Durham,and the Wolfson

Research Institute, which is located at theQueen’s Campus in Stockton-on-Tees,about 35 km away

As well as collaborating with MelGoodale, I have ongoing collaborationswith: Rob McIntosh (University ofEdinburgh); Chris Dijkerman (University

of Utrecht); Yves Rossetti (University ofLyon); Martin Edwards (University ofBirmingham); Monika Harvey (University

of Glasgow); Igor Schindler (University ofHull); Valerie Benson (University ofSouthampton); and Magdalena Ietswaart(University of Northumbria, Newcastle)

What were your educational backgrounds?

MG: I was born in England and began

school there, but moved to Canada with

my family when I was six years old Wesettled in Calgary Alberta, then a small city

in western Canada in the foothills of theRocky Mountains After finishing highschool, I attended the University of Alberta

at Calgary and completed a B.A inPsychology and Philosophy in 1963 I thenspent a year travelling and working in the

UK before returning to Calgary where Icompleted a Masters degree in Psychology

at the University of Calgary (1964-66) Ithen moved to the University of WesternOntario I spent three years at Westernfinishing my Ph.D in PhysiologicalPsychology in 1969 I was lucky enough towin a National Research Council

fellowship which allowed me to go back to

the UK where I spent two years as a

postdoctoral fellow under the supervision

of Larry Weiskrantz

DM: After secondary school in Bradford,

Yorkshire, I was educated at Lincoln

College, Oxford, 1962–65, studying

Chemistry and Mathematics (Part I), and

then Psychology, Philosophy & Physiology

(Part II) After graduation, I moved to

London and took a Diploma course in

Clinical Psychology at the Institute of

Psychiatry, University of London, 1965–

66 I stayed on at the University of London

to work for my PhD under the supervision

of George Ettlinger (1966-1970)

What made you enter the field of visual

perception and action?

MG: I rather fell into the field rather than

choosing it After spending a year working

in the UK, I returned to the University of

Calgary and began working on my

Master’s degree with Rod Cooper, a

student of Donald Hebb Rod was studying

the visual system in rodents, and he put me

to work on an old problem about what

animals with lesions of the primary visual

cortex could see I moved on to Western

for my Ph.D after that and although I was

supervised by Andy Monjan, it was Doreen

Kimura and Case Vanderwolf who taught

me the importance of looking directly at

the actual form of the behaviour that

animals (including humans) produced

rather than at hypothetical constructs such

as attention and perception I applied for an

National Research Council scholarship and

wrote to Larry Weiskrantz, who had

already published a series of papers on the

visual abilities of monkeys with lesions of

striate cortex Larry was kind enough to

find a place for me in his lab, and I spent

two wonderful years in Oxford before

accepting a job at the University of St

Andrews It was during my time at St

Andrews, where I was given the task of

putting together a course on Comparative

Psychology, that I began to appreciate theneed to take into account the way in whichnatural selection and ecological factorsshaped the organization of the visualsystem It was at this time, of course, that Ibegan my longstanding collaboration withDavid Milner We worked closely togetherfor a number of years before I returned toCanada After that, it was my training inclinical neuropsychology under thesupervision of Doreen Kimura in the early1980s and the time I spent on sabbatical inFrance with Marc Jeannerod that continued

to shape my thinking about vision –particularly with respect to vision as asensorimotor system In 1988, I firstlearned about the work David had begun

on D.F At that time I had established ahuman visuomotor lab at Western, andDavid and I decided to bring D.F toCanada to study her spared visuomotorbehaviour in detail

DM: I had a longstanding interest in visual

perception and in neuropsychology,stimulated by my teachers in Oxford, whoincluded Stuart Sutherland, Jeffrey Gray,John Marshall, and Marcel Kinsbourne

My neuropsychological interests werefurther stimulated at the Institute ofPsychiatry, and resulted in my enrolling as

a research assistant and PhD student withGeorge Ettlinger This work was mainlywith monkeys, though I also carried outsome studies with neurological patients atthe National Hospital, Queen Square Mytraining and educational background led

me to take a strongly comparativeapproach towards neuropsychology Ibegan work as a Lecturer at the University

of St Andrews in 1970 and was joinedthere in 1971 by Mel Goodale Together

we gained our first research grant to studythe functions of the superior colliculus inanimals (monkeys and rats), taking thethen-unusual approach of videotaping theactual motor behaviour of the animals foroff-line analysis, rather than simplyrecording their accuracy and responsetimes in learning tasks I began to apply

these principles much later to an

understanding of human behaviour, after

encountering the now-famous patient D.F

in May 1988

When did you meet and when did you

start collaborating?

We first met at St Andrews in 1971, and

started collaborating in 1973 Mel returned

to Canada in 1977, and David visited him

there in 1980, 1987, and 1988 for further

collaborative work on midbrain visual

function in rodents It was not, however,

until after David began work on patient

D.F., that we began to collaborate

extensively once more David presented a

talk on his initial studies comparing

perception and visuomotor control in D.F

at a symposium on visuomotor

coordination in Montreal in November

1988 and also in a seminar at Western

Ontario After that, we carried out further

studies of D.F together in Canada during

May 1989 We collaborated together in

Canada again, this time on perceptual and

visuomotor studies of patients with

unilateral neglect, in 1991

You are best known for your work on

the functional organisation of the visual

pathways Could you tell us something

about how you started your work?

Our initial joint research with D.F

(published in Nature in 1991) confirmed

and extended the dissociation between

impaired perception and intact visuomotor

control that David had reported in early

1991 in Brain in the first full case

description of D.F In late December 1990,

while these papers were still both in press,

we came across an exciting report by

Sakata’s group (Taira et al., 1990), which

presented a detailed description of the

properties of “manipulation” neurons in

the monkey’s parietal cortex We

immediately realised the link between the

dissociations apparent in D.F and the two

cortical visual streams which had been

proposed by Ungerleider and Mishkin in

1982 We wrote two theoretical paperstogether that were published in 1992 (in

TINS) and 1993 (in Progress in Brain Research), making the first explicit

identification of the dorsal stream withvisuomotor control and the ventral streamwith perception Although Ungerleider andMishkin had already linked the ventralstream with object perception, our modelproposed a link with visual perception ingeneral, including scenes as well asobjects

Your book “The Visual Brain in Action”

is very influential When did you decide

to start writing a book? And why?

David had been invited in 1988 by OxfordUniversity Press to contribute a book totheir Oxford Psychology Series This had

the preliminary title of “The Neuropsychology of Vision”, and was

planned as a broad account of the advances

at that time in both human and primatevisual neuropsychology, along with relatedaspects of neurophysiology andneuroanatomy – somewhat along the samelines as the excellent book on spatialprocessing by Ennio De Renzi (1982)

However, although David had by 1991drafted several chapters of this book, hedecided to tear these up and invite Mel tocollaborate in writing a completelydifferent (and much more interesting)book Thankfully OUP agreed to thischange of plan

Could you name some of your findings, discoveries or insights that you are most proud of?

MG: Although I regard the Nature paper

on D.F as one of our most importantcontributions to the field, I also feel proud

of a paper I wrote back in the 1970’s(Goodale and Murison, 1975) in which Idemonstrated that close attention to theactual movements that animals make couldhelp unpack more hypothetical concepts

such as ‘orientation’ I suppose too that I

feel good about the recent book that David

and I wrote (Sight Unseen) in which we

tried to communicate the excitement of our

work on two visual systems to a wider

audience

DM: I am proud of our original

observations on patient D.F., and the

insights that these led to at a theoretical

level into the functional architecture of

normal human visual processing systems

It is also gratifying that D.F herself has

benefited from those early findings, both

explicitly and implicitly More recently I

am pleased with the work that we have

done in studying other kinds of patients

(particularly ones with optic ataxia or with

neglect and/or extinction) within the broad

framework of the model Rob McIntosh

(now in Edinburgh), Chris Dijkerman (now

in Utrecht), and later Igor Schindler (now

in Hull) figured prominently in this work,

which has extended our understanding of

the role of the dorsal stream not just in

target processing during visuomotor

control, but also in non-target processing

during visually guided action This work

has also developed our understanding of

the role of the ventral stream in the visual

control of delayed action

Through the years, you have come up

with several interesting ways to study

cognitive effects Should you be able to

give the reader a guided tour through

your 'virtual garden-shed' that is filled

with your measuring equipment and

hardware, what would you show him/

her?

Although advances in equipment and

methodology, such as TMS, fMRI,

optoelectronic movement recording,

certainly played an important role in

enabling us to move forward, we strongly

believe that these developments were far

less critical than the ideas and conceptual

advances that grew out of our

collaborations both with each other andwith other scientists

A conscious perception of the environment is processed in several parts of the central nervous system of a human being.

Often people use the words bindingproblem to account for computations andprocesses that are tightly intertwined in aserial / parallel / interactive or a cascadedway Suppose that you would like todescribe this problem without the wordsbinding and problem, and suppose that youwould describe it without the existingtheoretical background How would youdescribe it then and what are your newestinsights about this topic?

As it turns out, we do know the answer tothis question – but until we have the paper

in press we are keeping mum about it!Seriously though, we suspect that anything

we have to say on this topic at the presenttime would be highly speculative.Nevertheless, we would venture theopinion that interactions between the twostreams both directly and via recurrentprojections back to early visual areas areundoubtedly important in creating ourconscious perception of the world – and ingiving us a seamless visual life

What in your opinion is the most promising way to further study action- perception?

We believe that convergence of methodologies provides the key.Functional MRI can provide very usefuland increasingly sophisticated data forunderstanding how the human visual brainworks, but it cannot stand alone: forexample the intrinsically correlationalnature of fMRI can provide no directevidence for causality between brainactivity and behaviour Converging dataare needed from a range of methodologies,including the behavioural and

psychophysical study of healthy

individuals, as well as both positive (EEG,

fMRI, MEG, neuronal recording) and

negative (lesions, TMS, inactivation) tools

What would you like to do in the coming

years?

MG: I would like to write another book

with David, perhaps a historical account of

dichotomous models of visual function I

think we both derive a great deal of

pleasure from writing together – and it also

means that I get to visit him in the UK At

Western, we are moving towards very

high-field fMRI – and I think that this

technique holds great promise for figuring

out the detailed functional organization of

individual visual areas

DM: I too look forward to more

collaborative writing I also hope to

continue to make use of both fMRI and

neuropsychological methods, both

separately but also (crucially) together

References

De Renzi, E (1982) Disorders of Space

Exploration and Cognition Wiley,

Chichester, UK

Goodale, M.A and Milner, A.D (1992)

Separate visual pathways for perception

and action Trends in Neurosciences, 15,

20-25

Goodale, M.A and Murison, R.C.C

(1975) The effects of lesions of the

superior colliculus on locomotor

orientation and the orienting reflex Brain

Research, 88, 241-261.

Goodale, M.A., Milner, A.D., Jakobson,L.S and Carey, D.P (1991) Aneurological dissociation betweenperceiving objects and grasping them

Nature 349, 154-156

Goodale, M.A and Milner, A.D (2004)

Sight Unseen: An Exploration of Conscious and Unconscious Vision.

Oxford: Oxford University Press 135pp

Milner, A.D and Goodale, M.A (1993)

Visual pathways to perception and action

In: Progress in Brain Research, Vol.95,

(ed T.P Hicks, S Molotchnikoff and T

Ono) Elsevier, Amsterdam, pp 317-337

Milner, A D and Goodale, M.A (1995)

The Visual Brain in Action Oxford:

Oxford University Press, 248 pp

(paperback 1996)

Milner, A.D., Perrett, D.I., Johnston, R.S.,Benson, P.J., Jordan, T.R., Heeley, D.W.,Bettucci, D., Mortara, F., Mutani, R.,Terazzi, E and Davidson, D.L.W (1991)

Perception and action in "visual formagnosia" Brain, 114, 405-428

Taira, M., Mine, S., Georgopoulos, A.P.,Mutara, A and Sakata, H (1990) Parietalcortex neurons of the monkey related tothe visual guidance of hand movements

Experimental Brain Research, 83, 29-36

Perceptie en Actie of Perceptie-Actie?

Bernard Hommel

Bernhard Hommel, geboren te Niederstotzingen (in de Duitse deelstaat Baden-Württemberg) in 1958, werd “wetenschappelijk geboren” in Bielefeld, alwaar hij bij Wolfgang Prinz promoveerde met een dissertatie over intentie, perceptie en actie en hun rol in het Simon effect Vanaf 1990 was hij aangesteld bij het Max Planck Institut van München, totdat hij in 1999 gevraagd werd voor de leerstoel van algemene psychologie op de Universiteit Leiden en een jaar later daar afdelingshoofd werd van de vakgroep cognitieve psychologie Nu, acht jaar later, is zijn reputatie hem achtervolgd uit Duitsland en is inmiddels gemondialiseerd In papers, maar tijdens lezingen, symposia en radiogesprekken, staat hij bekend als iemand die het als een plicht lijkt te beschouwen om de confrontatie niet uit de weg te gaan Zonder terughoudendheid vallen woorden als “confound” meerdere malen en wordt de spreker gewezen op het feit dat “deze wetenschapper dat al lang heeft gedaan” in een jaar dat geen van beiden ook maar geboren was Reden genoeg om bij hem aan te schuiven en de staat van perceptie en actie met hem door te nemen.

De Psychonoom heeft een special issue

over perceptie en actie, omdat het de

afgelopen jaren een hoge vlucht heeft

genomen

Is dat zo? Ja, een beetje… De vraag is of er

wetenschappelijk gezien heel veel

veranderd is

Toch waren er vroeger colloquia waarbij

vooral motoriek of vooral perceptie

centraal stond Tegenwoordig vinden er

vooral perceptie-actie colloquia plaats,

waarbij de mens als een complex,

dynamisch systeem wordt gezien waarin

eigenlijk alles invloed op alles kan

hebben

Waarschijnlijk heeft het meer te maken

met de komst van bepaalde personen die

toevallig ook bepaalde thema’s importeren

Harrold Bekkering (NICI) deed oog-hand

coördinatie onderzoek, wat op zich al

perceptie-actie is Ritske de Jong (RUG) is

al heel lang bezig met perceptie en actie,

zonder het daar heel hard over te hebben

Jan Theeuwes (VU) doet perceptie-actie

zonder het te weten Hij gebruikt

bijvoorbeeld oogbewegingen,

voornamelijk om zijn onderzoeksmethodesuit te breiden Dat levert leuke extrainformatie op die reactietijden niet directlaten zien Het is echter geen veranderingvan gedachte De bewegingsstudies die aan

de VU worden gedaan (Claire Michaels entegenwoordig Jeroen Smeets die eerder inRotterdam al veel perceptie-actie deed)vallen ook onder perceptie-actie En aan deUvA wordt nog steeds een traditionelebenadering gevolgd Dus veel is er nietveranderd

Goed, maar als ik kijk naar De Psychonoom dan zie ik in de InDruk een

“perceptie”-stukje en een aantal publicaties, dat onder “actie” staat, terwijl er slechts soms ook sprake is van een perceptie-actie stukje Hoe staat het dan met de integratie van deze thema’s?

In 1985 had mijn eerste baas, WolfgangPrinz, het over perceptie-actie “Dat isbelangrijk, dat mag je niet los van elkaarzien” was zijn overtuiging Hij is de enigevan wie ik dat ooit gehoord heb BijGibson speelde het ook wel een rol, maardie was tegen een cognitieve benadering

Ik vond zijn ideeën super aantrekkelijk en

superovertuigend, terwijl de meeste

anderen dachten: “waar heeft die man het

over” Vanuit de netwerktheorieën

(Rumelhart, Norman & Shallice) werd het

geheel als een zeer complex systeem

beschouwd waar niets los van elkaar staat

Als je het dan over perceptie hebt dan heb

je het ook over actie Voor mij heel

normaal en natuurlijk, maar ik heb verder

maar weinig anderen met dezelfde

overtuiging gezien Toen niemand

luisterde, werkten wij hard om de mensen

te laten zien dat perceptie en actie wel iets

met elkaar te maken heeft We kregen twee

typen reacties

Het eerste type reactie komt van

wetenschappers die bijvoorbeeld specifiek

bezig zijn met visual search en vinden dat

actie daar niets mee te maken heeft De

actie, bijvoorbeeld een knopje indrukken,

vinden zij één van de duizend mogelijke

afhankelijke maten, en daarom niet

belangrijk Echter, Harold Bekkering heeft

laten zien dat het wel degelijk uitmaakt of

je bijvoorbeeld iets aanwijst of iets moet

grijpen Wij hebben daarnaast ook kunnen

aantonen dat als je iets grijpt, het hele

shape-gerelateerde gedeelte van aandacht

geactiveerd wordt: je bent superattent voor

alles wat met vorm te maken heeft, niet

alleen maar voor één stimulus, zoals

Harold Bekkering dat bekijkt En wanneer

je iets moet aanwijzen, en je een wijsactie

voorbereidt, dan ben je meteen alert voor

alles wat met locatie te maken heeft Het

voorbereiden van een actie in een visual

search taak vereist een bepaalde set die

niet los staat van de attentional set Dus

veranderingen in de actievoorbereiding

betekent ook verandering van aandacht en

perceptie Natuurlijk ga je dan geen andere

dingen zien (een kop koffie is nog steeds

een kop koffie, of je er nu naar wijst of het

oppakt), maar de snelheid van verwerken,

de kenmerken waarop je let en wat je

benadrukt of negeert hangt daar wel van af

Het tweede type reactie kwam van de

andere kant, de wetenschappers die

voornamelijk komen uit de hoek van decognitieve neurowetenschappen, en diewisten dat het brein geen scheidslijn heeftdie zegt “you are now entering into theaction-zone” In het brein is het niet helderwat perceptie en wat actie is Natuurlijkheb je wel de V1 en V4 waarvan de meestewetenschappers vinden dat het daar puurvisuele verwerking betreft, maar er is meer

en meer feedback van latere,actiegerelateerde gedeelten Zeker van defrontale kwab, die direct terugspeelt eninteracteert met perceptie en zelfs naar helevroege visuele arealen gaat en daar, alvóórdat de stimulus binnenkomt, iets doet:

voorbereiden, activeren, primen,enzovoorts Dat heeft met actie te maken

Voor een neurowetenschapper is dat heelnormaal en die vindt het helemaal nietmerkwaardig dat perceptie en actiemisschien samenhangen Zij zeggen

“tuurlijk, hoezo dan niet?”

Als je heel fysiologisch naar het brein kijkt ga je de afferente kant op met perceptie-actie?

Als je daarover praat, dan heb je mensendie zeggen, “Als ik aan rood denk, dangebeurt niks, wat is dan de actie die hier bijhoort?” Ja, je kunt zeggen dat bij vijfprocent van de cognitieve processen hetecht een beetje merkwaardig is om tezeggen dat actie er iets mee van doenheeft

Er is in dit geval een belangrijke vraag:

kun je echt aan rood denken, of moet jedan aan rode dingen denken? Als jenamelijk aan rode dingen denkt, heb je danook niet meteen een actie in het hoofd?

Denk je aan kersen, dan ben je je ook aanhet voorbereiden Maar goed, dan heb jevijf procent aan “vrijheid” – dat is zo’nbegrip waar mensen dan snel mee komen –

en er zijn dus niet veel processen waarmensen op kunnen komen Dus devoorbeelden zijn niet talrijk en dat is alinteressant