Phần 2

Phương pháp nghiên cứu chính sử dụng cho phần này là phương pháp sử học, đưa ra các sự kiện kinh tế, chính trị trên thế giời, từ đó xem xét, phân tích các sự kiện để thấy được sự ảnh hưở

Chương II: Hệ thống ASXH ở TĐ 10 năm đầu thế kỷ XXI

2.1 Bối cảnh kinh tế-chính trị-xã hội

2.1.1 Thế giới

Những năm đầu thế kỷ XXI là khoảng thời gian xảy ra nhiều biến động trên tất cả các mặt kinh tế, xã hội, chính trị.Về kinh tế, tiêu biểu là cuộc khủng hoảng tài chính - kinh tế tại Mỹ năm 2008, thêm vào

đó là vấn đề nợ công ở Châu Âu đang trong tình trạng đáng báo động, mở đầu là cuộc khủng hoảng nợ tại Hy Lạp và tiếp đến là Tây Ban Nha Bên cạnh đó, tình hình chính trị đang diễn ra hết sức phức tạp,

đó là các cuộc bạo loạn lật đổ ở Bắc Phi (Lybia, Syria, Ai Cập,…), Trung Đông và Đông Nam Á (Thái Lan) Do đó, đứng trước bối cảnh kinh tế - xã hội thế giới như vậy, Thụy Điển cần phải làm gì để vừa có thể tránh được một cuộc khủng hoảng diễn ra ngay bên trong đất nước này cũng đồng thời trở thành đầu tàu trong quá trình phục hồi nền kinh tế EU

Việc phân tích bối cảnh thế giới giai đoạn này là để trả lời câu hỏi rằng: liệu tình hình kinh tế - chính trị như vậy đã tác động gì đến nền kinh tế Thụy Điển, nó có làm thay đổi hệ thống an sinh xã hội nước này hay không và thay đổi ở mức độ nào?

Phương pháp nghiên cứu chính sử dụng cho phần này là phương pháp sử học, đưa ra các sự kiện kinh

tế, chính trị trên thế giời, từ đó xem xét, phân tích các sự kiện để thấy được sự ảnh hưởng của nó tới Thụy Điển như thế nào

2.1.2, Thụy Điển

Phần này tập trung nghiên cứu tình hình của Thụy Điển về phương diên kinh tế - chính trị để tìm ra những thuận lợi và khó khăn trong chính sách an sinh xã hội, từ những khó khăn đó, chính phủ Thụy Điển sẽ đưa ra những chính sách cải cách nào để phù hợp với bối cảnh lúc bấy giờ mà không làm thay đổi quá nhiều hệ thống an sinh xã hội đã tồn tại hơn 70 năm qa

Những biến động trên thế giới đã tác động trực tiếp đến mọi mặt của đời sống người dân Thụy Điển Năm 2006, Chính phủ Thụy Điển gặp phải khó khăn lớn khi ba bộ trưởng của nước này bị cáo buộc trốn thuế và hai trong ba Bộ trưởng đó là Bộ trưởng Thương mại Maria Borelius, Bộ trưởng Văn hoá Thuỵ Điển Cecilia Stego Chilo phải từ chức, hơn thế nữa, ba vị bộ trưởng này đều là thành viên của đảng Điều hành do Thủ tướng Reinfeldt làm Chủ tịch Trong nhiệm kỳ của mình, thủ tưởng Reinfeldt có rất nhiều

dư định cải cách kinh tế và đặc biệt là chính sách thuế, ông chủ trưởng giảm thuế đặc biệt là thuế thu nhập, ngừng thu thuế đối với tài sản cố định và giảm một nửa thuế đối với các tài sản có giá trị Thụy Điển được biết đến là nước có mức thuế suất cao nhất và đó là điều kiện giúp cho người dân Thụy Điển được hưởng một chế độ an sinh xã hội thuộc vào hàng bậc nhất trên thế giới, do đó, việc giảm thuế sẽ ảnh hưởng không nhỏ đến chế độ phúc lợi xã hội của Thụy Điển

những thuận lợi và khó khăn mà Thụy Điển có được trước những sự thay đổi này Bên cạnh đó, phương pháp phân tích bảng sổ liệu cũng được áp dụng vào phần này, nhóm dư định sẽ tiến hành phân tích các biểu đồ thể hiện chi tiêu tài chính của chính phủ dành cho hệ thống ASXH trong khoảng từ năm 1980 đến năm 2005

Tài liệu

1 Không rõ tên tác giả, “Chính phủ Thuỵ Điển đối mặt với những khó khăn mới”, vov.vn

<http://vov.vn/Home/Chinh-phu Thuy-Dien-doi-mat-voi-nhung-kho-khan-moi/200610/45110.vov> [20.6.2012]

2.2 Thực trạng Hệ thống ASXH ở TĐ 10 năm đầu thế kỷ XXI

Những biến đổi trên thế giới cũng như tình hình trong nước đã tác động trực tiếp đến hệ thống an sinh xã hội của Thụy Điển trong những năm đầu thế kỷ XXI Do áp dụng mức thuế cao trong những năm cuối thế kỷ XX để đóng góp cho hệ thống phúc lợi xã hội thậm chí thuế tài trợ miễn phí cho trường học,chăm sóc trẻ em,lương hưu,trợ cấp thất nghiệp,chăm sóc người cao tuổi… và một số

những chính sách kinh tế - xã hôi khác nên các đóng góp,hỗ trợ tài chính cho an sinh xã hội đã giảm

đi đáng kể đồng thời cũng biến nguồn ngân sách cho an sinh xã hội trở thành gánh nặng cho chính phủ Thụy Điển.Kết quả của nhập cư,toàn cầu hóa và các sự kiện khác tại Châu Âu đã khiến cho dân

số Thụy Điển tăng nhanh từ đó làm tăng nhu cầu về an sinh xã hội ở đất nước này.Những nguyên nhân chủ yếu này đã làm cho hệ thống an sinh xã hội ở Thụy Điển gặp nhiều khó khăn,nguồn ngân sách cho an sinh xã hội bị giảm sút từ đó dấn đến kém phát triển hơn so với giai đoạn trước

Bằng phương pháp lịch sử và phân tích tài liệu,nhóm dự kiến nêu ra quá trình thay đổi của hệ

thống an sinh xã hội Thụy Điển từ đó phân tích,làm rõ nguyên nhân xảy ra tình trạng này từ đó làm

rõ những tác động của tình trạng an sinh xã hội đến tình hình kinh tế - xã hôi – chính trị của Thụy Điển và xuất hiện nhu cầu cải cách

Ngoài ra nhóm còn sử dụng phương pháp phân tích bảng biểu để nghiên cứu số liệu.Các bảng biểu dự kiến được sử dụng sẽ là bảng về sự thay đổi dân cư trong xã hội Thụy Điển,nguồn ngân sách cho an sinh xã hội,sự phát triển của các biện pháp bảo vệ người dân…Từ những nghiên cứu về các bảng biểu và số liệu này,ta có thể khái quát được những thay đổi,đặc điểm của an sinh xã hội thời kỳ này từ đó nêu ra những điểm mạnh,yếu của an sinh xã hội Thụy Điển những năm đầu thế kỷ XXI Tài liệu:

2 Åke Bergmark, Renate Minas and Institute for future studies , “Rescaling Social Welfare Policies in Sweden”, http://www.euro.centre.org ,<

http://www.euro.centre.org/rescalingDocuments/files/Sweden.pdf> ;[21/6/2012]

2.3 Quá trình cải cách ASXH ở Thụy Điển

2.3.1 Chính sách cải cách mới

Phần này sẽ đưa ra những chính sách mới mà chính phủ tiến hành nhằm cải cách hệ thống ASXH ở Thụy Điển trong những năm đầu thế kỉ XXI Qua các chính sách này, ta có thể đưa ra nhận định chủ quan mà chính phủ áp dụng nhằm khác phục những khó khăn mà bối cảnh kinh tế - chính trị đã mang lại, đồng thời cũng xem xét tính hiệu quả của các chính sách này khi tác động đến các lĩnh vực ASXH Chính sách bảo hiểm mới đã được áp dụng vào ngày 1 tháng 1 năm 2005 nhằm thay thế cho chính sách bảo hiểm cũ vốn bị nghi ngờ là không linh hoạt và do đó, cần phải thay đổi chính sách bảo hiểm này “Mục đích chính là để tạo ra một hệ thống cơ quan hiện đại, hiệu quả và phục vụ chu đáo các yêu cầu và sự cần thiết của mọi công dân cũng như các vị khách…Mọi công dân và những người đóng thuế

có thể cảm thấy chắc chắn rằng họ sẽ được hưởng phụ cấp và các lợi ích khác”3 Bên cạnh đó, những chính sách kinh tế nào được đưa ra khi thị trường đầu tư sụt giảm năm 2008 để đến năm 2010, thị trường đầu tư tại Thụy Điển có thể lấy lại được sự cân bằng

Tài liệu

3 The Swedish Social Insurance Agency – Annual Report 2006 , “Försäkringskassan”,

www.forsakringskassan.se < http://www.forsakringskassan.se/wps/wcm/connect/0d14619d-cfa7-463e-8d89-66ac955a19a3/Social_Insurance_Annual_Report_06.pdf?MOD=AJPERES.> [20.5.2012]

Phương pháp nghiên cứu chính nhóm dự kiến sẽ sử dụng trong phần này đó là phương pháp so sánh, nhóm sẽ tiến hành so sánh thực trạng trước và sau khi áp dụng các chính sách mới Kết quả đạt được sẽ

là đưa ra được sự khác biệt, tính hiệu quả mà chính sách này mang lại, điểm gì được, điểm gì chưa được cần phải khắc phục Phương pháp phân tích bảng số liệu cũng sẽ đem lại kết quả rõ ràng cho phần này bằng việc phân tích các số liệu trước và sau khi tiến hành cải cách

2.3.2 Quá trình thực hiện cải cách

Dự kiến tại mục này, nhóm sẽ đưa ra các chính sách cải cách tiêu biểu tạo ra những bước chuyển biến

rõ rệt trong hệ thống ASXH Thụy Điển trong 10 năm đầu thế kỷ XXI, bao gồm việc đóng thuế, chính sách bảo hiểm mới, chính sách lương hưu, chính sách sửa đổi và đồng bộ phúc lợi cho người bệnh,…Từ

đó đánh giá hệ thống ASXH hiện nay, lĩnh vực nào phù hợp và lĩnh vực nào chưa phù hợp cần phải tiếp tục sửa đổi

Phương pháp sử dụng để nghiên cứu vấn đề này là phương pháp sử học, tìm ra những điểm tương đồng của các lĩnh vực ASXH trước và sau cải cách, đánh giá các hoạt động của lĩnh vực sau cải cách, mức độ hình thành các chính sách liệu đã phù hợp với tình hình kinh tế - chính trị của Thụy Điển hiện tại chưa

Trong mục kết quả của việc thực hiện cải cách, nhóm sẽ đưa ra những thành tựu và hạn chế trong việc thực hiện chính sách của chính phủ Thụy Điển Từ đó, rút ra những bài học cho Việt Nam trong việc thực hiện chính sách phúc lợi cho người dân Qua các hạn chế của chính sách này, chính phủ Thụy Điển vừa có thể đưa ra được những chính sách khác để khắc phục, vừa là bài học cho các quốc gia có ý định

đi theo mô hình ASXH thuộc vào loại bậc nhất thế giới này

Phương pháp sử dụng là phương pháp so sánh, tiến hành so sánh thực trạng của hệ thống trước và sau khi thực hiện cũng như sự chuyển đổi về mặt tích cực cũng như tiêu cực của hệ thống mới này

2.3.3.1 Thành tựu đạt được trong việc thực hiện chính sách cải cách ASXH ở TĐ

2.3.3.2 Hạn chế trong việc thực hiện chính sách cải cách ASXH ở TĐ