Xác định được đặc trưng của XHCN nói chung và của thời kỳ quá độ lên CNXHở Việt nam nói riêng trên các lĩnh vực: dân chủ, hệ thống chính trị, giai cấp, gia đình, tôn giáo v.v.. Nội dung:
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC NHA TRANG
Khoa học Xã hội và Nhân văn
Bộ môn Lý luận Chính trị
ĐỀ CƯƠNG HỌC PHẦN
1 Thông tin về học phần:
Tên học phần:
- Tiếng Việt: CHỦ NGHĨA XÃ HỘI KHOA HỌC
- Tiếng Anh: Scientific socialism
Đào tạo trình độ: Đại học
Học phần tiên quyết: : Triết học Mác – Lênin và Kinh tế chính trị học Mác – Lênin
2 Mô tả tóm tắt học phần:
Học phần trình bày hệ thống lý luận chủ nghĩa xã hội khoa học bao gồm: Chủ đề 1:
Đối tượng và phương pháp nghiên cứu của chủ nghĩa xã hội khoa học, sự hình thành và
các giai đoạn phát triển cơ bản của chủ nghĩa xã hội khoa học Chủ để 2: Sứ mệnh lịch
sử của giai cấp công nhân Chủ đề 3: CNXH và thời kỳ quá độ đi lên CNXH Chủ đề 4: Dân chủ XHCN và nhà nước XHCN Chủ đề 5: Cơ cấu xã hội - giai cấp và liên minh giai cấp, tầng lớp trong thời kỳ qua độ lên CNXH Chủ đề 6: Vấn đề dân tộc và tôn giáo trông thời kỳ quá độ lên CNXH Chủ đề 7: Vấn đề gia đình trong thời kỳ quá độ lên
CNXH
3 Mục tiêu:
Về kiến thức: Sinh viên nắm được những tri thức cơ bản, cốt lõi nhất về Chủ
nghĩa xã hội khoa học, một trong ba bộ phận cấu thành chủ nghĩa Mác – Lênin
Về kỹ năng: Sinh viên nâng cao được năng lực hiểu biết thực tiễn và khả năng vận
dụng các tri thức nói trên vào việc xem xét, đánh giá những vấn đề chính trị - xã hội của đất nước liên quan đến chủ nghĩa xã hội (CNXH) và con đường đi lên CNXH ở nước ta
Về thái độ: Sinh viên có thái độ chính trị, tư tưởng đúng đắn về môn học CNXHKH
nói riêng và nền tảng tư tưởng của Đảng ta nói chung
4 Kết quả học tập mong đợi (KQHT): Sau khi học xong học phần, sinh viên có thể:
a Nắm vững kiến thức về hình thái kinh tế-xã hội Cộng sản chủ nghĩa, cách mạng XHCN và sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân
Trang 2b Xác định được đặc trưng của XHCN nói chung và của thời kỳ quá độ lên CNXH
ở Việt nam nói riêng trên các lĩnh vực: dân chủ, hệ thống chính trị, giai cấp, gia đình, tôn giáo v.v
c Có khả năng phân tích, đánh giá các giải pháp xây dựng CNXH ở Việt nam trong giai đoạn hiện nay
d Có khả năng phân tích, đánh giá các sự kiện liên quan đến các vấn đề dân chủ, dân tộc, tôn giáo v.v
e Rèn luyện các kỹ năng mềm: kỹ năng giao tiếp, làm việc nhóm; kỹ năng tự học,
tự nghiên cứu; kỹ năng tư duy hệ thống
f Thái độ, phẩm chất đạo đức: sẵn sàng đương đầu với những quan điểm, tư tưởng đối lập, kiên trì, chăm chỉ, nhiệt tình, say mê sáng tạo Trung thực, chính trực; cảm thông, sẵn sàng giúp đỡ bạn bè;Tác phong làm việc chuyên nghiệp, chủ động, độc lập; Truyền
bá tri thức môn học
5 Nội dung:
STT Chủ đề
Nhằm đạt KQHT
Số tiết
Phương pháp dạy – học
Chuẩn bị của người học
Chủ
đề 1
NHẬP MÔN CHỦ NGHĨA XÃ HỘI
giáo trình
1
1.1
1.2
Sự ra đời của Chủ nghĩa xã hội
khoa học
Hoàn cảnh lịch sử ra đời chủ nghĩa
xã hội khoa học
Vai trò của Các Mác và Phriđrích
Ăngghen
a, f 2 TT- Nêu
vấn đề
Thảo luận nhóm
- Đọc giáo trinh
PedroP.Geiger (2015), Chủ nghĩa tư bản, chủ nghĩa quốc
tế và chủ nghĩa
xã hội thời toàn cầu, Tạp chí Thông tin khoa học lý luận, số
3 (4)
2 Các giai đoạn phát triển cơ bản của 1 Thảo luận
Trang 32.2
2.3
Chủ nghĩa xã hội khoa học
C.Mác và Ph.Ăngghen phát triển
chủ nghĩa xã hội khoa học
V.I Lênin vận dụng và phát triển chủ
nghĩa xã hội khoa học trong điều kiện
mới
Sự vận dụng và phát triển sáng tạo
của chủ nghĩa xã hội khoa học từ sau
khi V.I Lênin qua đời đến nay
nhóm
Thuyết giảng kết hợp nêu vấn đề
Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh (2018),
Giáo trình chủ nghĩa xã hội khoa học,
“Chương trình cao cấp lý luận chính trị”, Bùi Thị Ngọc Lan,
Đỗ Thị Thạch
biên) Nxb Lý luận chính trị,
Hà Nội
2.1
2.2
Cơ sở hình thành tư tưởng Hồ Chí
Minh
Quá trình hình thành và phát triển Tư
tưởng Hồ Chí Minh
giảng kết hợp nêu vấn đề Thảo luận nhóm
-Đọc giáo trinh
3
Đối tượng, phương pháp và ý nghĩa
của việc nghiên cứu Chủ nghĩa xã
hội khoa học
1 - Thuyết giảng kết hợp nêu vấn đề - Thảo luận nhóm
- Giáo trình
Chủ
đề 2
SỨ MỆNH LỊCH SỬ CỦA GIAI
CẤP CÔNG NHÂN
1
1.1
Quan niệm giai cấp công nhân và
sứ mệnh lịch sử thế giới của giai cấp
công nhân
Quan niệm và đặc điểm của giai cấp
công nhân
giảng kết hợp nêu vấn đề -Thảo luận
- Giáo trình
- Đảng Cộng sản Việt Nam,
Văn kiện Hội nghị lần thứ
Trang 41.3
Nội dung và đặc điểm sứ mệnh lịch sử
của giai cấp công nhân
Điều kiện khách quan và nhân tố chủ
quan quy định sứ mệnh lịch sử của
giai cấp công nhân
nhóm
sáu Ban Chấp hành Trung ương khóa X,
Nxb CTQG
-ST, Hà Nội, 2008
2
2.1
2.2
Giai cấp công nhân và việc thực hiện
sứ mệnh lịch sử của giai cấp công
nhân hiện nay
Quan niệm về giai cấp công nhân trong
thời đại ngày nay
Thực hiện sứ mệnh lịch sử của giai cấp
công nhân trong thời đại ngày nay
giảng kết hợp nêu vấn đề -Thảo luận nhóm
- Giáo trình
3
3.1
3.2
3.3
Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công
nhân Việt Nam
Đặc điểm của giai cấp công nhân Việt
Nam
Sư mệnh lịch sử của giai cấp công
nhân Việt Nam trong các thời kỳ cách
mạng
Định hướng xây dựng giai cấp công
nhân Việt Nam hiện nay
giảng kết hợp nêu vấn đề -Thảo luận nhóm
Đảng Cộng sản Việt Nam,
Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI, XII,
Nxb CTQG
-ST, Hà Nội,
2011, 2016
Chủ
đề 3
CNXH VÀ THỜI KỲ QUÁ ĐỘ
LÊN CNXH Ở VIỆT NAM
b,c,f 5
1
1.1
1.2
1.3
Chủ nghĩa xã hội
CNXH – giai đoạn đầu của hình thái
kinh tế - xã hội CSCN
Điều kiện ra đời của CNXH
Những đặc trưng cơ bản của chủ
nghĩa xã hội
2
ĐCSVN,
Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên CNXH (Bổ sung và phát
Trang 5triển năm 2011),Nhà xuất
bản Sự Thật,
Hà Nội, 2011
2
2.1
2.2
Thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội
Tính tất yếu khách quan của thời kỳ
quá độ lên chủ nghĩa xã hội
Đặc điểm thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa
xã hội Quá độ lên chủ nghĩa xã hội bỏ
qua chế độ tư bản chủ nghĩa
giảng kết hợp nêu vấn đề -Thảo luận nhóm
-Đọc giáo trình -Hội đồng lý luận Trung ương chỉ đạo biên soạn giáo trình quốc gia các bộ môn Mác – Lênin,
tư tưởng Hồ Chí Minh,
Giáo trình chủ nghĩa xã hội
Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 2004
3
3.1
3.2
Quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở Việt
Nam
Quá độ lên chủ nghĩa xã hội bỏ qua
chế độ tư bản chủ nghĩa Những đặc
trưng của chủ nghĩa xã hội và phương
hướng xây dựng chủ nghĩa xã hội ở
Việt Nam hiên nay
1
Chủ
đề 4 DÂN CHỦ XÃ HỘI CHỦ NGHĨAVÀ NHÀ NƯỚC XHCN
4
1
1.1
1 Dân chủ và dân chủ xã hội chủ
nghĩa
Dân chủ và sự ra đời, phát triển của
dân chủ
giảng kết hợp nêu vấn đề
Giáo trinh
- Hoàng Chí Bảo, Thái Ninh
(1991), Dân
Trang 6nhóm
chủ tư sản và dân chủ XHCN, Nxb Sự
thật, Hà Nội
2
2.1
2.2
Nhà nước xã hội chủ nghĩa
Sự ra đời, bản chất, chức năng của
nhà nước xã hội chủ nghĩa
Mối quan hệ giữa dân chủ xã hội chủ
nghĩa và Nhà nước xã hội chủ nghĩa
giảng kết hợp nêu vấn đề -Thảo luận nhóm
-Đọc giáo trình
- Nguyễn Quang Mạnh
(2010), Xây
dựng nhà nước pháp quyền XHCN: Lý luận và thực tiễn, Nxb
Chính trị Quốc gia, Hà Nội
Chủ
đề 5
CƠ CẤU XÃ HỘI – GIAI CẤP VÀ
LIÊN MINH GIAI CẤP, TẦNG
LỚP TRONG THỜI KỲ QUÁ ĐỘ
LÊN CHXH
1
1.1
1.2
Cơ cấu xã hội - giai cấp trong cách
mạng xã hội chủ nghĩa
Khái niệm cơ cấu xã hội - giai cấp của
xã hội xã hội chủ nghĩa
1.2 Sự biến đổi có tính quy luật của
cơ cấu xã hội – giai cấp trong thời kỳ
quá độ lên CNXH
giảng kết hợp nêu vấn đề -Thảo luận nhóm
-Đọc giáo trình -ĐCSVN (2016), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, tr.156 - 166
2 Liên minh giai cấp, tầng lớp trong
thời kỳ quá độ lên CNXH
1
3 Cơ cấu xã hội – giai cấp và liên
minh giai cấp, tầng lớp trong thời
giảng kết
-Đọc giáo trình
- Tạ Tấn Ngọc
Trang 73.2
kỳ quá độ lên CNXH ở Việt Nam
Cơ cấu xã hôi – giai cấp trong thời kỳ
quá độ lên CHXH ở Việt Nam
Liên minh giai cấp, tầng lớp trong thời
kỳ quá độ lên CNXH ở Việt Nam
hợp nêu vấn đề -Thảo luận nhóm
(2010) Một số vấn đề biến đổi
cơ cấu xã hội Việt Nam hiện nay, Nxb, Chính trị Quốc gia, Hà Nội
Chủ
đề 6
VẤN ĐỀ DÂN TỘC VÀ TÔN
GIÁO TRONG THỜI KỲ QUÁ ĐỘ
LÊN CNXH
4
1
1.1
1.2
Dân tộ trong thời kỳ quá độ lên
CNXH
Chủ nghĩa Mác – Lênin về vấn đề dân
tộc
Dân tộc và quan hệ dân tộc ở Việt
Nam
giảng kết hợp nêu vấn đề -Thảo luận nhóm
Đọc giáo trình
- ĐCSVN (2016), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội
2
2.1
2.2
Tôn giáo trong thời kỳ quá độ lên
CNXH
Chủ nghĩa Mác – Lênin về tôn giáo
Tôn giáo ở Việt Nam và chính sách
tôn giáo của Đảng, Nhà nước ta hiện
nay
1 - Thuyết giảng kết hợp nêu vấn đề -Thảo luận nhóm
Quốc hội nước CHXHCNVN khóa XIV, Luật, tín ngưỡng, tôn giáo, Luật số 02/2016/QH14, 18/11/2016
3
3.1
3.2
Quan hệ dân tộc và tôn giáo ở Việt
Nam
Đặc điểm quan hệ dân tộc và tôn giáo
ở Viêt Nam
Định hướng giải quyết mối quan hệ
dân tộc và tôn giáo ở Việt Nam hiện
nay
2 - Thuyết giảng kết hợp nêu vấn đề -Thảo luận nhóm
Ban tuyên giáo Trung ương Đảng (2018), Vấn đề dân tộc
và chính sách dân tộc, Nxb, Chính trị Quốc
Trang 8gia – Sự thật,
Hà Nội
Chủ
đề 7
VẤN ĐỀ GIA ĐÌNH TRONG THỜI
KỲ QUÁ ĐỘ LÊN CNXH
4
1
1.1
1.2
1.3
Khái niệm, vị trí, chức năng của gia
đình
Khái niệm gia đình
Vị trí của gia đình trong xã hội
Chức năng cơ bản của gia đình
1 - Thuyết giảng kết hợp nêu vấn đề -Thảo luận nhóm
Đọc giáo trình
2
2.1
2.2
2.3
2.4
Cơ sở xây dựng gia đình trong thời
kỳ quá độ lên CNXH
Cơ sở kinh kế - xã hội
Cơ sở chính tri – xã hội
Cơ sở văn hóa
Chế độ hôn nhân tiến bộ
1 - Thuyết giảng kết hợp nêu vấn đề -Thảo luận nhóm
- ĐCSVN (2016), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội
3
3.1
3.2
Xây dựng gia đình Việt Nam trong
thời kỳ quá độ lên CNXH
Sự biến đổi của gia đình Việt Nam
trong TKQĐ lên CNXH
Phương hướng xây dựng và phát triển
gia đình Việt Nam trong TKQĐ lên
CNXH
2 - Thuyết giảng kết hợp nêu vấn đề -Thảo luận nhóm
Chiến lược phát trienr gia đình Việt Năm đến năm 2020, tầm nhìn 2030 – quyết định số 629/QĐ – TTg của Thủ tướng Chính phủ, 25/5/2012
7 Tài liệu dạy và học:
STT Tên tác giả Tên tài liệu Năm
xuất bản
Nhà xuất bản
Địa chỉ khai thác tài liệu Mục đích sử dụng
Tài liệu Tham khảo
Trang 91 Bộ Giáo dục
và Đào tạo Giáo trìnhCNXHKH 2019 CTQG Nhà sách x
2 Hội đồng
Trung ương
Giáo trình CNXHKH
Xuân Ngọc
Giai cấp công nhân Việt Nam trong sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước
4 Đào Duy
Tùng
Quá trình hình
đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam
5 GS Đỗ Tư ) Lược khảo tư
tưởng xã hội chủ nghĩa và cộng sản chủ nghĩa
Thư viện
X
6 Ban tuyên
giáo Trung
ương Đảng
Vấn đề dân tộc
và chính sách dân tộc
Ngọc
Một số vấn đề biến đổi cơ cấu
xã hội Việt Nam hiện nay
8 Nguyễn
Quang
Mạnh
Xây dựng nhà nước pháp quyền XHCN:
Lý luận và thực tiễn
9 PGS, TS Đỗ
Công Tuấn
Giáo trình Chủ nghĩa xã hội khoa học, Nxb Chính trị-Hành chính
Chính trị-Hành chính
7 Đánh giá kết quả học tập:
7.1 Lịch kiểm tra giữa kỳ (dự kiến):
Trang 10kiểm
tra
Tiết
thứ Hình thức kiểm tra Nội dung được kiểm tra Nhằm đạt KQHT
tuần7
Viết Sứ mệnh lịch sử giai cấp công nhâ b,d,f
tuần
14
Viết Dân tộc và tôn giáo trong TKQĐ lên
CNXH
e, f
7.2 Thang điểm học phần:
STT Hình thức đánh giá Nhằm đạt KQHT Trọng số (%)
4 Điểm chuyên cần, thái độ tham gia học trên
lớp
6 Thi kết thúc học phần
- Hình thức thi: Vấn đáp
- Đề mở: Đề đóng:
50
NHÓM GIẢNG VIÊN BIÊN SOẠN
(Ký và ghi họ tên)
TS Nguyễn Hữu Tâm
(Ký và ghi họ tên) (Ký và ghi họ tên)
TS Nguyễn Hữu Tâm