Quan hệ pháp luật quan hệ pháp luật là những quan hệ xã hội được hình thành trên cơ sở có sự điều chỉnh của quy phạm pháp luật

Quan hệ pháp luật là những quan hệ xã hội được hình thành trên cơ sở có sự điều chỉnh của quy phạm pháp luật làm phát sinh các quyền và nghĩa vụ pháp lý giữa các chủ thể tham gia quan hệ

Quan hệ pháp luật

Nhóm 5

Lớp

47K31.1

KHÁI NIỆM VÀ ĐẶC ĐIỂM

Quan hệ pháp luật là những quan hệ xã hội được hình thành trên cơ sở có sự điều chỉnh của quy phạm pháp luật làm phát sinh các quyền

và nghĩa vụ pháp lý giữa các chủ thể tham gia quan hệ đó.

Khái niệm:

01

Quan hệ pháp luật là quan hệ xã hội mang tính chất ý chí - ý chí của nhà nước - thông qua các quy phạm pháp luật mà nội dung của chúng được xác định bằng các điều kiện kinh tế, chính trị, xã hội tồn tại trong xã hội đó vào một thời điểm nhất định.

Mang tính chất ý chí của các chủ thể:

-Quan hệ pháp luật còn mang ý chí của các chủ thể tham gia quan hệ đó.

-Ý chí của các chủ thể phải phù hợp với ý chí của nhà nước, nó được thể hiện khác nhau trong từng quan hệ cụ thể

Mang tính chất ý chí của các chủ thể:

Ví dụ: Ý chí của các bên chủ thể tham

gia vào quan hệ pháp luật (quan hệ

hôn nhân, hợp đồng…), ý chí của một

bên trong quan hệ pháp luật (quan hệ

pháp luật hình sự).

Có các chủ thể xác định và chứa nội dung là quyền và nghĩa

vụ pháp lý của các chủ thể

Trong quan hệ pháp luật, cùng với sự điều

chỉnh của quy phạm pháp luật, mỗi loại

quan hệ pháp luật có cơ cấu chủ thể

nhất định

Ví dụ:

-Chủ thể của quan hệ pháp luật hình sự là

cá nhân, pháp nhân thương mại;

-Chủ thể của quan hệ pháp luật lao động là

cá nhân, tổ chức.

Mỗi loại chủ thể trong quan hệ pháp luật khác nhau cần phải đáp ứng các điều kiện mà pháp luật quy định để có năng lực chủ thể phù hợp với quan hệ pháp luật đó và khi tham gia vào các quan hệ pháp luật, các chủ thể có những quyền

và nghĩa vụ tương ứng với nhau theo quy định của pháp luật

Có các chủ thể xác định và chứa nội dung là quyền và

nghĩa vụ pháp lý của các chủ thể:

Được hình thành trên cơ sở quy phạm pháp luật nên các quan hệ pháp luật được đảm bảo thực hiện bởi chủ thể công quyền, đó là nhà nước Nhà nước đảm bảo các quan hệ pháp luật được diễn ra theo đúng ý chí của mình được quy định trong quy

phạm pháp luật

Nhà nước đảm bảo thực hiện các quan hệ pháp luật.

Căn cứ vào tiêu chí phân chia các ngành luật.

Căn cứ vào tiêu chí nội dung.

Căn cứ vào mức độ quy định

cụ thể của quy phạm PL về chủ thể, về quyền&nghĩa vụ của các chủ thể

Căn cứ vào việc xác định chủ thể.

Phân Loại 02

Căn cứ vào tiêu chí phân

chia các ngành luật:

• Quan hệ pháp luật hình sự

• Quan hệ pháp luật hành chính

• Quan hệ pháp luật dân sự

Căn cứ vào tiêu chí nội

• Quan hệ pháp luật tuyệt đối

• Quan hệ pháp luật tương đối

Căn cứ vào mức độ quy định

CHỦ THỂ CỦA QUAN

HỆ PHÁP LUẬT

• Khái niệm

• Các loại chủ thể của QHPL

NỘI DUNG CỦA QUAN HỆ PHÁP LUẬT

KHÁCH THỂ CỦA QUAN HỆ PHÁP LUẬT

Cơ cấu của

Quan hệ Pháp luật

03

Chủ thể của quan hệ pháp luật phải là

NĂNG LỰC PHÁP LUẬT NĂNG LỰC HÀNH VI

Khả năng của cá nhân, tổ chức phải đáp ứng những điều kiện do pháp luật quy định

để trở thành chủ thể của quan hệ pháp luật

NĂNG LỰC CHỦ THỂ

04 N Ă N G L Ự C C H Ủ T H Ể

Tổ chức có tư cách pháp

nhân

TỔ CHỨC

Tổ chức không

có tư cách pháp nhân

Chủ thể đặc biệt

NHÀ NƯỚC

CÁ NHÂN

Công dân Việt Nam

Người nước ngoài

cư trú tại VN

CÁC LOẠI CHỦ THỂ CỦA

QHPL

CÔNG DÂN VIỆT NAM

Năng lực pháp luật của cá nhân có từ khi cá nhân sinh

ra , nghĩa là từ khi sinh ra, công dân đã có quyền và

nghĩa vụ theo quy định của pháp luật và chấm dứt khi công dân chết đi

Điều 30, Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định “Cá nhân khi sinh ra có quyền được khai sinh”

CÔNG DÂN VIỆT NAM

Năng lực hành vi của công dân có từ khi công dân đạt đến độ tuổi do pháp luật quy định và có khả năng nhận thức và khả năng điều khiển hành vi

Ví dụ :Điều 20, Bộ luật Dân

sự năm 2015 quy định

1 Người thành niên là người

từ đủ mười tám tuổi trở lên.

2 Người thành niên có năng lực hành vi dân sự đầy đủ, trừ trường hợp quy định tại các điều 22, 23 và 24 của Bộ luật này.

CÔNG DÂN VIỆT NAM

Ví dụ: Người nước ngoài cư trú ở

Việt Nam không thể trở thành luật

sư tranh tụng tại Tòa án; không

được tuyển dụng, bổ nhiệm vào

ngạch hay chức danh công chức

tại Việt Nam,

TỔ CHỨC CÓ TƯ CÁCH PHÁP NHÂN

Pháp nhân là một khái niệm pháp

lý phản ánh địa vị của tổ chức khi

tổ chức đó đáp ứng đủ các dấu hiệu theo Điều 74 Bộ luật Dân sự năm 2015

KHÁI NIỆM

Được thành lập theo quy định của Bộ luật Dân

sự năm 2015 và pháp luật có liên quan Tổ chức có thể do nhà nước thành lập, cho phép hoặc đăng ký hoặc công nhận

TỔ CHỨC CÓ TƯ CÁCH PHÁP NHÂN

Có cơ cấu tổ chức chặt chẽ theo quy định tại Điều 83 Bộ luật Dân sự năm 2015 Nghĩa là tổ chức là pháp nhân phải có cơ quan điều hành

Tổ chức, nhiệm vụ và quyền hạn của cơ quan điều hành được quy định trong điều lệ của pháp nhân hoặc trong việc định thành lập pháp nhân

DẤU HIỆU

TỔ CHỨC CÓ TƯ CÁCH PHÁP NHÂN

Có tài sản độc lập với cá nhân, pháp nhân khác

và tự chịu trách nhiệm bằng tài sản của mình.Tài sản riêng của pháp nhân không chỉ là tài sản thuộc sở hữu của pháp nhân mà có thể các tài sản do nhà nước giao cho pháp nhân được quyền quản lý

PHÂN LOẠI

TỔ CHỨC CÓ TƯ CÁCH PHÁP NHÂN

Các pháp nhân có những nhiệm vụ, mục đích và hình thức sở hữu khác nhau, nên có thể phân thành các loại pháp nhân như cơ quan nhà nước, đơn vị vũ trang; tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức chức chính trị - xã hội - nghề nghiệp; tổ chức kinh tế và các tổ chức xã hội, tổ chức xã hội nghề nghiệp, các quỹ xã hội, quỹ từ thiện

TỔ CHỨC CÓ TƯ CÁCH PHÁP NHÂN

Năng lực pháp luật và năng lực hành vi của pháp nhân phát sinh cùng một thời điểm pháp nhân được thành lập hợp pháp.

Năng lực chủ thể của pháp nhân phải phù hợp với mục đích hoạt động của pháp nhân đó.

NĂNG LỰC

CHỦ THỂ

TỔ CHỨC CÓ TƯ CÁCH PHÁP NHÂN

Ví dụ: Đối với pháp nhân là cơ quan nhà

nước, mục đích của pháp nhân được xác

định trong quyết định thành lập, trong văn

bản quy phạm pháp luật quy định về

quyền và nghĩa vụ của cơ quan nhà nước

đó; Đối với pháp nhân là tổ chức kinh tế như

công ty trách nhiệm hữu hạn thì mục đích

hoạt động của pháp nhân được thể hiện trong

điều lệ của công ty Như vậy, như pháp

nhân khác nhau có năng lực chủ thể khác

nhau

TỔ CHỨC KHÔNG CÓ TƯ CÁCH PHÁP NHÂN

luật khi có năng lực chủ thể

Nhưng năng lực chủ thể của loại

này bị hạn chế hơn so với pháp

nhân

TỔ CHỨC KHÔNG CÓ TƯ CÁCH PHÁP

NHÂN

Ví dụ :

Hộ gia đình chỉ tham gia vào quan

hệ pháp luật liên quan đến quyền

sử dụng đất như chuyển quyền sử dụng đất nông nghiệp, đất ở, vay vốn ngân hàng để sản xuất, kinh doanh, và tham gia vào quan hệ pháp luật phục vụ nhu cầu sản xuất kinh doanh chung của hộ

Nhà nước là chủ sở hữu đối

với tài sản thuộc chế độ sở

hữu toàn dân như đất đai, tài

nguyên thiên nhiên.

Quyền chủ thể

Khả năng xử sự của chủ thể được pháp luật

cho phép khi tham gia quan hệ pháp luật.

NỘI DUNG CỦA QUAN HỆ PHÁP LUẬT

Quyền của chủ thể trong các quan hệ pháp luật

cụ thể khác nhau thì có nội dung khác

nhau

Khi quyền của chủ thể bị xâm phạm, chủ thể

này có quyền sử dụng các biện pháp bảo

vệ mà pháp luật cho phép

Quyền chủ thể:

Ví dụ: Chủ sở hữu tài sản có các quyền chiếm hữu, sử dụng, định đoạt tài sản thuộc quyền

sở hữu của mình trong khuôn khổ PL quy định

Nghĩa vụ pháp lý:

Khi tham gia vào QHPL, nếu bên có quyền được lựa chọn cách thức xử sự theo quy định của PL thì bên có nghĩa

vụ bắt buộc phải thực hiện các xử sự nhất định

Nếu bên có nghĩa vụ không tự giác thực hiện nghĩa vụ của mình thì bên

có quyền có quyền yêu cầu bên có nghĩa vụ phải thực hiện, nếu không thực hiện thì sẽ phải gánh chịu trách nhiệm pháp lý theo quy định của PL.

Khách thể của QHPL là

thần và các lợi ích khác mà

các bên tham gia QHPL

mong muốn đạt được.

KHÁCH THỂ CỦA QHPL

Tháng 01/2020, bên vay (A) giao kết hợp đồng vay tiền với bên cho vay (B), trong thời hạn 5 tháng với số tiền

là 100 triệu đồng và hợp đồng này có công chứng.

Chủ thể quan hệ pháp luật : Bên vay (A) và Bên

cho vay (B)

Nội dung quan hệ pháp luật

+Bên vay (A) có quyền nhận được số tiền vay 100

triệu từ Bên cho vay (B) để sử dụng và Bên vay (A)

có nghĩa vụ thanh toán đúng hạn sau 5 tháng và trả

kèm với lãi suất (nếu có).

+Bên cho vay (B) có quyền nhận đủ số tiền cho vay

theo đúng thời hạn và có nghĩa vụ pháp lý phải cho

vay đúng số tiền 100 triệu cho Bên vay (A).

Khách thể quan hệ pháp luật: 100 triệu tiền vay

và lãi (nếu có).

pháp lý

Sự kiện pháp lý

04

SỰ KIỆN PHÁP LÝ

Ví dụ: Sự kiện đăng ký kết hôn giữa nam và nữ làm phát sinh quan hệ vợ chồng

được pháp luật thừa nhận; Sự kiện một người chết đi làm chấm dứt quan hệ sở hữu

đối với tài sản của người này,

Sự kiện pháp lý là những điều kiện, hoàn cảnh, tình huống của thực tế đời sống mà sự xuất hiện hay mất đi của chúng được quy phạm pháp luật gắn đến sự phát sinh, thay đổi, chấm dứt quan hệ pháp luật.

CĂN CỨ VÀO KẾT QUẢ TÁC ĐỘNG CỦA SỰ KIỆN PHÁP LÝ

CĂN CỨ VÀO

DẤU HIỆU Ý CHÍ

Sự biến pháp lý

hệ PL

CĂN CỨ VÀO DẤU HIỆU Ý CHÍ

SỰ BIẾN PHÁP LÝ

Sự biến pháp lý là những hiện tượng tự nhiên xảy ra không phụ thuộc vào ý chí chủ quan của con người, nhưng được nhà lập pháp dự liệu trong bộ phận giả định của quy phạm pháp luật làm phát sinh, thay đổi hay chấm dứt các quan hệ pháp luật cụ thể

Ví dụ: Công ty A và công ty B ký kết hợp đồng mua

bán trái cây Hai bên đã thỏa thuận giao hàng bằng

tàu đến cảng Hải Phòng Tuy nhiên, đến thời hạn giao hàng, tại Hải Phòng xảy ra bão khiến cho biển động,

tàu không di chuyển được.Đây là sự biến vì việc xảy

ra bão nằm ngoài dự đoán của hai bên và làm thay đổi nghĩa vụ giao hàng trong hợp đồng, khiến cho bên bán

bị giao hàng chậm so với thời hạn.Ngược lại, trong

trường hợp xảy ra bão nhưng bên bán vẫn hoàn thành nghĩa vụ theo quy định của hợp đồng thì nó không

được coi là sự biến

SỰ BIẾN PHÁP LÝ:

Sự biến tuyệt

đối

Sự biến tương đối

Ví dụ: Các sự kiện như đổ nhà, chết người,

đắm tàu… do thiên tai như bão lụt, sóng thần…

gây ra là những sự biến tuyệt đối vì chúng có

thể làm phát sinh, thay đổi hoặc chấm dứt nhiều

quan hệ pháp luật

Ví dụ: Một con chó cắn bị thương người qua

đường thì sự bị thương của người qua đường là

một sự biến tương đối vì nó làm phát sinh quan hệ pháp luật về bồi thường thiệt hại giữa chủ của con chó với người bị thương

SỰ BIẾN PHÁP LÝ:

HÀNH VI PHÁP LÝ

Là những hoạt động có ý thức của con người ở dạng hành động hay không hành động tạo ra những tình huống, hoàn cảnh cụ thể phù hợp với bộ phận giả định trong quy phạm pháp luật làm phát sinh, thay đổi hay chấm dứt các quan hệ pháp luật cụ thể.

Hành vi hợp pháp như:

nộp thuế, khiếu nại, tố

cáo,

Hành vi bất hợp pháp

như:hành vi

giết người, hút thuốc hay xả

rác nơi công

cộng,

CĂN CỨ VÀO KẾT QUẢ TÁC ĐỘNG CỦA SỰ KIỆN PHÁP LÝ

SKPL LÀM PHÁT SINH QUAN HỆ PHÁP LUẬT

Ví dụ: Nam, nữ đủ tuổi kết

hôn phải làm thủ tục đăng

ký kết hôn theo quy định

của pháp luật Đây là sự

kiện pháp lý làm phát sinh

quan hệ hôn nhân giữa hai

chủ thể.

SKPL LÀM THAY ĐỔI QUAN HỆ PHÁP

LUẬT:Ví dụ: Hai vợ chồng làm đơn ly hôn gửi tới tòa án

nhân dân huyện, sau khi hòa giải không thành, tòa án

tiến hành xét xử, giải quyết ly hôn theo quy định của

pháp luật, đồng thời tuyên hủy giấy chứng nhận đăng

ký kết hôn, quyết định tuyên hủy giấy chứng nhận kết

hôn của tòa án là sự kiện pháp lý làm thay đổi quan

hệ pháp luật giữa 2 vợ chồng

Ví dụ: Chuyển nhượng quyền sử dụng đất: Ông A làm hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất cho ông B, sự dịch chuyển quyền sử dụng đất từ ông A sang ông B là sự kiện pháp lý làm thay đổi quan pháp luật của cả 2 ông A và B

SKPL LÀM CHẤM DỨT QUAN HỆ PHÁP

LUẬT:

Ví dụ: Sự kiện người chết làm

chấm dứt quan hệ hôn nhân gia

đình, quan hệ xã hội, quan hệ

lao động,… của công dân đó với

nhà nước và xã hội.

Ví dụ: Sự kiện người chết làm chấm dứt các quan hệ pháp luật của công dân nhưng đồng thời cũng làm phát sinh quan hệ thừa kế.

Let have some

quizzes !!!

NGHĨA VỤ PHÁP LÝQUAN HỆ PHÁP LUẬT

HÀNH VI PHÁP LÝ

a) ……… là những quan hệ xã hội được hình thành trên cơ

sở có sự điều chỉnh của quy phạm pháp luật làm phát sinh các quyền và nghĩa vụ pháp lý giữa các chủ thể tham gia quan hệ đó.

QUAN HỆ PHÁP LUẬT

NĂNG LỰC CHỦ THỂ

QUYỀN CHỦ THỂ, NGHĨA VỤ PHÁP LÝ

KHÁCH THỂ

Câu 2: Quan hệ pháp luật bao gồm mấy

lý

Câu 4: Các khẳng định sau đây là ĐÚNG hay SAI:

a) Năng lực hành vi của công dân có từ khi công dân đó sinh ra và kết thúc khi công dân

Câu 5: Chị A (35 tuổi) bán cho ông B (40 tuổi) 1 căn nhà 2 tầng diện tích 100m2 với trị giá 2 tỷ đồng Phương thức thanh toán bằng tiền mặt,

giao vào ngày 30/11/2021 tại địa điểm X Hãy

-Quyền yêu cầu ông B thanh toán đủ số tiền vào thời gian, địa điểm như thỏa

thuận (mở rộng thêm: song song với quyền của chị A thì nghĩa vụ của ông B là

phải thanh toán đủ số tiền vào đúng thời gian cũng như địa điểm đúng quy định)

c) Khách thể của QHPL trên: Căn nhà và 2 tỷ đồng

Nhóm 5- 47K31.1

Thanks

for your

watchin

g!