Trình bày đặc điểm của nền nghệ thuật trung quốc cổ trung đại phân tích 01 công trình kiến trúc nổi bật của trung quốc để làm rõ những đặc điểm đó

Bài làm: Câu 1:  Đặc điểm của nền nghệ thuật Trung Quốc cổ đại:  Một số nét nghệ thuật: Sứ - Mỹ sứ Trung Quốc đã không chỉ là một nghệ thuật quan trọng, nhưng cũng đã trở thành mặt

BỘ VĂN HÓA THỂ THAO VÀ DU LỊCH TRƯỜNG ĐẠI HỌC VĂN HÓA HÀ NỘI

-BÀI THI KẾT THÚC HỌC PHẦN HỌC KỲ: II NĂM HỌC: 2021 – 2022

Học phần: Lịch sử văn minh thế giới

Hình thức thi: Tự luận nộp bài sau

Ngày thi: 27/03/2022

Đề thi: 01

Giảng viên: Lê Thị Khánh Ly Sinh viên: Phạm Thị Thanh Huyền

Mã sinh viên: 62DHD10082

Mã lớp: VH6005_ N04

Hà Nội, ngày 27 tháng 03 năm 2022

BÀI THI KẾT THÚC HỌC PHẦN MÔN: KINH TẾ CHÍNH TRỊ MÁC – LÊNIN

Thời gian làm bài: 08h30’ ngày 27/03/2022 – 09h30’ ngày 30/03/2022

Đề bài:

Câu 1 (5điểm): Trình bày đặc điểm của nền nghệ thuật Trung Quốc cổ trung đại? Phân tích 01 công trình kiến trúc nổi bật của Trung Quốc để làm rõ những đặc điểm đó?

Câu 2 (5điểm): Trình bày hiểu biết của anh (chị)về cuộc cách mạng công nghiệp ở châu Âu thế kỷ XVIII-XIX? Phân tích ý nghĩa của phát minh

ra máy hơi nước của James Watt đối với nền sản xuất thế giới?

Bài làm:

Câu 1:

 Đặc điểm của nền nghệ thuật Trung Quốc cổ đại:

 Một số nét nghệ thuật:

Sứ - Mỹ sứ Trung Quốc đã không chỉ là một nghệ thuật quan trọng, nhưng

cũng đã trở thành mặt hàng xuất khẩu quan trọng Trong suốt triều đại nhà Minh bình hoa màu xanh và trắng trở nên đáng giá cao và đã được bán cho những người giàu có trên khắp châu Âu và châu Á

Lụa cổ - Trung Quốc làm chủ nghệ thuật làm lụa từ kén tằm quay Họ giữ bí

mật kỹ thuật này cho hàng trăm năm như lụa được mong muốn của các quốc gia

khác và cho phép Trung Quốc để trở nên giàu có Họ cũng nhuộm lụa vào các

mô hình phức tạp và trang trí

Sơn mài - Người Trung Quốc cổ đại thường sử dụng sơn mài trong nghệ

thuật của họ Sơn mài là một lớp phủ rõ ràng làm từ nhựa của cây cây thù du Nó được sử dụng để thêm vẻ đẹp và tỏa sáng với nhiều tác phẩm nghệ thuật Nó cũng giúp bảo vệ nghệ thuật khỏi bị hư hỏng, đặc biệt là từ các lỗi

Đội quân đất nung - là một khía cạnh hấp dẫn của nghệ thuật Trung Quốc cổ

đại Nó được tạo ra cho việc mai táng của hoàng đế đầu tiên của Trung Quốc, Qin Shi Huang, để bảo vệ anh ấy trong thế giới bên kia Nó bao gồm hàng ngàn tác phẩm điêu khắc tạo nên một đội quân của binh lính Có những tác phẩm điêu khắc của hơn 8.000 binh sĩ và 520 con ngựa trong quân đội đất nung Đây không phải là tác phẩm điêu khắc nhỏ hoặc Tất cả 8.000 binh sĩ đã có kích thước! Họ

đã có quá chi tiết, bao gồm đồng phục, vũ khí, áo giáp, và mỗi người lính thậm chí đã có mặt độc đáo của riêng mình

 Nghệ thuật hội họa:

Hội họa Trung Hoa cổ là một trong những nghệ thuật truyền thống lâu đời nhất trên thế giới Bắt đầu xuất hiện với những tác phẩm nghệ thuật dùng để làm đẹp và trang trí, kỹ thuật hội hoạ của Trung Quốc đã phát triển thành một loại hình nghệ thuật cổ điển, điển hình cho trí tuệ và văn hoá truyền thống của quốc gia này Hội hoạ truyền thống Trung Hoa không chỉ lấy cảm hứng từ thế giới tự nhiên xung quanh mà còn phản ánh thế giới nội tâm của người nghệ sỹ Trong lĩnh vực nghệ thuật thế giới, nó có hệ thống độc đáo của riêng mình Có ba chủ

đề chính trong những bức tranh Trung Hoa, đó là: nhân vật, phong cảnh và hoa điểu Tùy theo kỹ thuật và thủ pháp, có sự khác biệt trong cách vẽ, cách dùng cọ

vẽ tự do và tả ý Các công cụ để vẽ gồm bút lông, mực, giấy và nghiên mực Tạo

hình chủ đạo là dùng các đường nét làm khung, bổ sung màu sắc chỉ để phụ họa.

 Hội họa thời kỳ cổ trung đại có những đặc điểm sau:

Thứ nhất, hội họa Trung Quốc cổ trung đại bắt nguồn từ nghệ thuật thư pháp.Trong hệ thống giáo dục Lục Nghệ của Nho giáo, các nho sĩ cũng thường phải giỏi về thư pháp Do đó văn nhân hoạ đã phản ánh kỹ pháp của thư pháp Người thưởng ngoạn sành điệu có thể nhận ra kỹ pháp của thư gia trong cách vận bút của hoạ gia

Thứ hai, hội họa Trung Quốc cổ trung đại lấy bút viết làm bút vẽ Bút làm bằng lông các thú như dê, thỏ, chồn, sói và ngậm được nhiều mực Các họa gia

sử dụng những kỹ thuật dùng bút tương tự như nghệ thuật viết chữ và vẽ bằng bút lông được nhúng vào mực

Thứ ba, hội họa Trung Quốc cổ trung đại thường sử dụng mực đen vẽ trên lụa trắng hoặc giấy trắng Mực đen làm bằng bồ hóng và keo, đã được sử dụng trong hội họa từ hơn 2.000 năm trước Đó là một khối mực rắn được mài vào đĩa mài mực bằng đá cùng với nước sạch; độ đậm nhạt của mực có thể khác nhau tùy thuộc vào lượng nước được sử dụng Mực đậm màu thấm sâu và bóng khi được vẽ trên giấy hoặc lụa Mực nhạt màu lên màu nhẹ và mờ

Thứ tư, hội họa Trung Quốc cổ trung đại gắn liền với thi ca Người Trung Quốc đã biết kết hợp giữa thơ và hoạ, sáng tạo ra loại thơ đề tranh (đề hoạ thi)

để tăng cường ưu điểm và hạn chế những khuyết điểm của hai loại hình nghệ thuật này

Hội hoạ Trung Quốc có lịch sử 5000-6000 năm với các loại hình: bạch họa, bản họa, bích họa

 Nghệ thuật kiến trúc:

Trung Quốc là một trong những cái nôi văn minh nhân loại sớm nhất Nghệ thuật của Trung Quốc rất phong phú và đặc sắc bao gồm nhiều mặt,trong đó nổi bật nhất là ngành kiến trúc Đây là một bộ phận của nền văn hoá Trung Hoa phát triển từ rất sớm và rất độc đáo, bao gồm các thể loại như: kiến trúc nhà ở, thành quách, cung điện, lăng mộ, đàn miếu, phòng ngự Kiến trúc Trung Quốc cổ trung đại chủ yếu được cấu thành từ gỗ và đá kết cấu “tứ hợp diện” Tác phẩm điêu khắc được gia công trên bức tường, trần nhà của loại hình kiến trúc đó Như

đã nói ở trên, kiến trúc Trung Quốc cổ trung đại rất phong phú và đặc sắc, bao gồm các thể loại như: kiến trúc nhà ở, thành quách, cung điện, lăng mộ, đàn miếu, phòng ngự Nghệ thuật kiến trúc Trung Quốc cổ trung đại là một hệ thống nghệ thuật độc đáo khép kín độc lập, có giá trị thẩm mỹ và trình độ công nghệ cao hàm chứa ý nhân văn sâu sắc, có lịch sử lâu dài nhất, phân bố địa vực rộng lớn nhất, phong cách rõ rệt nhất trên thế giới, ảnh hưởng trực tiếp đối với kiến trúc cổ Nhật, Triều Tiên và Việt Nam Người TQ ngày xưa căn cứ điều kiện tự nhiên, địa lý khác nhau, sáng tạo ra kiến trúc cổ đại với phương thức kết cấu khác nhau và phong cách nghệ thuật khác nhau

Tại lưu vực sông Hoàng Hà ở miền Bắc, người ta dùng gỗ và hoàng thổ xây nhà để chống lại giá lạnh và gió tuyết; còn ở miền Nam, vật liệu kiến trúc còn bao gồm tre và lau sậy, để tránh ẩm ướt và tăng cường lưu thông không khí, ở một số nơi còn dựng nhà sàn Về mặt kiến trúc thì nghệ thuật kiến trúc Trung Quốc đặt nền tảng bởi triết lý về vũ trụ, phong thủy và nhân sinh, trong mỗi công trình xây dựng (nhà, vườn, lầu các, đền chùa cho đến miếu mộ ) phải hài hòa với thiên nhiên

Đặc điểm kiến trúc:

- Hệ thống khung gỗ hoàn chỉnh, phương thức kết cấu vật liệu phong phú

- Hình thức độc đáo của từng quần thể kiến trúc

- Hình tượng kiến trúc và trang trí kiến trúc đại để rung động lòng người

- Phong cách dân tộc và phong cách địa phương muôn màu muôn sắc

- Bố cục thành thị đạt tính nghiêm chỉnh và linh hoạt

- Phong cách độc đáo và trình độ nghệ thuật cao của vườn cây

- Kỹ thuật thi công và phương pháp thiết kế tiên tiến của thời cổ đại

 Tử Cấm Thành:

Tử Cấm Thành được biết đến là nơi bàn việc chính sự của các vị vua và quần thần của mình Đây cũng là nơi ở của hoàng đế cùng dàn hậu cung của mình, ngoài ra còn có thái giám, cung nữ là những người phục vụ của họ Tuy nhiên, ngày nay, hình ảnh Tử Cấm Thành đã trở thành một trong những kỳ quan

nổi tiếng của thế giới Vì Tử Cấm Thành có hàng nghìn năm lịch sử nên nơi này còn chứa đựng rất nhiều điều bí ẩn mà hậu thế luôn muốn khám phá

Tử Cấm Thành được xây vào năm 1406, tức là vào thời Minh Thành Tổ -Chu Đệ Ông là con của hoàng đế -Chu Nguyên Chương -Chu Đệ nổi tiếng là người có tài năng xuất chúng, kiệt xuất và lỗi lạc Chu Đệ cướp ngôi vua của cháu mình Doãn Văn và lên làm hoàng đế Vì muốn củng cố quyền cho mình, ông đã ra lệnh cho quần thần xây dựng một cung điện nguy nga, tráng lệ nhất từ trước tới giờ, thậm chí quy mô của nó phải khiến cho hậu thế phải kính nể

Tử Cấm Thành - thành trong thành - là trung tâm Bắc Kinh với mái nhà ngói lưu ly màu vàng, sông hộ thành và tường vây ngăn màu đỏ ngăn cách thế giới bên ngoài, khiến dân chúng không thể đến gần Tử Cấm Thành là quần thể kiến trúc bằng gỗ cổ đại quy mô lớn nhất, hoàn chỉnh nhất hiện còn trên thế giới

Tử Cấm Thành hình vuông, bố cục lấy tuyến giữa chính Nam, chính Bắc đối xứng, chung quanh là con sông hộ thành rộng và tường cao 9 mét Trong thành

bố trí một cách đối xứng cung điện, cửa, viện, sông nhỏ và đình viên Tổng cộng

có 9.999 gian phòng dành riêng cho hoàng đế và quyến thuộc, bao gồm thái hậu, hậu phi và các hoạn quan, cung nữ

Cửa chính Ngọ môn ở mặt Nam là nơi hoàng đế kiểm duyệt quân đội Qua khỏi Ngọ môn là một đại viện, kim thủy hà xuyên ngang, trên sông có năm cầu

đá cẩm thạch, đạo diện cho ngũ đức.Tử Cấm Thành ở Trung Quốc không chỉ có thời gian xây dựng dài tới hơn 10 năm mà còn là công trình được làm từ những khối đá khổng lồ Theo phân tích từ các nhà khảo cổ, người xưa đã dùng những

khối đá cực nặng tới 200 – 300 tấn để xây nên Tử Cấm Thành Những khối đá này được chuyển về Bắc Kinh từ nơi cách đó 70km bằng những bánh xe có nan

Để vận chuyển đá, mỗi khối đá cần tới 50 người đàn ông khỏe mạnh vận chuyển trong 28 ngày không ngừng Với công sức của 1 triệu người dân lúc bấy giờ, Tử Cấm Thành xứng đáng là một quần thể vĩ đại của người dân Trung Quốc nói riêng và thế giới nói chung

Thiết kế của Tử Cấm Thành, từ bố cục tổng thể đến từng chi tiết nhỏ nhất, đều được lên kế hoạch tỉ mỉ để phản ánh các nguyên tắc triết học, tôn giáo, và trên hết là tượng trưng cho sự uy nghiêm của quyền lực Hoàng đế Một vài ví dụ đáng chú ý về các thiết kế mang tính biểu trưng bao gồm:

 Màu vàng là màu của Hoàng đế Vì vậy, hầu như tất cả các mái nhà trong

Tử Cấm Thành đều được lợp ngói tráng men màu vàng Chỉ có hai ngoại

lệ Thư viện tại Văn Uyên Các được lợp ngói màu đen vì màu đen liên hệ với nước, được tin rằng sẽ có tác dụng ngăn hỏa hoạn Tương tự, dinh thự của các Thái tử được lợp ngói màu xanh lá cây vì màu xanh lá cây liên hệ với với gỗ, đại diện cho sự phát triển

 Các đại điện chính của Ngoại Đình và Nội Đình đều được bố trí theo nhóm bộ ba – hình dạng của quẻ Càn, đại diện cho Trời Mặt khác, các dinh thự của Nội Đình được sắp xếp theo nhóm bộ sáu – hình dạng của quẻ Khôn, đại diện cho Đất

 Gờ dốc của mái nhà được trang trí bằng một hàng bức tượng người cưỡi phượng hoàng, theo sau là một con rồng Trung Hoa Số lượng bức tượng

thể hiện tính chất của tòa nhà – một tòa nhà nhỏ sẽ có 3 hoặc 5 bức tượng Thái Hòa Điện là tòa nhà duy nhất được phép có tới mười bức tượng trên mái nhà Do đó, bức tượng thứ mười trên mái nhà Thái Hòa Điện được gọi là "hàng thập" cũng là độc nhất trong Tử Cấm Thành

 Cách bố trí các tòa nhà tuân theo các phong tục cổ xưa được nêu trong Kinh Lễ Vì vậy, đền thờ tổ tiên phải nằm phía trước cung điện Khu vực lưu trữ nằm phía trước khu phức hợp cung điện còn các dinh thự thì nằm phía sau

Câu 2:

 Cuộc cách mạng công nghiệp ở châu Âu thế kỷ XVIII-XIX

 Hoàn cảnh:

Cuộc cách mạng công nghiệp thế kỉ XVIII – XIX là cuộc cách mạng khoa học kỹ thuật lần thứ nhất đã đạt được nhiều thành tựu kỹ thuật có ý nghĩa to lớn đối với nền sản xuất thời bấy giờ Bắt đầu từ những năm 60 của thế kỷ XVIII và kết thúc vào những năm 40 của thế kỷ XIX , mở đầu từ ngành dệt ở Anh, sau đó lan tỏa sang nhiều ngành sản xuất khác và tới nhiều nước khác, trước hết là Mỹ, các nước châu Âu và Nhật Bản Anh là nước đầu tiên tiến hành cách mạng công nghiệp vì nhiều nguyên nhân:

Thứ nhất, dân số tăng đã giúp cung cấp công nhân cho các nhà máy và hầm

mỏ, rất quantrọng đối với cách mạng công nghiệp Dân số lớn hơn đã tạo ra một thị trường để bán hàng hóa, giúp chủ sở hữu của các nhà máy kiếm được lợi nhuận từ việc bán hàng hóa

Thứ hai, nguồn cung than lớn và vô cùng dồi dào là điều kiện to lớn cho cách mạng công nghiệp Than là một thành phần cần thiết trong quy trình công nghiệp vì nó cung cấp nhiên liệu cho động cơ hơi nước, được sử dụng trong tàu hỏa, tàu thủy và tất cả các loại máy móc khác Vương quốc Anh không chỉ có nguồn cung cấp tài nguyên lớn mà còn có thể dễ dàng khai thác được do than đá

ở vương quốc Anh tương đối gần bề mặt, dễ dàng cho các nhà khai thác tìm và khai thác nó

Thứ ba, nước Anh sở hữu địa lý có khả năng vận chuyển hàng hóa và tài nguyên dễ dàng Vào thời điểm đó, vương quốc Anh có những con sông “thích hợp” để vận chuyển hàng hóa và tài nguyên dễ dàng

Thứ tư chính là bầu không khí chính trị thời bấy giờ Vào những năm 1700, vương quốc Anh có một chính phủ ổn định sau khi trải qua cuộc nội chiến và cách mạng trong những thập kỷ trước đó Đồng thời, chính phủ vương quốc Anh cũng cởi mở với những ý tưởng của chủ nghĩa tư bản Điều đó là cần thiết cho công nghiệp hóa xảy ra Chính phủ vương quốc Anh đã thúc đẩy các chính sách thương mại tự do với các nước láng giềng giúp tạo ra thị trường cho hàng hóa sản xuất của vương quốc Anh Thúc đẩy tài sản tư nhân, và cho phép chủ sở hữu đất đai giàu mở rộng trang trại của họ Điều này sau đó dẫn đến sự di chuyển hàng loạt của nông dân nhỏ lẻ đến các thị trấn và thành phố để tìm kiếm việc làm

Cuối cùng cho lý do tại sao vương Anh là quốc gia đầu tiên công nghiệp hóa

có mộtphần lớn là do sự phát triển của đế chế thực dân Anh lúc bấy giời Khi

cuộc cách mạng côngnghiệp bắt đầu, vương quốc Anh đang ở giữa kỷ nguyên của chủ nghĩa đế quốc Thời điểmnày, các quốc gia châu Âu khám phá và thống trị những vùng đất rộng lớn trên khắp thếgiới Vương quốc Anh có đế chế lớn nhất trong số tất cả các quốc gia tham gia Thời đại chủ nghĩa đế quốc

 Nội dung cơ bản :.

Những cải tiến của Watt đối với động cơ hơi nước, kết hợp với tầm nhìn của Boulton đã tạo điều kiện thuận lợi cho việc áp dụng rộng rãi máy móc vào các dây chuyền sản xuất trên khắp nước Anh, sau đó là Mỹ và toàn thế giới Ứng dụng của máy hơi nước nhanh chóng vượt ra ngoài phạm vi khai thác mỏ, chuyển sang các lĩnh vực công nghiệp khác từ gia công kim loại cho đến dệt may, nơi nó được điều chỉnh để phù hợp với guồng quay tơ phổ biến ở các nhà máy dệt châu Âu Đây là tiền đề quan trọng cho cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ nhất Động cơ hơi nước ra đời giúp các nhà máy sản xuất có thể được xây dựng ở bất kỳ đâu, không chỉ dọc theo các dòng sông chảy xiết Từ khi có máy hơi nước thì loài người đã thoát ra khỏi sự hạn chế đó Cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ nhất đã thay thế hệ thống kỹ thuật cũ có tính truyền thống của thời đại nông nghiệp (kéo dài 17 thế kỷ), chủ yếu dựa vào gỗ, sức mạnh cơ bắp (lao động thủ công), sức nước, sức gió và sức kéo động vật bằng một hệ thống kỹ thuật mới với nguồn động lực là máy hơi nước và nguồn nguyên, nhiên vật liệu và năng lượng mới là sắt và than đá Nó khiến lực lượng sản xuất được thúc đẩy phát triển mạnh mẽ, tạo nên tình thế phát triển vượt bậc của nền công nghiệp và nền kinh tế

Theo như một trong những phân tích của C.Mác, một tác động to lớn của cách mạng công nghiệp đến đời sống xã hội, đó là do áp dụng máy móc vào dây chuyền sản xuất mà các nhu cầu của xã hội không ngừng được thỏa mãn Nếu ở giai đoạn trước đó là công trường thủ công, phương pháp sản xuất theo kinh nghiệm truyền thống, chủ yếu dựa vào tay nghề khéo léo của công nhân, phân công lao động ở trình độ hợp tác giản đơn, chuyên môn hóa hẹp với đặc điểm mỗi công nhân chỉ thích ứng với một chức năng bộ phận, nên chưa thể có hàng hóa đáp ứng các nhu cầu ngày càng cao của con người, thì nay, trong cách mạng công nghiệp lần thứ nhất, với sự tham gia của cơ khí, máy móc được sử dụng phổ biến mà hàng hóa đã dồi dào hơn, lưu thông, buôn bán theo đó cũng gia tăng theo, đủ đáp ứng nhu cầu con người Đây là giai đoạn quá độ từ nền sản xuất nông nghiệp sang nền sản xuất cơ giới trên cơ sở khoa học Tiền đề kinh tế chính của bước quá độ này là sự chiến thắng của các quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa, còn tiền đề khoa học là việc tạo ra nền khoa học mới, có tính thực nghiệm nhờ cuộc cách mạng trong khoa học vào thế kỷ XVII

 Thành tựu nổi bật :

Năm 1733, John Kay đã phát minh ra tàu con thoi - một cải tiến của khung dệt và là mộtđóng góp quan trọng cho Cách mạng Công nghiệp Phát minh này không những giúp chongười thợ dệt không phải lao thoi bằng tay mà còn tăng gấp đôi năng suất lao động Đây là tiền đề mở đường cho các công cụ dệt cơ khí khác sau này