155820_So14-2017-1

Mang t #nh biu t%ng cao Sau chuyen ti\n trlm, Phó Chi nhixm y ban Ypi ngoli Qupc hni Ngô YSc Mlnh cho TG&VN biet cG ba nzrc }\u dành cho Chi tdch Qupc hni cia Vixt Nam nh^ng nghi thSc ng

C CH I Ã LÂU

Hungary Kover Laszlo và Ch L tIch Th;ng vi6n CFng hịa Czech Milan Stech, 3ồn 4"i bi8u cp cao Qu Pc hFi Vi6t Nam do ChL tIch QuPc hFi Nguyn ThI Kim Ngân d n 4u s sang th,m chính

(Xem bài trang 3)

HI NGH BRUSSELS V SYRIA:

C "u ng42i, giúp mình

CHINH QUNViMc Liên minh châu Âu (EU) tích c,c

tài tr% và @ng h? m?t giQi pháp chính trC lâu dài cho

Syria cng nhm m8c Wích giQm thi2u nh;ng áp l,c

an ninh - chính trC Wang Wè nng khLi này

THNG NH M
- TRUNG:

D

gi;a hai nE6c tn t0i nhiJu vIn WJ hĩc búa, tri2n

vng W0t WE%c nh;ng W?t phá hay tha thuDn l6n

trong chuy1n thm M- c@a Ch@ tCch Trung QuLc

TDp CDn Bình khơng cao

c (7/4/1907-7/4/2017), Báo TG&VN xin gi -i thi6u t-i b"n

4 c bài vit v ơng cLa PGS.TS

Lê Thanh Bính.

Cơng chúng thaTng bánh giá, bình luHn

vL mSt con ngaTi khi cĩ b bS lùi thTi gian c8n thi]t; vì thTi gian chính là y]u tF gĩp ph8n làm cho s nhìn nhHn cơng bng, sáng suFt, thKu tình b:t lý Và bFi vRi nhBng con ngaTi kiNt xuKt thì khi h% khơng cịn trên cõi bTi nBa, hHu th] s dùng thTi gian và các biLu kiNn c8n thi]t khác b/

thKu hi/u, thu nhHn nhiLu biLu ba diNn nhKt vL h%

ƠNG BA DU N:

Ng

(Xem ti
p trang 4)

(t ngày 6 - 11/4)

n5-6/4: HSi ngh< Ngo:i tra$ng NATO (B

Nha Felipe VI và NB hồng Letizia th>m NhHt B(n

n5-7/4: HSi ngh< BS tra$ng QuFc phịng ASEAN, Philippines

n6/4: M k- niNm 100 n>m ngày tham gia Chi]n tranh th] giRi

th NhKt

n7/4: HSi ngh< nhĩm các naRc

s dng bng Euro (Malta)

n7-10/4: Th taRng Bangladesh Sheikh Hasina th>m n S

n7/4: Ngày Y t] th] giRi

n8/4: K- niNm 7 n>m ngày ký hiNp aRc song pha*ng mRi giBa Nga và M vL ct gi(m và h:n ch] v khí tKn cơng chi]n lac START-2

Trang 6

Trang 8

Trang 9

N 4c M bo v(

m i tr42ng th nào?

L BQo vM mơi trE<ng Wang là vIn

WJ sLng cịn c@a các quLc gia, nhIt là viMc tìm ra

giQi pháp WLi phĩ v6i bi1n W5i khí hDu Tuy nhiên,

chính quyJn T5ng thLng Donald Trump Wã WJ nghC

ct giQm hàng triMu USD ngân qu- dành cho C

quan bQo vM mơi trE<ng M-

Trang 10

Trang 13

V & i s" & thng /i(p v

bình /ng

PHM H NG Chúng tơi W1n nhà 0i s
Th8y

i2n Pereric Hogberg vào m?t bu5i chiJu Ch@

NhDt W p tr<i

S  KIN QUC T

TBT /ng CSVN Lê Dun trong l k nim 10 nm gi/i phĩng à Nng.(Ngun: COBISS)

NG HÀNH VI CÁC CHUYN BAY CA VIETNAM AIRLINES

14

NĂM THỨ 28

Từ ngày 6/4

đến 12/4/2017

Số

(1210)

Phát hành

Thứ Năm

hằng tuần

Bác s  tâm huy.t

v i ng42i y.u th.

YN NGUYTPhng vIn bác s KhuIt ThC HQi

Oanh - m?t trong 50 ngE<i ph8 n; cĩ Qnh hEng

nhIt ViMt Nam 2017 do Forbes bình chn

Ti phiên h;p Chính pho th„ang k tháng 3/2017 ngày 3/4, Chính pho ã nghe

Bt tr„Bng Bt KHCN và i diyn nhĩm chuyên gia Hiyp hti PhNn mkm và Dqch vT cơng nghy thơng tin Viyt Nam trình bày báo cáo chuyên k

vk cutc Cách mng Cơng nghiyp lNn thg 4 (CMCN4)

Sau khi nghe các ý kin, Tho t„nng giao VXn phịng Chính pho nghiên cgu, cĩ hình thgc phù hVp nh„ xây d]ng nghq quyt hay ch- thq vk vjn k này _ cĩ

ch- o chung trong tri_n khai Theo ĩ, các cjp, các ngành, tr„nc ht là

Bt KHCN, Bt TTTT, các cP quan báo chí, bin thân các tZp ồn, tbng

cơng ty phii làm tvt cơng tác truykn thơng, tXng c„ang nhZn thgc vk

CMCN4,_ tồn xã hti, tIng ng„ai dân, m;i doanh nghiyp, cP quan, các

tb chgc ku hi_u vk thai cP, thách thgc coa CMCN4, tI ĩ, cĩ cách gng

x5, cĩ qnh h„nng, t„ duy phát tri_n phù hVp

Nhjn mnh viyc tZn dTng cP hti, cĩ giii pháp hn ch thách thgc coa

cutc Cách mng, Tho t„nng k nghq phii “tránh tình trng ch" nào c6ng

nĩi CMCN4 nh„ng h9i làm gì cho bin thân Bt mình, ngành mình thì khơng

ai bit rõ ràng”

Ngày 3/4, Phĩ Cho tqch y ban Quvc gia APEC 2017, Cho tqch Hti nghq

các quan chgc cao cjp (SOM) APEC 2017, Thg tr„Bng th„ang tr]c Bt

Ngoi giao Bùi Thanh SPn ã cho trì bubi g?p g! gi=a y ban Quvc gia

APEC 2017 vni i bi_u coa khoing 60 cP quan i diyn các nkn kinh t

thành viên APEC ti Hà Nti

Bubi g?p g! nh7m thơng báo kt qui SOM 1 và cutc h;p liên quan

c6ng nh„ cơng tác chuFn bq cho Hti nghq các Bt tr„Bng phT trách Th„Png

mi APEC (MRT), SOM 2 và các cutc h;p liên quan ti Hà Nti tI ngày 9

- 21/5/2017

Thg tr„Bng Bùi Thanh SPn nhjn mnh, SOM 1 và các cutc h;p liên

quan ti thành phv Nha Trang là hot tng quan tr;ng _ APEC th_ hiyn

quyt tâm tXng c„ang hVp tác và phvi hVp trong viyc giii quyt các vjn

k quan tâm chung coa khu v]c và tồn cNu Thg tr„Bng c6ng cho bit,

cơng tác chuFn bq cho các hti nghq lnn coa APEC vào tháng 5, ?c biyt là

Hti nghq MRT và SOM 2, ang „Vc gjp rút tin hành Viyt Nam mong

muvn ĩn tip các Bt tr„Bng và quan chgc cao cjp các nkn kinh t APEC

tham d] Ny o Ai diyn các nkn kinh t thành viên ánh giá cao sáng

kin coa Viyt Nam tb chgc g?p m?t qnh k các cP quan i diyn _ thơng

tin vk cơng tác chuFn bq cho các hot tng

Tránh tình tr ng “ch nào cng

ni nhng khng bit làm gì”

N lc chun b* các h0i ngh* ln

c a APEC vào tháng 5

Vi t Nam lên án v t
n cng

kh ng b ti Saint Petersburg

"Rõ ràng là an ninh và thdnh vzWng cia nzrc Anh liên quan tri vixc ing hn Jordan và Saudi Arabia giGi quyet các thách thSc nhm tlo ra mnt khu vTc Dn }dnh hAn"

Tho t„nng Anh Theresa May phát bi_u tr„nc chuyn thXm ba ngày tni Jordan và Saudi Arabia, b8t Nu hơm 3/4, vni ch„Png trình nghq s] tZp trung vào an ninh và các n" l]c th„Png mi hZu Brexit

(EXPRESS.CO.UK)

"Mnt }i\u dSt khốt là cG M
và YSc }\u }.ng ý rng chúng

ta phGi }Zu tz nhi\u hAn cho nhixm vI bGo }Gm an ninh" Tbng Th„ ký Tb chgc Hiyp „nc B8c Ai Tây D„Png (NATO) Jens Stoltenberg ngày 4/4 hvi thúc Agc tXng chi tiêu cho quvc phịng Ơng cho r7ng viyc này khơng phii _ làm "vui lịng" n„nc M* mà nh7m bio im an ninh cho châu âu

(CHANNEL NEWS ASIA)

“Chúng ta s% tiep tIc quá trình thay }Di cunc spng cia ngzOi dân Ecuador, nhNt là nh^ng ngzOi nghèo”

ng viên cánh ti Lenin Moreno tuyên bv giành chin th8ng trong cutc bNu c5 Tbng thvng B Ecuador, bjt chjp phe vi lZp phin vi kt qui và yêu cNu ki_m phiu li Ơng Moreno bq liyt hai chân, tIng gi= chgc Phĩ Tbng thvng tI nXm 2007-2013 và „Vc k c5 Nobel Hịa bình nXm 2012

(CNN)

“Mpi }e d>a tli khu vTc s% gia tkng do sT xuNt hixn cia cái g>i

là “hlt nhân” IS M mi\n Nam Philippines”

Nhà phân tích Rohan Gunaratna phát bi_u ti Hti nghq Milipol vk an ninh nti qa „Vc tb chgc B Singapore tI ngày 4-6/4 Ơng Gunaratna cinh báo sau thai gian gia nhZp tb chgc Nhà n„nc HDi giáo (IS) t] x„ng, các tay súng Aơng Nam Á ang quay vk tI Trung Aơng và cĩ th_ s( thit lZp cXn cg B mikn Nam Philippines

(AFP)

Th]c phFm bin bi gene (ting Anh: Genetically Modified Organism, g;i t8t là GMO) b8t Nu „Vc nuơi trDng i trà tI cách ây khoing hai thZp k Nh„ng, cùng vni ĩ c6ng là cutc chin dai dng, bjt phân th8ng bi gi=a bên ong ht và bên phin vi tiêu dùng loi th]c phFm này

GMO là khái niym „Vc dùng _

ch- các loi th]c phFm cĩ thành phNn tI cây trDng, tng vZt „Vc bin bi gene Khơng th_ pho nhZn m?t tích c]c mà loi th]c phFm này mang li cho th gini, cT th_ là nXng sujt mùa vT cho hàng chTc triyu nơng dân trên th gini và hàng chTc triyu USD giá trq nơng sin cho nh=ng nkn kinh t ang phát tri_n loi cây trDng này

Khơng ch- kháng li thuvc diyt c9, kháng sâu bynh, chqu hn, chqu m?n, loi b9 chjt ơ nhi#m trong jt , thành phNn dinh d„!ng cĩ trong GMO c6ng thay bi Nhiku nhà khoa h;c và các chính trq gia, b7ng các lZp luZn coa mình, ã khng qnh bin bi gene là cơng nghy quan tr;ng nhjt trong nơng nghiyp _

giii quyt thách thgc nuơi svng sv dân tồn cNu ang tXng lên Các sv liyu thvng kê cho thjy cây trDng bin bi gene „Vc „a vào gng dTng nhanh nhjt trong lqch s5 khi diyn tích trDng GMO trên th gini

nXm 2011 tXng tni 94 lNn so vni nXm 1996

Tuy nhiên, bjt chjp viyc khoing

100 quvc gia trên th gini ã cho phép tiêu thT th]c phFm bin bi gene, vni khoing 30 quvc gia cho phép trDng cây bin bi gene, phNn lnn ng„ai tiêu dùng vn ang trong tình trng bq nhi#u thơng tin vk GMO

Cĩ hay khơng nh=ng tác tng coa GMO trên ph„Png diyn gene vi vni ng„ai tiêu dùng hiyn vn là Fn sv

NXm 2012, kt qui nghiên cgu

do nhà sinh h;c phân t5 Gilles-Eric Seralini (Pháp) cho trì „Vc cơng

bv trên tp chí M* Food & Chemical Toxicology ã gây chjn tng th

gini Theo ĩ, nh=ng con chutt thí nghiym „Vc nuơi b7ng ngơ bin

bi gene NK603 coa TZp ồn nơng nghiyp Monsanto (M*) bq ung th„ vni nh=ng khvi u lnn nh„ qui bĩng bàn Thơng tin này cong cv thêm s] nghi nga coa các nhà khoa h;c và a sv ng„ai tiêu dùng vk m?t trái coa GMO bBi viyc cjy ghép gene l vào th]c phFm cĩ khi nXng gây inh h„Bng xju n sgc kh9e con ng„ai nh„ gây dq gng, làm giim sgc k kháng, thZm chí gây ung th„

GMO cĩ cP ch tho tiêu quá trình sinh sin t] nhiên, cĩ tính tt bin cao và th„ang xuyên v„Vt kh9i gini

hn gene ã khin nhiku quvc gia phát tri_n 8n o vk nh=ng roi ro cĩ th_ mang li cho sgc kh9e con ng„ai Cuvi nXm ngối, 15/28 quvc gia thành viên coa Liên minh châu âu (EU) ã nhjt trí loi b9 GMO kh9i tồn bt ho?c mtt phNn lãnh thb sàng chjp nhZn th]c phFm bin bi gene Ti M* - quvc gia cĩ diyn tích

và sin l„Vng GMO lnn nhjt th gini vni 69 triyu ha, c6ng di#n ra nhiku cutc bi_u tình phin vi s5 dTng loi th]c phFm này

 Viyt Nam, tI cuvi nXm ngối, ã b8t Nu trDng thí i_m ba givng ngơ bin bi gene, trong khi loi th]c phFm này ã „Vc tiêu dùng phb bin ti Viyt Nam tI cách ây gNn mtt thZp k Aa sv các chuyên gia

và ng„ai trDng ku cĩ cái nhìn tích c]c vk các givng cây trDng bin bi gene

Trong khi kt luZn GMO là “cgu tinh” hay “tti D” vi vni lồi ng„ai cịn ch„a ngã ng6 và s] trung th]c coa nhà sin xujt các givng cây GMO cịn ch„a „Vc cP quan nào ki_m chgng, khng qnh, ng„ai tiêu dùng nên cĩ quykn „Vc bit chính xác thg xujt hiyn trên bàn Xn coa gia

ình mình cĩ phii là GMO hay khơng?!

NH
T ANH

SUY NG M

Sv 14 tI ngày 6/4 n 12/4/2017

TH I S

TRONG TU

Phĩ Tbng Biên tZp:NGUY

Th„ ký Tịa son:THÀNH CHÂU; PhT trách M* thuZt:TRÍ KIÊN

Tịa son & Trq s]: 6 Chu VXn An, TP Hà Nti AT: (84-4) 3799 3143 - 3799 3206; Fax: (84-4) 3823 4169

VPAi diyn ti TP HCM: 92bis Thch Thq Thanh, Q.1, TP HCM AT: (84-8) 3824 3905; Fax: (84-8) 3820 4129

Tbng Biên tZp: A˜NG XUâN DNG

Quing cáo: AT: (84-4) 3799 3507 - 0974 802 333 Phát hành:AT: (84-4) 3734 6871 - 3799 3214 Email: tgvn@mofa.gov.vn, toasoan@tgvn.com.vn ho?c theworldandvietnam@vnn.vn

In ti: Cơng ty TNHH MTV in QA1 GPXB: 2014/GP-BTTTT ngày 30/10/2012

Giá: 4.800

Tr„nc vT ánh bom ngày 3/4 ti thành phv Saint Petersburg, Liên bang

Nga khin nhiku ng„ai bq thiyt mng và bq th„Png, ngày 4/4/2017, Ng„ai

Phát ngơn Bt Ngoi giao Viyt Nam Lê Thq Thu H7ng nêu rõ:

“Chúng tơi ht sgc bàng hồng khi nhZn „Vc thơng tin liên quan n

vT ánh bom ti thành phv Saint Petersburg, Liên bang Nga ngày

3/4/2017 khin hàng chTc ng„ai bq thiyt mng và bq th„Png Viyt Nam

lên án mnh m( vT tjn cơng khong bv này và xin g5i lai chia buDn sâu

s8c n Chính pho, nhân dân Liên bang Nga cùng gia ình nh=ng nn

nhân coa vT tjn cơng Dng thai tin t„Bng mnh m( r7ng nh=ng k gây

ra tti ác này s( phii snm bq trIng trq thích áng”

Tri lai câu h9i coa phĩng viên vk viyc cĩ hay khơng cơng dân Viyt Nam

là nn nhân coa vT tjn cơng, Ng„ai Phát ngơn Lê Thq Thu H7ng cho bit:

“Theo thơng tin tI Ai sg quán Viyt Nam ti Liên bang Nga, cho n

nay ch„a cĩ cơng dân Viyt Nam là nn nhân coa vT tjn cơng này Bt

Ngoi giao ã ch- o Ai sg quán Viyt Nam ti Liên bang Nga tip tTc

theo dõi sát tình hình, kqp thai cĩ các biyn pháp h" trV khFn cjp vi vni

nh=ng cơng dân Viyt Nam g?p khĩ khXn”.n

Chuyen thkm có ý ngh*a ldch

s khi Chi tdch Qupc hni Vixt

Nam thkm ThIy Yibn sau 24

nkm, thkm Hungary sau 9 nkm

và thkm Cnng hòa Czech sau 8

nkm Yây c6ng là chuyen thkm

châu Âu }Zu tiên cia Chi tdch

Qupc hni Nguy:n Thd Kim Ngân

nhm tkng czOng, làm sâu s/c

hAn n^a quan hx gi^a Vixt Nam

vri các nzrc trên

Mang t #nh biu t%ng cao

Sau chuyen ti\n trlm, Phó

Chi nhixm y ban Ypi ngoli

Qupc hni Ngô YSc Mlnh cho

TG&VN biet cG ba nzrc }\u

dành cho Chi tdch Qupc hni cia

Vixt Nam nh^ng nghi thSc ngoli

giao rNt cao; thu xep các cunc

g0p g" lãnh }lo nhà nzrc nhz

TDng thpng, Thi tzrng Tli

ThIy Yibn, Chi tdch Qupc hni

Vixt Nam còn g0p g" Công chúa

ke vd Nkm 2015, Chi tdch Qupc

hni ThIy Yibn Urban Ahlin, Chi

tdch Qupc hni Hungary Kover

Laszlo và Chi tdch ThzWng vixn

Czech Milan Stech sang thkm

Vixt Nam H> rNt Nn tzWng v\

sT phát tribn cia Vixt Nam và

mOi Chi tdch Qupc hni ta sang

thkm chính thSc Theo ông

Mlnh, chuyen thkm lZn này có

thb nói là cunc hni ngn }zWc

chO }Wi t= lâu, }áp lli mong

mupn cia lãnh }lo hai bên

ThIy Yibn, Hungary và Czech

}\u là bln bè truy\n thpng, có

quan hx tpt }&p vri Vixt Nam

Nhr lli thOi k nh^ng nkm

1970, ngzOi dân ThIy Yibn tuZn

hành}b phGn }pi chien tranh M

Vixt Nam T= }ó }en nay, ThIy

Yibn luôn ing hn và giúp }"

Vixt Nam, trM thành mnt trong

nh^ng nzrc vixn trW ODA lrn

nhNt Qupc hni hai nzrc c6ng

có nh^ng hWp tác, trao }Di kinh

nghixm, tHp huNn }ào tlo tieng

Anh Hungary và Czech }ã t=ng

là nh^ng nzrc xã hni chi ngh*a

có nhi\u }ibm tzAng }.ng và

h trW Vixt Nam trong kháng

chien chpng M
, là nôi }ào tlo

cán bn, sinh viên, nghiên cSu

sinh cho Vixt Nam Sau này,

nh^ng sinh viên này }\u thành

}lt, nhi\u ngzOi trong sp }ó

gi^ vd trí quan tr>ng trong hx

thpng chính trd cia Vixt Nam,

trM thành nh^ng nhdp cZu h^u

nghd gi^a hai bên Cnng }.ng

ngzOi Vixt }ã hni nhHp khá

thành công M Hungary và Czech

Y0c bixt M Czech, cnng }.ng

ngzOi Vixt }ã trM thành dân tnc

thibu sp thS 14, }zWc chính

quy\n sM tli }ánh giá cao

Ông Mlnh chia s(, trong

khuôn khD chuyen thkm lZn

này, Chi tdch Qupc hni Nguy:n

Thd Kim Ngân c6ng s% thkm,

g0p g" tiep xúc vri cnng }.ng

ngzOi Vixt M cG ba nzrc }b tHn

m/t thNy cunc spng, cGm nhHn

tình cGm cia bà con }pi vri }Nt

nzrc c6ng nhz nh^ng thành

tTu, ket quG h> }lt }zWc trong

quá trình hni nhHp vào nzrc sM

tli Vri tz cách là ngzOi }Sng }Zu cA quan lHp pháp, }ây c6ng }zWc coi là mnt hình thSc tiep xúc c tri M nzrc ngoài }b l/ng nghe nguyxn v>ng cia bà con

xa TD qupc

“Y0c bixt, chuyen thkm còn mang tính bibu tzWng cao khi lZn }Zu tiên Vixt Nam có n^ Chi tdch Qupc hni, thb hixn sT thành công cia chính sách bình }$ng giri, nâng cao n^ quy\n M Vixt Nam”, ông Mlnh kh$ng }dnh

Kh ng *)nh

t #nh “*c nht v nh)”

Yli sS ThIy Yibn Pereric Hogberg bày t ni\m vui m=ng khi ThIy Yibn là nzrc }Zu tiên Chi tdch Qupc hni Nguy:n Thd Kim Ngân }0t chân tri trong chuyen thkm ba nzrc lZn này

Trong bpi cGnh quan hx song phzAng }ang có nh^ng tien tribn mri, ông hy v>ng chuyen }i s% }ánh dNu và }za quan hx song phzAng lên tZm cao mri

Theo Yli sS, tính “}nc nhNt

vô nhd” trong quan hx Vixt Nam – ThIy Yibn }ã }zWc kh$ng }dnh bMi nhi\u the hx lãnh }lo cia hai nzrc, khMi phát t= trong chien tranh Vixt Nam khi tinh thZn }oàn ket ing hn ngzOi dân Vixt Nam lên cao trong lòng xã hni ThIy Yibn Vì vHy, chuyen thkm mnt lZn n^a bibu tzWng hóa và kh$ng }dnh lli }i\u }ó

Ngoài ra, Qupc hni hai nzrc vpn }ã có quan hx lâu dài Chuyen thkm s% tiep tIc kh$ng }dnh và thúc}y hWp tác gi^a hai Qupc hni trên các l*nh vTc khác nhau

GZn 50 nkm qua, hWp tác Vixt Nam – ThIy Yibn }ã }zWc thb hixn trong nhi\u l*nh vTc, b/t }Zu t= vixc ThIy Yibn h trW Vixt Nam xây dTng các nhà máy giNy cho tri xây dTng các bxnh vixn, sau }ó là trong xây dTng thb che, chính sách nâng cao

nkng lTc cho Qupc hni, phòng chpng tham nh6ng… Ngày nay, hai nzrc là hai xã hni hixn }li, cùng trong quá trình }pi m0t vri toàn cZu hóa và cùng phGi trkn trM v\ vixc s dIng công nghx thông tin nhm }em lli lWi ích tpt nhNt cho qupc gia cia mình. hai khu vTc khác nhau song hai nzrc }\u g0p phGi nh^ng thách thSc liên quan tri vNn }\ môi trzOng, ô nhi:m không khí, ngu.n nzrc, an toàn thTc phm, vNn nln ách t/c giao thông và chNt thGi }ô thd… Do }ó, Yli sS Pereric Hogberg nhNn mlnh hai nzrc có thb h>c hi c6ng nhz chia s( kinh nghixm, cùng nhau }\ ra giGi pháp

“Nkm 2017 là nkm quan tr>ng

và bGn l\ }b chúng ta cùng nhau hzrng v\ phía trzrc, }\ ra chính sách, thb che, môi trzOng tpt cho t=ng cá nhân, phát huy tpi }a sáng tlo và có nh^ng }óng góp tích cTc nhNt cho quá trình phát tribn }Nt nzrc”, Yli

sS Hogberg chia s( Vri ông, Vixt Nam và ThIy Yibn là nh^ng ngzOi bln tpt, }áng tin cHy cia nhau Vì vHy, ông luôn

hy v>ng hai bên có thb tiep tIc chia s( cMi mM dTa trên sT chân thành v\ cG nh^ng }ibm }.ng

và khác bixt

*y ha hn

Quan hx ngoli giao Vixt Nam – Czech }zWc thiet lHp t= tháng 2/1950 Czech tiep tIc duy trì quan hx h^u nghd truy\n thpng vri Vixt Nam sau khi tách khi Liên bang Tixp Kh/c (nkm 1993) Theo Yli sS Czech Vitezslav Grepl, chuyen thkm cia Chi tdch Qupc hni Nguy:n Thd Kim Ngân lZn này là minh chSng rõ ràng cho mpi quan hx tpt }&p và sT tin tzMng ln nhau gi^a hai nzrc Yây c6ng là mnt

trong hai chuyen thkm quan quan tr>ng nhNt cia quan hx Vixt Nam - Czech trong nkm nay, cùng chuyen thkm cia TDng thpng MilosšZeman tri Vixt Nam, dT kien tháng 6 tri

“Quan hx Czech-Vixt Nam không ch

tli tuyxt vOi mà còn có tzAng lai}Zy hSa h&n Yó là lý do các l*nh vTc thzAng mli, }Zu tz, qupc phòng, giáo dIc, du ldch

và giao lzu nhân dân là nh^ng nni dung quan tr>ng nhNt trong chzAng trình làm vixc gi^a Chi tdch Qupc hni Nguy:n Thd Kim Ngân vri TDng thpng, Chi tdch ThzWng vixn, Hl vixn và Thi tzrng Czech”, Yli sS Vitezslav Grepl chia s(

Trong nh^ng nkm qua, vixc trao}Di }oàn gi^a hai nzrc di:n

ra thzOng xuyên, nDi bHt là các chuyen thkm Vixt Nam cia TDng thpng Vaclav Klaus tháng 10/2006, Thi tzrng Topolanek tháng 3/2008, Phó Thi tzrng kiêm Bn trzMng Ngoli giao Karel Schwarzenberg tháng 3/2012

Yáp lli, Thi tzrng Nguy:n TNn D6ng thkm Czech tháng 9/2007, Phó Thi tzrng, Bn trzMng Ngoli giao Phlm Bình Minh thkm tháng 7/2014, Chi tdch nzrc TrzAng TNn Sang thkm tháng 5/2015 TDng thpng Czech Milos Zeman dT kien thkm Vixt Nam tháng 6/2017

Czech là nzrc Yông Âu }Zu tiên cNp ODA cho Vixt Nam

Quan hx hWp tác lao }nng b/t }Zu }zWc khôi phIc sau nhi\u nkm gián }oln Ngày 3/7/2013, Chính phi Czech quyet }dnh công nhHn ngzOi Czech gpc Vixt nhz mnt dân tnc thibu sp thS

14 Cnng }.ng ngzOi Vixt tli Czech hixn tli có khoGng 60.000 ngzOi

Quan hx kinh te - thzAng mli –}Zu tz gi^a Vixt Nam – Czech

trong nh^ng nkm qua không ng=ng }zWc cing cp và phát tribn Kim nglch thzAng mli hai chi\u duy trì M mSc khá, nkm 2015 }lt 248 trixu USD, nkm 2016 }lt 249 trixu USD Czech hixn có 34 dT án còn hixu lTc, vri tDng vpn }Zu tz là 89,9 trixu USD, }Sng thS 45/116 qupc gia và vùng lãnh thD }Zu

tz vào Vixt Nam

Vixc Chi tdch Qupc hni Vixt Nam thkm Hungary sau gZn mnt thHp k hSa h&n s% mang tri làn gió mri trong quan hx hai nzrc Vixt Nam – Hungary thiet lHp quan hx ngoli giao t= tháng 2/1950 Trong sT nghixp bGo vx và xây dTng }Nt nzrc, Vixt Nam }ã nhHn }zWc sT ing

hn, giúp }" quý báu cia nhà nzrc và nhân dân Hungary Nkm 1990, Hungary thay }Di che }n chính trd, tuy nhiên mpi quan hx h^u nghd hWp tác truy\n thpng vn }zWc duy trì

và gZn }ây có nhi\u bzrc phát tribn mri

Quan hx kinh te - thzAng mli

-}Zu tz gi^a hai nzrc phát tribn nkng }nng Kim nglch thzAng mli hai chi\u nkm 2015 là 195 trixu USD, nkm 2016 }lt khoGng 200 trixu USD Hungary

có 15 dT án vri tDng sp vpn là 50,6 trixu USD, }Sng thS 55/116 nzrc }Zu tz vào Vixt Nam HWp tác hai nzrc trong các l*nh vTc vkn hóa, du ldch, giáo dIc, }ào tlo, y te, khoa h>c, môi trzOng }zWc duy trì và phát tribn Hai nzrc thzOng xuyên tD chSc các TuZn l: vkn hóa Vixt Nam – Hungary }b tkng czOng sT hibu biet ln nhau cG v\ vkn hóa, xã hni

Theo Yli sS Hungary Csaba Ory, quan hx hWp tác gi^a Qupc hni hai nzrc phát tribn tích cTc Chi tdch Qupc hni Kover Laszlo thkm Vixt Nam tháng 11/2015, Phó Chi tdch Qupc hni Gergely Gulyás thkm Vixt Nam tháng 1/2017 Chi tdch Qupc hni Nguy:n Phú Tr>ng thkm Hungary tháng 6/2008, nhi\u Yoàn cNp y ban }ã thkm Hungary trong nh^ng nkm qua Các lãnh }lo cia Qupc hni Hungary c6ng hSa h&n s% chia s( cMi mM nh^ng kinh nghixm

và thTc ti:n v\ lHp pháp vri Vixt Nam Do vHy, Yli sS Csaba Ory cho rng chuyen thkm là thOi }ibm thích hWp }b lãnh }lo Qupc hni hai nzrc trao }Di v\ vai trò cia lHp pháp }pi vri n\n kinh te thd trzOng

Nhz vHy, hoàn toàn có cA sM }b hy v>ng v\ nh^ng ket quG tpt }&p t= chuyen thkm kéo dài gZn mnt tuZn cia Chi tdch Qupc hni Nguy:n Thd Kim Ngân tri ba nzrc châu Âu, v=a góp phZn tkng thêm tình h^u nghd vri ba nzrc ThIy Yibn, Hungary, Czech, v=a mM ra nh^ng cA hni hWp tác mri trong tzAng lai

PHM NGUYêN

Cu

(Tip theo trang 1)

3

TH GII & VIT NAM

Sv 14 tI ngày 6/4 n 12/4/2017

NGO I GIAO

TO N DIN

Th

Tháng 4/1974, tôi „zPc „xn

sk 6 Hoàng Diqu them ông Ba

Du=n, khi ông „ang gi[ czYng

vW Bí thz thM nhat Ban Chap

hành Trung zYng (CHTW) Dgng

V

l c sinh thi

Tôi „i qua cEng sk 4 Hoàng

Diqu, qua khu t_p thi cY quan

chM không vào cEng sk 6, „xn

trztc nhà riêng cda vW lãnh tN

thì thay chú Tám c_n vq cda

ông Ba „Mng Z „ó, cpnh vKng

gác có cgnh vq bên trong Chú

Tám nói giKng Nghq An, mFc áo

sY mi trAng ra d n tôi vào, tti

gTn nhà thì gFp bà HJ (bà Lê

ThW Cháu- em rujt ông Ba) và

bà d n tôi lên tTng 2 còn chú

Tám lpi „i ra ngoài cEng Bà HJ

d n tôi lpi giti thiqu và „zPc

ông g_t „Tu cho phép ngJi Tôi

nh nhàng ngJi xukng phía

ngoài cùng Ông Ba „ang ngJi

cùng chú Lê Bá Tôn, TSKH

Nguyn Thúc Loan (ngành Diou

khiin hKc), bà Bj (bà Lê ThW

Diu-chW ông Ba); chú thz ký,

sau mjt lát có thêm bác Lê

Phixm (là con trai bà Bj tCng bW

„Wch bAt tù Côn Dgo) và vài

ngzXi n[a… Nh[ng lTn trztc,

tôi có gFp ông Ba tpi nhà chú

Lê Bá Tôn và bà Bj Z 65B TrTn

Qukc Togn, Hà Nji, nhzng lTn

này không khí khác hn vì là

ngày sinh nh_t cda ông Trên

tzXng cpnh bMc tranh con công

là nh[ng giá sách rat ltn, có

nh[ng cukn dày cjp, gáy mp

vàng, không hiiu sao tôi bng

thay hJi hjp Ông Ba lúc „ó

„ang nói chuyqn vo mô hình

phát triin ThNy Diin và các van

„o qukc tx khác mà bay giX tôi

không hiiu hxt, ch duy nhat

„opn ông kxt lu_n vo mô hình ThNy Diin mà Viqt Nam có thi tham chixu, hKc hi là tôi nht

„zPc vì tki hôm „ó tôi ghi lpi

Dó là tóm tAt ngAn gKn vo xã hji nztc BAc Âu gJm tám ch[

“tr_t tb, hài hòa, nhân ven, hiqn

„pi” NgJi mjt lát, tôi có viqc phgi vo trzXng, tôi rNt rè xin phép C/ng vCa lúc ông kxt thúc nói chuyqn, ông ân cTn hi tôi

vo chuyqn hKc hành Tôi thza

là„ang hKc Dpi hKc và có ý „Wnh xung phong „i bj „ji rJi hxt chixn tranh s, vo hKc tixp Ông

im lFng chút rJi nói: chixn tranh

s, stm kxt thúc, lúc „ó cháu phgi tixp tNc hKc tkt và tìm „zPc niom say mê vo mjt l8nh vbc ngho nghiqp Sau này tôi mti hiiu r5ng „ó là niom tin mãnh liqt, db cgm nhpy bén, tài nAm bAt thXi cY cda ông Ba, và nhX

nó, chính ông „ã trbc tixp giao

Bj TEng Tham mzu vpch kx hopch gigi phóng mion Nam trong vòng hai nem 1975-1976

Còn ba tôi nh_n xét r5ng: ông

Ba Du=n nxu gFp thanh niên là hay hi han chuyqn ngho nghiqp, ztc mY; gFp nh[ng ngzXi ltn tuEi thì quan tâm „xn van „o nhà c!a, viqc hKc t_p cda con cháu

G c nh-n kh+c

v  m/t lnh t

Nhiou nem sau, vti nh[ng lTn gFp g
nguyên TEng Bí thz (TBT) D MzXi, Thd tztng Võ Ven Kiqt, phu nhân cda ông Ba

- bà Bgy Vân, TS Lê Kiên Thành con trai ông Ba…, tôi càng hiiu thêm con ngzXi ông, cg khi không nhìn tC góc „j là lãnh

tN, nhà lãnh „po, TBT Dgng mà

Z góc „j khác Dó là khi tôi nghe

nh_n xét cda nguyên TBT D

MzXi vo nh[ng hap lbc tC tài neng, trí tuq, lòng nhân ái cda ông Ba „ki vti ngzXi xung quanh; hoFc có dWp, nguyên Thd tztng Võ Ven Kiqt cho r5ng nên luyqn võ vì ngzXi t_p võ thzXng d/ng cgm, hào sgng, thdy chung, kiên „Wnh Khi bác Sáu

ki r5ng ông Ba khiêm tkn, nhzXng nhWn, trKng „ãi các nhân s8 trí thMc Nam Bj hJi hopt „jng Z mion Nam, tb nhiên tôi trjm ngh8 ông có ph=m chat cda tráng s8 (tráng s8 theo „úng ngh8a „p nhat), dù là “tráng s8 cda cách mpng” Do v_y, ông có thi ck kxt „zPc nhân tâm, s!

dNng „zPc ngzXi tài phNc vN mNc „ích to ltn cda dân tjc

Bà Bgy Vân có dpo ra Hà Nji thzXng lzu lpi Z nhà khách 8 Chu Ven An Có may lTn cha con tôi „xn them, gFp khi bà có vài chuyqn phgi suy tz Bà ki chuyqn ông Ba lTn nào tpm biqt c/ng khóc và hJi czti bà „ã tFng mjt bài thY tình rat lãng mpn do chính ông vixt Sau này, tôi nhiou lTn „xn them bà Z TP

HJ Chí Minh và qua nh[ng trao

„Ei tôi thay thêm ph=m chat trKng tình cgm, nhân ái, thích

„Kc sách s!, yêu ven hóa, ven nghq cda ông Ba

Qua Pháp gFp hKa s8 Lê Bá Dgng (bà con chi dzti hK tôi)

„zPc nghe ki r5ng: trztc nem

1975, ông „ã tCng v, các bMc tranh vo „zXng mòn HJ Chí Minh qua hình dung, tzZng tzPng cda mình, qua truyon thông, sách báo và các nguJn khác và ông „Ft tên là “Phong cgnh bat khuat” Ông „ã tE chMc mang “Phong cgnh bat khuat”

và các tác ph=m khác „i triin

lãm nh5m mNc tiêu truyon thông„ki ngopi, v_n „jng cgm tình công chúng Z Âu MG dng

hj Viqt Nam Nem 1976, hKa s8

vo them quê hzYng „ã „zPc ông

Ba Du=n và các „Jng chí lãnh

„po tpo thu_n lPi, giao mjt „Yn

vW quân „ji tE chMc cho tham quan con „zXng huyon thopi mang tên HJ Chí Minh Sb trân quý, t_n tình, chu „áo cda ông

Ba„ã góp phTn tpo thêm „jng lbc sáng tác cho nhiou ven nghq s8 tCng gFp ông

G -n gi v, ph+t huy kho t ,ng kinh nghim

Là nhà lãnh „po chWu trách nhiqm chd chkt vo nhiou van „o

„ki nji, „ki ngopi qukc gia, TBT

Lê Du=n „i lpi cg mjt kho tàng kinh nghiqm lý lu_n, thbc tin

Do khuôn khE bài vixt, không thi phân tích chi tixt các van

„o, mà ch xin „iim xuyxt „ôi nét.Dki vti ThNy Diin là nztc TBT Lê Du=n ch gián tixp tixp c_n nhzng khi có van „o cTn lu_n gigi, so sánh, „ki chixu, ông „ã „za ra nh_n xét rat chu=n xác, „iin hình nhz „ã ki trên Dki vti nh[ng nztc ông

„ã „xn nhz Liên Xô, Trung Qukc, n Dj, Hungary, Tiqp KhAc, Lào…ông „i lpi nhiou an tzPng „Fc biqt Không ch Mng x! tinh tx, „úng mbc, nhân ven

„ki vti nguyên thd các nztc,

„oàn ngopi giao, nhân dân sZ tpi mà ông còn quan tâm sâu sAc, thân tình „xn cán bj cY quan„pi diqn nztc ta, lzu hKc sinh, ngzXi lao „jng Viqt Nam tpi „ó Còn trong nztc, bztc chân ông „Ft lên khAp mKi vùng, khAp các cY quan, nhà máy, công trzXng, „Jng rujng…

chia s niom vui ni buJn lo và cùng vpch nh[ng ý tzZng tkt

„p vo tzYng lai vti „Jng bào

„Jng chí cda mình Nhà thY Tk H[u tCng vixt vo ông: “Chân tình, bình dW/VzPt khuôn sáo ngôn tC/VAt óc trTm tz/Xóa lki mòn, „ào sâu chân lý” (Trích bài thY “Nht vo Anh”) Nhà thY Lzu TrKng Lz vixt: “Mjt nhà tz tzZng/Mjt ngzXi tình cda cujc skng/Luôn luôn anh có nh[ng câu hi vti „Xi…/ „âu anh c/ng nói chuyqn con ngzXi…” Còn tôi, c/ng có vixt „ôi dòng

vo ông Ba vti sb trân trKng „Fc biqt, xin „zPc chép ra „ây: “TC Qugng TrW quê hzYng tôi/ Sgn sinh ra mjt NgzXi v8 „pi/Giàu thzYng yêu nhzng czYng quyxt, qu_t czXng/Yêu nztc, vì dân, cháy lòng suy ngh8/Dó là ông

Ba Du=n nFng ngh8a tình” (Bài thY KhZi nguJn tC Qugng TrW) TrZ lpi chuyqn ThNy Diin, Tiqp KhAc (nay là CH Czech), Hungary… nh[ng nztc mà TBT

Lê Du=n „ã tCng them chính thMc hay quan tâm „xn, có thi thay r5ng „xn nay hK v n là nh[ng „ki tác truyon thkng, h[u nghW, bpn bè Nh[ng tren trZ, mong mukn cda TBT Lê Du=n khi xza „ã và „ang „zPc nztc ta và nhiou qukc gia „ki tác „za quan hq hPp tác lên tTm cao mti Mti „ây, ThNy Diin „ã „o xuat thixt l_p quan

hq Dki tác chixn lzPc vti Viqt Nam trong l8nh vbc giáo

dNc-„ào tpo và khoa hKc-công nghq (công nghq sinh hKc) Tpi Czech, hiqn có khogng 100.000 ngzXi Viqt Nam „ang sinh skng, hKc t_p, làm viqc Dây „zPc coi là cjng „Jng ngzXi Viqt Nam ltn thM ba tpi châu Âu (sau Pháp

nztc và nhân dân Viqt Nam vti các qukc gia Czech, Hungary

„ou tkt „p, phát triin TC „ó tti nay, Viqt Nam ngày càng hji nh_p qukc tx sâu rjng và chúng ta „ã có quan hq ngopi giao vti 175 nztc, vùng lãnh thE trên thx giti (mjt sk nztc

là„ki tác chixn lzPc toàn diqn,

„ki tác chixn lzPc…) ChAc r5ng, thx hq chúng ta và các ltp kx tixp mai sau cTn phgi n lbc nhiou n[a „i xMng „áng vti sb tin yêu, trao truyon cda nh[ng ltp ngzXi mZ „zXng, khai phá, giành „jc l_p, bgo vq non sông; có phong cách, bgn l8nh làm viqc ngang tTm vti nguyên thd các qukc gia „ki tác nhz ck TBT Lê Du=n cùng nh[ng nhà lãnh „po ltp tion bki khi xza

Di kxt thúc bài vixt, tôi xin mzPn lXi cda nguyên TEng Thz

ký Liên hPp qukc Javier Pérez

de Cuéllar (nhi 1991) nói vo ông Ba Du=n nhz sau: " Ngài TEng Bí thz Lê Du=n là ngzXi „ã gi[ mjt vai trò hxt sMc quan trKng trong lWch s! cda Viqt Nam ".n

SN 14 tD ngày 6/4 `Qn 12/4/2017

NGO I GIAO

TO N DIN

Ng i gi
vai tr quan trng

Ch

(Ti
p theo trang 1)

Theo kx hopch, tC ngày 5-7/4,

hYn 1.000 „pi biiu là các nhà

lãnh„po chính trW, doanh nhân,

chuyên gia hàng „Tu thx giti và

khu vbc góp mFt tpi Din „àn

Kinh tx Thx giti lTn thM 12 vo

châu MG Latin (WEF Latin

America 2017) tpi thd „ô Buenos

Aires, Argentina „i cùng chia s

nh[ng hiiu bixt và gPi mZ hztng

phát triin chixn lzPc, „Wnh hình

tzYng lai cda khu vbc Trong „ó,

viqc t_n dNng cY hji tC CMCN4

„zPc xác „Wnh là nji dung quan

trKng, „Wnh hình tTm nhìn phát

triin mti cho MG Latin sau thXi

gian dài lpc nhWp

S  b tc

c a m/t “ngi sao”

Theo TE chMc LzYng thbc và

Nông nghiqp Liên hPp qukc

(FAO), ki tC nem 1990, 17 trong

tEng sk 33 qukc gia MG Latin „ã

cAt gigm thành công t lq nghèo

„ói, tC 14,7% xukng còn 5,5%

Trong giai „opn phát triin vàng

2003 – 2013, các nztc MG Latin

tCng là “ngôi sao „ang lên” cda

thx giti, trZ thành khu vbc có

nhiou tixn bj nhat, vti hYn 31

triqu ngzXi thoát „ói nghèo

Nhzng „áng tixc, bMc tranh

kinh tx khu vbc MG Latin không

tixp tNc sáng trong giai „opn tixp

sau Kinh tx trì trq kéo dài, chính

trW rki ren, „zXng hztng phát

triin bx tAc là nh[ng „Fc „iim

cY bgn trong nji bj phTn ltn các

non kinh tx khu vbc Giti nghiên

cMu cho r5ng, trong nh[ng lý do

cda sb tNt h_u này có thi ki „xn

chính sách kinh tx không nhat

quán,„zXng hztng không phù

hPp vti tình hình phát triin

chung cda thx giti, „Wnh hztng

„ki ngopi không rõ ràng

Nem 2016 tixp tNc „ánh dau

mjt nem nhiou gian truân „ki

vti non kinh tx khu vbc MG Latin

b5ng nh[ng con sk âm 2015 –

2016 là hai nem liên tixp MG

Latin ghi nh_n kinh tx teng

trzZng âm, „iou chza tCng xgy

ra trong hai th_p niên trZ lpi „ây

Kinh tx suy gigm c/ng khixn t

lq that nghiqp trong khu vbc teng

8,1% - mMc teng cao nhat ki tC

„Tu th_p k trztc

Nguyên nhân chd yxu khixn teng trzZng kinh tx toàn khu vbc suy gigm là do tình hình khó khen tpi các non kinh tx chd chkt nhz Brazil, Venezuela hay Argentina… Sau mjt th_p niên teng trzZng mpnh, Brazil, non kinh tx ltn nhat MG Latin

và ltn thM bgy thx giti, „ã không còn là "ngzXi khEng lJ"

cda nhóm các non kinh tx mti nEi khi phgi trgi qua „Pt suy thoái sâu nhat ki tC nh[ng nem

1930, là mjt trong nh[ng “„iim nóng” vti bMc màn chính trW rki ren và tham nh/ng

NgzXi hàng xóm Venezuela c/ng không khá hYn vti hàng lopt khó khen trong công cujc x! lý khdng hogng kinh tx -chính trW, bx tAc trong mê cung teng trzZng âm nem thM ba liên tixp Tình hình mjt sk non kinh

tx khác trong khu vbc c/ng không may khg quan Non kinh

tx Ecuador, vkn chWu thiqt hpi nFng no sau tr_n „jng „at hJi tháng Tz, lpi „ang chWu sMc ép tC yxu kém tài chính khi giá dTu gigm Argentina v n chìm trong suy thoái khi nh[ng biqn pháp cgi cách theo „Wnh hztng thW trzXng chza thi giúp non kinh

tx ltn thM ba MG Latin lay lpi „à

teng trzZng Kinh tx Colombia, tCng „zPc xem là ngôi sao sáng trong khu vbc, c/ng bAt „Tu có nh[ng dau hiqu suy gigm

Tat nhiên, bên cpnh nh[ng gam màu xám, không thi phd nh_n r5ng bMc tranh kinh tx MG Latin v n ghi nh_n mjt sk „iim sáng nhz Dominica, Panama, Peru, Cuba… Song nh[ng tín hiqu lpc quan trên chza thi v, nên nét tzYi sáng trong bMc tranh kinh tx MG Latin

Triin vKng phNc hJi kinh tx cda khu vbc này nem 2017 „zPc

db báo v n ch Z mMc hpn chx

Theo Hãng xxp hpng tín nhiqm Fitch (MG), teng trzZng GDP nem

2017 cda khu vbc s, phNc hJi khiêm tkn Z mMc 1,6% sau hai nem suy gigm nhX nhu cTu bên ngoài mpnh lên

Gia nh p cu/c ua CMCN4

Khác vti phTn còn lpi cda thx giti, mFt b5ng giá nguyên liqu

và hàng hóa cY bgn toàn cTu suy gigm lpi là “ác mjng” „ki vti phTn ltn các non kinh tx hàng„Tu cda khu vbc MG Latin, vkn phN thujc quá nhiou vào xuat kh=u BZi v_y, MG Latin c/ng s, tixp tNc là khu vbc d bW tEn thzYng trong bki cgnh non kinh tx toàn cTu còn nhiou bap bênh vti hàng lopt khó khen

hiqn h[u, cùng nh[ng thách thMc bda vây Z phía trztc

Chd ngh8a bgo hj thzYng mpi, chính sách kiim soát nh_p cz cda MG, thay „Ei mô hình teng trzZng cda Trung Qukc, bat En trong teng trzZng Z EU, giá nguyên v_t liqu tixp tNc gigm và các„iou kiqn tixp c_n nguJn tín dNng qukc tx chFt ch, hYn… là nh[ng tin “cbc xau” „ki vti teng trzZng kinh tx khu vbc, „Fc biqt

„ki vti Mexico và các qukc gia Trung MG do các mki liên kxt và phN thujc qua các kênh thzYng mpi, tài chính và kiou hki

Trong khi „ó, thành tbu thoát khi „ói nghèo „i vzYn lên tTng ltp trung lzu „ang dTn phai nhpt Vì khó khen kinh tx, mjt

sk qukc gia „ành cAt gigm chi tiêu dành cho phúc lPi xã hji

BZi v_y, thách thMc mà MG Latin

„ang „ki mFt không ch là tìm kixm sb teng trzZng, mà còn là làm thx nào „i ngzXi dân không tái nghèo

Theo WEF, bài toán tìm lpi quG

„po phát triin cho MG Latin „ang cTn khá nhiou „iou kiqn, tC cdng

ck các thành tbu xã hji, gigm nghèo bon v[ng, thúc „=y cgi cách cY cau, mZ rjng cánh c!a hji nh_p, „xn teng khg neng cpnh tranh cda non kinh tx và phát triin bao trùm… Trong bki

cgnh này, CMCN4 „zPc coi là cY hji giúp MG Latin có thi tha mãn các „iou kiqn trên, kéo „jng lbc teng trzZng trZ vo và „za các non kinh tx thoát khi nh[ng bx tAc hiqn tpi, „Wnh hình tTm nhìn phát triin mti

 „ây, công nghq „zPc cho là

s, tác „jng thay „Ei cg l8nh vbc kinh doanh và xã hji Z các non kinh tx MG Latin, ví dN nhz s! dNng non kinh tx di „jng „i giúp nh[ng ngzXi bW gpt ra bên

lo tixp c_n vti các dWch vN, gigm btt sb phân cbc trong non kinh

tx, thúc „=y hji nh_p khu vbc Theo WEF, tpi non kinh tx chd nhà Argentina, nh[ng tác „jng tích cbc „ã bztc „Tu tpo l_p nên khuôn khE kinh tx mti, tái nh_p các thW trzXng tín dNng qukc tx, thúc „=y chuyin „Ei công nghq và kG thu_t sk trong các ngành

Nhz v_y, bên cpnh viqc bàn thgo vo các van „o chính trW

-xã hji cda khu vbc và cách thMc cgi cách cY bgn các „jng lbc „i kinh tx tixp tNc teng trzZng trong giai „opn chuyin „Ei, chzYng trình nghW sb WEF Latin America 2017

giúp MG Latin khám phá cY hji trong CMCN4 và „Wnh hình nên tzYng lai khu vbc

AN SINH

K

quVn tr mua hàng (PMI) c7a ViLt

Nam`ã tJng tD m2c 54,2 `iMm hi

tháng 2 lên 54,6 `iMm trong tháng

Ba, cao nhKt trong 22 tháng, d,n

`Hu ông Nam Á, vO8t qua các nOCc

láng gi'ng nhO Thái Lan (50,2 `iMm),

Philippines (53,8 `iMm) hay Malaysia

49,5`iMm

ó là kQt quV trong báo cáo mCi

nhKt do Hãng Nikkei (Nh)t BVn) vDa

công bN, trong `ó, ngành sVn xuKt c7a ViLt Nam `ã có m;t quý `@t kQt quV tích c(c, vCi sVn lO8ng tháng Ba tJng m@nh SN `.n `$t hàng mCi tiQp tc tJng cao M2c `; tJng trO%ng viLc làm `ã tJng nhanh nhKt kM tD tháng 9/2016 Tuy nhiên, tNc `; chi phí`Hu vào l@i tr% thành yQu tN tJng m@nh nhKt trong gHn sáu nJm qua

PhHn lCn nhng ngO&i tham gia trV l&i khVo sát cho rng, giá nguyên

v)t liLu là nhân tN chính d,n `Qn viLc này, c thM h.n là tD hiLn tO8ng giá dHu tJng và `ng n;i tL yQu ViLc chuyMn giao chi phí `Hu vào tJng sang cho khách hàng cng `ã làm giá cV `Hu ra tJng, khiQn `ây là lHn tJng th2 7 trong 7 tháng qua Tuy nhiên, tNc `; này `ã giVm nh so vCi tháng Hai

Trong báo cáo, Nikkei cng nh)n xét các `i'u kiLn kinh doanh c7a ViLt

Nam`ã `O8c cVi thiLn % m2c `áng

kM nhKt kM tD tháng 5/2015 NhOng tình tr@ng thiQu ht ngun cung và các vKn `' giao thông `ã làm th&i gian giao hàng c7a các nhà cung cKp kéo dài h.n trong tháng th2 hai liên tiQp

M$c dù hiLu suKt giVm c7a ho@t

`;ng bán hàng gHn `ây còn khiêm tNn, nhOng `ây là con sN giVm `áng

kM nhKt kM tD tháng 1/2016 Các nhà

sVn xuKt v,n rKt t( tin rng, sVn lO8ng s tJng trong 12 tháng tCi GHn 63% sN ngO&i tham gia khVo sát tin nhO v)y

Theo Nikkei, d( báo v' sN lO8ng

`.n `$t hàng mCi tJng, cùng các kQ ho@ch m% r;ng kinh doanh là các nhân tN d,n `Qn triMn vng tích c(c trong ngành sVn xuKt c7a ViLt Nam

MC (theo Nikkei)

Tri $n vng s%n xu.t ca Vi#t Nam “sáng” nh.t *"ng Nam Á

M LATIN:

Tìm c  hi  cuc ua CMCN4

“B 5c ht” t c h0i phát tri"n vàng (2003 – 2013) vào giai =o7n kinh t d m chân t7i ch, M$ Latin sa

vào b y thu nh!p trung bình Bi v!y, cu0c Cách m7ng Công nghi#p ln th t5 (CMCN4) =ang =5c cho là c

h 0i cui cùng =" “=i#u nhy nóng bng” M$ Latin không còn l7c nhp.

5

TH GII & VIT NAM

M8t h8i tho v tác >8ng c0a CMCN4 ti Din >àn kinh t/

th/ gi+i 2016 Davos (Thy S).

(Ngu?n: Twitter)

Tham gia chuydn th8m M# cùng chIng là Cha

t@ch Trung QuZc TNp CNn Bình, Yo nhHt phu

nhân Trung QuZc Bành Lo Vion tp[c gi]i truy^n

thôngtánh giá là thc “v) khí yêu ki^u” caa B(c

Kinh thi Florida (t4 6-7/4)

Sau Giang Thanh – phu nhân caa cVu Cha t@ch Mao Trhch Yông, bà Bành Lo Vion tp[c coi là

Yo nhHt phu nhân quy^n lVc caa Trung QuZc

K- t4 khi ông TNp CNn Bình tr6 thành Cha t@ch Trung QuZc n8m 2013, bà tã tóng vai trò không nh& trong chính sách tZi ngohi caa n^n kinh td l]n thc hai thd gi]i

Trong m(t công chúng Trung QuZc, bà Bành

Lo Vion là bi-u tp[ng nUi tidng cho ngpSi ph*

n9 yêu np]c, mhnh mD mà vn gi9 tp[c các tcc tính truy^n thZng Bà luôn tích cVc tIng hành cùng chIng mình tham dV các sV kion ngohi giao c)ng nhp các chuydn công du np]c ngoài

Không nh9ng vNy, trong các chuydn th8m caa các nhà lãnh tho t]i Trung QuZc, v@ Yo nhHt phu nhân c)ng tóng vai trò nhp mMt thi sc v8n hóa Trung QuZc, gi]i thiou cho ngpSi np]c ngoài v^

ngho thuNt, thp pháp hay cách làm bánh bao…

DiJn ra trong bZi c'nh nhi^u vHn t^ nóng

b&ng tang tIn thi nhp hht nhân Tri^u Tiên, thpGng mhi tV do, khang bZ, bidn tUi khí hNu…

, chuydn th8m M# caa ngpSi tcng t;u Trung QuZc hca hn sD ph'i tZi mCt v]i nhi^u thách thcc SV góp mCt caa Yo nhHt phu nhân Trung QuZc trong chuydn th8m tp[c k v.ng sD làm d@u mZi quan ho gi9a các nhà lãnh tho caa hai n^n kinh td l]n nhHt thd gi]i

MCc dù chi tidt l@ch trình caa bà Bành Lo Vion thi M# vn tp[c gi9 kín, song, dV kidn bà cùng ông TNp CNn Bình sD dV tioc chiêu tãi v]i TUng thZng Donald Trump và phu nhân Melania Trump vào ngày 6/4 Theo Shi Yinhong - ngpSi tcng t;u Trung tâm Nghiên ccu v^ M# thi thi h.c Nhân dân B(c Kinh, ndu hai Yo nhHt phu nhân gCp nhau, b;u không khí tZt tp gi9a h sD lan t

gi9a các nhà lãnh tho tr6 nên thân mNt hGn

NHÀ ANH (theo Straits Times)

im nhn yêu kiu

Ông tX tay vào b`p chu.n b/

u8 uMng và hoa quO ti`p nh\ng

n\ phóng viên tr5 B “cái m<

Dbi sE” uU trao u@i cIi mI, bình

u0ng là cách mà Dbi sE ti`p cYn

vai không ch" chúng tôi mà tTt

cO ngq]i dân Vint Nam

Tôi rHt Hn tp[ng v]i nh9ng buUi Fika

(mMt nét v8n hóa uZng cà phê tMc

táo caa ngpSi dân Th*y Yi-n) do

Yhi sc quán tU chcc UZng cà phê

c)ng là mMt thói quen caa rHt nhi^u

ngpSi Viot Nam nhpng nó chpa tp[c

tCt mMt cái tên c* th- nào nhp Fika

Ph'i ch8ng, Yhi sc tang muZn

“xuHt khu” nét v8n hóa này?

Chúng tôi uang dX u/nh t@

chEc hàng lobt sX kinn Fika Vai

mi sX kinn, chúng tôi s( m]i

mht nhóm ngq]i Vint Nam uU

hK nói vW nh\ng thách thEc

uang g9p phOi T: uó, chúng tôi

chia s5 cách thEc, giOi pháp mà

ThHy DiUn uang vYn hành và

cùng vai các bbn Vint Nam uW ra

nh\ng sáng ki`n tMt nhTt có thU

áp dHng thông qua nh\ng bu@i

Fika này

VW v_n hóa, bên cbnh Fika,

chúng tôi c<ng s( tích cXc t@

chEc nhiWu sX kinn khác CuMn

tX truynn “Tôi là Zlatan

Ibrahimovic” cGa c>u thG uhi

bóng quMc gia ThHy DiUn uã u`n

tay bbn uKc Vint Nam Trong

n_m nay, chúng tôi dX ki`n

mangu`n uhc giO Vint Nam các

cuMn tiUu thuy`t trinh thám, uqa

nh\ng ban nhbc ti`ng t_m nhTt

cGa ThHy DiUn u`n biUu din

ThHy DiUn c<ng s( ti`p tHc làm vinc vai các cC quan, Bh, ban ngành cGa Vint Nam uU t@ chEc nh\ng khóa hKc, chqCng trình hhi thOo trong các l+nh vXc nhq ti`p cYn thông tin, Eng dHng Internet…

Châu Âutp[c bidt tdn là mMt th@

trpSng “kén” nông s'n, Yhi sc c'm nhNn nhp thd nào v^ nông s'n Viot?

Dúng là ngq]i tiêu dùng I châu Âu, trong uó có ThHy DiUn luôn tìm hiUu k xuTt xE cGa sOn ph.m trên các tiêu chí chTt lqAng, thân thinn vai môi trq]ng, dq lqAng thuMc tr: sâu

và tôn trKng quyWn cGa ngq]i nông dân làm ra sOn ph.m

Ngay t: khi u9t chân u`n Vint Nam, tôi uã rTt yêu thích các sOn ph.m t: gà, cá, hoa quO, các lobi rau I uây Hinn nay, gia uình tôi c<ng uang s dHng nh\ng sOn ph.m này hàng ngày Ngay u>u ngõ nhà tôi có mht ca hàng chuyên cung cTp các sOn ph.m h\u cC sbch và tôi có thU tìm thTy các sOn ph.m phù hAp Hai con trai tôi uã th

g>n nhq tTt cO các lobi s\a tqCi

và s\a chua I uó BOn thân tôi rTt thích xoài, thanh long và bqIi Tôi c<ng rTt “nghiWn” cà phê Vint Nam, nhâm nhi nh\ng tách cà phê uen, s\a hay uôi khi pha chút nqac cMt d:a là cách tôi thqIng thEc Fika

Bìnhtng trong xã hMi có lD c)ng là mMt trong nh9ng giá tr@ cZt lõi mà

Yhi sc muZn truy^n t'i?

SX bình u0ng là mht nét v_n hóa cGa ngq]i ThHy DiUn, không ch" d:ng lbi I bình u0ng giai mà còn là sX bình u0ng cho mKi ngq]i trong xã hhi G>n uây, Chính phG ThHy DiUn uqa ra chính sách ngobi giao n\ quyWn, thU hinn bình u0ng I cO hai giai trong ngobi giao vai quan uiUm r#ng khi phH n\ ngày càng tham gia vào l+nh vXc này thì càng ubt uqAc các k`t quO bWn v\ng hCn

Chúng tôi mong muMn ti`p tHc chia s5 vai Vint Nam vW khía cbnh bìnhu0ng thông qua nh\ng bài hKc thành công cGa ThHy DiUn

Chúng tôi tin bình u0ng là mht trong nh\ng giá tr/ toàn c>u

Theo kinh nghinm ThHy DiUn,

uU có uqAc hn thMng chính sách tMt, uiWu quan trKng nhTt là tbo

ra các kênh uU tTt cO nh\ng thành viên trong xã hhi uqAc lên ti`ng, mi ngq]i uWu có thU uóng góp thi`t thXc vào quá trình phát triUn cGa uTt nqac

Tôi thXc sX Tn tqAng vai th` hn tr5 Vint Nam bIi sX thông minh, sâu s;c, tham gia tích cXc vào nh\ng chuyUn uhng xã hhi hinn nay HK có k n_ng tMt vW Internet c<ng nhq s dHng mbng xã hhi

Tôi c'm nhNn Yhi sc khá nhhy bén khi tidp cNn xã hMi Viot Nam qua vioc tU chcc các diJn tàn trao tUi v^ nh9ng vHn t^ nóng mà Viot Nam tang gCp ph'i, ví d* nhp diJn tàn chia s‚ v^ quy^n tr‚ em v4a qua

Cách ti`p cYn cGa tôi và cGa ngq]i ThHy DiUn nói chung không nhTt thi`t phOi theo nh\ng chu.n mXc nào Tôi muMn ui nhiWu, u`n nhiWu nCi nhTt có thU Tôi luôn muMn g9p g) nh\ng ngq]i dân thq]ng Vint Nam, b “cái m< Dbi sE” uU nói chuynn bình u0ng vai hK và uU hiUu hK

Trong xã hhi ThHy DiUn, chúng tôi chia s5 cIi mI vW nh\ng thách thEc uMi vai phH n\, nhTt là tr5

em gái PhOi th:a nhYn r#ng ngay cO I nh\ng xã hhi phát triUn nhq ThHy DiUn c<ng g9p phOi nh\ng vTn uW nhTt u/nh liên quan tai bTt bình u0ng nhqng quan trKng là chúng ta

uã ký k`t nh\ng công qac, cam k`t quMc t` vW quyWn tr5 em và c>n tôn trKng nh\ng quyWn này c<ng nhq áp dHng chúng trong thXc tin Ngoài ra, chúng ta không ch" l;ng nghe nguynn vKng cGa tr5 em mht cách gián ti`p mà c>n g9p g), trao u@i và chia s5 trXc ti`p vai các em

V]i cách tidp cNn ngpSi dân nhp vNy, Yhi sc c'm nhNn nhp thd nào v^ con ngpSi Viot Nam?

Tôi Tn tqAng tinh th>n cGa ngq]i Vint Nam Tôi có nhiWu d/p trao u@i vai hK I nh\ng t>ng lap khác nhau và tôi luôn nhYn thTy I hK sX lbc quan, hy vKng

vW tqCng lai tMt u p hCn Tôi cM g;ng tìm hiUu xem sX lbc quan

uó u`n t: uâu và cuMi cùng tôi ngh+ r#ng ch;c ch;n nó uã t8n tbi mht cách tX nhiên trong con ngq]i hK

Có l(, con uq]ng vYt lhn uTu tranh giành uhc lYp, 1.000 n_m B;c thuhc, g>n 100 n_m kháng chi`n chMng Pháp, 20 n_m chMng M uã khi`n hK mbnh m( Tq tqIng tích cXc, lbc quan, tràn u>y hy vKng này c<ng là kim ch" nam uqa quan hn hai nqac chúng ta lên nTc thang mai Ch;c ch;n, chúng ta s( có

sX phát triUn quan hn tích cXc trong tqCng lai

C'm Gn Yhi sc!

PHM HNG (th
c hin)

Thd nào là h[p pháp hóa lãnh sV?

Tr' lSi: H[p pháp hóa lãnh sV

là vioc cG quan có thm quy^n caa Viot Nam chcng nhNn ch9 ký, con dHu trên các giHy tS, tài liou caa np]c ngoài t- giHy tS, tài liou

tó tp[c công nhNn và s d*ng thi Viot Nam

GiHy tS, tài liou caa np]c ngoài trp]c khi s d*ng 6 Viot Nam ph'i tp[c h[p pháp hóa lãnh sV, tr4 trpSng h[p tp[c miJn theo quy t@nh caa pháp luNt Viot Nam hoCc ti^u p]c quZc td mà Viot Nam ký kdt/tham gia hoCc trên cG s6 có

ti, có lhi Ngôn ng9 s d*ng t-h[p pháp hóa lãnh sV là tidng Viot NgpSi yêu c;u h[p pháp hóa lãnh sV có th- tp[c nMp trVc tidp thi cG quan thi dion hoCc ay nhiom cho ngpSi khác nMp thay mình n

H

TH GII & VIT NAM

SZ 14 t4 ngày 6/4 tdn 12/4/2017

chi

ni ?m n) vi nhng cái bt tay và lBi hi han thân mDt FBi th5Bng.

Sang Czech t: n_m 1998 khi

21 tu@i, mKi thE vai anh Phbm

Gia HYu rTt b) ng), u9c bint là

ngôn ng\ Tuy nhiên, là tr5 m8

côi t: khi mai 9 tu@i nên anh

HYu thích nghi vai môi trq]ng

mai rTt nhanh Vai sX giúp u)

cGa bà con hK hàng tbi uây, anh

HYu quy`t u/nh kinh doanh th]i

trang và d>n có uqAc các hn thMng

ubi lý bán buôn bán l5 các m9t

hàng may m9c

B

T: n_m 2010, khi tham gia

sâu vào chng u8ng ngq]i Vint

vai nh\ng hobt uhng v_n hoá

t: thinn, anh HYu nhq tìm uqAc

uúng sI trq]ng cGa mình do

duyên_n nói và lòng uam mê

nghn thuYt Tham gia Hhi v_n

hóa nghn thuYt Vint Nam tbi

Czech, anh HYu uã góp công sEc

dàn dXng các chqCng trình v_n

hoá chng u8ng, trong uó có rTt

nhiWu chqCng trình nghn thuYt

hqang vW quê hqCng, uTt nqac

Không ch" là ngq]i t@ chEc, anh

HYu còn trXc ti`p làm MC, ca s+

cho rTt nhiWu hobt uhng v_n

hóa cGa kiWu bào Dây c<ng là

khoOng th]i gian anh cOm nhYn uqAc sEc mbnh cGa nh\ng k`t nMi v_n hoá và tinh th>n ngày mht lan t a trong chng u8ng ngq]i Vint

Thành lYp t: n_m 2008, Hhi v_n hóa nghn thuYt Vint Nam tbi Czech là t@ chEc xã hhi cGa nh\ng ngq]i Vint Nam và nh\ng ngq]i Czech nói ti`ng Vint hobt uhng trong l+nh vXc v_n hóa và nghn thuYt Vai mHc uích gi\ gìn bOn s;c v_n hoá dân thc và phát huy mMi quan hn truyWn thMng gi\a hai dân thc, Hhi uã có nh\ng uóng góp tích cXc và thi`t thXc vào vinc nâng cao u]i sMng v_n hóa, tinh th>n cGa chng u8ng ngq]i Vint Nam, c<ng nhq t_ng cq]ng giao lqu v_n hóa vai nhân dân

sI tbi

DqAc b>u làm Phó ChG t/ch thq]ng trXc Hhi t: n_m 2014, anh HYu chia s5, bOn thân anh

và các thành viên trong Hhi uWu làm vinc nh#m tôn vinh v_n hóa Vint, nâng cao uy tín và v/ th`

cGa chng u8ng ngq]i Vint c<ng nhq tích cXc quOng bá hình Onh, uTt nqac, con ngq]i Vint Nam ra

th` giai Bên cbnh chú trKng phát hinn và b8i dq)ng các tài n_ng nghn thuYt tr5, t@ chEc các chqCng trình nghn thuYt gây ti`ng vang trong nqac nhq Dêm nhbc hqang vW BiUn uOo quê hqCng , Hhi còn tích cXc mI rhng quan hn hAp tác vai Hhi Nhà v_n Vint Nam, Hhi Nhà v_n Czech và các Hhi V_n hKc nghn thuYt cGa chng u8ng ngq]i Vint

I các nqac

“Tham c ng tic vi c”

v  cng ng

G9p hoàn cOnh khó kh_n t:

bé, nên anh Phbm Gia HYu luôn

cM g;ng làm nhiWu nghW uU mqu sinh Tbi Praha, anh uã mI nhà hàng mang tên MRHAU chuyên phHc vH u8 _n chay Vint Cùng vai công vinc kinh doanh hàng may m9t, anh HYu còn là ngq]i t@ chEc các sX kinn nghn thuYt n@i ti`ng nhq Cuhc thi Sao Mai, Liên hoan Ti`ng hát doanh nhân ngq]i Vint toàn châu Âu Dôi khi, vì “tham công ti`c vinc”, anh g9p không ít áp lXc Nhqng anh vui vì nh\ng uóng góp cGa mình cho chng u8ng luôn uqAc

ghi nhYn N_m 2015, anh HYu

uã uqAc Bh trqIng Bh V_n hoá, ThU thao và Du l/ch Nguyn NgKc Thinn trao t9ng B#ng khen

vì có thành tích xuTt s;c trong vinc thXc hinn DW án N_m V_n hóa Vint Nam tbi Czech

S;p tai, Mr HYu c<ng góp sEc cho Cuhc thi Hoa hYu và Hoa hYu quý bà Vint Nam toàn châu

ÂuuqAc t@ chEc tbi Birmingham (Anh) t: ngày 13-17/4 Th]i gian này, g9p uqAc “ông b>u”

rTt khó kh_n bIi anh c<ng uang bYn rhn lo t@ chEc cho chqCng trình ca nhbc “Mht th]i uU nha 2017” din ra tbi Czech và châu

Âu vào tháng 5 tai DqAc bi`t, uây là chqCng trình nghn thuYt g;n liWn vai tên tu@i các nghn s+

ubi thH trong làng âm nhbc Vint nhq NSND Thanh Hoa, NSND Thái BOo Qua chqCng trình này, chng u8ng ngq]i Vint I Czech s( có cC hhi uqAc g9p các nghn s+ n@i ti`ng trên uTt khách quê ngq]i, uqAc xem và nghe hát nh\ng ca khúc g;n liWn vai tên tu@i cGa hK và hình Onh thân thqCng vW quê hqCng

Anh HYu cho bi`t, NSND

Thanh Hoa là ngq]i rTt tâm huy`t vai kiWu bào châu Âu Nh\ng n_m g>n uây, bà luôn song hành cùng Hhi v_n hóa nghn thuYt Vint Nam tbi Czech

và các hhi I châu Âu, u9c bint g;n bó vai doanh nhân kiWu bào yêu v_n hóa v_n nghn SuMt 5 n_m nay, bà uã cùng Hhi mI nhiWu lap hKc nghn thuYt cho doanh nhân và các cháu thi`u nhi, c<ng nhq thq]ng xuyên b8i dq)ng và cM vTn cho các giKng

ca Vint Nam I Czech tham dX giOi Sao Mai

Theo anh HYu, chng u8ng ngq]i Vint tbi Czech c<ng giMng mht Vint Nam thu nh vai hn thMng các hhi uoàn và câu lbc

bh Tbi uây, nhu c>u thqIng thEc và sinh hobt chng u8ng cGa bà con rTt lan, nên các hobt uhng v_n hóa, v_n nghn thq]ng uqAc t@ chEc phong phú, nhiWu màu s;c và ngày càng chuyên nghinp hCn Bà con u9c bint quan tâm u`n nghn thuYt truyWn thMng nhq hát chèo, hát quan hK và luôn coi trKng vinc giáo dHc con cái hKc ti`ng Vint

TRNG V

LJ Gi+ TU Hùng VpGng t;u tiên caa cMng tIng ngpSi Viot thi Ycc sD tp[c tU chcc vào ngày 9/4 t]i thi Berlin

SV kion tp[c Yhi sc quán Viot Nam thi Ycc cùng các hMi toàn, doanh nghiop nhiot tình ang

hM, táp cng lòng mong m&i caa ki^u bào nhi^u n8m nay Thi tây, các thd ho ki^u bào không ch tp[c cung kính dâng hoa, phm vNt lên bàn thS

TU, mà còn tp[c hi-u hGn v^ di tích Y^n Hùng c)ng nhp ý ngha caa vioc thS cúng tU tiên

Theo Ban TU chcc, LJ Gi+ TU Hùng VpGng thi Ycc sD b(t t;u v]i ph;n LJ gIm các nghi thcc nhp màn múa trZng sHm, lJ td trp]c ban thS và hion thân caa 18 tSi các Vua Hùng, dâng các s'n vNt tCc biot thi dion cho các vùng mi^n lên bàn thS các vua Hùng Tidp tdn là ph;n HMi v]i chpGng trình v8n ngho gIm hGn 20 tidt m*c dân gian Viot Nam tCc s(c nhp k@ch, hát xoan, chèo, quan h tp[c nhi^u hMi toàn tdn t4 nhi^u vùng mi^n trên np]c Ycc lVa ch.n Yp[c bidt, v[ chIng NST

NguyJn Nhp Bình - Phó Cha t@ch ThpSng trVc HMi Ngho s múa Hà NMi làm tho diJn cho LJ Gi+ TU này

M]i tây, trong buUi h.p báo công bZ sV kion thi TTTM YIng Xuân, Tham tán Yhi sc quán Viot Nam thi Ycc Bùi Hà Nam tã tánh giá cao sV cha tMng caa Ban TU chcc trong vioc tidn hành LJ Gi+ TU t;u tiên caa cMng tIng ngpSi Viot thi Berlin Khng t@nh Yhi sc quán sD tIng hành cùng Ban TU chcc thi LJ GiU TU, ông Bùi Hà Nam cho bidt, Yhi sc Yoàn Xuân Hpng sD t]i dV và tham gia dâng hpGng thi tây

Ông NguyJn YIng Mác - Trp6ng Ban TU chcc c)ng cho bidt, LJ Gi+ TU Hùng VpGng tp[c tU chcc nh
m giúp cho các thd ho thc hai sinh ra

và l]n lên thi Ycc nh] v^ cMi nguIn, tU tiên Ông mong muZn t4 n8m nay, sV kion sD tr6 thành hoht tMng thpSng niên caa ngpSi Viot 6 Ycc và nhNn tp[c hp6ng cng nhiot tình caa các hMi toàn cùng tông t'o bà con ki^u bào

AN LÊ

L

Nói v Dy không quá b)i

Ph 2m Gia HDu (bi=t

gia t ( ch-c r t nhi?u

ch 5#ng trình ngh=

thu Dt ý ngh$a, là c@u

n 'i giúp các ngh= s$

Vi =t Nam sang bi%u

di

h #n FBi s'ng v!n hóa

tinh th @n c+a bà con

ki ?u bào t2i Fây.

7

TH GII & VIT NAM

SZ 14 t4 ngày 6/4 tdn 12/4/2017

“Ông bu” v
n hóa ngh thut Vit t i Czech

Anh Ph %m Gia H!u

$nh

minh h a

Ngày 5/4, Hki nghZ “Xây dXng

tuRng lai Syria và khu vXc” din

ra thi Brussels (B-) dumi sX |7ng

chd trì cda EU, Liên hJp quqc

(LHQ), AIc, Kuwait, Na Uy,

Qatar và Anh Aây là hki nghZ

thuQng niên cda các nhà tài trJ

cho Syria, quy t0 khogng 70 |hi

di]n c\p Bk truHng t: các numc

thành viên EU, các quqc gia

TrungAông c8ng nhu nhicu tN

chIc quqc tn, tN chIc phi chính

phd

T i khng nh cam k)t

Hki nghZ lMn này tYp trung

bàn luYn tình hình Syria và gnh

huHng cda v\n |c này tmi khu

vXc Trung Aông nói riêng, quan

h] quqc tn nói chung A>c bi]t,

|ây là dZp quan trGng |[ kh$ng

|Znh lhi cam knt |óng góp tài

chính cda các numc nh+m chung

tay gigi quynt thgm hGa nhân

|ho |ang din ra thi Syria

Trumc |ó, hki nghZ nVm 2016

thi London (Anh) |ã gây quT

|uJc hRn 11 t USD |[ gigi

quynt các nhu cMu thint ynu cda

nguQi dân Syria trong 4 nVm

tinp theo Chính vì vYy, nhicu

nguQi k vGng hki nghZ lMn này

có th[ làm |uJc |icu tuRng tX

Ngoài ra, các nhà tN chIc c8ng mong muqn các bên tham gia

có th[ dng hk mkt gigi pháp chính trZ lâu dài cho xung |kt thi Syria

A\t numc Syria lâm vào cgnh nki chinn t: |Mu nVm 2011, khi chính quycn TNng thqng Bashar al-Assad tinn hành tr\n áp nhDng nguQi bi[u tình dng hk dân chd K[ t: |ó, hRn 250.000 nguQi |ã thi]t mhng vì xung

|kt, trong khi 10 tri]u nguQi dân Syria phgi rQi b nhà c'a

|i lánh nhn, theo sq li]u cda LHQ

Do s' d0ng ngu7n tài chính khNng l7 cho cukc chinn, ngân khq cda Syria |ã chn ki]t, trong khi ngu7n h trJ kinh tn t: |7ng minh chd chqt khu vXc là Iran ngày mkt suy gigm TNng sgn ph!m quqc nki (GDP) cda quqc gia Trung Aông này t:ng |ht

mIc 60 t USD nVm 2010, song con sq này trong nVm 2016 |ã gigm hRn mkt n'a còn 27 t

USD (tính theo giá nVm 2010)

Giáo su kinh tn Omar Dahi (Ahi hGc Hampshire, MT) nhYn |Znh

|ây là mkt trong nhDng thi]t hhi lmn nh\t vc GDP do xung

|kt gây ra k[ t: sau Thn chinn thI Hai

EU kh ng nh vai tr

Trong bqi cgnh khó khVn k[

trên, hki nghZ thi Brussels |uJc cho là tia hy vGng cho |\t numc Syria, nh\t là khi hòa |àm vc Syria lMn thI 5 H Geneva (Th0y ST) knt thúc ngày 1/4 mà không

|ht knt qug gì rõ r]t Các bên liên quan trXc tinp nhu Chính phd Syria cda TNng thqng al-Assad, lXc luJng nNi dYy hay các cuQng quqc “dy nhi]m” nhu Nga và MT |cu không |ht nh\t trí trong các v\n |c t: chia s

quycn lXc giDa Damascus và lXc

luJng nNi dYy, hinn pháp do Nga sohn thgo |nn bMu c' smm H Syria hay chqng khdng bq

Hki nghZ lMn này do EU chd trì c8ng là cR hki cho Liên minh l\y lhi vai trò chd |kng trong xung|kt Syria, trong bqi cgnh

MT trH nên thYn trGng hRn Vài nVm gMn |ây, EU - |>c bi]t là AIc, Anh – luôn là nhDng

“mhnh thuQng quân” lmn nh\t cho Syria, chd ynu trên các lnh vXc cung c\p thXc ph!m, giáo d0c và vi]c làm cho nguQi dân Syria thi chính numc này ho>c các quqc gia lân cYn, nRi có nguQi Syria tmi tZ nhn

Vc phía MT, thi cukc hGp quan trGng H Geneva v:a qua, Washington ch- c' mkt thI truHng ngohi giao tham dX và c8ng không có nhicu |óng góp thgo luYn SX “hQ hDng” này c8ng là |icu d hi[u khi trong các cukc hGp trumc |ó, cXu Ngohi truHng MT John Kerry là nguQi

xây d

|àm phán Trong khi |ó, nguQi

kn nhi]m ông Kerry - Ngohi

Tillerson|ã b l hai cukc hGp gMn |ây nh\t vmi tuyên bq r+ng

MT không còn uu tiên vi]c lYt |N TNng thqng al-Assad nhu trumc Cuqi cùng, vi]c EU thúc |!y quá trình h trJ nhân |ho và tìm kinm gigi pháp chính trZ cho v\n |c Syria là |kng thái gigm tgi áp lXc cho chính khqi này Nnu nhu v\n |c Syria smm |uJc gigi quynt và dòng nguQi tZ nhn SyriaH ThN Nh K quay trH vc numc, Ankara s9 ch$ng còn quân bài nào có th[ |e dGa Brussels

và|òi knt nhp hG vào Liên minh nDa Quan trGng hRn, vi]c gigi quynt nhanh chóng v\n |c Syria c8ng nhu dòng nguQi di cu s9 làm gigm tình trhng b\t Nn an ninh |ang xgy ra H châu Âu,

|icu ám gnh nguQi dân “l0c |Za già” trong thQi gian gMn |ây

Có th[ nói, hki nghZ các nhà tài trJ cho Syria ch- là mkt trong nhicu gigi pháp cho cukc nki chinn |ang bumc sang nVm thI bgy, nhung ít ra |icu này cho th\y ckng |7ng quqc tn, |>c bi]t

là EU, có trách nhi]m và s chia vmi nguQi dân numc này - nhDng con nguQi vô tki |ã m\t mát quá nhicu và |ang chYt vYt |qi m>t vmi mkt tuRng lai mQ mZt

Dù vYy, hành |kng cda ckng

|7ng quqc tn c8ng có gimi hhn M\u chqt gigi quynt v\n |c Syria v

|kt trXc tinp, c0 th[ là chính quycn Damascus và các phe phái nNi dYy Nnu hG không th[ gigi quynt nhDng b\t |7ng chính trZ c8ng nhu ch\m dIt giao tranh trên thXc |Za, nguQi dân Syria không th[ smm có hòa bình

CHINH QUâN

Vi (c Liên minh châu

Âu (EU) tích c )c tài tr*

và 7ng h4 m4t gi:i

pháp chính tr = lâu dài

cho Syria c "ng nhm

m c Dích gi:m thi&u

nh ;ng áp l)c an ninh

-chính tr = Dang Dè nng

kh 3i này.

S lHng ngH?i Syria t nKn tKi Th Nh K! là 2,5 triEu, Lebanon 1 triEu, Jordan 600.000, Iraq 400.000, Ai CFp 100.000 (NguQn: UNDP.org)

Ngày 29/3, ThV tdZng Anh Theresa May tuyên

bW trdZc QuWc hLi chính th5c khDi lLng ;i[u 50

HiCp dZc Lisbon, bt l:u quá trình làm phán

tách Vd3ng quWc Anh kh8i Liên minh châu Âu

(EU) Cùng ngày, ;Ri s5 Anh tRi EU lã trao lá

thd cVa bà cho ChV t<ch HLi lng châu Âu (EC)

Donald Tusk, xác nh?n quyYt l<nh trên

Nhd v?y, lYn th'i li4m này, li[u ngd'i ta bàn

lYn nhi[u là làm phán Brexit sB din ra nhd

thY nào; Anh và phía bên kia là các ndZc EU bNo

vC l%i ích cVa mình ra sao Ngay l?p t5c, London

lã gp khó kh@n trong vIn l[ chV quy[n lãnh

th, lWi vZi bán lNo Gibraltar

Gibraltar là vùng lãnh th, hNi ngoRi cVa Anh,

n*m g:n c&c Nam bán lNo Iberia, bên trên eo

bi4n Gibraltar, giáp Tây Ban Nha D phía Bc

Trong l<ch s", hai lY quWc hùng mRnh là Anh và

Tây Ban Nha lã tranh giành s& thWng tr< vùng

lIt này N@m 1713, theo HiCp dZc Utrecht, Tây

Ban Nha phNi nhd%ng Gibraltar cho Anh T1 ló,

Madridlã nhi[u l:n tìm cách giành lRi chV quy[n

Gibraltar nhdng không thành công DdZi chY lL

Franco, Tây Ban Nha lã lóng c"a toàn biên giZi vZi Gibraltar, và ch mD lRi hoàn toàn khi Tây Ban Nha gia nh?p EU n@m 1985

Tuy là khu v&c nh8, ch rLng 6,7 km2vZi h3n 30.000 dân nhdng Gibraltar n*m D v< trí chiYn ld%c g:n eo bi4n Gibraltar nWi ;Ri Tây Dd3ng vZi

;<a Trung HNi Nhi[u n@m qua, Madrid luôn thuyYt phc Gibraltar nh?p vào Tây Ban Nha, nhdng trong cuLc trdng c:u ý dân n@m 2012, ng

Vd3ng quWc Anh

Tuy nhiên, Brexit lã khiYn tranh chIp Gibraltar trD nên ph5c tRp và khó x" h3n Khi Anh còn là thành viên cVa “mái nhà chung” EU, Liên minh

có th4 d dàng coi Gibraltar là vùng lãnh th, thuLc EU Nhdng hiCn nay, nYu EU áp dng m!i th8a thu?n ký kYt vZi Anh cho Gibraltar, vô hình trung Brussels sB công nh?n vùng lIt này thuLc v[ London Khi ló, Tây Ban Nha có th4 sB phNn lWi b*ng cách phV quyYt m!i kYt quN làm phán

mà EU lRt ld%c vZi Anh

Ngay sau khi Anh khDi lLng ;i[u 50, ChV t<ch

EC Donald Tusk lã lda ra kY hoRch l<nh hdZng, vRch ra các chV l[ mà EU coi là du tiên trong làm phán vZi London trong hai n@m tZi Theo

ló, EU l[ xuIt Tây Ban Nha sB là ndZc li[u phWi quan hC gia bán lNo Gibraltar vZi các ndZc thành viên EU ;i[u này lng ngha vZi viCc Madrid có th4 hRn chY Gibraltar trdZc m!i th8a thu?n thd3ng mRi, th?m chí s" dng quy[n phV quyYt l4 tìm cách chia s chV quy[n trên bánlNo này

;[ xuIt lã gây ra phNn 5ng mRnh mB t1 phía Anh Hôm 2/4, bà Theresa May lã tuyên bW Anh quyYt không b8 chV quy[n D Gibraltar bIt chIp Brexit Bà cho biYt lã hLi làm vZi ThV hiYn Gibraltar Fabian Picardo và hai bên thWng nhIt

sB không có chuyCn Anh t1 b8 chV quy[n D Gibraltar cho mLt ndZc khác nYu nhd ngd'i dân lNo quWc này không bày t8 nguyCn v!ng Iy

TrdZc ló, NgoRi trdDng Anh Boris Johnson cng tuyên bW mRnh mB r*ng Gibraltar không phNi món hàng trao l,i

Rc rWi trong vIn l[ chV quy[n Gibraltar cho

thIy quá trình làm phán Brexit gia Anh - EU

sB không d dàng ;i[u này cng cVng cW d& loán r*ng Brexit sB làm gia t@ng khN n@ng tan

rã cVa Vd3ng quWc Anh ThV hiYn Scotland Nicola Sturgeon t1ng tuyên bW sB t, ch5c cuLc trdng c:u ý dân l:n th5 hai v[ viCc Scotland tách kh8i Anh quWc TRi Gibraltar, sau l[ xuIt nói trên cVa ông Donald Tusk, cLng thêm tâm lý phNn lWi Brexit ngày càng lZn, mLt cuLc trdng c:u v[ viCc quay trD lRi Tây Ban Nha nhi[u khN n@ng cng xNy ra

HÒA BÌNH

Nhi'u lãnh 5Ko và ngH?i dân Gibraltar *ng

h viEc bán 5#o này ti%p tc @ lKi EU (NguQn: Gibraltar Olive Press)

NGHIêM TU‡N HùNG

Vi n Kinh t và Chính tr th gi
i

MT là cuQng quqc sq mkt thn

gimi, còn Trung Quqc là numc

|ang phát tri[n có khg nVng

vuRn tmi vZ trí siêu cuQng cda

MT Quan h] MT - Trung luôn

|uJc coi là mqi quan h] song

phuRng quan trGng bYc nh\t,

có sIc gnh huHng lmn |nn toàn

thn gimi Vì thn, chuynn thVm

c\p Nhà numc cda Chd tZch

Trung Quqc TYp CYn Bình |nn

MT vào ngày 6-7/4 tmi |ây s9

r\t |uJc chú ý

Kh c bi%t vi thng l%

ngo i giao

Vmi tu cách nguyên thd quqc

gia, Chd tZch Trung Quqc TYp

CYn Bình |ã thVm MT hai lMn

Trong cg hai lMn |ó, lZch trình

chuynn thVm |cu |uJc thông

báo khá smm Ch$ng hhn,

chuynn thVm MT nVm 2013

cda ông TYp vmi tu cách là tân

TNng Bí thu Agng Ckng sgn

kiêm Chd tZch numc Trung

Quqc |uJc thông báo trumc ba

tuMn dù |ây là cukc vinng thVm

không chính thIc Chuynn |i

thI hai cda ông TYp |nn MT

trên cuRng vZ nguyên thd quqc

gia vào nVm 2015 |uJc thông

báo trumc bgy tháng Trái

nguJc vmi hai chuynn thVm

trên, |nn tYn ngày 30/3 v:a

qua, tIc là ch- hRn mkt tuMn

trumc khi chuynn thVm |uJc

thXc hi]n, VVn phòng Thu ký

báo chí Nhà Tr5ng mmi |ua ra

tuyên bq chính thIc vc chuynn

thVm cda ông TYp CYn Bình

Bên chnh |ó, nRi TNng thqng

MT Donald Trump |ón tinp Chd tZch Trung Quqc không phgi là Nhà Tr5ng thi Washington D.C

mà là khu ngh- dung Mar-a-Lago cda gia |ình ông Trump, nRi ông coi là “Nhà Tr5ng phuRng Nam” ThXc ra, nét phá cách này không phgi mmi khi TNng thqng George W

Bush t:ng tinp Chd tZch Giang Trhch Dân thi trang trhi riêng

H Texas nVm 2002 Bgn thân ông TYp c8ng |ã t:ng hki |àm không chính thIc vmi TNng thqng Barack Obama thi khu ngh- dung Sunnylands H California nVm 2013 Có l9, nhQ thoát ra ngoài nhDng khuôn khN ngohi giao thông thuQng, hai nhà lãnh |ho |uJc k vGng s9 cHi mH, th$ng th5n hRn trong các v\n |c, luYn

|i[m muqn nói và |icu này có v hJp vmi cá tính cda TNng thqng Donald Trump

AMu tháng ba, ông Rex Tillerson|ã thXc hi]n chuynn công du châu Á vmi tu cách Ngohi truHng MT M>c dù |ây

là chuynn thVm |Mu tiên cda tân Ngohi truHng MT tmi khu vXc nhung nó không thXc sX 7n ào Mkt trong nhDng |i[m

|nn cda ông Tillerson chính là Trung Quqc và |ó là chuynn |i mang tính mH |uQng cho chuynn thVm MT mà Chd tZch Trung Quqc thXc hi]n lMn này

Tuy nhiên, có l9 vì thQi gian chu!n bZ kéo dài ch- khogng mkt tháng khinn gimi ngohi giao hai bên khá v\t vg tìm

kinm |7ng thuYn vc thQi gian

và nhDng nki dung trao |Ni

Aó c8ng có th[ là lý do khinn vi]c công bq chính thIc |uJc thXc hi]n tuRng |qi mukn so vmi thông l]

Th m d v! trnh b!y

 ki)n

Trong nhDng thYp k gMn

|ây, các cukc g>p c\p cao MT

- Trung dù |uJc tinn hành khá thuQng xuyên nhung chua th[

so sánh vmi chuynn thVm Trung Quqc mang tính |kt phá cda TNng thqng Richard Nixon (nVm 1972), hay chuynn thVm

MT nVm 1979 mà Phó Thd tumng A>ng Ti[u Bình thXc hi]n |[ bình thuQng hóa quan h] hai numc Tuy nhiên, trong ch:ng mXc nào |ó, nnu Chd tZch Trung Quqc TYp CYn Bình

và TNng thqng MT Donald Trump có th[ phát tri[n |uJc quan h] cá nhân hay tìm ra tinng nói chung trong nhDng v\n |c cùng quan tâm, cukc g>p thuJng |-nh tmi s9 mang

ý ngha lmn vmi quan h] hai numc

Giqng vmi cukc g>p H Sunnylands cách |ây 4 nVm, cukc g>p thi Mar-a-Lago lMn này c8ng không |i theo lqi mòn cIng nh5c vmi hình thIc báo cáo và trình bày luYn

|i[m Thay vào |ó, hai nhà lãnh|ho s9 có mkt không gian lmn, thogi mái thVm dò nhau

và trình bày ý kinn Thông cáo cda VVn phòng Thu ký báo chí Nhà Tr5ng cho bint chung chung r+ng “hai nhà lãnh |ho

s9 thgo luYn vc nhDng v\n |c toàn cMu, khu vXc và song phuRng mà hai bên cùng quan tâm” nhung có th[ humng tmi mkt sq v\n |c c0 th[ nhu sau

Aqi vmi Trung Quqc, vi]c MT quynt |Znh tri[n khai H] thqng phòng thd tên l'a tMm cao giai

|ohn cuqi (THAAD) H Hàn Quqc s9 là v\n |c an ninh cMn phgi nh5c tmi Vi]c tri[n khai THAAD là sX tinp nqi chính sách cda chính quycn Obama

và rõ ràng, Trung Quqc không th[ hài lòng vmi mkt h] thqng radar trinh sát tqi tân có |k quét rkng |uJc |>t H r\t gMn lãnh thN numc mình Bên chnh

|ó, có th[ Chd tZch TYp CYn Bình s9 |c nghZ MT phgi có

chIng minh r+ng Washington dng hk chính sách “mkt Trung Quqc” và không phát tri[n quan h] ngohi giao, quân sX vmi chính quycn Aài Loan

Trong khi |ó, TNng thqng Trump t:ng nhicu lMn bày t

quan|i[m không hài lòng vc mIc thâm h0t thuRng mhi cda

MT trumc Trung Quqc Con sq này trong nVm 2016 lên tmi

347 t USD, tIc là gMn mkt n'a tNng kim nghch thuRng mhi hai chicu MT - Trung Ông Trump c8ng t:ng nhicu lMn lên tinng tq Trung Quqc thao túng ticn t], cho r+ng B5c Kinh

là nguyên nhân chính làm ngành sgn xu\t và giá trZ xu\t kh!u cda MT gigm trong nhicu

nVm qua

Vi]c TNng thqng MT lXa chGn ông Peter Navarro, nhà kinh

tn bgo thd có xu humng cIng r5n vmi Trung Quqc, làm Chd tZch Hki |7ng ThuRng mhi Quqc gia, cho th\y quan h]

thuRng mhi MT - Trung là v\n

|c chính mà ông Trump quan tâm và muqn gigi quynt trong nhi]m k cda mình Cukc g>p s5p tmi là cR hki |[ TNng thqng Trump lMn |Mu tiên trXc tinp bày t quan |i[m vc quan h]

thuRng mhi song phuRng vmi

nhà lãnh |ho Trung Quqc, sau khi ông vint trên mhng xã hki Twitter r+ng MT không muqn thâm h0t thuRng mhi và m\t vi]c làm nDa

Trong các v\n |c chính trZ và

an ninh, sX gia tVng cVng th$ng

H khu vXc Aông Á là chd |c quan trGng, trong |ó chuRng trình hht nhân và tên l'a cda Tricu Tiên là v\n |c lmn Ông Trump t:ng nói Tricu Tiên là mkt trong nhDng thách thIc an ninh lmn nh\t mà ông phgi |qi m>t trên cuRng vZ TNng thqng

MT, |7ng thQi |c nghZ Trung Quqc có hành |kng và |óng vai trò lmn hRn trong vi]c gigi quynt v\n |c này Vi]c gigi quynt v\n |c Tricu Tiên c8ng liên quan tmi tuRng lai cda THAAD hay quan h] giDa Trung Quqc vmi Hàn Quqc và NhYt Bgn - hai numc |7ng minh thân cYn cda MT H Aông Á Vi]c Trung Quqc tinp t0c cgi tho, b7i

|5p các |go nhân tho, |e dGa

an ninh, an toàn và tX do hàng hgi trên Bi[n Aông c8ng là mkt v\n |c mà nhà lãnh |ho MT có th[ nêu lên quan |i[m vmi Chd tZch Trung Quqc

C  tm ti)ng ni chung

NhDng v\n |c nêu trên |cu quan trGng và hóc búa |qi vmi

cg hai bên TNng thqng MT |ã

dX báo r+ng cukc g>p vmi Chd tZch Trung Quqc s9 “r\t khó khVn” Trên thXc tn, tri[n vGng

|ht |uJc nhDng |kt phá hay tha thuYn lmn giDa hai numc

là không cao Tuy nhiên, hai ngày g>p g và |àm phán s9 là

cR hki |[ TNng thqng Trump ghi|i[m vmi nguQi dân MT vc chính sách |qi ngohi, trong bqi cgnh danh tinng cda ông |ang

bZ gnh huHng nghiêm trGng do nhDng chính sách, quynt |Znh hành pháp gây tranh cãi, và bgn thân ông c8ng chua thXc hi]n chuynn công du numc ngoài nào k[ t: ngày nhYm chIc

Vc phía Chd tZch TYp CYn Bình, chuynn thVm MT và cukc g>p thuJng |-nh lMn này là cR hki |[ ông th[ hi]n hình gnh mkt nhà lãnh |ho mhnh m9, có

vZ thn vDng ch5c, có khg nVng

|àm phán, thgo luYn và tranh luYn bình |$ng vmi MT Aây là

lý do |[ cg hai phgi c!n trGng thVm dò nhau, và nnu có th[ s9

cq g5ng tìm tinng nói chung vc mkt sq v\n |c hai bên cùng quan tâm, dù r+ng |ó không phgi là sX |kt phá.n

Trong b 3i c:nh quan h( gi;a hai n0+c t
n t'i nhi%u vn D% hóc búa, tri&n

THNG NH M - TRUNG:

D TRAO I, KHÓ 
T PHÁ

9

TH

SW 14 t1 ngày 6/4 lYn 12/4/2017

Có lB, nh' thoát ra ngoài nhng khuôn kh, ngoRi giao thông thd'ng, hai nhà lãnh lRo ld%c kx v!ng sB cDi mD, thwng thn h3n trong các vIn l[, lu?n li4m muWn nói

vàli[u này có v h%p vZi

cá tính cVa T,ng thWng Donald Trump

Ông TFp CFn Bình và ông Donald Trump (NguQn CNN)

Dinh th) Mar-a-Lago @ Florida (NguQn: Fortune)

Lê THIêN H¬ŸNG

Hi các nhà khoa hc và chuyên gia

Vit Nam ti Pháp

Trong bbi cinh này, hn sC có

nhiau ngu^i tò mò nu_c MT ã

và sC bio vk môi tru^ng nhu thm

nào Qubc gia phát tri\n hàng

Gu thm gi_i này có hk thbng luct

và quy Wnh rKt rõ ràng và c= th\

trong vKn a bio vk môi tru^ng

Song, các luct và quy Wnh loi

u[c xây dXng ch` ymu t4 nh?ng

nMm 1970 du_i th^i TJng thbng

Richard Nixon

G n 5 thp k tr'-c

Theo Giáo su luct Jedediah

Purdy (thulc Boi hQc Duke), +ng

th^i là tác gii c`a After Nature

-mlt cubn sách va lWch s1 môi

tru^ng E MT cho bimt toi nu_c

này, khái nikm coi môi tru^ng là

mlt tJng th\ mà trong ó mQi

ymu tb cKu thành au liên kmt

ch)t chC và ph= thulc ln nhau

too nên mlt "cR th\ sinh hQc", ch5

u[c a ccp t4 gi?a thm k XX

Thcm chí, ông cho r(ng quan

i\m va vikc cGn quin lý tài

nguyên nhu r4ng, nu_c và Kt

tru_c nguy cR bW lom d=ng và

lãng phí mn mSc có th\ dn t_i

kh`ng hoing ngu+n cung không

u[c coi trQng E MT cho mn

nh?ng thcp k sau Chimn tranh

Thm gi_i thS Hai "Môi tru^ng" là

khái nikm mà ngu^i ta bimt t_i

sau "bàn tay vô hình", "sX bình

ng tru_c pháp luct", hay "tX do

ngôn lucn"

NMm 1970, luct Chính sách môi

tru^ng qubc gia quy Wnh chính

quyan liên bang phii tJ chSc

nghiên cSu các tác lng mn môi tru^ng E mSc dài hon khi hQ mubn tu ch5nh hay cho phép xây dXng mlt công trình nào ó Du_i th^i TJng thbng Nixon, Boo luct Khí soch (1970) và Nu_c soch (1972)ã u[c thông qua v_i sX

`ng hl c`a ci hai ing Dân ch`

và Clng hòa TJng thbng Nixon t4ng tuyên bb: "NMm 1970 sC

u[c nh_ mn nhu nMm khEi Gu c`a vikc chúng ta b;t Gu giii quymt vKn a không khí soch, nu_c soch và không gian cho các thm hk timp theo c`a nu_c MT"

Luct Khí soch cho phép CR quan bio vk môi tru^ng (EPA) ua ra tiêu chun va nh?ng looi khí lc hoi cho môi tru^ng có th\ do các nhà máy hay ô tô, xe tii thii ra

Luct Nu_c soch quy Wnh vikc EPA ua ra tiêu chun chKt ô nhim có th\ u[c thii ra sông ngòi Hai oo luct trên u[c ánh giá là "hiku qui", "không gây tbn kém cho dân kinh doanh nhiau nhu dX oán" và mn nay vn

u[c coi là các oo luct chính trong lnh vXc bio vk môi tru^ng toi MT

Bmn nMm 1973, Boo luct Các loài có nguy cR tuykt ch`ng ra

^i ã mE rlng quyan hon c`a chính quyan liên bang trong lnh vXc bio vk môi tru^ng Boo luct quyWnh CR quan qubc gia va oi duRng và khí quy\n (NOAA) và

CR quan DWch v= va cá và lng vct hoang dã (Fish and Wildlife Service) bio vk các loài có nguy

cR tuykt ch`ng Theo The Atlantic, Boo luct u[c soon thio bEi các nhà hoot lng bio vk nhân quyan, và TJng thbng Nixon ã

+ng ý mlt cách nhanh chóng,

có lC \ ánh loc hu_ng sX chú ý c`a báo chí khi v= bê bbi Watergate c`a ông

Vai tr ca EPA

Qubc hli MT thông qua luct môi tru^ng v_i m=c tiêu rKt chung, ví d= nhu "không khí soch" T4 ây, Qubc hli sC cho phép EPA - cR quan lc lcp c`a Chính ph` liên bang, ban hành các quy Wnh c= th\ làm thm nào

\ có môi tru^ng không khí soch

E MT Qubc hli MT c#ng cKp tian cho EPA nh(m bio im các quy

Wnh này u[c áp d=ng Mlt phGn tian u[c giao cho các bang, trong tru^ng h[p hQ ch` lng tX áp d=ng mlt sb quy Wnh c`a EPA

Khá thú vW là trong vikc ra quy

Wnh c= th\ \ bio vk môi tru^ng, Qubc hli MT loi giao quyan cho EPA CR quan này có th\ xây dXng các quy Wnh bio vk môi tru^ng nu_c và không khí n(m trong gi_i hon quyan lXc u[c giao Quy Wnh c`a EPA có sSc ràng bulc nhu oo luct, tuy nhiên

nó có th\ bW Qubc hli vô hiku

hóa,Rn giin vì Qubc hli vn có quyan lXc cao hRn EAP Vikc chuy\n giao quyan xây dXng luct cho các cR quan lc lcp hay hành pháp là cách timp ccn u[c Qubc hli MT s1 d=ng t4 thm k XX Các nhà lcp pháp thulc hai Bing E

MT au +ng tình r(ng các chuyên gia làm vikc toi nh?ng cR quan mang tính kT thuct có khi nMng xây dXng quy Wnh h[p lý

và b;t kWp th^i oi hRn là các nhà lcp pháp chuyên nghikp

EPA soon ra quy Wnh m_i va bio vk môi tru^ng theo quy trình c= th\ Sau khi ua ra khung cho

chuyên gia tóm t;t các nghiên cSu ã có va môi tru^ng và sSc khe clng +ng liên quan mn ch` a c`a quy Wnh m_i Timp

ó, hQ nghiên cSu mSc chi phí, tác lng c`a quy Wnh này bi v_i sX phát tri\n kinh tm DXa trên các ymu tb này, EPA ch5nh s1a quy Wnh mubn )t ra, r+i trình dX thio lên VMn phòng Quin lý và Ngân sách c`a Nhà Tr;ng - nRi có nhikm v= xem xét khía conh hành pháp Khi VMn

phòng này thông qua, dX thio sC

u[c EPA Mng lên Federal Register - t^ báo chính thSc c`a Chính ph` liên bang - \ công chúng (ngu^i dân, gi_i kinh doanh, báo chí, chuyên gia, các nhà hoot lng xã hli…) óng góp ý kimn và EPA phii tri l^i t4ng ý kimn này Bã có lGn cR quan này nhcn u[c t_i 4 triku

ý kimn óng góp và bình lucn DXa trên các ý kimn, EPA ch5nh s1a quy Wnh sC ban hành mlt lGn n?a, và loi trình lên VMn phòng Nhà Tr;ng Bây là mlt quy trình khá phSc top, bEi vì mIi quy Wnh m_i sC lng chom

mn l[i ích c`a mlt hay vài bên

Và \ tránh thua trong các v= kikn chbng loi quy Wnh m_i, EPA phii chSng t cho tòa án thKy vikc xây dXng quy Wnh u[c thXc hikn mlt cách t5 m5, h[p lý, úng quyWnh

M

T4 khi TJng thbng Nixon t4 chSc, Qubc hli MT ã thông qua mlt vài oo luct khác liên quan

mn môi tru^ng nhu Boo luct

1976iau ch5nh các vKn a va hóa chKt lc hoi NMm 1980, TJng thbng Jimmy Carter và Qubc hli MT ua ra mlt dX luct nh(m too "siêu quT" liên bang x1 lý rác thii lc hoi NMm 1990, du_i th^i TJng thbng George H W Bush, Qubc hli ã s1a Ji Boo luct Không khí soch liên quan mn các chKt gây ô nhim m_i và sX nguy hi\m c`a mua axít Tuy nhiên,ây không phii là nh?ng

oo luct có tác lng l_n Nói

úng ra, 30 nMm trE loi ây, nu_c

MT chua có thêm oo luct cR bin nào trong lnh bio vk môi tru^ng Tòa án MT cho dù bio vk monh

mC tính h[p himn c`a các oo luct trên, loi không làm gì nhiau

\ mE rlng vikc áp d=ng nh?ng quy Wnh, ngu[c loi v_i mong mubn c`a các nhà hoot lng môi tru^ng

Trong vKn a bimn Ji khí hcu, gGn 20 nMm qua, các nhà lcp pháp MT ã cb g;ng xây dXng cácoo luct nh(m giim vikc thii

ra khí gây hiku Sng nhà kính Tuy nhiên, hQ ã không ot u[c nhiau thành công Hikn nay, EPA

là cR quan có thm quyan iau ch5nh các vKn a liên quan mn bimn Ji khí hcu Thct áng timc

là cho dù du_i th^i TJng thbng Barack Obama, nu_c MT ã i

u[c nh?ng bu_c timn dài trong vKn a bimn Ji khí hcu, chính quyan m_i lên c`a TJng thbng Trump lct ngu[c thm c^ và ang xóa i nh?ng chính sách c`a ngu^i tian nhikm Bin thân ông Trump là ngu^i không tin vào thuymt bimn Ji khí hcu, chính vì thm ông ã bJ nhikm Scott Pruitt, mlt ngu^i hoài nghi va vKn a này, làm lãnh oo c`a EPA Không ngoc nhiên r(ng quymt

Wnh bJ nhikm Scott Pruitt c#ng nhu u^ng lbi chính sách liên quan c`a ông Trump không ch5 gây lo ngoi cho nhiau ngu^i dân

MT, mà còn g)p phii sX phin Sng d? dli c`a gi_i khoa hQc trên toàn thm gi_i.n

B

v &i bi.n @(i khí hu Tuy nhiên, chính quy3n T(ng th4ng Donald Trump @ã @3 ngh ct gi9m hàng

tri ;u USD ngân qu dành cho C quan b9o v; môi tr)%ng M , và @i nhng b)&c lùi trong cuc chi.n

ch 4ng li bi.n @(i khí hu.

HIšN PHáP M¡ B¬žC RA B¨I VàO TH¨I K“ KHáI NI£M

"BªO V£ MôI TR¬¨NG" CòN CH¬A B¬žC CHú ’ BšN

CHíNH VÌ L‘ Bó, VN BªN T¦I CAO NàY KHôNG Có BI«U KHOªN CŠ TH” QUY BœNH VI£C BªO V£ MôI TR¬¨NG TUY

BI«U 1, PHN 8, QU¦C H§I M¡ Có QUY«N "BI«U CH‰NH TH¬ŸNG M¢I V›I CáC QU¦C GIA KHáC, GI‹A M§T S¦

BANG, Và V›I CáC B§ T§C DA B–" DŽA TRêN N«N TªNG C™A BI«U KHOªN NàY, QU¦C H§I M¡ THôNG QUA CáC B¢O LUT CHíNH V« MôI TR¬¨NG

Tr s EPA ti Washington, D.C.

(Ngun: The Washington Post)

NC M