Hệ thống chính trị và nguyên tắc hoạt động của hệ thống chính trịnước cộng hoà xã hội chủ nghĩa việt nam hiện nay

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠOTRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH THI KẾT THÚC HỌC PHẦN HÌNH THỨC THI: TIỂU LUẬN TÊN HỌC PHẦN: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU KHOA HỌC GIÁO DỤC KINH TẾ VÀ PHÁP

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

THI KẾT THÚC HỌC PHẦN HÌNH THỨC THI: TIỂU LUẬN

TÊN HỌC PHẦN:

PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU KHOA HỌC GIÁO DỤC KINH TẾ VÀ PHÁP LUẬT

ĐỀ TÀI QUY TRÌNH NGHIÊN CỨU KHOA HỌC, VẬN DỤNG ĐỂ XÂY DỰNG ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT CHO ĐỀ TÀI

“HỆ THỐNG CHÍNH TRỊ VÀ NGUYÊN TẮC HOẠT ĐỘNG CỦA HỆ THỐNG CHÍNH TRỊ NƯỚC

CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM HIỆN NAY”

Họ và tên : Nguyễn Châu Minh Tú MSSV : 46.01.605.125

Mã HP : POLI1700 Học kì : 1 Giảng viên hướng dẫn: Mai Thu Trang

Năm 2021 - 2022

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

NỘI DUNG 2

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NGHIÊN CỨU KHOA HỌC 2

1.1 Phương pháp nghiên cứu khoa học 2

1.1.1 Khái niệm 2

1.1.2 Đặc điểm của phương pháp nghiên cứu khoa học 2

1.1.3 Phương pháp luận nghiên cứu khoa học 2

1.2 Định nghĩa về "Đề cương" - " Đề cương chi tiết" 2

1.2.2 Khái niệm "Đề cương chi tiết” 2

2.2.3 Ý nghĩa của “Đề cương” 2

1.3 Quy trình nghiên cứu 3

1.3.1 Khái niệm quy trình nghiên cứu 3

1.3.2 Nội dung các bước quy trình nghiên cứu 3

CHƯƠNG 2.VẬN DỤNG QUY TRÌNH NGHIÊN CỨU KHOA HỌC ĐỂ XÂY DỰNG ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT: “ HỆ THỐNG CHÍNH TRỊ VÀ NGUYÊN TẮC HOẠT ĐỘNG CỦA HỆ THỐNG CHÍNH TRỊ NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM HIỆN NAY”” 5

KẾT LUẬN……… ………

… 19

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

ĐẶT VẤN ĐỀ

Nhiệm vụ của quá trình dạy học là giáo dưỡng, giáo dục và phát triển học sinh để làmcho họ trở thành một thế hệ năng động, tự chủ và sáng tạo Nghiên cứu quá trình dạy học lànghiên cứu bản chất, các nhân tố tham gia, logic và quy luật vận động phát triển quá trình dạyhọc Điều quan trọng là từ bản chất để tìm ra nội dung và phương pháp dạy học và tạo ra cácđiều kiện tối ưu bảo đảm cho quá trình đó phát triển Nâng cao chất lượng dạy học là vấn đềphức tạp, thường xuyên là nỗi trăn trở của toàn xã hội, của các nhà nghiên cứu và của các nhàgiáo Xây dựng nội dung dạy học phải xuất phát từ mục tiêu giáo dục và đào tạo theo yêu cẩucủa cuộc sống, ngành nghề đào tạo và thực tiễn của nền sản xuất cũng như sự phát triển củakhoa học và công nghệ, vì vậy nội dung dạy học cần chọn lọc kỹ lưỡng phản ảnh những thànhtựu khoa học mới nhất, có tính thực tiễn cao Điều quan trọng là nội dung dạy học phải đượcnghiên cứu xây dựng thành hệ thống đảm bảo được logic khoa học, đồng thời bảo đảm đượclogic sư phạm Đặc biệt trong giáo dục nghề nghiệp, chương trình nội dung phải phù hợp vớiyêu cầu của nền sản xuất và tạo cơ hội học tập tiếp tục cho người học

Với tư cách là một sinh viên Sư phạm Khoa Giáo dục Chính trị, để có thể hiểu rõnguyên lý và quy trình thực hiện nghiên cứu khoa học, để vận dụng vào việc giảng dạy saunày, em đã chọn đề tài tiểu luận: “ Quy trình nghiên cứu khoa học Vận dụng để xây dựng đề

cương chi tiết cho đề tài: “Hệ thống chính trị và nguyên tắc hoạt động của hệ thống chính trị nước cộng hoà xã hội chủ nghĩa việt nam hiện nay.” ”.

1

NỘI DUNG CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NGHIÊN CỨU KHOA HỌC

1.1 Phương pháp nghiên cứu khoa học

1.1.1 Khái niệm:

Bản chất của nghiên cứu khoa học là từ những hiện tượng chúng ta cảm nhận được đểtìm ra các quy luật của các hiện tượng đó Để nhận ra được bản chất nằm sâu trong nhiều tầnghiện tượng và nhận ra được quy luật vận động của chúng đòi hỏi chúng ta phải có phươngpháp nghiên cứu khoa học Như vậy, phương pháp chính là sản phẩm của sự nhận thức đúngquy luật của đối tượng nghiên cứu Đến lượt mình, phương pháp là công cụ có hiệu quả để tiếptục nhận thức sâu hơn và cải tạo tốt hơn đối tượng đó

Như vậy, phương pháp nghiên cứu chính là con đường dẫn nhà khoa học đạt tới mụcđích sáng tạo

1.1.2.Đặc điểm của phương pháp nghiên cứu khoa học.

Phương pháp có tính mục đích vì hoạt động của con người đều có mục đích, mục đíchnghiên cứu các đề tài nghiên cứu khoa học chỉ đạo việc tìm tòi và lựa chọn phương phápnghiên cứu và ngược lại nếu lựa chọn phương pháp chính xác, phù hợp sẽ làm cho mục đíchnghiên cứu đạt tới nhanh hơn, và đôi khi vượt qua cả yêu cầu mà mục đích đã dự kiến ban đầu.Phương pháp nghiên cứu gắn chặt với nội dung của các vấn đề cần nghiên cứu.Phương pháp là hình thức vận động của nội dung Nội dung công việc quy định phương pháplàm việc

Phương pháp nghiên cứu khoa học có một cấu trúc đặc biệt đó là một hệ thống cácthao tác được sắp xếp theo một chương trình tối ưu

1 1.3 Phương pháp luận nghiên cứu khoa học

Trong nghiên cứu khoa học, phương pháp và phương pháp luận là hai khái niệm gầnnhau nhưng không đồng nhất Phương pháp luận là hệ thống các nguyên lý, quan điểm Các quan điểm phương pháp luận nghiên cứu khoa học có tính lý luận cho nên thườngmang màu sắc Triết học, tuy nhiên nó không đồng nhất với Triết học để tiếp cận và nhận thứcthế giới Triết học Mác-Lênin là phương pháp luận đáp ứng những đòi hỏi của nhận thức khoahọc hiện đại cũng như hoạt động cải tạo và xây dựng thế giới mới

1.2 Định nghĩa về “Đề cương” – “Đề cương chi tiết”.

1.2.1 Khái niệm về “Đề cương”.

Đề cương là bản ghi lại những vấn đề cốt lõi hay những điểm chính, điểm cốt quantrọng để từ đó phát triển thành một bài viết hay một công trình nghiên cứu

Đề cương là sự rút ngắn của tổng thể vấn đề nhưng vẫn đầy đủ và chi tiết để bạn đọc

có thể nắm được Ngoài ra đề cương còn có thể được biết đến là những câu hỏi chưa có đáp

án để người nhận đề cương có thể tự giải đáp, là đề cương rút ngắn nội dung ôn tập hoặc đềcương môn học mà học sinh, sinh viên tự rút ra sau quá trình học tập

1.2.2 Khái niệm “Đề cương chi tiết”.

Đề cương chi tiết là một kế hoạch nghiên cứu chi tiết rõ ràng được trình bày dưới dạngvăn bản Đề cương chi tiết sẽ nêu lên mọi vấn đề một cách cụ thể nhất như lý do chọn đề tài,tính cấp thiết của đề tài hay từng bước tiến hành nghiên cứu đề tài như thế nào…

Đề cương chi tiết cực kì quan trọng, vì đề cương chi tiết được xem như là “nền móng”cho “ngôi nhà” Nếu “nền móng” không tốt cũng như đề cương chi tiết sai thì việc “xây nhà”

sẽ cũng không đúng, không hoàn hảo

1.2.3 Ý nghĩa của đề cương.

Có thể thấy đề cương có ý nghĩa hết sức quan trọng và cần thiết Đề cương chính làbản khung nội dung giúp thể hiện tư duy ý chí của người viết Mỗi đề cương sẽ có sự khácbiệt phụ thuộc vào nhận thức quan điểm ý chí của người thực hiện Bên cạnh đó, đề cươnggiúp việc học tập nghiên cứu được diễn ra dễ dàng nhanh chóng Người học có thể tự hệthông được kiến thức, nắm được cốt lõi của vấn đề từ đó có thể triển khai đa dạng và linhhoạt

1.3 Quy trình nghiên cứu.

1.3.1 Khái niệm quy trình nghiên cứu:

Quy trình nghiên cứu là một chuỗi các hành động diễn ra theo trình tự và gắn liền vớinền tảng kiến thức cũng như các bước tư duy logic Quy trình nghiên cứu bao gồm một chuỗicác bước tư duy và vận dụng kiến thức về phương pháp nghiên cứu, kiến thức chuyên ngành,khởi đầu từ đặt vấn đề cho đến khi tìm ra câu trả lời Các bước trong quy trình nghiên cứu phảitheo một trình tự nhất định

1.3.2 Nội dung các bước của quy trình nghiên cứu:

a Xác định và mô tả vấn đề nghiên cứu

- Xác định vấn đề nghiên cứu là bước khá quan trọng trong quá trình nghiên cứu vì nếukhông xác định đúng đề tài nghiên cứu sẽ khó thực hiện được Để xác định vấn đề nghiên cứu

ta cần làm rõ từng bước sau:

Bước 1 Xác định rõ lĩnh vực nghiên cứu

Bước 2 Xác định loại vấn đề nghiên cứu

Bước 3 Xác định sự cần thiết của nghiên

cứu

Bước 4 Đánh giá tính khả thi của nghiên

cứu

Bước 5 Trao đổi với giáo viên hướng dẫn,

bạn bè, chuyên gia trong lĩnh vực này

Bước 6 Thỏa mãn sự ưu thích, đam mê và

sở trường của người nghiên cứu

-Mô tả vấn đề nghiên cứu Vấn đề nghiêncứu cần được mô tả làm rõ ràng các bướcsau:

Bước 1 Mục tiêu nghiên cứu Bước 2 Câu hỏi nghiên cứu Bước 3 Đối tượng nghiên cứu Bước 4 Phạm vi nghiên cứu Bước 5 Ý nghĩa và giới hạn của nghiêncứu

b Tìm hiểu cơ sở lý thuyết

Cơ sở lý thuyết của nghiên cứu bao hàm các khái niệm, lý thuyết kinh tế học, các côngtrình nghiên cứu thực nghiệm trong và ngoài nước có liên quan

Trong giai đoạn tìm hiểu về cơ sở lý thuyết, cần nêu rõ một số khái niệm trực tiếp liênquan đến vấn đề nghiên cứu Tất cả các khái niệm được đề cập phải có nguồn gốc, trích dẫn rõràng để có giá trị tham khảo và phải có trong mục “tài liệu tham khảo” của đề cương nghiêncứu

Các lý thuyết kinh tế học và các công trình nghiên cứu thực nghiệm

Các lý thuyết kinh tế học là những kết quả nghiên cứu đã được công nhận trong giớihọc thuật trên phạm vi toàn cầu, trong khi các công trình nghiên cứu thực nghiệm chỉ cho kếtquả nghiên cứu riêng lẻ trong từng quốc gia, hay từng vùng, từng địa phương trong một quốcgia Tất cả các lý thuyết được đề cập phải có nguồn gốc, trích dẫn rõ ràng để có giá trị tham

khảo và phải có trong mục “tài liệu tham khảo” của đề cương nghiên cứu.

c Xây dựng khung phân tích và giả thuyết nghiên cứu

Khung phân tích của nghiên cứu dựa trên lý thuyết, nghiên cứu thực nghiệm, thực tiễnđịa phương, tác giả hình thành khung phân tích cho đề tài nghiên cứu của mình Khung phântích này cho thấy tác giả đã am tường các lý thuyết liên quan, kế thừa kết quả từ các nghiêncứu liên quan trước đây và cũng thể hiện được điểm mới trong nghiên cứu của mình Giả thuyết nghiên cứu là phát biểu về mối liên hệ giữa các biến, nhà nghiên cứu sẽkiểm định giả thuyết này trong quá trình nghiên cứu Dựa trên các lý thuyết kinh tế học và kếthừa kết quả từ các công trình nghiên cứu thực nghiệm, tác giả hình thành quan hệ giữa biếnđôc lập và biến phụ thuộc, tương quan cùng chiều hay ngược chiều

d Viết đề cương nghiên cứu

Đề cương nghiên cứu là một báo cáo trình bày toàn bộ các bước nghiên cứu từ vấn đềđặt ra đến tiến độ thực nghiệm nghiên cứu

Nội dung của đề cương nghiên cứu ở Việt Nam chưa có một quy định thống nhất nào

Nó còn tùy thuộc vào từng trường Đại học, từng Quốc gia cã nước khác nhau, nhưng vẫn tồntại một số điểm giống nhau như:

1.Giới thiệu ( Mở đầu )

1.1 Xác định vấn đề nghiên cứu

1.2 Tính cấp thiết của đề tài

1.3 Mục tiêu nghiên cứu

1.4 Câu hỏi nghiên cứu

1.5.Phạm vi nghiên cứu

1.6 Ý nghĩa và giới hạn của nghiên cứu

2.Tổng quan tài liệu và cơ sở lý thuyết

2.1.Khái niệm

2.2.Lý thuyết liên quan

2.3.Các nghiên cứu trong và ngoài nước

liên quan đề tài nghiên cứu

3.Khung phân tích và giả thuyết nghiên cứu

3.1.Khung phân tích của nghiên cứu.3.2.Các giả thuyết nghiên cứu

4.Phương pháp nghiên cứu (thiết kế nghiên cứu)

4.1.Phương pháp chọn mẫu

4.2.Dữ liệu thu thập

4.3.Công cụ phân tích dữ liệu

5.Kết cấu của đề tài 6.Tiến độ thực hiện 7.Tài liệu tham khảo

CHƯƠNG 2: VẬN DỤNG XÂY DỰNG ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT CHO ĐỀ TÀI: “HỆ

THỐNG CHÍNH TRỊ VÀ NGUYÊN TẮC HOẠT ĐỘNG CỦA

HỆ THỐNG CHÍNH TRỊ NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA

VIỆT NAM HIỆN NAY”.

2.1 Xây dựng đề cương chi tiết cho đề tài: “Hệ thống chính trị và nguyên tắc hoạt động của Hệ thống chính trị nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam hiện nay”

ĐỀTÀI: “HỆ THỐNG CHÍNH TRỊ VÀ NGUYÊN TẮC HOẠT ĐỘNG CỦA HỆ THỐNG CHÍNH TRỊ NƯỚC CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM HIỆN NAY”

A.MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài.

Hệ thống chính trị Xã hội Chủ nghĩa ở Việt Nam là một chỉnh thể bao gồm Đảng Cộngsản Việt Nam, Nhà nước cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam vàcác Đoàn thể Chính trị - xã hội hoạt động nhằm duy trì và bảo vệ quyền lực, lợi ích của giaicấp công nhân, nhân dân lao động và của dân tộc Việt Nam Với ba đặc trưng cơ bản là Nhấtnguyên, Dân chủ và thống nhất, hệ thống Chính trị Việt Nam đã thể hiện tính ưu việt trongsuốt quá trình Cách mạng Việt Nam, được đông đảo nhân dân đồng tình ủng hộ Bên cạnhnhững ưu điểm, mô hình tổ chức và hoạt động của hệ thống chính trị Việt Nam đã bộc lộkhông ít những hạn chế, bất cập như: bộ máy cồng kềnh, hoạt động kém hiệu quả, quan hệgiữa các chủ thể chưa được xác định rõ ràng, chồng chéo, chưa phát huy hết tiềm năng, tínhnăng động của các chủ thể Do vậy, đổi mới hoạt động của hệ thống Chính trị đang là đòi hỏicủa công cuộc đổi mới hiện nay

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu.

2.1 Mục đích:

Trên cơ sở làm sáng tỏ một số vấn đề lý luận và thực tiễn đổi mới Hệ thống Chính trị ởnước ta hiện nay, đề xuất các giải pháp cơ bản nhằm khắc phục mặt hạn chế của Hệ thốngChính trị Việt Nam dưới tác động của kinh tế thị trường ở nước ta hiện nay

2.2 Nhiệm vụ:

Thứ nhất, tổng quan những nghiên cứu có liên quan đến Chính trị, Hệ thống Chính trị,

sự đổi mới Cơ chế vận hành của Hệ thống Chính trị từ khi mới hình thành cho đến khi bị tácđộng dưới quy luật vận động nền kinh tế thị trường, giải pháp ngăn ngừa sự biến đổi tiêu cựccủa hệ thống Chính trị trong giai đoạn hiện nay

Thứ hai, làm sáng tỏ một số vấn đề lý luận về Chính trị, Hệ thống Chính trị, cơ chế vậnhành của Bộ máy Nhà nước, giữa các chủ thể tham gia tổ chức Chính quyền trong xã hội Xãhội Chủ nghĩa, bảo đảm toàn bộ quyền lực thuộc về nhân dân

Thứ ba, phân tích thực trạng biến đổi đổi mới, và tự điều chỉnh của Hệ thống Chínhquyền, các cấp, lãnh đạo trong thực tiễn Cách mạng kỹ thuật phát triển như vũ bão.

Thứ tư, đề xuất một số giải pháp cơ bản, phát huy truyền thống kết hợp tiếp thu có gạnlọc những tinh hoa, trí tuệ của nhân loại và những ưu việt của thời đại để hoàn thành sứ mạnglịch sử vẻ vang của Hệ thống Chính trị Việt Nam trong giai đoạn hiện nay

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.

Đối tượng nghiên cứu của đề tài là những quy luật chung nhất của đời sống chính trị xãhội, đó là những quan hệ giữa các Chủ thể Chính trị, quan hệ giữa các chủ thể trong hệ thống

tổ chức quyền lực trong xu hướng Quốc tế hóa hiện nay

Phạm vi nghiên cứu:

Giới hạn về không gian: Trên phạm vi cả nước

Giới hạn về thời gian: Từ năm 1986 đến nay

4 Cơ sở lý luận, nguồn tài liệu và phương pháp nghiên cứu

4.1 Cơ sở lý luận:

Luận án được thực hiện dựa trên những quan điểm của Chủ nghĩa Mác - Lênin, Tưtưởng Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về Hệ thống Chính trị trongđiều kiện hình thành, tiếp thu, xây dựng, phát triển ở Việt Nam hiện nay

4.2 Nguồn tài liệu:

Các Tác phẩm kinh điển Mác - Lênin và Hồ Chí Minh, các Văn kiện, Nghị quyết, chỉthị của Đảng Cộng sản Việt Nam và Nhà nước Việt Nam Đồng thời, kế thừa những kết quảnghiên cứu đã công bố có liên quan đến đề tài

4.3 Phương pháp nghiên cứu:

Phương pháp luận: Đề tài được thực hiện trên cơ sở phương pháp luận Duy vật Biệnchứng, Duy vật Lịch sử

Phương pháp nghiên cứu: Phương pháp nghiên cứu cụ thể được sử dụng để thực hiện

là phương pháp lịch sử và logic, thống kê, tổng hợp và phân tích đánh giá so sánh đối chiếu,khái quát hóa…

5 Đóng góp mới về khoa học của đề tài nghiên cứu.

Thứ nhất, đề tài nghiên cứu góp phần làm rõ các vấn đề lý luận về quan hệ giữa cácchủ thể Chính trị, những quy luật quy luật thống nhất của đời sống chính trị, của xã hội cơ chếtác động, cơ chế vận dụng dưới sự tác động của nền kinh tế thị trường định hướng Xã hội Chủnghĩa (XHCN), phân tích, làm rõ thực trạng đổi mới, phát triển của Hệ thống Chính trị ở ViệtNam hiện nay

Thứ hai, đề xuất một số giải pháp cơ bản nhằm góp phần tích cực vào việc hình thànhđường lối đổi mới theo định hướng xã hội chủ nghĩa vì mục tiêu dân giàu nước mạnh xã hộicông bằng dân chủ văn minh dẫn chứng khoa học cho công cuộc đổi mới hệ thống chính trịtheo hướng đổi mới sự lãnh đạo của đảng sự quản lý của nhà nước bảo đảm và nâng cao vaitrò làm chủ của nhân dân trong quá trình xây dựng Chủ nghĩa xã hội

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài nghiên cứu.

6.1 Ý nghĩa lý luận:

Đề tài nghiên cứu góp phần làm rõ các vấn đề lý luận về hệ thống chính trị trên cơ sởgắn liền khoa học với Chính Trị chính trị học với quan điểm chính trị hiện hành Đồng thời,hình thành cơ sở khoa học cho các chương trình Chính trị, là luận chứng khoa học cho côngcuộc đổi mới Hệ thống Chính trị theo hướng đổi mới sự lãnh đạo của Đảng sự quản lý củaNhà nước hình thành Hệ thống tri thức có tính lý luận, có căn cứ khoa học và thực tiễn về tổchức Chính trị của, tính quy luật, lý luận về công nghệ Chính trị, nghệ thuật tổ chức và thựcthi quyền lực Chính trị để phục vụ sự nghiệp xây dựng chế độ Chính trị tiến bộ

Có thể sử dụng làm tài liệu tham khảo để tiếp tục đi sâu nghiên cứu sự biển đổi củaChính trị nói riêng và Hệ thống chính trị, cơ chế hoạt động của Bộ máy Nhà nước nói chungdưới tác động của kinh tế thị trường trong giai đoạn phát triển, đầy biến động như hiện nay

6.2 Ý nghĩa thực tiễn:

Kết quả nghiên cứu của đề tài nghiên cứu có thể sử dụng làm tài liệu tham khảo trongviệc giáo dục, trang bị cho mỗi công dân những cơ sở khoa học về họ có những căn cứ đạt tớitrình độ phân tích về sự kiện chính trị xây dựng Thái độ động cơ đúng đắn phù hợp với khảnăng và mỗi công dân tham gia hoạt động chính trị như một chủ thể trong sự phát triển chungcủa xã hội