Nation ăaô noâi: “Cho duđ ngûúđi hoơc coâ biïịt ăïịn ăíu thò víîn coâ nhûông tûđ hoơ khöng biïịt vađ viïơc sûê duơng chiïịn lûúơc seô cung cíịp caâch thûâc ăïí giaêi quýịt caâc tûđ khöng
Trang 1KHOA VIÏƠT HAĐ* - KHOA THU HOAĐI**
NÍNG CAO NÙNG LÛƠC HOƠC NGOAƠI NGÛÔ QUA VIÏƠC SÛÊ DUƠNG CAÂC CHIÏỊN LÛÚƠC HOƠC TÛĐ VÛƠNG
* Trûúđng Cao ăùỉng Sû phaơm Trung ûúng
** Trûúđng Ăaơi hoơc Cöng nghïơ Thöng tin vađ Truýìn thöng
Ngađy nhíơn bađi: 02/08/2017; ngađy sûêa chûôa: 03/08/2017; ngađy duýơt ăùng: 05/08/2017.
Abstract : Foreign language is an important tool to communicate and integrate of individuals in the context of globalization today. In which,
vocabulary has been seen as bricks to build a house. Therefore, finding a proper vocabulary learning strategy is necessary to learners. In this article,
author mentions some theoretical issues of vocabulary learning strategy and suggests some recommendations to improve effectiveness of learning
vocabulary in learning foreign language.
Keywords : Vocabulary learning strategies, vocabulary, instruction, model.
1. Tûđ vûơng (TV) ăoâng vai trođ quan troơng trong quaâ
trònh hoơc. Selger ăaô nhíịn maơnh: noâ ăoâng vai trođ trung
tím vúâi ngön ngûô vađ töịi quan troơng vúâi ngûúđi hoơc
ngön ngûô thûâ hai [1; tr 23]; Nation cuông chó ra rùìng:
TV ăoâng vai trođ quan troơng trong viïơc phaât triïín nùng
lûơc ngoaơi ngûô noâi chung cuông nhû böịn kô nùng: nghe,
noâi, ăoơc, viïịt [2]
Thûơc tïị, coâ quaâ nhiïìu tûđ mađ ngûúđi giaêng viïn (GV)
khöng thïí nađo daơy hïịt cho ngûúđi hoơc. Nation ăaô noâi:
“Cho duđ ngûúđi hoơc coâ biïịt ăïịn ăíu thò víîn coâ nhûông tûđ
hoơ khöng biïịt vađ viïơc sûê duơng chiïịn lûúơc seô cung cíịp
caâch thûâc ăïí giaêi quýịt caâc tûđ khöng biïịt nađy” [2]
Mùơc duđ tíìm quan troơng cuêa TV ăöịi vúâi viïơc hoơc ngoaơi
ngûô noâi chung cuông nhû vúâi böịn kô nùng: nghe, noâi,
ăoơc, viïịt, viïơc nghiïn cûâu vïì chiïịn lûúơc hoơc TV múâi
chó nhíơn ặúơc sûơ quan tím cuêa caâc nhađ nghiïn cûâu
chó trong vađi ba thíơp kó qua. Caâc nghiïn cûâu vïì chiïịn
lûúơc hoơc ngön ngûô noâi chung vađ chiïịn lûúơc hoơc TV cú
baên ăïìu bùưt ăíìu tûđ viïơc nhíơn daơng caâc ăùơc ăiïím cuêa
nhûông ngûúđi hoơc thađnh cöng. Kïịt quaê tûđ caâc nghiïn
cûâu nađy ăïìu chó ra rùìng: nhûông ngûúđi hoơc thađnh cöng
lađ nhûông ngûúđi sûê duơng ăa daơng caâc chiïịn lûúơc hoơc
vađ sûê duơng chuâng thûúđng xuýn hún nhûông ngûúđi
hoơc khöng thađnh cöng
Híìu hïịt caâc nghiïn cûâu trûúâc ăoâ cho thíịy viïơc sûê
duơng chiïịn lûúơc hoơc TV cuêa ngûúđi hoơc ăïìu úê mûâc
thíịp hoùơc trung bònh. Möơt trong nhûông lñ do mađ caâc
nghiïn cûâu nađy chó ra lađ sinh viïn (SV) khöng biïịt vïì
caâc chiïịn lûúơc hoơc hoùơc hoơ khöng nhíơn thûâc ặúơc
tíìm quan troơng cuêa viïơc sûê duơng chiïịn lûúơc hoơc TV
2. Cú súê lñ luíơn vïì chiïịn lûúơc hoơc TV
Chiïịn lûúơc hoơc TV lađ “möơt nhaânh” cuêa chiïịn lûúơc
hoơc ngön ngûô noâi chung. Nhûông nùm gíìn ăíy, möơt
söị nghiïn cûâu ăaô ặúơc tiïịn hađnh vïì chiïịn lûúơc hoơc TV
nhûng khöng coâ nhiïìu nhađ nghiïn cûâu ặa ra ắnh
nghôa hay lađm roô nghôa cuêa thuíơt ngûô nađy. Gu vađ
Johnson ắnh nghôa chiïịn lûúơc hoơc TV: lađ caâc kô thuíơt
giuâp cho viïơc nhúâ danh saâch dađi caâc tûđ coâ yâ nghôa
[3; 643-679]. Theo Schmitt: “Chiïịn lûúơc hoơc TV coâ
thïí lađ bíịt cûâ caâi gò taâc ăöơng ăïịn quaâ trònh ặúơc ắnh nghôa khaâ lađ röơng nađy” [4]
Xem xeât quan ăiïím cuêa caâc nhađ nghiïn cûâu khaâc nhau, Catalan ặa ra ắnh nghôa nhû sau vïì chiïịn
lûúơc hoơc TV: Kiïịn thûâc vïì caâc cú chïị (caâc quaâ trònh,
chiïịn lûúơc) ặúơc sûê duơng ăïí hoơc TV cuông nhû caâc bûúâc hoùơc hađnh ăöơng ặúơc sûê duơng búêi SV: (a) ăïí tòm ra nghôa cuêa möơt tûđ khöng biïịt, (b) ăïí lûu giûô chuâng trong trñ nhúâ líu dađi, (c) ăïí nhúâ laơi chuâng khi muöịn, (d) vađ ăïí sûê duơng chuâng trong khi noâi vađ viïịt
[5; tr 54-77]. Thay vò ặa ra möơt ắnh nghôa vïì chiïịn lûúơc hoơc TV, Nation ặa ra caâc ăùơc ăiïím cuêa möơt
chiïịn lûúơc. Theo öng möơt chiïịn lûúơc cíìn: - Liïn quan
ăïịn caâc sûơ lûơa choơn vađ ăoâ lađ coâ möơt vađi chiïịn lûúơc ăïí lûơa choơn; - Lađ phûâc taơp vađ ăoâ lađ coâ vađi bûúâc ăïí hoơc;
- Cíìn kiïịn thûâc vađ lúơi ñch tûđ viïơc ăađo taơo; - Tùng tñnh hiïơu quaê cuêa viïơc hoơc vađ sûê duơng TV [2].
Ăõnh nghôa cuêa Gu vađ Johnson chó tíơp trung vađo viïơc lûu trûô tûđ trong böơ nhúâ líu dađi. Hoơ khöng ăïì cíơp túâi quaâ trònh nhûông tûđ ặúơc lûu trûô nađy coâ thïí ặúơc sûê duơng thïị nađo. Trong ắnh nghôa cuêa Schmitt vađ Catalan ăaô lađm roô hún quaâ trònh hoơc TV vađ sûê duơng
Quaâ trònh nađy göìm viïơc tòm ra nghôa, lûu trûô trong böơ nhúâ líu dađi, höìi tûúêng vađ sûê duơng. Nation nhíịn maơnh ăïịn quaâ trònh cín nhùưc hađnh ăöơng vađ viïơc hûúâng díîn chiïịn lûúơc cho ngûúđi hoơc; cuông nhíịn maơnh ăïịn tñnh hiïơu quaê mađ chiïịn lûúơc hoơc TV mang laơi trong viïơc hoơc TV
Tûđ nhûông quan ăiïím nađy, chiïịn lûúơc TV coâ thïí ặúơc xem xeât úê nhiïìu khña caơnh khaâc nhau: - Chiïịn
Trang 2quaâ trònh hoơc: tòm ra yâ nghôa cuêa tûđ múâi, lûu trûô trong
trñ nhúâ líu dađi, nhúâ laơi vađ sûê duơng khi cíìn; - Chiïịn lûúơc
hoơc TV lađ hađnh ăöơng coâ chuê ăñch cuêa ngûúđi hoơc;
- Chiïịn lûúơc hoơc TV coâ thïí ặúơc daơy cho ngûúđi hoơc
Khi ngûúđi hoơc nhíơn ra tñnh hiïơu quaê cuêa möơt hoùơc
möơt söị caâc chiïịn lûúơc hoơc, hoơ seô sûê duơng chuâng;
- Chiïịn lûúơc hoơc TV lađ hađnh ăöơng mađ nhùìm caêi thiïơn
viïơc hoơc vađ sûê duơng TV
3. Möơt söị ăïì xuíịt goâp phíìn níng cao viïơc sûê
duơng chiïịn lûúơc hoơc TV nhùìm níng cao nùng
lûơc tûđ hoơc trong viïơc hoơc ngoaơi ngûô
Coâ quaâ nhiïìu tûđ múâi mađ GV khöng thïí daơy tíịt caê
cho ngûúđi hoơc ặúơc. Caâch thûâc hiïơu quaê nhíịt ăïí
hoơc ặúơc nhûông tûđ khöng biïịt nađy lađ sûê duơng chiïịn
lûúơc hoơc. Híìu hïịt chiïịn lûúơc hoơc TV coâ thïí aâp duơng
vúâi TV vađ sûê duơng ríịt hiïơu quaê úê tíịt caê caâc giai ăoaơn
cuêa quaâ trònh hoơc TV. Ngûúđi hoơc khöng thïí sûê duơng
chiïịn lûúơc hoơc TV nađo ăoâ mađ hoơ khöng nhíơn thûâc
ặúơc tñnh hûôu ñch cuêa nhûông chiïịn lûúơc nađy cuông
nhû sûê duơng nhû thïị nađo vađ khi nađo. Ngûúđi hoơc phaêi
ặúơc ăađo taơo ăïí hiïíu vïì chiïịn lûúơc hoơc, caâch sûê
duơng vađ khi nađo sûê duơng hiïơu quaê. Viïơc ăađo taơo
chiïịn lûúơc hoơc nïn lađ möơt phíìn cuêa chûúng trònh
phaât triïín TV. Theo Nation, chûúng trònh nađy phaêi
bao göìm: - Quýịt ắnh xem chiïịn lûúơc nađo cíìn ặúơc
tíơp trung; - Quýịt ắnh bao nhiïu thúđi gian dađnh
vađo viïơc ăađo taơo cho ngûúđi hoơc vïì viïơc sûê duơng chiïịn
lûúơc; - Xíy dûơng möơt chûúng trònh cho möîi chiïịn
lûúơc mađ phaêi göìm caê kiïịn thûâc bùưt buöơc vađ cung cíịp
nhiïìu cú höơi cho viïơc thûơc hađnh ăöơc líơp, giaâm saât vađ
cung cíịp phaên höìi vïì sûơ nùưm vûông chiïịn lûúơc cuêa
ngûúđi hoơc [2]
Ăïí coâ thïí daơy chiïịn lûúơc hoơc thađnh cöng, Oxford
ăaô ăïì xuíịt möơt söị nguýn tùưc nhû sau:
- Viïơc daơy chiïịn lûúơc cho viïơc hoơc ngön ngûô thûâ
hai phaêi cùn cûâ trïn thaâi ăöơ, niïìm tin vađ nhu cíìu cuêa
ngûúđi hoơc
- Caâc chiïịn lûúơc ặúơc choơn nïn phuđ húơp vađ höî trúơ
líîn nhau ăïí noâ coâ thïí ăaâp ûâng caâc ýu cíìu cuêa nhiïơm
vuơ ngön ngûô, muơc tiïu cuông nhû phong caâch hoơc cuêa
ngûúđi hoơc
- Viïơc ăađo taơo phaêi ặúơc löìng gheâp vađo caâc hoaơt
ăöơng cuêa ngön ngûô trong möơt thúđi gian líu dađi töịt hún
lađ ặúơc daơy trong möơt khoaêng thúđi gian ngùưn hoùơc
möơt líìn can thiïơp riïng biïơt
- SV nïn coâ nhiïìu cú höơi ặúơc daơy vïì chiïịn lûúơc
trong caâc tiïịt hoơc ngoaơi ngûô
- Viïơc daơy chiïịn lûúơc nïn bao göìm giaêi thñch, caâc
hoaơt ăöơng, bađi tíơp, tađi liïơu tham khaêo vađ bađi tíơp vïì nhađ
- Caâc víịn ăïì taâc ăöơng tònh caêm (sûơ lo lùưng, ăöơng lûơc, niïìm tin, sûơ ýu thñch) coâ taâc ăöơng ăïịn viïơc lûơa choơn chiïịn lûúơc nïn ặúơc xûê lñ trong chûúng trònh ăađo taơo chiïịn lûúơc
- Viïơc daơy chiïịn lûúơc phaêi roô rađng, cöng khai vađ cung cíịp nhiïìu hoaơt ăöơng vúâi caâc nhiïơm vuơ ngön ngûô
ăa daơng, caâc tađi liïơu coâ tñnh thûơc tiïîn cao
- Viïơc daơy chiïịn lûúơc khöng chó liïn quan chùơt cheô vúâi lúâp hoơc hiïơn taơi mađ noâ cođn phaêi cung cíịp caâc chiïịn lûúơc coâ thïí duđng cho caâc nhiïơm vuơ ngön ngûô trong tûúng lai
- Viïơc daơy chiïịn lûúơc phaêi ặúơc caâ nhín hoâa vò möîi möơt SV ýu thñch hoùơc cíìn caâc chiïịn lûúơc khaâc nhau cho nhûông nhiïơm vuơ ngön ngûô cuơ thïí
- Viïơc daơy chiïịn lûúơc cíìn cung cíịp cho SV möơt cú chïị ăïí ăaânh giaâ sûơ tiïịn böơ cuêa caâc em vađ ăaânh giaâ sûơ thađnh cöng cuêa viïơc daơy cuông nhû giaâ trõ cuêa caâc chiïịn lûúơc trong nhiïìu caâc nhiïơm vuơ ngön ngûô [6] Khöng thïí phuê nhíơn GV ăoâng möơt vai trođ quan troơng trong viïơc thuâc ăííy nhíơn thûâc vïì chiïịn lûúơc hoơc
TV cuông nhû viïơc sûê duơng caâc chiïịn lûúơc hoơc TV cuêa ngûúđi hoơc. GV cíìn khuýịn khñch SV thûê duđng caâc chiïịn lûúơc hoơc TV khaâc nhau ăïí tòm ra nhûông chiïịn lûúơc hoơc töịt nhíịt vúâi hoơ. GV nïn daơy cho SV nhiïìu chiïịn lûúơc hoơc nhíịt coâ thïí, ăùơc biïơt lađ nhûông chiïịn lûúơc hoơc TV phûâc taơp, nhû: líơp baên ăöì ngûô nghôa, phûúng phaâp Luci
Viïơc daơy chiïịn lûúơc hoơc ngön ngûô noâi chung vađ chiïịn lûúơc hoơc TV noâi riïng coâ thïí ặúơc thûơc hiïơn theo hai caâch: daơy chiïịn lûúơc trûơc tiïịp vađ daơy chiïịn lûúơc löìng gheâp. Daơy chiïịn lûúơc trûơc tiïịp vađ roô rađng coâ nghôa lađ SV ặúơc cung cíịp giaâ trõ cuông nhû muơc ăñch cuêa caâc chiïịn lûúơc trong khi daơy chiïịn lûúơc löìng gheâp lađ caâc chiïịn lûúơc nađy ặúơc löìng gheâp vađo caâc tađi liïơu hoơc nhûng khöng ặúơc nïu roô ra. Híìu hïịt caâc nhađ nghiïn cûâu ăïìu nhíịt trñ lađ viïơc daơy chiïịn lûúơc chó hiïơu quaê khi ặúơc chó roô cho ngûúđi hoơc
Coâ möơt söị mö hònh daơy chiïịn lûúơc hoơc ăaô ặúơc xíy dûơng vađ phaât triïín nhû mö hònh SSBI (Style and Strategy- Based Instruction), mö hònh CALLA (Cognitive Academic Language Learning Approach)
Trong ăoâ, coâ hai mö hònh lađ CALLA vađ mö hònh cuêa Grenfell & Harris lađ phuđ húơp nhíịt vúâi SV Viïơt Nam. Mö hònh CALLA lađ mö hònh daơy ặúơc phaât triïín nhùìm ăaâp ûâng caâc nhu cíìu hoơc cuêa SV hoơc tiïịng Anh nhû lađ ngön ngûô thûâ hai (göìm 6 bûúâc). Cođn úê mö hònh cuêa Grenfell
& Harris (1999), SV lađm viïơc thöng qua möơt chu trònh göìm 6 bûúâc, sau ăoâ laơi bùưt ăíìu laơi möơt chu trònh múâi
Mö hònh cuêa Grenfell cung cíịp sûơ quen thuöơc hoâa ban ăíìu vúâi caâc chiïịn lûúơc múâi, sau ăoâ SV seô líơp caâc kïị
Trang 3cuêa baên thín. Trong khi ăoâ, mö hònh CALLA xíy dûơng
giai ăoaơn tûđ ăaânh giaâ cho SV phaên aânh viïơc sûê duơng
caâc chiïịn lûúơc cuêa hoơ trûúâc khi tiïịp tuơc ặa caâc chiïịn
lûúơc múâi vađ caâc nhiïơm vuơ ngön ngûô múâi
Cùn cûâ trïn niïìm tin lađ caâc chiïịn lûúơc hoơc TV coâ
thïí daơy ặúơc vađ coâ thïí coâ aênh hûúêng lúân ăïịn sûơ phaât
triïín vöịn TV, hai mö hònh daơy chiïịn lûúơc hoơc TV, möơt
cùn cûâ trïn mö hònh daơy ặúơc ăïì xuíịt búêi Grenfell &
Harris vađ möơt cùn cûâ trïn mö hònh CALLA cuêa Chamot
coâ thïí aâp duơng vúâi SV Trûúđng Cao ăùỉng Sû phaơm
Trung ûúng nhû sau:
- Mö hònh daơy chiïịn lûúơc hoơc TV cùn cûâ trïn mö
hònh cuêa Grenfell & Harris vúâi 6 bûúâc: + Níng cao
nhíơn thûâc: SV hoađn thađnh möơt nhiïơm vuơ ngön ngûô
vïì TV vađ sau ăoâ xaâc ắnh chiïịn lûúơc hoơc TV hoơ ăaô
sûê duơng; + Lađm míîu: GV lađm míîu vađ giaêng giaêi caâc
giaâ trõ cuêa chiïịn lûúơc hoơc TV múâi. GV cuông coâ thïí
lađm möơt baêng caâc chiïịn lûúơc hoơc TV ăaô hoơc ăïí sûê
duơng sau nađy; + Thûơc hađnh chung: Bûúâc nađy cho
SV caâc cú höơi ăïí thûơc hađnh nhûông chiïịn lûúơc hoơc vúâi
caâc nhiïơm vuơ ngön ngûô khaâc nhau; + Líơp kïị hoaơch
hađnh ăöơng: SV líơp caâc kïị hoaơch hoơc tíơp vađ lûơa choơn
caâc chiïịn lûúơc sùĩn coâ ăïí ăaơt ặúơc caâc muơc tiïu nađy;
+ Thûơc hađnh tíơp trung: muơc tiïu chñnh cuêa bûúâc nađy
lađ ngûúđi hoơc coâ thïí ăaơt ặúơc mûâc sûê duơng tûơ ăöơng
caâc chiïịn lûúơc hoơc TV nhiïìu nhíịt coâ thïí bùìng caâch
thûơc hiïơn kïị hoaơch hađnh ăöơng; + Ăaânh giaâ: caê GV
vađ ngûúđi hoơc ăaânh giaâ mûâc ăöơ thađnh cöng cuêa chiïịn
lûúơc hađnh ăöơng vađ ăùơt ra caâc muơc tiïu hoơc tíơp; sau
ăoâ bùưt ăíìu möơt chu trònh múâi [7]
- Mö hònh daơy chiïịn lûúơc hoơc TV cùn cûâ trïn mö
hònh CALLA ặúơc ăïì xuíịt búêi Chamot göìm 6 giai
ăoaơn:
+ Chuíín bõ: Giai ăoaơn nađy giuâp SV xaâc ắnh caâc
chiïịn lûúơc hoơc TV mađ hoơ ăaô chuíín bõ cuông nhû níng
cao nhíơn thûâc cuêa ngûúđi hoơc vïì tíìm quan troơng cuêa
viïơc sûê duơng chiïịn lûúơc hoơc TV ăïí níng cao hiïơu quaê
hoơc. Trong giai ăoaơn nađy, SV dûúâi sûơ giuâp ăúô vađ hûúâng
díîn cuêa GV seô líơp caâc muơc tiïu cuơ thïí cho viïơc nùưm
vûông phíìn TV (tûđ möơt phíìn nađo ăoâ cuêa bađi ăoơc hoùơc
möơt chûúng nađo ăoâ cuêa giaâo trònh) trong möơt khoaêng
thúđi gian nađo ăoâ, SV cuông líơp kïị hoaơch vïì thúđi gian ăïí
hoađn thađnh nhiïơm vuơ
+ Thïí hiïơn: Trong giai ăoaơn nađy, GV tíơp trung
vađo viïơc líơp mö hònh sûê duơng chiïịn lûúơc hoơc TV. GV
giaêi thñch ăùơc ăiïím, hiïơu quaê vađ viïơc aâp duơng chiïịn
lûúơc hoơc TV nađy. SV ặúơc daơy vïì caâc chiïịn lûúơc hoơ coâ
thïí sûê duơng khi gùơp möơt tûđ khöng biïịt (vñ duơ trong möơt
bađi ăoơc) cuông nhû nhíơn ặúơc sûơ hûúâng díîn vïì caâch
thûâc sûê duơng caâc chiïịn lûúơc hoơc TV
+ Thûơc hađnh: Giai ăoaơn nađy cho pheâp SV thûơc
hađnh caâc chiïịn lûúơc hoơc TV vúâi caâc nhiïơm vuơ ngön ngûô khaâc nhau. Muơc ăñch cuêa giai ăoaơn nađy lađ khuýịn khñch SV coâ thïí sûê duơng caâc chiïịn lûúơc hoơc TV ăöơc líơp. SV cuông ặúơc daơy caâch lađm thïị nađo nhíơn ra khi nađo möơt chiïịn lûúơc hoơc nađo ăoâ khöng hiïơu quaê vađ chuýín sang sûê duơng chiïịn lûúơc khaâc
+ Tûơ ăaânh giaâ: Giai ăoaơn nađy cung cíịp cho SV cú höơi ăïí ăaânh giaâ viïơc sûê duơng chiïịn lûúơc cuêa chñnh mònh sau khi thûơc hađnh thöng qua möơt söị hoaơt ăöơng, nhû: tûơ ăùơt cíu hoêi, líơp danh saâch caâc chiïịn lûúơc hoơc
TV ăaô sûê duơng
+ Múê röơng: Muơc ăñch chñnh cuêa giai ăoaơn nađy lađ phaât triïín caâc chiïịn lûúơc mađ ngûúđi hoơc ýu thñch. SV ặúơc khuýịn khñch chuýín duđng caâc chiïịn lûúơc hoơc
TV nađy sang caâc nhiïơm vuơ ngön ngûô múâi vađ tûơ kïịt húơp vađ sûê duơng caâc chiïịn lûúơc hoơc TV
+ Ăaânh giaâ: Trong giai ăoaơn nađy, GV ăaânh giaâ
viïơc sûê duơng caâc chiïịn lûúơc hoơc TV cuêa SV [8]
* * *
TV vađ vöịn TV lađ nhûông nïìn moâng cùn baên cuêa möơt ngön ngûô. Viïơc böìi dûúông, böí sung, trau döìi TV cho coâ hiïơu quaê ăođi hoêi ngûúđi hoơc phaêi tûơ xíy dûơng cho mònh chiïịn lûúơc hoơc TV líu dađi. Bïn caơnh ăoâ, GV cíìn ắnh hûúâng, höî trúơ ăïí ngûúđi hoơc coâ thïí lûơa choơn vađ thûơc hiïơn mö hònh chiïịn lûúơc hoơc TV phuđ húơp nhíịt vúâi khaê nùng cuêa hoơ.
Tađi liïơu tham khaêo
[1] T. Selger (2001). Viïơc thuơ ăùưc tûđ vûơng ngön ngûô
thûâ hai vađ chiïịn lûúơc hoơc trong caâc möi trûúđng ICALL
[2] I.S.P. Nation (2001). Hoơc tûđ vûơng úê ngön ngûô khaâc.
NXB Ăaơi hoơc Cambridge
[3] J. Gu - K.P. Johnson (1996). Caâc chiïịn lûúơc hoơc tûđ
vûơng vađ kïịt quaê cuêa viïơc hoơc ngön ngûô. Taơp chñ
Language learning, söị 46:4.
[4] N. Schmitt (1997). Chiïịn lûúơc hoơc tûđ vûơng. NXB Ăaơi hoơc Cambridge
[5] R.M.J. Catalan (2003). Sûơ khaâc biïơt vïì giúâi trong
viïơc sûê duơng chiïịn lûúơc hoơc tûđ vûơng ngön ngûô thûâ hai. Taơp chñ International Journal of Applied
Linguistics, söị 13:1
[6] R.L. Oxford (1994). Chiïịn lûúơc hoơc ngön ngûô.
Eric Clearinghouse on Languages and Linguistics
[7] M. Grenfell - V. Hariss (1999). Caâc ngön ngûô hiïơn
ăaơi vađ chiïịn lûúơc hoơc: Trong lñ thuýịt vađ thûơc hađnh.
London: Routledge
[8] A.U. Chamot (2005). The Cognitive Academic
Language Learning Approach (CALLA): an update.
In P.A Richard-Amato& M.A Snow (Eds). Academic
success for English language learners: Strategies for
K-12 mainstream teachers, White Plains, NY:
Longman