Tài liệu này bao hàm mọi khía cạnh của việc vệ sinh cân, bao gồm: • Cách vệ sinh các bộ phận cân • Chất tẩy rửa phù hợp • Cách tránh làm bẩn cân • Các giải pháp thông minh giúp loại bỏ h
Trang 1bước để vệ sinh cân
và 5 giải pháp để giữ cân sạch
Vệ sinh cân là việc quan trọng để đảm bảo kết quả chính xác và kéo dài tuổi thọ thiết bị.
Vệ sinh cân là bước đầu tiên để cân an toàn, chính xác và là hành động quan trọng nhất để kéo dài tuổi thọ thiết bị Hơn nữa – và thậm chí còn quan trọng hơn –
vệ sinh giúp tăng sự an toàn cho người dùng và giảm nguy cơ nhiễm chéo
Tài liệu này truyền đạt kiến thức về các phương pháp vệ sinh và chất tẩy rửa, đồng thời đưa ra hướng dẫn về cách vệ sinh cân trong 8 bước đơn giản Ngoài ra, còn thảo luận 5 giải pháp để tránh làm bẩn cân
Trang 21 Vệ sinh là điều thiết yếu
Nếu bạn làm việc trong phòng thí nghiệm, thì bạn sẽ biết việc đảm bảo vệ sinh có ảnh hưởng lớn đến sự an toàn của người vận hành và nguy cơ nhiễm chéo
Giữ cân sạch là việc quan trọng Việc này
có thể:
• Giảm thiểu nguy cơ nhiễm chéo
• Nâng cao sự an toàn cho người dùng
• Tăng sự tin cậy khi vận hành, và
• Giảm tỷ lệ hư hỏng thiết bị
Những điểm này có thể đại diện cho nguồn chi phí đáng kể cho phòng thí nghiệm của bạn, như chi phí làm lại, chi phí y tế, hoặc chi phí thay thế và bảo trì thiết bị Giữ cân sạch là bước quan trọng đầu tiên để giảm những chi phí này
Tài liệu này bao hàm mọi khía cạnh của việc
vệ sinh cân, bao gồm:
• Cách vệ sinh các bộ phận cân
• Chất tẩy rửa phù hợp
• Cách tránh làm bẩn cân
• Các giải pháp thông minh giúp loại bỏ hoàn toàn việc đổ tràn
Nhiều khuyến nghị trong tài liệu này có thể
áp dụng cho cân được tạo ra bởi bất kỳ nhà sản xuất nào Thông tin cụ thể về cân của METTLER TOLEDO sẽ được đề cập Khi không chắc chắn, hãy tìm kiếm thông tin về việc vệ sinh và bảo trì trong tài liệu hướng dẫn đi kèm với cân
Về cơ bản, có thể vệ sinh nhanh chóng và dễ dàng với kiến thức và phương pháp phù hợp
Các định nghĩa
Vệ sinh: Việc loại bỏ tạp chất về mặt
vật lý, ví dụ: bụi, đất, chất hữu cơ như: dịch tiết, chất bài tiết và vi sinh vật Nói chung, việc vệ sinh giúp loại bỏ hơn là tiêu diệt vi sinh vật Thực hiện
vệ sinh bằng nước, chất tẩy rửa và hành động cơ học
Khử nhiễm: Loại bỏ vi sinh vật,
chất phóng xạ hoặc vật liệu dễ cháy
nổ để an toàn cho việc xử lý tiếp theo
Khử trùng: Khử hoạt tính của vi sinh
vật gây bệnh Khử trùng không tiêu diệt bào tử vi khuẩn Chất khử trùng được sử dụng trên vật thể, trái lại, chất sát trùng được sử dụng trên mô sống Khử trùng thường bao gồm hóa chất, nhiệt độ hoặc tia cực tím Bản chất của của khử trùng bằng hóa chất khác nhau tùy theo loại sản phẩm được dùng
Tiệt trùng: Phá hủy mọi hình dạng
sống của vi sinh vật, bao gồm vi khuẩn, vi-rút, bào tử và nấm Các vật cần được vệ sinh kỹ trước khi thực hiện tiệt trùng
Trang 32 Tôi nên sử dụng chất tẩy rửa nào?
Tùy thuộc vào phòng thí nghiệm, có thể tồn tại những nguy cơ và khả
năng nhiễm bẩn khác nhau
Trong các phòng thí nghiệm hóa chất và dược phẩm, nguy cơ chính là khả năng tiếp xúc
với hóa chất độc hại hoặc hoạt chất, có thể qua đường thở, tiêu hóa hoặc tiếp xúc trực tiếp
với da Trong các phòng thí nghiệm sinh học, nguy cơ còn bao gồm khả năng tiếp xúc với vi
sinh vật có thể dẫn đến nhiễm trùng hoặc bị bệnh Mức độ tiếp xúc tiềm ẩn với chất ô nhiễm
sinh học là một phần để xác định loại chất tẩy rửa được chọn Ví dụ như phòng thí nghiệm
phân tích làm việc chủ yếu với chất tẩy rửa có thể dùng isopropanol 70%, trong khi phòng
thí nghiệm sinh học dùng ethanol 70% để giảm nhiễm bẩn
Ngoài ra, chất tẩy rửa được chọn phải có khả năng loại bỏ nhiễm bẩn hoàn toàn nhưng
không làm hư hỏng thiết bị Thông tin tham khảo hoàn chỉnh hơn về chất tẩy rửa phù hợp
cho phòng thí nghiệm và loại chất ô nhiễm có trên trang 7 và trang 14
Xin nhắc lại, phải luôn vệ sinh cân sau khi cân những chất thử có thể gây hại
Các phòng thí nghiệm có sự khác nhau về tần suất vệ sinh cân, tùy theo ngành, ứng dụng
và tần suất sử dụng Thông thường có các SOP nêu rõ tần suất vệ sinh cân
Tuy nhiên, chúng tôi khuyến nghị một quy tắc chung đó là cân nên được vệ sinh ngay sau
mỗi lần sử dụng hoặc thay đổi chất được cân
Mỗi người dùng đều mong đợi người dùng trước đã vệ sinh thiết bị sạch sẽ Tuy nhiên,
kiểm soát luôn tốt hơn là tin tưởng Do đó, trước khi bắt đầu làm việc, hãy kiểm tra thiết bị
Nếu cân rõ ràng bị bẩn, hãy vệ sinh ngay trước khi sử dụng
Khi xử lý các chất có thể gây hại, phải luôn vệ sinh cân ngay sau khi sử dụng Điều này
giúp tránh nhiễm chéo và nguy cơ tiếp xúc cho người tiếp theo sử dụng thiết bị
Mẹo nhanh: Phòng thí nghiệm tinh gọn
Áp dụng tổ chức nơi làm việc 5S: giai đoạn “sàng lọc” (và “sắp xếp”) khuyến nghị bạn phân chia khu vực xung quanh cân thành khu vực “rác thải & bụi bẩn” và khu vực “sạch” Cẩn thận cất các dụng cụ
đã sử dụng ở khu vực “rác thải & bụi bẩn” và đặt các phụ kiện như máy in ở khu vực “sạch”
Khu vực
rác thải &
bụi bẩn
Vệ sinh khu vực bàn thí nghiệm
Trang 41 Sẵn sàng: Bảo vệ bản thân và chuẩn bị các hướng dẫn.
a) Mang các thiết bị bảo vệ cá nhân phù hợp (áo choàng, kính bảo vệ và găng tay)
b) Xem các hướng dẫn vận hành về cách tháo và lắp các bộ phận có thể tháo rời của cân c) Xem các hướng dẫn vận hành hoặc bảng 1 (xem trang) về các phương pháp và chất tẩy rửa được khuyến nghị để vệ sinh các bộ phận của cân
2 Tắt màn hình cân
Việc rút phích cắm điện được khuyến nghị nhưng không cần thiết Nếu có thể, để cân ở vị trí vận hành bình thường, không nghiêng về một bên và không rút phích cắm các thiết bị ngoại
vi đã kết nối
3 Vệ sinh khu vực xung quanh cân
Sử dụng khăn giấy để loại bỏ bụi bẩn xung quanh thiết bị để tránh nhiễm bẩn thêm
4 Tháo tất cả các bộ phận có thể tháo rời
Tùy thuộc vào model cân của bạn:
a) Mở khóa và nhẹ nhàng tháo các tấm cửa bảo vệ;
b) Tháo cửa bảo vệ bên trong;
c) Tháo đĩa cân, nắp đĩa, giá đỡ đĩa, vòng quấn và khay hứng
5 Vệ sinh cân
Sử dụng miếng vải không xơ thấm chất tẩy rửa nhẹ để lau và loại bỏ vật liệu bị đổ trên
bề mặt cân Đầu tiên loại bỏ bột và bụi, sau đó là chất dính
a) Để loại bỏ bột hoặc bụi, sử dụng khăn giấy dùng một lần Đừng bao giờ thổi; vì việc này có thể đẩy bụi vào bên trong cân hoặc ra bên ngoài môi trường phòng thí nghiệm của bạn
b) Để loại bỏ các chất dính, sử dụng miếng vải ẩm không xơ và dung môi nhẹ (isopropanol hoặc ethanol 70%); tránh các chất ăn mòn
c) Lau từ giữa cân Không để bất kỳ chất gì rơi vào các bộ phận bên trong cân và không xịt hoặc đổ chất lỏng lên cân Việc này có thể dẫn đến hư hỏng cảm biến cân hoặc các
bộ phận quan trọng khác của cân
6 Vệ sinh các bộ phận có thể tháo rời
Sử dụng miếng vải ẩm hoặc khăn giấy và lau với chất tẩy rửa nhẹ có chứa ethanol (ví dụ như nước lau kính), hoặc chỉ cần đặt chúng vào máy rửa chén
7 Lắp lại cân
Đảm bảo các bộ phận được đặt đúng vị trí, bật nguồn và kiểm tra xem cân có hoạt động bình thường không Nếu hoàn toàn tắt nguồn: Đảm bảo đủ thời gian khởi động trước lần sử dụng đầu tiên (kiểm tra các hướng dẫn vận hành để biết khuyến nghị của nhà sản xuất)
8 Đảm bảo cân đã sẵn sàng.
a) Đảm bảo cân được cân bằng (bằng cách chỉnh giọt nước cân bằng);
b) Thực hiện điều chỉnh (bên trong hoặc bên ngoài);
c) Đặt một quả cân kiểm tra trên đĩa cân và thực hiện kiểm tra thông thường để kiểm tra độ chính xác;
d) Kiểm tra các phụ kiện (ví dụ như in thử đối với máy in)
Trang 5Sẵn sàng: Mang dụng cụ phù hợp
và xem hướng dẫn vận hành.
Bắt đầu
Kết thúc
Nhấn “OFF“ để tắt màn hình cân.
Để cân ở vị trí vận hành bình thường.
Vệ sinh xung quanh cân Loại bỏ bụi
bẩn xung quanh cân bằng khăn giấy.
Tháo tất cả các bộ phận có thể tháo rời:
Tấm cửa bảo vệ, đĩa cân, nắp đĩa,
giá đỡ đĩa, vòng quấn, khay hứng.
Vệ sinh cân.
Vệ sinh các bộ phận có thể tháo rời.
Lắp lại cân.
Điều chỉnh các chân cân bằng của
cân để làm cho cân được cân bằng.
Hình 1: Quy trình vệ sinh cân chung
1
2
3
4
5
6
7
8
Trang 6Vệ sinh dễ dàng là một phần của thiết kế cân
Cân của METTLER TOLEDO được thiết kế để
vệ sinh dễ dàng Các chất liệu được sử dụng cho lớp vỏ, thiết bị đầu cân và đĩa cân đều bền bỉ và chắc chắn Lớp vỏ thường được làm từ nhôm đúc khuôn có sơn tĩnh điện, nhựa, thép crom và thủy tinh Thiết bị đầu cân được làm bằng kẽm đúc khuôn mạ crôm và nhựa, đĩa cân lưới được làm bằng thép crôm-niken (X2CrNiMo17-12-2, 1.4404)
Tuy nhiên, ngay cả với thiết kế mạnh mẽ, vẫn cần phải thực hiện những biện pháp phòng ngừa và sử dụng chất tẩy rửa phù hợp khi vệ sinh
Đáng chú ý là các cửa bảo vệ Có thể tháo chúng dễ dàng và vệ sinh trong máy rửa chén ở nhiệt độ lên đến 80 °C (176 °F)
Các đĩa cân và khay hứng có thể tháo rời và vệ sinh trong máy rửa chén (xem tài liệu hướng dẫn của cân tương ứng)
Cân chịu được việc lau chùi hoặc khử trùng bằng cồn và hydrocarbon Sự tiếp xúc có thể diễn ra trong vài phút mà không gây hư hại Chúng tôi khuyến nghị sử dụng cồn làm chất khử trùng
Bảng trên trang 7 sẽ nêu chi tiết các khuyến nghị về việc vệ sinh cân của METTLER TOLEDO
Thông tin tham khảo cho các bộ phận cân có trên trang 8
Mẹo nhanh: Tiệt trùng cân của METTLER TOLEDO
METTLER TOLEDO khuyến nghị sử dụng hydrogen peroxide bay hơi Nó ngày càng được sử dụng như một dung dịch chuẩn
để khử trùng phòng sạch và tủ hút khí độc Bởi vì hydrogen peroxide không làm hỏng thiết bị điện tử và các thiết bị khác, nên xem nó như là phương pháp chính để khử trùng bề mặt các cân của METTLER TOLEDO khi cần thiết
Quy trình sau KHÔNG được khuyến nghị cho cân của METTLER TOLEDO, nhưng có thể chấp nhận được cho các đĩa cân và khay hứng:
• Nhiệt khô;
• Hấp hơi nước;
• Bức xạ ion hóa;
• Ethylene-oxide (EO);
• Tẩy trùng formaldehyde
Mẹo nhanh:
Bảo vệ bản thân
Đối với mọi bước vệ sinh, hãy mang thiết bị bảo vệ cá nhân chuẩn của phòng thí nghiệm Mang áo choàng phòng thí nghiệm, găng tay, giày kín ngón chân và kính bảo vệ
Trang 7Dụng cụ
Xung
quanh
Bàn thí nghiệm
hoặc bàn cân (R) n.a. R (D) R (D) (D) (D)
Lớp
Cảm biến
Thiết bị
Cửa bảo
Khung và tay cầm
Khu
vực cân
Đĩa cân SmartGrid R (R) R (R) R R R R R
Bảng 1: Sự tương thích của các bộ phận cân với dụng cụ vệ sinh và chất tẩy rửa hoặc hóa chất
: Khuyến nghị tốt nhất bởi METTLER TOLEDO, có thể sử dụng không giới hạn
R: Được khuyến nghị bởi METTLER TOLEDO, có thể sử dụng không giới hạn
(R): Được khuyến nghị một phần bởi METTLER TOLEDO (chỉ dành cho các dòng cân được chọn, vui lòng xem hướng
dẫn vận hành tương ứng; có thể còn tùy theo các quy định nội bộ.)
(D): Tùy theo chất liệu được sử dụng: phải đánh giá độ bền cũng như khả năng chống axit và kiềm
−: Không được khuyến nghị
Khuyến nghị về phương pháp vệ sinh và chất tẩy rửa
Trang 814
1 2 8 6
10
C
14
2 8 6
10 5
F F
1
3
2
4
9
6
7
0,01 g – 0,005 g
1 Thiết bị đầu cân
2 Màn hình / hiển thị
3 Tay cầm cửa bảo vệ / khung
4 Kính cửa bảo vệ
5 Vòng bảo vệ / vòng quấn
6 Đĩa cân / SmartGrid / SmartPan
7 Khay hứng
8 Giọt nước cân bằng
9 Ốc vít canh mức / ốc vít chân
10 Chân an toàn
Hình 3: Các bộ phận của cân phân tích và cân kỹ thuật XPR Hình 2: Các bộ phận của cân vi lượng XPR
Hình 4: Các bộ phận của cân phân tích và cân kỹ thuật MS-TS
Các bộ phận cân
1 2 7
6 6
3 4
9 3 3
1 mg
0,1 g
10 mg
9 10 7 6 6
1 2
0,1 g – 1 g
9 10
6 6
1 2
1 mg
14
1 2
3
8
4 6
9 3
14
1
2
33
8
4
6
5
3
9
0,005 mg – 0,1 mg
0,1 mg
F F
1
2 9
1
2
4
3
9
3
7 6
3
Trang 96 Tránh làm bẩn cân
Đây là 5 giải pháp của METTLER TOLEDO có thể giúp cân của bạn tránh bị bẩn
1 Sử dụng cân được thiết kế tránh bụi
Khi đánh giá một cân mới, cần chú ý đến các khoảng hở và gờ trong thiết kế, đồng thời
kiểm tra xem có thể tháo cửa bảo vệ mà không cần dùng dụng cụ hay không Tốt hơn
nữa, xác định xem có thể tháo cửa bảo vệ chỉ trong vài bước và đưa vào máy rửa chén
hay không Điều này có thể giúp đảm bảo vệ sinh dễ dàng khi xảy ra đổ tràn
Trong các dòng XPR và XSR của METTLER TOLEDO, có những bệ cân “lưới” đặc biệt (SmartGrid
và SmartPan) có thể đảm bảo các chất bị đổ tràn lọt vào khay bên dưới, và không tác động
đến kết quả cân giữa quy trình Có thể tháo cả đĩa và khay ra và đưa vào máy rửa chén
để vệ sinh kỹ sau khi cân xong
Hình 5: Các tính năng của cân phân tích XPR của METTLER TOLEDO góp phần mang đến trải nghiệm cân sạch
Khay hứng – giữ bột và chất
lỏng bị đổ tràn và dễ vệ sinh;
có thể tháo mà không cần
nghiêng
Cảm biến giúp vận hành không chạm
Đĩa cân lưới treo (SmartGrid) – cho phép chất đổ tràn lọt qua
Giá đỡ đĩa và lớp vỏ bằng thép không gỉ bền vững Cửa bảo vệ, tháo chỉ trong vài
bước – mà không cần dụng cụ
Trang 102 Tránh ô nhiễm hoặc nhiễm bẩn do chạm
Cân cho phép vận hành không chạm – nhờ chức năng được tích hợp, cảm biến tay quang học, hoặc công tắc chân – có thể giúp tránh nhiễm bẩn Điều này đặc biệt hữu ích khi làm việc với các chất độc hại
Cân cho phép bạn tháo và di chuyển thiết bị đầu cân ra khỏi bệ cân, việc này cũng có thể giúp tránh nhiễm bẩn, cũng như việc sử dụng màn hình phụ hoặc giá đỡ màn hình
Cuối cùng, nếu có thể, hãy sử dụng ít dây cáp hơn, vì chúng giữ bụi bẩn quanh thiết bị cân Bluetooth có thể là lựa chọn tốt hơn cho việc truyền dữ liệu trong các khu vực mà ở đó sự sạch sẽ có tầm quan trọng hàng đầu
Hình 6: Vận hành cân mà không cần chạm: Thêm một cảm biến tay quang học, được cấu hình để mở cửa bảo vệ, trừ bì hoặc in kết quả bằng một cái vẫy tay.
Mẹo nhanh: Tạo tương phản
Khi làm việc với chất bột trắng, thay tấm bệ (khay hứng) của cân phân tích XPR/XSR bằng tấm bệ màu xám để dễ nhìn thấy chất đổ tràn
và cặn bẩn Cả hai khay đều dễ nhấc ra để dễ dàng vệ sinh trong máy rửa chén
Chúng tôi khuyến nghị sử dụng đèn UV để kiểm tra nhanh xem cân và khu vực xung quanh có sạch hay không
Trang 113 Bảo vệ cân đang sử dụng
Các miếng đệm và nắp bảo vệ có thể thay thế giúp bảo vệ cân đang sử dụng khỏi bị nhiễm
bẩn, tránh xước và đảm bảo thời gian sử dụng lâu dài cho thiết bị
a) Các nắp bảo vệ Các nắp bảo vệ có thể thay thế giúp tăng thêm lớp bảo vệ cho cân Bảo vệ cân khỏi bụi bẩn và các chất dính hoặc dễ cháy nổ, chúng có thể được gỡ bỏ và thay thế dễ dàng khi bị bẩn Các nắp bảo vệ giúp bảo vệ màn hình cảm ứng, thiết bị đầu cân, đĩa cân hoặc toàn bộ cân khỏi sự đổ tràn và bụi bẩn,
mà không cản trở việc vận hành cân
b) Miếng đệm bảo vệ Đối với cân kỹ thuật MS, ML và ME, có sẵn miếng đệm bảo vệ đĩa cân riêng biệt Miếng đệm này hút một lượng nhỏ chất lỏng
đổ tràn và hướng dẫn người dùng đặt vật chứa vào giữa đĩa cân Đĩa cân vẫn được bảo vệ khỏi bị xước
Việc chuẩn bị dung dịch chuẩn và mẫu yêu cầu di chuyển chất từ vật chứa ban đầu đến
bình chuẩn bị, như bình thể tích, ống kiểm tra, và vật chứa khác Việc di chuyển các vật liệu
có nguy cơ đổ tràn và có thể tạo ra nhu cầu vệ sinh
a) Tránh phân tán trong quá trình chuyển Đơn giản hóa việc định lượng chất bột vào các bình, với phễu cân SmartPrep của METTLER TOLEDO và tạm biệt giấy cân truyền thống Phễu dùng một lần là vật tư tiêu hao duy nhất để cân bột trước khi chuẩn bị mẫu thể tích Nhờ vào chất liệu chống tĩnh điện, bột không bị phân tán khi cân hoặc trong khi chuyển sang bình vì phễu phù hợp với hầu hết kích thước bình Mẫu có thể được rửa trực tiếp vào bình
b) Định lượng trực tiếp vào vật chứa một cách an toàn Định lượng một bước trực tiếp vào vật chứa giúp giảm các bước chuyển, loại bỏ lỗi và giảm đáng kể nguy cơ nhiễm bẩn
METTLER TOLEDO đã thiết kế các giá giữ ErgoClip cho nhiều ứng dụng và vật chứa khác nhau Chúng có thể được sử dụng
để hỗ trợ trực tiếp cho việc chuyển các mẫu vào bình thể tích,
lọ, ống, cốc chuẩn độ và bộ lọc Giá giữ ErgoClip phù hợp với mọi cân phân tích XPR và XSR với đĩa cân SmartGrid
