I CÔNG SU T M CH I N XOAY CHI U
1) Bi u th c c a công su t
Cho m ch đi n xoay chi u có bi u th c đi n áp và dòng đi n
Công su t c a m ch đ c cho b i P = U.I.cos , v i = u– ilà đ l ch pha c a u và i
Chú ý: Khi tính toán công su t tiêu th c a đo n m ch đi n xoay chi u thì ta ph i chuy n đ i các ph ng trình c a
u và i v cùng d ng v i nhau theo quy t c
2
sin x cos x
2) i n n ng tiêu th c a m ch đi n
i n n ng tiêu th c a m ch đi n là W = P.t, v i t là th i gian dòng đi n ch y trong m ch, đ n v giây, (s)
Ví d 1 Cho m ch đi n xoay chi u RLC n i ti p có L = 1/ (H)
Bi u th c đi n áp và dòng đi n trong m ch là
u 120 2 cos 100 t V
6
i 2 2 cos 100 t A
3 a) Tính giá tr c a đi n tr R
b) Tính công su t tiêu th c a m ch đi n
c) Tính đi n n ng mà m ch tiêu th trong 1 gi
H ng d n gi i:
a) T ng tr và đ l ch pha c a u, i trong m ch là
Z 60
tan
Gi i h trên ta đ c
R 30 3 R
3
b) Công su t tiêu th c a đo n m ch là P UIcos 120.2.cos 120 3 W
6
c) i n n ng m ch tiêu th trong 1 gi (hay 3600 s) là W P.t 120 3.3600 432 3 kJ.
CÔNG SU T M CH I N XOAY CHI U – PH N 1
(TÀI LI U BÀI GI NG)
GIÁO VIÊN: NG VI T HÙNG
ây là tài li u tóm l c các ki n th c đi kèm theo bài gi ng “Công su t m ch đi n xoay chi u (ph n 1)“ thu c khóa h c
LT H KIT-1 : Môn V t lí(Th y ng Vi t Hùng) t i website Hocmai.vn có th n m v ng ki n th c ph n “Công su t
m ch đi n xoay chi u (ph n 1)”, B n c n k t h p theo dõi bài gi ng v i tài li u này
Trang 2Ví d 2 Tính công suât tiêu th c a đo n m ch đi n xoay chi u RLC bi t
a)
u 200 2 cos 100 t V
3 2
i 2 sin 100 t A
3
b)
u 50 6 cos 100 t V
4
i 2 2 sin 100 t A
2
H ng d n gi i:
a) T gi ti t ta chuy n ph ng trình i v d ng cosin ta đ c
i 2 sin 100 t A 2 cos 100 t A 2 cos 100 t A
200 2 2 cos
50 6.2 2 cos
II H S CÔNG SU T
1) Khái ni m h s công su t
i l ng cos trong công th c tính công su t P = UIcos đ c g i là h s công su t c a m ch đi n xoay chi u 2) Công th c tính h s công su t
a) Theo khái ni m h s công su t ta có
o o
cos
UI U I
b) Theo gi n đ ta có U R I.RR R
(*) là công th c tính giá tr c a h s công su t trong các bài toán
th ng g p
3) Bi u th c tính công su t khi m ch có R
Ta có P UIcos UI.R U.IR I R2 P I R.2
Ví d 1: Cho m ch đi n RL N u đ t vào hai đ u m ch đi n hi u đi n th 220 V, t n s 50 Hz thì c ng đ hi u
d ng c a dòng đi n qua m ch là 2A, và l ch pha so v i đi n áp góc /4
a) Tìm R, L
b) Tìm công su t tiêu th c a m ch
H ng d n gi i:
a) T ng tr c a m ch là Z = 220/2 = 110
l ch pha c a u và i là /4 nên cos R R Zcos 110 1 55 2
M t khác, m ch ch có R và L nên u nhanh pha h n i góc /4
L
b) Công su t tiêu thu c a m ch làP UIcos 220.2 1 220 2 W
2
L
U
C
U
L C
U
R
U
U
I
Trang 3Ví d 2: Tính h s công su t c a đo n m ch đi n xoay chi u có các thông s th a mãn
a) U L1 U2U C
2
b) U R 3 U L 3U C
3
b) 3RZ L 2Z C
H ng d n gi i:
a) T gi thi t ta có
L
2
1
2
R
U
b) Ta có
2
R
U
c) Quy các bi u th c đã cho theo R và s d ng công th c tính cos R
Z
ta đ c
L
2
C
2
Ví d 3 : Cho m ch đi n xoay chi u RLC có U = 220 V, R = 100 , L = 0,5 (H), t C có đi n dung thay đ i
đ c Dòng đi n có t n s 50 Hz, t đ c đi u ch nh có giá tr C = 10 –5 (F)
a) Tính t ng tr c a m ch
b) Tính c ng đ hi u d ng c a m ch
c) Tìm C đ c ng đ qua m ch c c đ i
d) Tính h s công su t trong hai tr ng h p trên
H ng d n gi i:
Ta có
L
C
C
a) T ng tr c a m ch 2 2
Z R Z Z 190
b) C ng đ hi u d ng I U 220 1,16A
Z 190
c) T bi u th c
2
ta th y đ Imax thì Zmin hay m ch có c ng h ng đi n
Trang 4Khi đó
L 100 0,5
d) H s công su t c a m ch đi n:
Z 190
min
Ví d 4: Tính h s công su t c a đo n m ch đi n xoay chi u có các thông s th a mãn
a) C
L
Z
R 3Z
34
2
b) U2U L3 U C
6
………
………
………
………
………
Ví d 5: Tính h s công su t c a đo n m ch đi n xoay chi u có các thông s th a mãn a) R3Z L2Z C /s : cos 6 37 b) C L Z R 3Z 3 /s : cos 3 21 b) 2R3Z L4Z C /s : cos 6 37 ………
………
………
………
………
………
Ví d 6: M ch RLC có 1 4.10 4 L H;C F; u 100 2 cos 100 t V 2 Tìm R đ a) P = 200 W /s : R = 25 b) P = 160 W /s : R = 50 ; R = 12,5 ………
………
………
………
Trang 5Ví d 7: M ch RLC có 1
L H;R50 ; u 120cos 100 t V Tìm C đ
a) cos = 1 /s : ZC = 100
b) cos 5 29 /s : ZC = 120 ; ZC = 80
c) P = 72 W /s : ZC = 150 ; ZC = 50
………
………
………
………
Câu 4: Cho đo n m ch xoay chi u nh hình v , bi t : L 1`(H) ; ( ) 4 10 3 F C t vào hai đ u đo n m ch m t hi u đi n th : UAB 75 2.cos(100.t) Công su t trên toàn m ch là : P=45(W) Tính giá tr R? A R 45 ( ) B R 60 ( ) C R 80 ( ) D Câu A ho c C Bài gi i : ZL 100(); ZC 40() Công su t toàn m ch : 2 2 (1) R P I R I P M t khác UAB I ZAB I ( R2) ( ZL ZC)2 Bình ph ng hai v ta có :
U2AB I2.(R2 (ZL ZC)2)(2) Thay (1) vào (2) ta có : 2AB (R2 (ZL ZC)2)
R
P
Thay s vào (3) suy ra: 752 45(R2 (10040)2)
2
- 125R+ 3600 = 0
2
45
80
R
R
V y R1 = 45 Ho c R2 = 80 Ch n D