KẾT QUẢ SỚM KỸ THUẬT CẮT NIÊM MẠC ĐIỀU TRỊ POLYP KHÔNG CUỐNG ĐẠI - TRỰC TRÀNG

KẾT QUẢ SỚM KỸ THUẬT CẮT NIÊM MẠC ĐIỀU TRỊ POLYP KHÔNG CUỐNG ĐẠI - TRỰC TRÀNG Nguyễn Tạ Quyết ĐH Y Dược TP..  Kỹ thuật cắt niêm mạc điều trị polyp không cuống và ung thư sớm đại-trực tr

KẾT QUẢ SỚM KỸ THUẬT CẮT NIÊM MẠC ĐIỀU TRỊ

POLYP KHÔNG CUỐNG ĐẠI - TRỰC TRÀNG

Nguyễn Tạ Quyết

ĐH Y Dược TP Hồ Chí Minh

TP Hồ Chí Minh ngày 31 tháng 03 năm 2018

ĐẠI HỌC Y DƯỢC TP HỒ CHÍ MINH HỘI NGHỊ KHOA HỌC KỸ THUẬT LẦN THỨ 35

ĐẶT VẤN ĐỀ

 Tổn thương tăng sản, xuất phát từ biểu

mô tuyến đại-trực tràng

 Nguy cơ tiến triển ung thư cao, nhất là dạng mô học tuyến nhánh, biệt hóa

kém

 Kỹ thuật cắt niêm mạc điều trị polyp

không cuống và ung thư sớm đại-trực tràng bắt đầu từ thập niên 90

MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU

1. Khảo sát đặc điểm bệnh học polyp không cuống ở

đại-trực tràng

2. Đánh giá kết quả sớm kỹ thuật cắt niêm mạc điều trị

polyp không cuống đại-trực tràng

PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

 Tiền cứu, mô tả loạt ca lâm sàng

 Thời gian: 06/2012 – 12/2016

 Địa điểm: Khoa nội soi, BV ĐH Y Dược TPHCM

 Tiêu chuẩn chọn bệnh:

 BN được chẩn đoán polyp không cuống đại-trực tràng qua nội soi

 Kích thước sang thương trung bình (10 - 30mm)

 Hình ảnh đại thể không gợi ý ung thư hay xâm lấn sâu tới lớp dưới niêm mạc

PHÂN LOẠI SANG THƯƠNG

PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

 Đánh giá toàn diện sang thương

 Tiêm phồng dưới niêm mạc với

dung dịch nước muối sinh lý pha

với adrenaline 1/20.000

 Xác nhận toàn bộ sang thương

được nâng lên

PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

 Đánh dấu chu vi diện cắt

 Dùng thòng lọng cắt niêm mạc

có chứa sang thương (cắt trọn

hay cắt mảnh)

 Đánh giá vết cắt xác nhận kỹ

thuật lấy hết sang thương

 Kẹp clip cầm máu vị trí chảy

máu hay có nguy cơ chảy máu

KẾT QUẢ

 115 trường hợp:

 Tuổi : 58,98 (30 - 88).

 Kích thước tổn thương: 10 – 30mm.

54

Nam

KẾT QUẢ

 Vị trí: đa số phân bố ở ĐT chậu hông và trực tràng

TƯƠNG QUAN GPBL VÀ HÌNH ẢNH ĐẠI THỂ

PHÂN LOẠI SANG THƯƠNG

TỔNG IIa IIa+IIc Is Isp

TƯƠNG QUAN GPBL VÀ HÌNH ẢNH ĐẠI THỂ

PHÂN LOẠI SANG THƯƠNG TỔNG IIa IIa+IIc Is Isp

U TUY ẾN RĂNG CƯA 0 0 3 0 3

T ỔNG CỘNG 35 14 50 16 115

KẾT QUẢ

 Cắt niêm mạc với 98/115 trường hợp sang thương được cắt trọn 1 lần(85,2%)

 Chảy máu trong thủ thuật chiếm tỷ lệ 12,2%

 Chảy máu muộn sau thủ thuật có 3 trường hợp (2,6%)

BÀN LUẬN

 Thủ thuật ít xâm lấn: có ý nghĩa đối với bệnh nhân lớn tuổi

Kato (2001): tuổi trung bình 64,4 Chúng tôi: 60/115 TH trên 60 tuổi

 Vị trí tổn thương: đa số ở trực tràng và đại tràng chậu hông

(Jameel: 56,6% Bergmann: 58,9%)

 Chúng tôi: 88/115 TH tổn thương ở ĐT chậu hông và trực tràng

BÀN LUẬN

 Bergmann (2002):

KT<20mm: cắt trọn

KT 21-30mm: 12/17TH cắt mảnh

KT > 30mm: cắt mảnh

 Luigiano: 83/148(56,1%) TH polyp kích thước > 20mm thực hiện cắt mảnh

 Chúng tôi: thực hiện cắt mảnh niêm mạc cho 17 trường hợp polyp kích thước ≥ 20mm

BÀN LUẬN

 Kết quả 115 trường hợp thực hiện kỹ thuật cắt niêm mạc qua nội soi

là an toàn

Biến chứng chảy máu 3 trường hợp: 2,6%

 Teegan (2010): chảy máu và thủng đại tràng 1,6%

 Lugiano (2009): 1/148 (0,7%) TH chảy máu,

1/148 TH thủng đại tràng

→ nguy cơ biến chứng ở tổn thương có kích thước lớn, tổn thương

không nâng lên sau tiêm dung dịch lớp dưới niêm

BÀN LUẬN

 Yasuda (2007), Kitajima (2004): ung thư sớm đại trực tràng xâm lấn lớp dưới niêm < 1000μm → không có di căn hạch

 Bergmann (2003): 8/71 TH ung thư sớm, không tái phát sau thủ thuật.

 Vấn đề đánh giá mô bệnh học.

BÀN LUẬN

 Tái phát sau thủ thuật:

Bergmann (2003): 3,1% TH tái phát sau thủ thuật, không trường hợp ung thư tại chỗ nào tái phát.

Teegan (2010): theo dõi sau 30 tháng

 Nghịch sản nhẹ: 21.2%

 Nghịch sản vừa : 48.5%

 Nghịch sản nặng: 21.2%

 ung thư tại chỗ: 9.1%

KẾT LUẬN

 Đa số các polyp không cuống đại trực tràng phân bố ở đại tràng chậu hông và trực tràng

 Tỷ lệ cao của loạn sản nặng ở các sang thương phẳng đặc biệt là sang thương phẳng có lõm ở trung tâm; đây là các sang thương

nguy cơ ung thư cao ở đại trực tràng

 cắt niêm mạc điều trị polyp không cuống đại-trực tràng qua nội soi ống mềm là kỹ thuật khả thi, hiệu quả với tỷ lệ biến chứng thấp 2,6%