SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:”SỬ DỤNG PHƯƠNG PHÁP TRÒ CHƠI NHẰM KÍCH THÍCH HỨNG THÚ TẬP LUYỆN THỂ DỤC THỂ THAO CHO HỌC SINH LỚP 10 TRƯỜNG THPT LÝ THƯỜNG KIỆT TP BẮC NINH”

Phần một:ĐẶT VẤN ĐỀ 1/ Lý do chọn đề tài: Giáo dục thể chất cho học sinh là một trong những nội dung cơ bản giáo dục toàn diện học sinh : “Trí lực và Thể lực” góp phần giáo dục tố chất v

MỤC LỤC

MỤC LỤC 1

Phần một - ĐẶT VẤN ĐỀ 2

1/ Lý do chọn đề tài: 2

2/ Thời gian nghiên cứu: 3

3/ Mục đích của đề tài: 3

Phần hai: NỘI DUNG ĐỀ TÀI Error! Bookmark not defined. Chương 1:Cơ sở khoa học của sáng kiến: 4

1/ Cơ sở lý luận 4

2/ Cơ sở thực tiễn 4

Chương 2:/ Thực trạng 5

3.1 Những khó khăn khi học môn thể dục 5

3.2 Thực trạng giảng dạy môn thể dục hiện nay 5

Chương 3 / Giải pháp của sáng kiến: 6

1,Giải pháp 1 7

2 Giải pháp 2 9

3 Giải pháp 3 16

Chương 4:Kiểm chứng các giải pháp: 19

Phần ba:- KẾT LUẬN: 20

Phần bốn: Phụ lục 22

Phần một:ĐẶT VẤN ĐỀ 1/ Lý do chọn đề tài:

Giáo dục thể chất cho học sinh là một trong những nội dung cơ bản giáo dục toàn diện học sinh : “Trí lực và Thể lực” góp phần giáo dục tố chất vận động, nhân cách, đạo đức lối sống, tác phong làm việc, ý thức tổ chức kỷ luật thông qua bài dạy, các trò chơi vận động

Việc gì cũng cần có sức khỏe thì mới có thể làm, có sức khỏe tốt, tinh thần minh mẫn thì làm việc gì kết qủa đạt được cũng luôn luôn cao

Trong học tập cũng vậy , muốn học tốt , tiếp tục theo học lâu dài qua hết các cấp học …học nâng cao … “Học - Học Nữa - Học Mãi “

Do vậy bồi bổ sức khỏe cho học sinh hiện nay, để làm nền tảng sau này đó là trách nhiệm chung của toàn xã hội, giáo viên chuyên ngành, các em học sinh

Nhưng làm thế nào để các em học sinh tích cực tập luyện, có hứng thú tập luyện để nâng cao sức khỏe là vấn đề đáng quan tâm

Như chúng ta đã biết đối tượng học sinh nói chung và tuổi học sinh THPT nói riêng, tính vui tươi, hồn nhiên, hiếu động là không thể thiếu được trong các em Đặc biệt là mặt tâm sinh lý của các em có nhiều thay đổi lớn Vì vậy, trong môn thể dục không nên theo khuynh hướng thể dục đơn thuần, máy móc, gây cho các em sự mệt mỏi, căng thẳng, nhàm chán, dẫn đến phản tác dụng rèn luyện mà phải kích thích, tác động đến hoạt động toàn diện cả về mặt tâm sinh lý ở các em, tạo nên sự hứng thú, giúp các em ham thích, tập luyện tốt hơn đồng thời giáo dục đạo đức và ý chí tập luyện cho học sinh, là động lực để các em trở thành con người mới đáp ứng yêu cầu công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước

Mặt khác, trong thực tế môn học thể dục có nhiều đối tượng học sinh khác nhau: Có em có sức khoẻ tốt, có em sức khoẻ yếu, có em tật bẩm sinh…vì thế, làm thế nào với những em không phải đứng nhìn các bạn tập luyện mà thèm muốn vận

động và ham thích được cùng tham gia hoạt động với các bạn Dựa trên nền tảng GDTC và những phương pháp được sử dụng hợp lý có tác dụng quan trọng đến đối tượng tập luyện kích thích, hay động viên, bài tập chức năng để cho các em có thể tập luyện nâng cao sức khoẻ, phục vụ tốt cho việc học tập và hình thành nhân cách cho học sinh Với những yêu cầu cấp bách trên, chúng tôi mạnh dạn lựa chọn đề tài:

“SỬ DỤNG PHƯƠNG PHÁP TRÒ CHƠI NHẰM KÍCH THÍCH HỨNG

THÚ TẬP LUYỆN THỂ DỤC THỂ THAO CHO HỌC SINH LỚP 10

TRƯỜNG THPT LÝ THƯỜNG KIỆT”

2/ Thời gian nghiên cứu:

- Thời gian: Từ tháng 09 năm 2019 đến hết tháng1 năm 2020

- Địa điểm: trường THPT LÝ THƯỜNG KIỆT

3/ Mục đích của đề tài:

- Giải quyết khó khăn thường gặp khi học môn thể dục

- Tạo cho các em sự say mê, hứng thú trong môn học

- Giúp các em rèn luyện thân thể tốt, có sức khoẻ đảm bảo trong việc học tập

- Sử dụng phương pháp trò chơi vào giờ học thể dục nhằm kích thích hứng thú học môn thể dục cho học sinh

- Mục tiêu của chúng tôi là đưa đề tài trao đổi với các đồng nghiệp nhằm mục đích nâng cao nghiệp vụ công tác của bản thân góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy môn thể dục của giáo viên và chất lượng học tập của học sinh

Chương 1 Cơ sở khoa học

1/ Cơ sở lý luận

Để thực hiện tốt nghị quyết Trung Ương II khóa VII & nghị quyết Trung Ương II khóa VIII tháng12/1996 về việc đổi mới phương pháp dạy học với mục

đích: phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạo của học sinh:

- Bồi dưỡng phương pháp tự học, tự sáng tạo

- Rèn luyện kĩ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn

- Tác động đến tình cảm đem lại niềm vui hứng thú học tập cho học sinh

Việc đổi mới nền giáo dục nước ta, đổi mới phương pháp trong môn học thể dục nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện Muốn vậy đòi hỏi người thầy phải đổi mới phương pháp dạy học cho phù hợp với nhu cầu đổi mới giáo dục Để góp phần thực hiện mục tiêu “Đào tạo học sinh thành những con người năng động, độc lập, sáng tạo tiếp thu được những tri thức khoa học, kĩ thuật hiện đại, biết vận dụng tìm ra các giải pháp hợp lí cho vấn đề trong cuộc sống của bản thân và của xã hội” Bộ môn thể dục cũng như các bộ môn khác ở THPT đang cố gắng đổi mới phương pháp dạy học phù hợp với các đối tượng HS

động sẽ trở thành tài sản riêng của các em Vì vậy các em hiểu bài sâu hơn, nắm kiến thức chắc hơn, hình thành kỹ năng kỹ xảo vận động nhanh hơn

Chương2/ Thực trạng của vấn đề:

1 Những khó khăn khi học môn thể dục

- Trình dộ học sinh không đồng đều

- Thời gian học trên lớp ít và HS ít được sửa sai

- Kỹ thuật một số động tác khó, học sinh mới tiếp xúc rất bỡ ngỡ và thụ động, không hứng thú

- Điều kiện học sinh nhà ở xa trưòng nên gây khó khăn cho học sinh khi đi học

- Cơ sở vật chất ở các trường còn hạn chế

2 Thực trạng giảng dạy môn thể dục hiện nay

Chương trình giảng dạy môn thể dục có nhiều nội dung song do nhiều điều kiện như: Sân bãi, dụng cụ, ý thức, địa hình…đã ảnh hưởng trực tiếp đến công tác giảng dạy trong khâu tổ chức và giáo dục Có nhiều môn thể thao được quy định trong chương trình học nhưng không tiến hành giảng dạy do thiếu sân bãi, dụng cụ, trình độ thể lực học sinh…chính vì thế, sẽ tạo ra sự nhàm chán và ức chế khi học

Vì vậy việc áp dụng phương pháp trò chơi lồng ghép vào giờ học thể dục sẽ tạo hứng thú cho học sinh khi học thể dục, lôi cuốn các em tham gia học tập tích cực và hăng hái Có như thế giờ học thể dục mới đạt kết quả cao và công tác GDTC sẽ thực hiện được chức năng và nhiệm vụ của mình đó là tăng cường sức khỏe cho học sinh

Chương 3 / Giải pháp của sáng kiến:

Môn thể dục, để có một tiết học đạt kết quả cao, tạo cho các em niềm say mê, hứng thú trong học tập, tập luyện, nắm vững được nội dung bài học, hình thành kỹ năng, kỹ xảo, thực hiện động tác một cách chính xác, hoàn hảo không có dấu hiệu mệt mỏi, chán nản khi tập luyện Muốn đạt được những yêu cầu trên, cần phải có những phương pháp thiết yếu sau:

- Trước hết giáo viên cần nghiên cứu kỹ nội dung bài dạy, giáo viên phải làm mẫu từng động tác, thao tác nhuần nhuyễn, phân tích rõ ràng từng chi tiết, yếu lĩnh kỹ thuật động tác trước khi lên lớp để học sinh hiểu và nắm bắt ngay

- Làm mẫu thì động tác phải đạt yêu cầu chính xác, đẹp, đúng kỹ thuật, chú ý

về phương hướng, biên độ kỹ thuật động tác vì những động tác ban đầu sẽ tạo ấn tượng sâu trong trí nhớ các em Đối với giáo viên không chuyên, giáo viên không

có khả năng làm mẫu thì nên cho học sinh quan sát kỹ tranh ảnh, xem phim hoặc có thể bồi dưỡng cán sự, chọn những em có năng khiếu tốt về mặt này để làm mẫu thay cho giáo viên khi giảng dạy động tác mới

- Khi giảng giải, phân tích kỹ thuật động tác nên ngắn gọn, chính xác, dễ hiểu, sử dụng tranh ảnh để minh hoạ làm tăng sự chú ý trong các em

Do đặc điểm của học sinh lứa tuổi THPT tính hiếu động, nhất là khi lên lớp ngoài trời hay bị các yếu tố bên ngoài làm ảnh hưởng Chính vì thế trong phần mở đầu giáo viên nên sử dụng một số trò chơi thường được các em ưa thích để gây sự tập trung và hứng thú trước khi vào phần cơ bản, dẫn dắt vào bài học bằng một câu hỏi

và cho HS suy nghĩ trả lời, trong tiết học thể dục không nhất thiết phải tuân theo quy định khuôn khổ mà phải luôn luôn thay đổi đưa vào một số tình tiết mới dễ gây hứng thú cho học sinh Đó là thông qua một số biện pháp trò chơi, thi đấu giữa các nhóm, tổ, tăng độ khó…

- Phải biết phân loại trò chơi:

* Theo tính chất vận động: Có trò chơi động và trò chơi tĩnh

+ Trò chơi động: Dạng trò chơi đòi hỏi vận động toàn thân và được thay đổi

vị trí của người chơi

+ Trò chơi tĩnh: là trò chơi chỉ vận động một bộ phận của cơ thể, và không thay đổi vị trí của người chơi

* Theo mục đích của trò chơi: Tất cả các trò chơi đều có một mục đích chung là giúp cho người chơi thư giãn, song trò chơi trong tiết dạy thể dục còn có mục đích riêng:

+ Là một bài tập khởi động, làm nóng các bộ phận cơ thể liên quan mạnh đến bài tập ở phần tiếp theo

+ Là một bài tập luyện: Thông qua trò chơi học sinh được tập luyện thêm các động tác, các kiến thức mới được học hoặc ôn luyện những kiến thức đã học những tiết trước

+ Là bài tập củng cố: Thông qua trò chơi học sinh được củng cố lại những kiến thức đã được học

* Theo thời gian trong tiết dạy: Chơi vào đầu giờ, giữa giờ hoặc cuối giờ

GIẢI PHÁP 1 Lựa chọn trò chơi là các bài tập khởi động

Thì thường được tổ chức vào đầu giờ hoặc giữa giờ (đầu phần mới)

- Loại trò chơi này ta nên chọn để áp dụng vào những tiết dạy mà sự luyện tập của học sinh là sự vận động mạnh các cơ bắp và các khớp cơ Tất nhiên vào đầu giờ học bao giờ giáo viên cũng cho học sinh khởi động toàn diện, song bài tập như thế có thể một số học sinh thực hiện còn hời hợt, thì sự khởi động đó chưa đạt yêu cầu, nhất là các tiết học vào đầu buổi sáng khi các em sau một đêm ngủ các cơ bắp nghỉ, cơ thể còn mệt mỏi uể oải

* Nếu giáo viên cho tổ chức trò chơi sau khi thực hiện bài tập khởi động, các em sẽ thấy thoải mái, hưng phấn hẳn lên Khởi động có chất lượng hơn, thì vào bài tập luyện có sự vận động mạnh các em sẽ thấy dễ dàng và còn tránh được các tai nạn như trật khớp, đau cơ bắp sau khi tập luyện Do đó ta chọn trò chơi động là chủ yếu Theo tính chất vận động của tiết dạy mà chọn nội dung trò chơi cho phù hợp với sự vận động đó Có thể cải tiến những trò chơi cũ thành trò chơi mới mà sự vận động trong trò chơi phù hợp với nội dung bài

Ví dụ: Tiết 8 (thể dục 10) nội dung chạy ngắn

Ôn: chạy bước nhỏ, nâng cao đùi, chạy đạp sau

Học mới: Đứng tại chỗ đánh tay, chạy tăng tốc

- Vì yêu cầu đánh mạnh tay, chạy nâng cao đùi và nhanh nên giáo viên có thể chọn một trò chơi động như: “Trò chơi gió thổi” Trò chơi này dựa trên trò chơi

“Mưa rơi” mà nhiều giáo viên và học sinh đã biết

- Giáo viên là người điều khiển bằng lời, học sinh thực hiện động tác theo quy định:

* Gió hiu hiu: học sinh đánh tay vòng từ sau ra trước từ từ nhẹ nhàng

* Gió mạnh: học sinh đánh hai tay vòng từ sau ra trước nhanh mạnh hơn

* Gió thành bão: học sinh đánh hai tay vòng từ sau ra trước nhanh mạnh hơn nữa

* Kết hợp hai chân chạy bước nhỏ và đổi chỗ cho người bên phải Để gây hứng thú mạnh cho học sinh, giáo viên điều khiển như kể một câu chuyện có thực

và thay đổi liên tục hiệu lệnh Những học sinh làm không đúng các động tác quy định theo hiệu lệnh thì giáo viên có thể phạt nhẹ ví dụ như: giáo viên hỏi các em thích có bão không? Cho học sinh đó hô khẩu hiệu “Chúng tôi thích gió nhưng

không muốn có bão” (3 lần) và cả lớp cùng vỗ tay Trò chơi này chỉ cần thực hiện trong vòng 3 phút và sau đó tiến hành ôn luyện

Trò chơi này cũng có thể áp dụng vào đầu phần 2 sau khi đã ôn tập: chạy nâng cao đùi Lúc đó trò chơi này vừa bài tập khởi động cho phần sau vừa là bài tập

ôn luyện phần trước

GIẢI PHÁP 2 Lựa chọn trò chơi là bài tập luyện

Thì thường được tổ chức vào gần cuối phần cơ bản

Trò chơi loại này có tác dụng giúp các em luyện tập kiến thức với tinh thần

tự nguyện tự giác cao, nên giáo viên chú ý chọn đúng trò chơi thì tác dụng luyện tập sẽ được nâng cao hiệu quả

Giáo viên cần xem nội dung của tiết học yêu cầu hoạt động các động tác thế nào để chọn trò chơi có tính chất luyện những động tác đó

Ví dụ: Ở chương trình thể dục 10

Môn chạy ngắn: Từ tiết 3 cho đến tiết 13 giáo viên cần tìm các trò chơi có tác dụng phù hợp với tiết dạy ví dụ như: trò chơi (gọi tên, ra lệnh) (giáo viên tự đặt tên)

Trò chơi: (Hình 1) Chia lớp thành hai đội, đứng thành hai hàng cách nhau từ 2-3m và đứng quay lưng vào nhau, giáo viên đặt tên cho hai đội Khi giáo viên gọi tên đội nào thì đội đó sẽ quay lưng lại và đuổi đội kia, đồng thời đội kia cũng chạy bạn nào bắt được bạn của đội kia sẽ thắng, bạn bị bắt thua

.Như vậy số em được đứng trong vòng tròn sẽ bằng 2/3 số em chạy lên

.Nên học sinh sẽ chạy nhanh để dành chỗ đứng của mình, em nào không đứng được trong vòng tròn sẽ xuống và chạy lại vào những hàng sau

Với trò chơi như trên giáo viên có thể tự đặt tên và hướng dẫn các em chơi, luyện chạy nhanh xuất phát cao

Đây là trò chơi hoàn thiện bài tập chạy nhanh xuất phát cao nên áp dụng từ tiết 3-5 Những tiết từ 6-13, có thể chọn trò chơi nhẹ nhàng hơn (tương trự trò chơi của phần khởi động đã giới thiệu) với bộ môn chạy, nếu là xuất phát thấp nên cải biến trò chơi sao cho có tính chất kỹ năng bật chạy nhanh nhẹn

Số vật trong vòng tròn nhỏ sẽ ít hơn số tổ 1→2 Khi có hiệu lệnh những em mang số 1 sẽ chạy lên vòng tròn nhỏ và lấy vật (phải lấy được một vật) chạy về đưa cho bạn số 2, bạn số 2 lên bỏ vật vào vòng tròn và chạy về cứ như thế chạy cho đến hết bạn cuối cùng của tổ Giáo viên điều khiển sẽ bấm thời gian của mỗi tổ và xếp thi đua (nhất, nhì…)

Với trò chơi này sẽ rèn luyện các em tham gia chạy nhanh xuất phát thấp với kỹ năng nhanh nhẹn, khéo léo, giáo dục được tính tổ chức, tinh thần tập thể đoàn kết tên trò chơi giáo viên có thể tự đặt sao cho phù hợp với nội dung của tiết dạy

Hình 3

Môn chạy bền: Lớp 10 từ tiết 4 đến tiết 66, lớp 11 từ tiết 40 đến tiết 65

Ngoài những bài tập chạy bền trên địa hình tự nhiên giáo viên có thể cho các em chơi trò chơi

Trò chơi người thừa thứ 3 (Hình 4) có thể rèn luyện sức bền và có thể thay đổi cách chơi tránh sự nhàm chán cho các em

Cách chơi: Cho các em đứng thành vòng tròn lớn (tùy theo kích thước sân bãi) sau đó cho lần lượt từng đôi đứng trước sau Chọn 2 học sinh ra chơi trước, một người chạy một người đuổi, nếu người đuổi chạm được người chạy thì vai trò

sẻ ngược lại Người chạy có thể chạy xung quang vòng tròn và đứng trước bất kỳ các đôi còn lại Khi đó người phía sau cùng sẽ là người thứ 3 Người thứ 3 sẽ trở thành người đuổi bắt người đang đuổi bắt sẽ quây lại chạy thật nhanh

*

*

*

*

Trò chơi có thể điễn ra cùng lúc nhiều cặp, cũng có thể quy định lại người chạy đứng ở phía sau và ngưới đứng trước là người thứ 3

Trò chơi: (Hình 5) Ở trò chơi rèn luyện chạy nhanh xuất phát thấp mà chúng tôi đã giới thiệu ở trên, có thể thay đổi một số chi tiết bằng cách: Cho vòng tròn lớn

có bán kính khoảng 12m, cách tâm (vòng tròn nhỏ) khoảng 3m vẽ một vòng tròn nữa tại đó

Cách chơi: Ở trò chơi này các em sẽ đứng quanh vòng tròn lớn, khi có hiệu lệnh, các em mang số 1 sẽ chạy (xuất phát cao) đến vòng tròn thứ hai rồi chụm chân bật nhảy vào vòng tròn ở tâm để lấy mẫu vật trong vòng tròn này, khi quay về cũng bật nhảy ra vòng tròn thứ hai rồi mới chạy về đưa cho bạn thứ hai

Hình 5

Với trò chơi này giáo viên tổ chức chơi như trò chơi ở chạy nhanh xuất phát thấp, nên khi giới thiệu trò chơi cho các em không mất nhiều thời gian, cách chơi cũng dễ mà huy động được 100% các em tham gia trò chơi.( Với trò chơi củ chỉ cần thay đổi một số tình tiết thì ta đã có một trò chơi mới, phù hợp luyện tập cho một tiết dạy với nội dung chạy đà giậm nhảy,ở vòng tròn thứ hai là đà giậm nhảy, trò chơi này có thể sử dụng cho các tiết 39, 40 môn nhảy xa lớp 11)

Môn đá cầu: Lớp 10 từ tiết 37 – 45,( lớp 11 từ tiết 37 – 47)

Do yêu cầu của bộ môn chủ yếu là rèn luyện sự khéo léo, nhanh nhẹn Nên giáo viên có thể chọn sao cho mục đích của trò chơi có tác dụng như trên

**

o(