Tổng quan nghiên cứu
Một số công trình nghiên cứu ngoài nước nổi bật 2
In 2003, researchers Rui Castro, Gian Luca Clementi, and Clenn MacDonald published a study titled "Investor Protection, Optimal Incentives, and Economic Growth," which explores the relationship between investor protection mechanisms, the optimization of incentives, and their impact on economic growth.
Nghiên cứu này đã chỉ ra mối liên hệ giữa việc bảo vệ nhà đầu tư và sự phát triển của thị trường tài chính, đồng thời làm rõ ảnh hưởng của bảo vệ nhà đầu tư đến sự phát triển kinh tế Kết quả cho thấy các yếu tố kinh tế vĩ mô có vai trò quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả bảo vệ nhà đầu tư.
Năm 2018, tác giả Antonio Marcacci đã xuất bản cuốn sách “Regulating Investor
Cuốn sách "Bảo vệ nhà đầu tư theo Luật của Liên minh châu Âu" phân tích hệ thống pháp lý bảo vệ các nhà đầu tư nhỏ lẻ trong EU, đánh giá các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình lập pháp và chỉ ra những lỗ hổng trong luật pháp so với các đối tác Tác giả cũng nghiên cứu vấn đề bảo vệ nhà đầu tư từ góc độ nội bộ doanh nghiệp của một công ty đầu tư châu Âu.
Một số công trình nghiên cứu trong nước nổi bật 2
Đề tài cấp ủy ban “Bảo vệ quyền lợi của các nhà đầu tư trên thị trường cổ phiếu
- Thực trạng và giải pháp”, Tiến sĩ Phạm Trọng Bình, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước,
Vào năm 2004, tác giả đã chỉ ra các luận điểm quan trọng trong việc bảo vệ quyền lợi của nhà đầu tư và kinh nghiệm quốc tế liên quan Qua khảo sát thực tế trên thị trường cổ phiếu, đề tài đã đưa ra thực trạng và giải pháp cho vấn đề này Tuy nhiên, do thị trường chứng khoán Việt Nam mới hoạt động, nhiều đặc điểm đã thay đổi đáng kể Luận án tiến sĩ về "Pháp luật bảo vệ quyền lợi của nhà đầu tư" đã nêu rõ các biện pháp pháp lý như biện pháp hành chính, bồi thường thiệt hại, giải quyết tranh chấp và biện pháp hình sự để bảo vệ quyền lợi của nhà đầu tư Mặc dù đã đề xuất giải pháp hoàn thiện văn bản pháp luật, nhưng sau năm 2008, nhiều văn bản mới đã được ban hành, khiến các giải pháp trước đó không còn phù hợp với tình hình thị trường hiện tại.
Đề tài luận án tiến sĩ "Bảo vệ quyền lợi của nhà đầu tư trên thị trường chứng khoán Việt Nam" của tác giả Hà Thị Đoan Trang tại Học viện Tài chính vừa được công bố, nhằm nghiên cứu và đề xuất các giải pháp bảo vệ quyền lợi cho nhà đầu tư trong bối cảnh thị trường chứng khoán Việt Nam đang phát triển mạnh mẽ.
Năm 2015, tác giả đã xây dựng hệ thống lý luận về bảo vệ quyền lợi nhà đầu tư và đánh giá thực trạng thông qua hệ thống chấm điểm các tiêu chí bảo vệ quyền lợi này Dựa trên kết quả khảo sát thị trường, tác giả đề xuất các giải pháp phù hợp Tuy nhiên, luận án chỉ tập trung vào giai đoạn 2011-2014, trong đó các công cụ tài chính như chứng khoán phái sinh chưa được chính thức áp dụng, do đó chỉ có thể đánh giá việc sử dụng các công cụ pháp luật hiện có trên thị trường.
Các nghiên cứu đã chỉ ra thực trạng của thị trường chứng khoán Việt Nam trong những năm đầu hoạt động và đề xuất định hướng nhằm bảo vệ quyền lợi của nhà đầu tư Đây là cơ sở quan trọng cho các nhà quản lý và hoạch định chính sách trong việc xây dựng giải pháp hiệu quả bảo vệ nhà đầu tư Tuy nhiên, các nghiên cứu chủ yếu tập trung vào thị trường cổ phiếu, trong khi phạm vi nghiên cứu lại chọn thị trường chứng khoán nói chung.
Ba lĩnh vực chứng khoán đã được cập nhật và điều chỉnh, dẫn đến việc các khuyến nghị trong các đề tài gặp phải một số hạn chế về tính mới và chưa hoàn toàn phù hợp với tình hình hiện tại.
Những đóng góp mới của khóa luận 4
Khóa luận sẽ nghiên cứu thị trường cổ phiếu Việt Nam, nơi có hoạt động sôi nổi và sự tham gia đông đảo của nhà đầu tư, đặc biệt là nhà đầu tư nhỏ lẻ Trong những năm gần đây, nhiều thay đổi đã diễn ra nhằm bảo vệ quyền lợi của nhà đầu tư, như sự ra đời của thị trường chứng khoán phái sinh vào năm 2017 và dự án Luật Chứng khoán sửa đổi được công bố vào năm 2018, dự kiến thông qua trong năm 2019 Dự thảo Luật này hứa hẹn cung cấp các công cụ pháp lý tích cực để bảo vệ tính minh bạch của các tổ chức phát hành và quyền lợi của nhà đầu tư Những chuyển biến này là tín hiệu tích cực từ các cơ quan chức năng trong bối cảnh thị trường chứng khoán Việt Nam đang được xem xét nâng hạng Khóa luận sẽ cập nhật và phân tích những thay đổi này liên quan đến việc bảo vệ nhà đầu tư.
Mục tiêu nghiên cứu
Mục tiêu của khóa luận là nghiên cứu lý luận và thực tiễn các phương pháp bảo vệ nhà đầu tư trên thị trường cổ phiếu Việt Nam Dựa trên những phân tích này, khóa luận sẽ đề xuất các phương hướng và khuyến nghị nhằm hoàn thiện các công cụ bảo vệ quyền lợi cho nhà đầu tư, góp phần nâng cao hiệu quả của khung bảo vệ quyền lợi dành cho các nhà đầu tư tham gia thị trường cổ phiếu Việt Nam.
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ BẢO VỆ QUYỀN LỢI CỦA CÁC NHÀ ĐẦU TƯ TRÊN THỊ TRƯỜNG CỔ PHIẾU
Những vấn đề cơ bản của thị trường cổ phiếu và nhà đầu tư
1.1.1 Những vấn đề cơ bản của thị trường cổ phiếu a Khái niệm
Thị trường chứng khoán là thị trường mua bán, trao đổi các loại chứng khoán giữa các chủ thể tham gia.
Cổ phiếu là chứng khoán xác nhận quyền sở hữu và lợi ích hợp pháp của người sở hữu đối với phần vốn của tổ chức phát hành Các cổ đông, những người mua cổ phiếu, là những nhà đầu tư hùn vốn và trở thành chủ sở hữu của công ty Do đó, cổ phiếu còn được gọi là chứng khoán vốn.
Thị trường cổ phiếu là nơi giao dịch cổ phiếu của các công ty niêm yết, cho phép các doanh nghiệp huy động vốn thông qua việc chào bán cổ phiếu ra công chúng trong đợt chào bán công khai ban đầu (IPO) Chức năng chính của thị trường cổ phiếu bao gồm việc cung cấp một nền tảng cho các công ty huy động vốn và tạo cơ hội cho nhà đầu tư mua bán cổ phiếu, từ đó thúc đẩy sự phát triển kinh tế.
Cũng giống như thị trường chứng khoán, thị trường cổ phiếu có các chức năng:
Kênh huy động vốn đóng vai trò quan trọng trong việc phân bổ nguồn vốn cho các hoạt động sản xuất kinh doanh Chức năng này giúp chuyển giao nguồn vốn từ các hộ gia đình, doanh nghiệp và chính phủ có thặng dư sang những chủ thể cần vốn, góp phần thúc đẩy sự phát triển kinh tế.
Thị trường chứng khoán cung cấp khả năng thanh toán cao cho các chứng khoán, cho phép các nhà đầu tư mua bán một cách thuận lợi, dễ dàng và nhanh chóng với chi phí giao dịch thấp Tính thanh khoản của thị trường giúp dòng vốn luân chuyển nhanh chóng, đồng thời trở thành kênh huy động vốn và đầu tư hiệu quả.
Cổ phiếu là loại chứng khoán vốn, nhưng cổ đông thường đứng ở vị trí thấp nhất trong cấu trúc vốn của công ty cổ phần Điều này có nghĩa là các nhà đầu tư khác sẽ được thanh toán trước cổ đông thường.
- Cổ phiếu không có thời hạn cụ thể Cổ phiếu tồn tại cùng với sự tồn tại của công ty cổ phần phát hành cổ phiếu đó.
Cổ phiếu cung cấp cho người sở hữu những quyền và lợi ích nhất định, tuy nhiên, các quyền và lợi ích này có thể khác nhau tùy thuộc vào loại cổ phiếu Thị trường cổ phiếu được phân loại thành nhiều loại khác nhau, mỗi loại có đặc điểm và cơ chế hoạt động riêng.
Thị trường cổ phiếu được phân chia thành hai loại dựa trên tính chất luân chuyển nguồn vốn: thị trường sơ cấp và thị trường thứ cấp Trong đó, thị trường sơ cấp là nơi chứng khoán lần đầu tiên được chào bán, giúp tổ chức phát hành huy động vốn mới.
Do đó, đây là thị trường mang lại lợi ích trực tiếp cho tổ chức phát hành chứng khoán.
Thị trường sơ cấp được chia thành hai loại chính: thị trường chào bán ra công chúng và thị trường chào bán riêng lẻ Trong khi đó, thị trường thứ cấp là nơi giao dịch các chứng khoán đã được phát hành trước đó.
Các công cụ tài chính không niêm yết bao gồm cả cổ phiếu niêm yết và không niêm yết, đóng vai trò quan trọng trong việc đa dạng hóa danh mục đầu tư Chủ thể tham gia trên thị trường cần hiểu rõ các loại cổ phiếu này để đưa ra quyết định đầu tư thông minh Việc nắm bắt thông tin về các công cụ tài chính không niêm yết sẽ giúp nhà đầu tư tối ưu hóa lợi nhuận và giảm thiểu rủi ro.
Các hộ gia đình đóng vai trò là đơn vị kinh tế cơ bản, sở hữu nguồn tiền nhàn rỗi và tham gia tích cực vào các hoạt động mua bán cũng như đầu tư trên thị trường chứng khoán.
- Chính phủ và chính quyền địa phương: vừa là tổ chức phát hành vừa và nhà đầu tư trên thị trường tài chính.
Các doanh nghiệp đóng vai trò quan trọng trong việc phát hành cổ phiếu và đầu tư trên thị trường tài chính Chúng bao gồm các định chế nhận tiền gửi, công ty bảo hiểm, công ty quản lý tài sản, công ty đầu tư đại chúng, quỹ ETF, công ty đầu tư mạo hiểm, quỹ hưu trí và các ngân hàng đầu tư.
Các nhà đầu tư nước ngoài, bao gồm cá nhân, doanh nghiệp, chính phủ, ngân hàng và tổ chức đa quốc gia, đang tham gia tích cực vào thị trường chứng khoán trong nước.
Cơ quan quản lý và giám sát thị trường chứng khoán (TTCK) đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo hoạt động công khai và minh bạch của TTCK Để đạt được điều này, các quốc gia đều thiết lập những cơ quan chuyên trách nhằm theo dõi và điều chỉnh các hoạt động trên thị trường.
Trên thị trường chứng khoán (TTCK), ngoài các chủ thể chính, còn có nhiều tổ chức quan trọng khác đóng vai trò thiết yếu trong việc tổ chức và hoạt động, bao gồm Sở Giao dịch Chứng khoán (SGDCK), các tổ chức thanh toán bù trừ và lưu ký chứng khoán, cũng như trung tâm đào tạo nghề và hành nghề.
Nhà đầu tư, bao gồm cả tổ chức và cá nhân, tham gia vào hoạt động đầu tư kinh doanh với mục tiêu kiếm lợi nhuận tài chính Họ có thể là nhà đầu tư trong nước, nhà đầu tư nước ngoài, hoặc các tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài.
Quyền lợi của nhà đầu tư trên thị trường cổ phiếu 10 1 Quyền của cổ đông phổ thông
Theo Dubai Financial Market (DFM), quyền của nhà đầu tư trên thị trường cổ
Theo điều 114 Luật Doanh nghiệp 2014, cổ đông phổ thông có các quyền sau:
- Nhận cổ tức với mức theo quyết định của Đại hội đồng cổ đông;
- Ưu tiên mua cổ phần mới chào bán tương ứng với tỷ lệ cổ phần phổ thông;
- Tự do chuyển nhượng cổ phần của mình cho người khác;
- Khi công ty giải thể hoặc phá sản, được nhận một phần tài sản còn lại tương ứng với tỷ lệ sở hữu cổ phần tại công ty;
Theo Nghị định 71/2017/NĐ-CP, cổ đông công ty đại chúng có các quyền sau đây:
Cổ đông có quyền được đối xử công bằng, với mỗi cổ phần cùng loại mang lại quyền, nghĩa vụ và lợi ích như nhau Đối với các loại cổ phần ưu đãi, quyền và nghĩa vụ liên quan cần được Đại hội đồng cổ đông thông qua và công bố rõ ràng cho tất cả cổ đông.
Theo bộ nguyên tắc quản trị công ty của Tổ chức Hợp tác Kinh tế và Phát triển (OECD), các cổ đông sau khi mua cổ phiếu sẽ được hưởng những quyền lợi cơ bản từ doanh nghiệp niêm yết, đảm bảo thực hiện các thông lệ quản trị tốt.
Các công ty đại chúng phải đảm bảo quyền đăng ký quyền sở hữu bằng cách thực hiện đăng ký chứng khoán tại TTLKCK Họ cần cung cấp thông tin về tổ chức phát hành, chứng khoán đăng ký và thông tin về người sở hữu chứng khoán để TTLKCK ghi nhận trong hệ thống.
TTLKCK xác minh tính hợp lệ về sở hữu chứng khoán của nhà đầu tư và chấp nhận chứng khoán đưa vào ký gửi tập trung tại TTLKCK.
Quyền chuyển nhượng cổ phần là một yếu tố quan trọng đối với các nhà đầu tư khi họ không còn nhu cầu giữ cổ phần trong công ty đại chúng hoặc muốn thay đổi hướng đầu tư Việc này giúp đảm bảo tính thanh khoản và sự linh hoạt trong quản lý danh mục đầu tư của họ.
Theo điều 114 Luật Doanh nghiệp 2014, cổ đông phổ thông có các quyền sau:
Tham gia và phát biểu tại các Đại hội đồng cổ đông, thực hiện quyền biểu quyết trực tiếp hoặc thông qua đại diện ủy quyền, hoặc bằng các hình thức khác.
Theo bộ nguyên tắc quản trị công ty của Tổ chức Hợp tác Kinh tế và Phát triển (OECD), cổ đông sau khi mua cổ phiếu sẽ được hưởng những quyền lợi cơ bản từ doanh nghiệp niêm yết, nhằm đảm bảo các thông lệ quản trị công ty tốt.
Nhà đầu tư có quyền tham gia và biểu quyết tại Đại hội đồng cổ đông, đảm bảo họ có cơ hội tham gia hiệu quả Đồng thời, họ cần được thông tin đầy đủ về quy định tổ chức cuộc họp, bao gồm cả các thủ tục biểu quyết.
1.2.3 Quyền được giám sát người quản lý doanh nghiệp
Theo điều 114 Luật Doanh nghiệp 2014, cổ đông phổ thông có các quyền sau:
Xem xét và tra cứu thông tin trong Danh sách cổ đông có quyền biểu quyết là cần thiết, đồng thời yêu cầu sửa đổi các thông tin không chính xác để đảm bảo tính chính xác và minh bạch.
Xem xét và tra cứu Điều lệ công ty, biên bản họp Đại hội đồng cổ đông cùng các nghị quyết liên quan là bước quan trọng để nắm rõ quy định và quyết định của công ty Việc trích lục hoặc sao chụp các tài liệu này giúp đảm bảo tính minh bạch và tuân thủ quy trình quản lý.
Theo Nghị định 71/2017/NĐ-CP, cổ đông công ty đại chúng có các quyền sau đây:
Quyền được tiếp cận đầy đủ thông tin định kỳ và thông tin bất thường do công ty công bố theo quy định của pháp luật.
Theo bộ nguyên tắc quản trị công ty của Tổ chức Hợp tác Kinh tế và Phát triển (OECD), các thông lệ quản trị công ty tốt đảm bảo rằng cổ đông, sau khi mua cổ phiếu, sẽ được hưởng những quyền lợi cơ bản từ doanh nghiệp niêm yết.
Nhà đầu tư có quyền tiếp cận thông tin quan trọng và kịp thời về công ty, bao gồm các quyết định liên quan đến thay đổi cơ bản như sửa đổi quy định, cho phép phát hành thêm cổ phiếu, và các giao dịch bất thường như chuyển nhượng tài sản lớn Quyền này đảm bảo rằng cổ đông, với tư cách là đồng sở hữu công ty, được tham gia và nhận đầy đủ thông tin cần thiết để đưa ra quyết định đúng đắn.
1.2.4 Quyền được phản ánh và tranh kiện
Theo Nghị định 71/2017/NĐ-CP, cổ đông công ty đại chúng có các quyền sau đây:
Cổ đông có quyền bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình Nếu quyết định của Đại hội đồng cổ đông hoặc Hội đồng quản trị vi phạm pháp luật hoặc Điều lệ công ty, dẫn đến thiệt hại cho công ty, cổ đông có quyền yêu cầu hủy bỏ hoặc đình chỉ quyết định đó theo quy định của Luật doanh nghiệp.
Theo bộ nguyên tắc quản trị công ty của Tổ chức Hợp tác Kinh tế và Phát triển (OECD), các thông lệ quản trị công ty tốt quy định rằng cổ đông, sau khi mua cổ phiếu, sẽ được hưởng những quyền lợi cơ bản từ doanh nghiệp niêm yết.
Theo OECD, tất cả cổ đông sở hữu cổ phiếu cùng loại và cùng một đợt phát hành đều có quyền bình đẳng Để bảo vệ nhà đầu tư thiểu số khỏi các hành động lạm dụng từ cổ đông nắm quyền kiểm soát, cần có các phương tiện khiếu nại hiệu quả Một trong những cách để cổ đông thực hiện quyền của mình là tiến hành thủ tục pháp lý và hành chính đối với Ban Giám đốc và các thành viên HĐQT khi có sai phạm.
THỰC TRẠNG BẢO VỆ QUYỀN LỢI CỦA CÁC NHÀ ĐẦU TƯ TRÊN THỊ TRƯỜNG CỔ PHIẾU VIỆT NAM
MỘT SỐ KHUYẾN NGHỊ NHẰM BẢO VỆ QUYỀN LỢI CỦA CÁC NHÀ ĐẦU TƯ TRÊN THỊ TRƯỜNG CỔ PHIẾU VIỆT NAM
Định hướng phát triển thị trường cổ phiếu Việt Nam và bảo vệ quyền lợi nhà đầu tư
Thị trường chứng khoán Việt Nam đang hướng tới mục tiêu nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi, nhằm thu hút đầu tư ngoại và tạo ra một công cụ đầu tư minh bạch, an toàn cho các nhà đầu tư, đặc biệt là nhà đầu tư nhỏ lẻ Trong năm 2019, việc hoàn thiện khung pháp lý, bao gồm luật chứng khoán sửa đổi, sẽ được tiến hành đồng bộ với Luật Doanh nghiệp 2014 và Luật Đầu tư để trình Quốc hội Định hướng trong các năm tới bao gồm thực hiện đề án phát triển thị trường chứng khoán, tăng cường hợp tác quốc tế và xây dựng chính sách chia sẻ thông tin giám sát Bộ Tài chính và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước sẽ ứng dụng công nghệ 4.0 như trí tuệ nhân tạo vào ngành tài chính, đồng thời nâng cao năng lực nhân sự Để đạt được mục tiêu tương xứng với thị trường quốc tế, thị trường chứng khoán Việt Nam cần bảo vệ quyền lợi của nhà đầu tư, đặc biệt là nhà đầu tư nhỏ lẻ, thông qua việc sửa đổi luật chứng khoán và nâng cao chất lượng thị trường Minh bạch và công khai các hoạt động cũng là yếu tố quan trọng cần được tiếp tục thực hiện.
Khuyến nghị nhằm bảo vệ quyền lợi của các nhà đầu tư trên thị trường cổ phiếu Việt Nam
* Thứ nhất, hoàn thiện hệ thống các văn bản pháp luật
Các cơ quan giám sát thị trường và các nhà làm luật cần phối hợp chặt chẽ để hoàn thiện hành lang pháp lý cho thị trường tài chính Thị trường sẽ tiếp tục phát triển với quy mô và giá trị giao dịch ngày càng tăng, cùng với sự xuất hiện của các sản phẩm mới trong thị trường chứng khoán phái sinh, như hợp đồng tương lai trên trái phiếu chính phủ và chỉ số HNX30 Do đó, việc nghiên cứu và ban hành các quy định kịp thời từ cơ quan quản lý là rất cần thiết để điều chỉnh và giám sát hiệu quả các hoạt động này.
* Thứ hai, đưa ra các quy định nâng cao chất lượng CBTT
Việc cải thiện chất lượng báo cáo tài chính tại Việt Nam cần chú trọng vào việc điều chỉnh các chuẩn mực thông tin sao cho phù hợp với thông lệ quốc tế Để đạt được điều này, các doanh nghiệp niêm yết (DNNY) nên áp dụng các nội dung báo cáo, chuẩn mực kế toán và kiểm toán đạt chuẩn quốc tế Đồng thời, ngôn ngữ công bố thông tin cũng cần được mở rộng, với các báo cáo thường niên, bản cáo bạch và báo cáo tài chính cần được dịch sang tiếng Anh, đặc biệt là đối với các công ty lớn có sự tham gia của cổ đông nước ngoài.
* Thứ ba, nâng cao việc quản trị của các doanh nghiệp và tiếp tục xây dựng Bộ quy tắc quản trị doanh nghiệp
Các công cụ pháp luật về quản trị công ty cần được cập nhật theo các thông lệ quốc tế, tương tự như các quy định của CBTT Một trong những thay đổi quan trọng là quy định tách bạch vị trí giám đốc và chủ tịch hội đồng quản trị, sẽ chính thức có hiệu lực từ năm 2019 Điều này cũng bao gồm quy định về việc thành viên HĐQT của một công ty đại chúng không được giữ chức vụ khác trong công ty.
Việt Nam đang nỗ lực hướng dẫn và khuyến khích các doanh nghiệp áp dụng các thông lệ tốt nhất trên thế giới, vượt xa yêu cầu tuân thủ các quy định pháp luật hiện hành.
* Thứ tư, có các tổ chức đào tạo công tác quản trị cho các vị trí lãnh đạo
Tại Việt Nam, các cơ quan quản lý nên học hỏi kinh nghiệm quản trị từ các nước trong khu vực bằng cách tổ chức các cơ sở đào tạo chuyên nghiệp cho lãnh đạo của các doanh nghiệp nhà nước Điều này sẽ giúp họ nắm rõ quy trình thực hiện các quy định pháp luật về quản trị doanh nghiệp Bên cạnh đó, việc thường xuyên cập nhật các thông lệ quản trị quốc tế sẽ khuyến khích các tổ chức niêm yết lớn áp dụng những phương pháp quản trị tiên tiến.
Thứ năm, nhằm tăng cường tính răn đe đối với các vi phạm trên thị trường chứng khoán, cần thiết phải áp dụng mức xử phạt nghiêm khắc hơn về mặt tài chính và khắc phục hậu quả Đặc biệt, các hành vi thao túng giá cổ phiếu sẽ bị xử phạt nặng nề hơn Theo Luật Chứng khoán sửa đổi, UBCKNN đã đề xuất tăng mức phạt tiền tối đa lên 3 tỉ đồng đối với tổ chức và 1,5 tỉ đồng đối với cá nhân, với mức phạt tái phạm gấp đôi lần đầu Mặc dù mức xử phạt này có tính răn đe, nhưng vẫn chưa đủ mạnh để tác động đến lợi ích của các đối tượng vi phạm Bên cạnh việc bị phạt tiền, các tổ chức và cá nhân vi phạm còn có thể bị tịch thu lợi bất hợp pháp và áp dụng các biện pháp như đình chỉ giao dịch, cấm tham gia thị trường, cấm huy động vốn, và cấm đảm nhận chức vụ Cần có các văn bản hướng dẫn cụ thể cho các biện pháp xử lý này, đồng thời xây dựng chế tài hình sự cho các lỗi vi phạm nghiêm trọng.
* Thứ sáu, thêm quyền trong thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm cho UBCKNN
Trong bối cảnh thị trường phát triển theo hướng phức tạp hơn về sản phẩm, dịch
UBCKNN cần được trao quyền yêu cầu các bên liên quan cung cấp thông tin cần thiết để hỗ trợ trong việc xác định hành vi giao dịch nghi vấn Dự thảo Luật Chứng khoán sửa đổi năm 2018 đã bổ sung quy định về quyền hạn của UBCKNN trong việc kiểm tra và xử lý vi phạm, bao gồm việc yêu cầu tổ chức, cá nhân liên quan cung cấp tài liệu phục vụ cho công tác thanh tra, giám sát và xác minh vi phạm, cũng như yêu cầu các tổ chức, cá nhân có dấu hiệu vi phạm giải trình và đối chất.
3.2.2 Khuyến nghị cho các doanh nghiệp niêm yết
Để nâng cao khả năng hội nhập quốc tế cho thị trường Việt Nam, các doanh nghiệp niêm yết cần chủ động cập nhật các thông lệ quản trị quốc tế và xây dựng cơ chế quản trị tốt hơn Trong thời gian qua, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) đã hợp tác với các tổ chức quốc tế, như IFC, để xuất bản “Cẩm nang Quản trị Công ty tại Việt Nam”, nhằm cải thiện chất lượng hoạt động quản trị công ty Ngoài ra, bộ “Hướng dẫn về quản trị công ty trong doanh nghiệp” cũng được phát triển để hỗ trợ doanh nghiệp trong việc nâng cao tiêu chuẩn quản trị.
“Nguyên tắc quản trị doanh nghiệp’” của OECD đã hướng dẫn những điều lệ quản trị tốt.
Các doanh nghiệp niêm yết cần tham khảo các thông lệ quốc tế để cập nhật cơ chế mới, từ đó tránh bị lạc hậu so với sự phát triển của thị trường Việt Nam và thế giới.
* Thứ hai, quan hệ cổ đông (IR - Investors Relation)
Quan hệ cổ đông đã trở thành một phần quan trọng trên thị trường chứng khoán toàn cầu Các công ty hiện nay cần xây dựng đội ngũ quan hệ cổ đông để giải đáp thắc mắc của nhà đầu tư, tổ chức các buổi giao lưu và hội thảo Thay vì chỉ gặp gỡ cổ đông một lần mỗi năm tại Đại hội đồng cổ đông, doanh nghiệp có thể tổ chức các cuộc họp định kỳ với nhà đầu tư và sử dụng các phương tiện truyền thông để tổ chức gặp gỡ báo chí, nhằm tăng cường sự tương tác và minh bạch thông tin.
* Thứ ba, sử dụng các dịch vụ quản trị doanh nghiệp chuyên nghiệp
Các công ty chứng khoán hiện nay cung cấp dịch vụ quản trị chuyên nghiệp, bao gồm công bố thông tin, tổ chức đại hội đồng cổ đông, quản lý cổ đông, hoàn thiện website doanh nghiệp và tư vấn xây dựng quy chế quản trị công ty cùng quy chế hoạt động của HĐQT và BKS Những dịch vụ này được thiết kế dựa trên các quy định pháp luật và các thông lệ quản trị tốt, giúp nâng cao hiệu quả công tác quản trị doanh nghiệp.
3.2.3 Khuyến nghị cho các nhà đầu tư
Để tham gia thị trường chứng khoán hiệu quả, các nhà đầu tư cần chủ động trang bị kiến thức từ cơ bản đến chuyên sâu về doanh nghiệp và thị trường Việc bổ sung kiến thức tài chính không chỉ nhằm mục tiêu lợi nhuận mà còn giúp quản trị rủi ro và bảo vệ quyền lợi của nhà đầu tư trong những biến động của thị trường Bên cạnh kiến thức tài chính, các nhà đầu tư cũng nên nắm vững các quy định pháp luật liên quan đến chứng khoán để tự bảo vệ quyền và lợi ích của mình.
* Thứ hai, đánh giá thông tin trên thị trường trước khi đầu tư
Các nhà đầu tư nhỏ lẻ thiếu kiến thức về tài chính thường dễ bị ảnh hưởng bởi
54 đã đặt ra để hạn chế thiệt hại thay vì chạy theo các tin đồn và chịu sự dẫn dắt của cảm xúc và tâm lý bầy đàn.
* Thứ ba, đầu tư vào các tài sản có tính an toàn cao và sử dụng các dịch vụ của công ty chứng khoán
Các nhà đầu tư không chuyên nghiệp có thể bảo vệ quyền lợi của mình bằng cách chọn đầu tư vào cổ phiếu của các doanh nghiệp niêm yết uy tín và an toàn Hiện nay, các công ty chứng khoán cung cấp dịch vụ phân tích và đánh giá tình hình hoạt động sản xuất cũng như định giá doanh nghiệp, giúp nhà đầu tư đưa ra quyết định đầu tư chính xác hơn.