Sự thay đổi to lớncủa các lực lượng tham gia thị trường, cùng với đó là nhu cầu của khách hàng trong kỷ nguyên số đã thúc đẩy các tổ chức, doanh nghiệp phải áp dụng một cách hiệuquả nhất
TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU
Cơ sở lý thuyết về phát triển dịch vụ Fintech tại các CTCK
2.1.1 Cơ sở lý thuyết về Fintech a, Khái niệm
Công nghệ tài chính trong tiếng Anh là Fintech, là sự kết hợp của
“Financial” và “Technology”, ghép 2 từ này lại thì ta được từ Fintech, dịch là công nghệ tài chính Thuở ban đầu, thuật ngữ này chỉ về hệ thống xử lý dữ liệu (back - end) thiết lập mạng lưới người tiêu dùng của các tổ chức tài chính thương mại Ke từ cuối thập niên đầu tiên của thế kỷ 21, thuật ngữ này được mở rộng, bao gồm bất kỳ sự đổi mới công nghệ trong lĩnh vực tài chính như đổi mới trong giáo dục và đào tạo về tài chính, NH bán lẻ, đầu tư hay thậm chí là đổi mới về các loại tiền số (crypto - currencies) như Bitcoin,
Theo FSB - Hội đồng vì sự ổn định tài chính và BCBS - Ủy ban Basel về giám sát ngân hàng, Fintech được định nghĩa là “các sáng tạo trong tài chính dựa trên nền tảng công nghệ nhằm tạo ra các mô hình kinh doanh, ứng dụng, quy trình hay sản phẩm mới có tác động cụ thể đến các thị trường và định chế tài chính, cũng như trong việc cung cấp các dịch vụ tài chính”.
Theo một khía cạnh khác, FED (2016) lại định nghĩa Fintech là một ngành công nghiệp bao gồm các công ty sử dụng công nghệ nhằm mục đích nâng cao hiệu quả của hệ thống tài chính và việc cung cấp các dịch vụ tài chính.
Hay ở phương diện đầy đủ hơn, theo trích dẫn từ Huffington Post: “Fintech được định nghĩa là một ngành công nghiệp tài chính mới áp dụng công nghệ để nâng cao hiệu quả hoạt động tài chính” Fintech là các ứng dụng, quy trình, sản phẩm, mô hình kinh doanh mới trong ngành dịch vụ tài chính, bao gồm một hay nhiều dịch vụ tài chính bổ sung và được cung cấp như một quy trình đầy đủ, hoàn thiện qua mạng internet.
Cho đến nay vẫn chưa có một định nghĩa thống nhất về công nghệ tài chính được đưa ra, tuy nhiên, về tổng quát Fintech được hiểu theo 03 cách:
- Fintech dùng để chỉ các công ty công nghệ tài chính: Các công ty Fintech là các doanh nghiệp tận dụng công nghệ mới để tạo ra các dịch vụ tài chính mới và tốt hơn cho cả người tiêu dùng và doanh nghiệp Nó bao gồm những công ty thuộc các loại hình có thể hoạt động trong quản lý tài chính cá nhân, bảo hiểm, thanh toán, quản lý tài san,
- Công nghệ dùng trong ngành tài chính: Công nghệ tài chính là công nghệ mới và đổi mới nhằm cạnh tranh với các phương pháp tài chính truyền thống trong việc cung cấp các dịch vụ tài chính Việc sử dụng điện thoại thông minh cho dịch vụ tài chính di động, dịch vụ đầu tư hay tiền mã hóa là những ví dụ về công nghệ nhằm làm cho các dịch vụ tài chính dễ tiếp cận hơn với công chúng.
- Fintech đề cập tới dịch vụ công nghệ tài chính, là dịch vụ tài chính như đầu tư, cho vay, quản lý tài sản, thanh toán, bảo hiểm, mà ứng dụng công nghệ vào để giúp hệ thống dịch vụ tài chính hoạt động trơn tru, hiệu quả hơn, nhằm mang tới những dịch vụ tài chính, ngân hàng an toàn, tiện lợi với chi phí thấp hơn so với các dịch vụ tài chính, ngân hàng truyền thống.
Khóa luận sẽ đề cập đến Fintech theo khía cạnh là dịch vụ công nghệ tài chính (có thể nói chung là dịch vụ Fintech, Fintech). b, Các chủ thể liên quan đến Fintech
Nếu như trong thị trường tài chính truyền thống với 2 đối tượng là các định chế tài chính và khách hàng thì Fintech lại có đối tượng khác biệt, có sự tham gia của bên thứ 03 là các công ty Fintech Cụ thể, đối tượng của Fintech gồm 3 bên và chúng có tác động qua lại với nhau đó là: các định chế tài chính, các công ty Fintech và khách hàng.
- Các định chế tài chính: Có thể kể đến như Ngân hàng, công ty chứng khoán, công ty bảo hiểm, công ty tài chính, tổ chức tài chính khác, là các thực thể quan trọng trong ngành tài chính Với tầm quan trọng của việc áp dụng những thành tựu khoa học công nghệ vào lĩnh vực tài chính - ngân hàng, các định chế tài chính này thường có 02 phương hướng: Một là các định chế tài chính sẽ hợp tác với công ty Fintech để thúc đẩy tạo ra sản phẩm dịch vụ Fintech; Hai là các định chế tài chính sẽ tự phát triển dịch vụ Fintech, ở đây thì các công ty Fintech chính là đối thủ cạnh tranh với các định chế này.
- Các công ty Fintech: Là những công ty hoạt động một cách độc lập về công nghệ áp dụng trong các sản phẩm, dịch vụ trong lĩnh vực tài chính - ngân hàng Đối tượng khách hàng của các công ty Fintech này có thể là các định chế tài chính nói trên, hoặc cũng có thể là khách hàng - người sử dụng cuối cùng các sản phẩm - dịch vụ này, khi đó, các công ty Fintech và các định chế tài chính lại có cùng một đối tượng khách hàng Thông thường các công ty Fintech chủ yếu là các doanh nghiệp startup, là các công ty dựa vào công nghệ để phát triển ra sản phẩm, dịch vụ mới trong lĩnh vực tài chính Các công ty Fintech được chia thành 02 nhóm Nhóm thứ nhất là các công ty phục vụ người tiêu dùng, cung cấp các công cụ kỹ thuật số để cải thiện cách các cá nhân vay mượn, quản lý tiền bạc, tài trợ vốn cho các statup. Nhóm còn lại là các công ty thuộc dạng “back - office” hỗ trợ công nghệ cho các định chế tài chính.
- Khách hàng: là người sử dụng sản phẩm, dịch vụ tài chính của các ngân hàng, các công ty Fintech và các định chế tài chính khác Với các ứng dụng công nghệ mới, khách hàng có thể là người được hưởng lợi nhiều nhất từ cạnh tranh giữa các công ty, định chế tài chính cũng như từ những tiện ích công nghệ mới mang lại. c, Tác động của Fintech
Fintech hiện đang có ứng dụng trong rất nhiều lĩnh vực của ngành tài chính - ngân hàng, từ những lĩnh vực truyền thống như tiền gửi, tiền vay, thanh toán cho đến những lĩnh vực khác như bảo hiểm, chứng khoán Ở đây chúng ta xét tới tác động tới từng chủ thể liên quan:
- Đối với các tổ chức cung cấp dịch vụ công nghệ tài chính (bao gồm các định chế tài chính và các công ty Fintech): o Giảm chi phí:
Nhờ sức mạnh của công nghệ, Fintech đang tạo ra những thay đổi to lớn trong mô hình cũng như cách thức cung ứng các dịch vụ tài chính, từ đó tạo cơ hội nâng cao doanh thu và hiệu quả kinh doanh cho các định chế tài chính.
Thực tế các tổ chức cung ứng dịch vụ công nghệ tài chính không cần phải đặt văn phòng mọi nơi mà họ hoạt động giúp họ giảm chi phí nhân công hay thuê văn phòng, chi phí hoạt động, Kết quả là họ cung cấp dịch vụ hiệu quả về chi phí cho cả chính công ty và cho khách hàng Phương tiện, cách thức thực hiện linh hoạt, thời gian thực hiện cũng giảm đáng kể làm giảm chi phí. o Tăng khả năng tiếp cận, chăm sóc khách hàng:
Các nghiên cứu thực nghiệm
- Trên thế giới, Fintech hay các đề tài nghiên cứu về chủ đề này không quá khó để tìm hiểu bởi đây không còn là một cụm từ mới mẻ, một lĩnh vực mới đối với các nước trên thế giới, đặc biệt là các nước phát triển, những nước đã có hẳn một khung pháp lý chuẩn hóa cho lĩnh vực này hoạt động và phát triển Hơn thế, chúng ta có Fintech Global - một công ty hàng đầu trong việc cung cấp những dữ liệu toàn diện nhất, những hiểu biết có giá trị nhất và các công cụ phân tích mạnh mẽ nhất trong ngành FinTech toàn cầu Các nghiên cứu thực nghiệm mà nó đem lại đi từ tổng quát chung, đến tác động của Fintech tới từng khía cạnh, lĩnh vực trong cuộc sống.
- Tại Việt Nam, nhìn chung ở lĩnh vực Fintech, các báo cáo, nghiên cứu trước đây khá phong phú, nhưng đều tập trung chủ yếu ở lĩnh vực công nghệ tài chính cũng như định hướng phát triển Fintech nói chung ở Việt Nam Hơn nữa, ở Việt Nam, lĩnh vực Fintech được ứng dụng nhiều nhất trong hoạt động thanh toán của hệ thống ngân hàng, phần lớn các công trình nghiên cứu công nghệ tài chính đều ở lĩnh vực này.
Qua tìm hiểu, tác giả nhận thấy rằng, các đề tài kể trên đã có những đóng góp to lớn trong việc nghiên cứu và định hướng phát triển một lĩnh vực còn nhiều mới
Khoảng trống nghiên cứu
Đối với các công ty chứng khoán, hoạt động ứng dụng Fintech còn nhiều hạn chế, chủ yếu ứng dụng ở phần mềm giao dịch chứng khoán của công ty Hơn nữa,dịch vụ Fintech tại HSC - đơn vị trong phạm vi nghiên cứu của tác giả - HSCOnline mới được ra mắt và đưa vào sử dụng từ tháng 05/2018, tính đến thời điểm nghiên cứu mới hơn một năm Vì vậy, trong phạm vi tìm hiểu của tác giả thì thời điểm hiện tại, không có công trình nghiên cứu nào liên quan đến đề tài “Phát triển dịch vụ công nghệ tài chính (Fintech) trong hoạt động tư vấn đầu tư tại Công ty cổ phần chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh - HSC”.
SỐ LIỆU SỬ DỤNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Số liệu sử dụng và nguồn của số liệu
Số liệu sử dụng trong bài nghiên cứu được thu thập chủ yếu tại đơn vị thực tập là Chi nhánh Hà Nội - Công ty cổ phần chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh (HSC) Tác giả đã thực hiện 06 cuộc trao đổi ngắn về đề tài nghiên cứu với ông Trần Khánh - giám đốc phòng giao dịch Kim Liên (VCCI), ông Vũ Quang Vinh - trưởng phòng môi giới khách hàng cá nhân VCCI 1, ông Vương Đình Tiến - trưởng phòng môi giới khách hàng cá nhân VCCI 2, ông Lê Văn Hùng - chuyên viên tư vấn đầu tư chứng khoán cao cấp, ông Lê Công Thành - chuyên viên quản lý khối khách hàng doanh nghiệp và ông Bùi Huy Tú - chuyên viên phân tích Nội dung các cuộc trao đổi về 03 vấn đề chính: Định hướng của HSC nói chung và của phòng giao dịch về việc phát triển dịch vụ công nghệ tài chính vào lĩnh vực tư vấn đầu tư chứng khoán; Những bất cập hiện có trong việc phát triển dịch vụ công nghệ tài chính của chính cá nhân cũng như phản hồi về sản phẩm của khách hàng thuộc quản lý của người được hỏi; Người được hỏi có đồng thuận với định hướng phát triển trong lĩnh vực này của công ty hay không? Cùng với đó, các số liệu, bảng biểu trong bài được cung cấp từ các sản phẩm của công ty ở website HSC Online, đăng nhập bằng tài khoản của tác giả mở tại công ty chứng khoán và từ Báo cáo thường niên 2018 của công ty được công bố tại Đại hội đồng cổ đông.
Ngoài ra, tác giả có thực hiện khảo sát online với 52 người được hỏi, bao gồm các chuyên viên tư vấn đầu tư, bộ phận hỗ trợ công nghệ thông tin, chuyên viên phân tích ở phạm vi phòng giao dịch Kim Liên (VCCI) - CTCP Chứng khoán
TP Hồ Chí Minh, nhà đầu tư thuộc sự quản lý của ông Vũ Quang Vinh - trưởng phòng môi giới khối khách hàng cá nhân VCCI 1, cán bộ quản lý trực tiếp của tác giả trong quá trình nghiên cứu thực tập.
Giao diện (bắt mắt, thuận tiện sử dụng) 1
Thông tin tổng hợp chính xác, cập nhật □ □ □ □ □
Chiến lược đầu tư của sản phẩm phù hợp với bạn
Khả năng tự ra quyết định đầu tư khi sử dụng dịch
Kết quả đầu tư thành công khi sử dụng dịch vụ □ □ □ □ □
PHIẾU KHẢO SÁT CHẤT LƯỢNG SẢN PHẨM DỊCH VỤ FINTECH TẠI HSC
1 Anh/ Chị đã tham gia thị trường chứng khoán được:
2 Anh/ Chị có đang sử dụng sản phẩm HSC Online của công ty?
□ Đã từng sử dụng, nhưng hiện nay không còn
3 Đánh giá mức độ hài lòng của Anh/ Chị đối với HSC Online:
6 Anh/ Chị sẽ tiếp tục sử dụng phần mềm online của HSC chứ?
Từ kết quả khách quan trong cuộc trao đổi với 06 người được phỏng vấn tại đơn vị thực tập, tác giả có cái nhìn tổng thể nhất từ vị trí lãnh đạo, mang tính định hướng đến chính những chuyên viên trực tiếp sử dụng những sản phẩm ứng dụng công nghệ tài chính tại đơn vị Kết hợp các phương pháp phân tích, tổng hợp từ thực trạng hiện nay của vấn đề nghiên cứu, so sánh và liên hệ thực tiễn với các đơn vị khác để đưa ra giải pháp cho vấn đề Cùng với đó là sự tìm hiểu chung tại các công ty chứng khoán khác và nghiên cứu chủ quan của tác giả, đánh giá mang tính định tính từ những nguồn kể trên để hoàn thiện đề tài nghiên cứu.
Trong bài nghiên cứu có sử dụng kết quả từ khảo sát của tác giả, cùng với đó là các số liệu thực tế về xác suất đầu tư của khách hàng khi sử dụng sản phẩm công nghệ tài chính tại công ty ở phạm vi toàn bộ khách hàng, số liệu được công bố trên website HSC Online, lượng hóa thông qua các bảng biểu, đồ thị để từ đó tác giả đưa ra những giải pháp nhằm hoàn thiện đề tài.
4 Những hạn chế về sản phẩm dịch vụ mà Anh/ Chị gặp phải?
Phương pháp nghiên cứu
4.1 Khái quát chung về HSC
- Lịch sử hình thành phát triển.
Công ty Cổ phần Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh (HSC) là công ty chứng khoán chuyên nghiệp có uy tín và được đánh giá rất tốt ở Việt Nam Công ty cung cấp cho khách hàngnổ chức và cá nhân các dịch vụ tài chính, các dịch vụ tư vấn đầu tư chuyên nghiệp, Itoan diện dựa trên những nghiên cứu có cơ sở vững chắc và đáng tin cậy HSC đã đạt được những thành công đáng ghi nhậnkrong việc kết nối doanh nghiệp với nhà đầu tư cũng như tạo dựng được các mối quan hệ đối tác lâu dài bền vững. HSC sở hữu thế mạnh cộng hưởng của hai tổ chức hàng đầu trong lĩnh vực tài chính
Việt Nam: Công ty Đầuiư Tài chínhiNhàinước Thành phố Hồ Chí Minh (HFIC) - cổ đông sáng lập, và Dragon Capital, Tập đoàn Quản lý Quypyftm - cổ đông chiến lược.
HSC chính thức thành lập sau khi Sở Kế hoạch và Đầu tư TP HCM cấp Giấp chứng nhận đăng ký kinh doanh vào ngày 23/04/2003, và Ủy ban C hứng khoán Nhà nước cấp Giấy phép Hoạt động Kinh doanh số 11/SSC-
(Nguồn: Báo cáo thường niên 2018 HSC)
KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
Khái quát chung về HSC
- Lịch sử hình thành phát triển.
Công ty Cổ phần Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh (HSC) là công ty chứng khoán chuyên nghiệp có uy tín và được đánh giá rất tốt ở Việt Nam Công ty cung cấp cho khách hàngnổ chức và cá nhân các dịch vụ tài chính, các dịch vụ tư vấn đầu tư chuyên nghiệp, Itoan diện dựa trên những nghiên cứu có cơ sở vững chắc và đáng tin cậy HSC đã đạt được những thành công đáng ghi nhậnkrong việc kết nối doanh nghiệp với nhà đầu tư cũng như tạo dựng được các mối quan hệ đối tác lâu dài bền vững. HSC sở hữu thế mạnh cộng hưởng của hai tổ chức hàng đầu trong lĩnh vực tài chính
Việt Nam: Công ty Đầuiư Tài chínhiNhàinước Thành phố Hồ Chí Minh (HFIC) - cổ đông sáng lập, và Dragon Capital, Tập đoàn Quản lý Quypyftm - cổ đông chiến lược.
HSC chính thức thành lập sau khi Sở Kế hoạch và Đầu tư TP HCM cấp Giấp chứng nhận đăng ký kinh doanh vào ngày 23/04/2003, và Ủy ban C hứng khoán Nhà nước cấp Giấy phép Hoạt động Kinh doanh số 11/SSC-
(Nguồn: Báo cáo thường niên 2018 HSC)
Từ khi thành lập năm 2003 đến nay, những tăng trưởng liên tục về vốn và quy mô hoạt động đã đưa HSC vươn lên trở thành một trong những công ty chứng khoán có hoạt động kinh doanh, tài chính tốt nhất tại Việt Nam Qua hơn 15 năm hình thành và phát triển, HSC đã khẳng định vị thế là một trong những công ty chứng khoán hàng đầu Việt Nam với thị phần không ngừng tăng trưởng và luôn ở nhóm dẫn đầu (Theo công bố của Sở giao dịch chứng khoán Thành phố
Hồ Chí Minh, thống kê đến hết quý I/2019, HSC vẫn giữ vững vị trí thứ 2 trong thị phần môi giới cổ phiếu và chứng chỉ quỹ với 10.82% thị phần).
Ngoài việc không ngừng tăng trưởng cả về quy mô thị phần cũng như chất lượng dịch vụ, HSC đã vinh dự nhận được những giải thưởng uy tín, có thể kể đến như: “Nhà Môi giới được quản trị tốt nhất khu vực Châu Á - Thái Bình Dương và Nhà lãnh đạo tiêu biểu do Tạp chí The Asian Banker bình chọn; Top 3 công ty niêm yết tốt nhất Việt Nam tại chương trình Thẻ điểm Quản trị Công ty khu vực ASEAN do Diễn đàn thị trường Tài chính khu vực ASEAN (ACMF) thực hiện; Top 50 công ty niêm yết tốt nhất Việt Nam năm 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018 do tạp chí Forbes Việt Nam bình chọn và rất nhiều những giải thưởng trong nước và quốc tế uy tín khác”.
Tính đến nay, HSC có hệ thống mạng lưới bao gồm 10 chi nhánh và phòng giao dịch trên cả nước với Trụ sở chính tại Thành phố Hồ Chí Minh.
HSC cung cấp một bộ giải pháp hoàn thiện dành cho cả khách hàng cá nhân, khách hàng tổ chức và cả các khách hàng doanh nghiệp, với thế mạnh chủ yếu ở mảng môi giới Cụ thể, năm 2018:
Doanh thu từ phí môi giới đạt 759 tỷ đồng, tăng 26% so với năm 2017 và chiếm 45% tổng doanh thu toàn Công ty HSC tiếp tục khẳng định vị thế là một trong những công ty chứng khoán có thị phần môi giới cao nhất tại Việt Nam trên cả 2 sàn giao dịch chứng khoán trong năm 2018.
Doanh thu từ lãi từ cho vay ký quỹ đạt 523 tỷ đồng, chiếm 31% tổng doanh thu và tăng 19% so với năm 2017 chủ yếu do dư nợ cho vay ký quỹ bình quân của HSC tăng 21% trong khi lãi suất cho vay giảm nhẹ so với năm 2017.
Hoạt động tự doanh trong năm 2018 ghi nhận mức tăng trưởng doanh thu 3% so với năm 2017, đóng góp 278 tỷ đồng, tương đương 16% vào tổng doanh thu của Công ty HSC đã tiến hành thoái vốn và hiện thực hóa lợi nhuận của phần lớn các danh mục đầu tư trong nửa đầu năm 2018 Công ty cũng áp dụng chiến lược đầu tư thận trọng trong thời gian còn lại của năm 2018 nhằm bảo toàn lợi ích của cổ đông.
Mảng tư vấn tài chính doanh nghiệp trong năm 2018 tạo điểm nhấn khi hoàn thành xuất sắc các thương vụ tư vấn lớn cho các khách hàng như HDBank và YEG. Thành công từ các thương vụ này đã tạo được tiếng vang lớn và nâng tầm vị thế của HSC trong thị trường còn nhiều tiềm năng này Doanh thu phí tư vấntài chính trong năm 2018 đạt mức kỷ lục 119 tỷ đồng, tăng hơn 2,6 lần so với năm 2017.
Biểu đồ 4.1b: Cơ cấu doanh thu năm 2018 Công ty cổ phần chứng khoán
Thành phố Hồ Chí Minh - HSC. cơ câu doanh thu năm 2018
Phí môi giới Lãi từ cho vay Hoạt động tự doanh Phí tư vấn tài chính Doanh thu khác
(Nguồn: Báo cáo thường niên 2018 HSC)
Thực trạng phát triển fintech trong hoạt động tư vấn đầu tư tại công ty chứng khoán HSC
4.2.1 Các chính sách nhằm phát triển Fintech tại HSC
Công nghệ thông tin được xem là nền tảng quan trọng thúc đẩy mọi hoạt động của HSC Bộ phận CNTT của HSC hoạt động dựa trên 3 nguyên tắc chính: tính an toàn (security) - tính liên tục (continutity) - tính sẵn sàng (availability) Qua đó, giúp hạn chế tối đa các rủi ro về vận hành, an toàn thông tin, mang lại những kết quả tích cực cho khách hàng như đảm bảo giao dịch liên tục; nâng cao niềm tin và sự an tâm của khách hàng khi giao dịch; giảm thiểu các tổn thất, thiệt hại cho HSC cũng như khách hàng.
Là công ty tài chính được xây dựng dựa trên nền tảng công nghệ, HSC hiểu rõ công nghệ là yếu tố quyết định lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp trong thế hệ mới Hạ tầng Công nghệ thông tin của HSC thường xuyên được nâng cấp với nhiều chức năng được xây dựng trên nền tảng giao dịch tích hợp nhằm gia tăng hiệu quả công việc cũng như độ hài lòng của khách hàng Đầu năm 2019, HSC đã nâng cấp thành công ứng dụng HSC Trade/iTrade tích hợp giao dịch chứng khoán Phái sinh. Tính năng mới này sẽ mang đến nhiều tiện ích, cho phép khách hàng có thể giao dịch chứng khoán cơ sở và phái sinh trên cùng một ứng dụng, nhằm tối ưu hóa thời gian giao dịch, giúp khách hàng quản lý tài khoản giao dịch nhanh chóng và hiệu quả Không chỉ phát triển hệ sinh thái giao dịch trực tuyến cho khách hàng HSC còn chú trọng quản trị hệ thống công nghệ thông tin, bảo vệ các thông tin và dữ liệu giao dịch bằng việc hoàn thiện Trung tâm Dữ liệu Dự phòng Cho tới nay, HSC đã có riêng một trung tâm dữ liệu dự phòng nhằm đảm bảo khả năng hoạt động liên tục và bảo vệ tài sản dữ liệu của Công ty.
Trên nền tảng CNTT sẵn có, năm 2018 HSC đã cải tiến và phát triển ứng dụng CNTT tích hợp nhiều chức năng nổi bật, hỗ trợ khách hàng thực hiện giao dịch một cách tiện lợi, nhanh chóng và an toàn:
- Chuẩn hóa hệ thống CNTT tự động hóa bằng các chương trình, số hóa các dịch vụ giúp khách hàng tiếp cận CNTT qua cổng thông tin trực tuyến một cách dễ dàng bằng sự liên kết và thống nhất các chức năng với nhau như quản lý tài khoản, quản lý tiền mặt, tư vấn nhà đầu tư cũng như phân phối sản phẩm Chương trình giúp HSC giảm thiểu chi phí hoạt động, giúp khách hàng tiết kiệm thời gian và công sức nhờ tính chính xác, tích hợp của hệ thống.
- Cải tiến thành công Trung tâm khôi phục dữ liệu sau thảm họa Được xây dựng và ứng dụng vào năm 2017, năm 2018 HSC tiếp tục phát triển Trung tâm khôi phục dữ liệu sau thảm họa để không ngừng nâng cao sức mạnh bảo vệ dữ liệu của hệ thống Hệ thống là bức tường lửa đảm bảo HSC có thể hoạt động bình thường và bảo vệ các dữ liệu quan trọng trước các sự cố bất ngờ, HSC là một trong số ít các công ty chứng khoán trên thị trường Việt Nam sở hữu hệ thống này Để ứng dụng, phát triển được hệ thống này HSC đã kết nối với tất cả các phòng giao dịch và kiểm tra tính sẵn sàng của Trung tâm dữ liệu để sao lưu các dữ liệu liên tục theo thời gian thực, đảm bảo tính toàn vẹn cho dữ liệu tại HSC Việc tiếp tục nâng cao, tích hợp thêm nhiều chức năng hiện đại cho Trung tâm Khôi phục dữ liệu sau thảm họa thể hiện cam kết của HSC trong công tác đảm bảo an toàn liên quan đến tài sản giao dịch cũng như các thông tin quan trọng khác của khách hàng.
- Hệ thống CNTT vận hành liên tục, an toàn theo chuẩn quốc tế đảm bảo hệ thống các chương trình giao dịch luôn thông suốt, kịp thời và chính xác với nhiều tính năng hữu ích đảm bảo tính an toàn, bảo mật, đặc biệt là sự vận hành đạt hiệu quả cao của hệ thống, đề phòng sự cố rủi ro, nâng cao năng lực phục vụ khách hàng của HSC lên một mức cao.
- Xây dựng thành công hệ thống Cybersecurity Nhằm đảm bảo an toàn, bảo mật và chống rò rỉ, mất dữ liệu khách hàng trước tình hình hoạt động ngày càng tinh vi của tin tặc, HSC 2018 đã xây dựng hệ thống Cybersecurity với sự tăng cường các biện pháp an ninh tối đa thông qua các giải pháp khác nhau HSC đã nâng cấp chương trình Hệ thống An ninh Thông tin (ISMS) theo tiêu chuẩn ISO 27001:2013 và liên tục cải tiến để loại bỏ dần các điểm yếu an ninh của hệ thống thông qua các tấn công giả lập (Pentest).
- Hoàn thiện hệ thống giao dịch theo chương trình - Hoàn thiện hệ thống hỗ trợ tạo lập thị trường (Market Making), xây dựng website bảng điện mới hỗ trợ truyền tải thông tin giao dịch tốc độ cao giúp khách hàng giao dịch hiệu quả hơn, mở rộng kết nối thêm khách hàng mới trên Bloomberg, Reuters đã có sẵn.
“Số hóa các dịch vụ để nâng cao hiệu quả và tiện ích” là chiến lược của công ty trong năm 2019 được ông Johan Nyvene - Chủ tịch Hội đồng quản trịCTCP Chứng khoán thành phố Hồ Chí Minh (HSC) đưa ra tại ĐHCĐ 2018 vừa qua của công ty Đặt mục tiêu cải thiện trải nghiệm cho người dùng, nâng cao tính năng tiện ích, bắt mắt và dễ sử dụng của hệ thống nhằm tạo ra một nền tảng giao dịch hiệu quả, thân thiện, đáp ứng hầu hết các nhu cầu của khách hàng về một hệ thống giao dịch tốc độ, tần suất cao và tính an toàn được đảm bảo Năm 2019, CNTT củaHSC sẽ:
- Phát triển các ứng dụng mới cho nhà đầu tư cá nhân trên cơ sở cải tiến các ứng dụng trên nền tảng web và di động, tiếp tục nâng cao tính tiện lợi và trải nghiệm cho người sử dụng.
- Kết nối với hệ thống giao dịch mới của Sở Giao dịch.
- Lên thiết kế mới nhằm số hóa các dịch vụ chứng khoán cho nhà đầu tư thông qua phương pháp số hóa các dịch vụ chứng khoán trên nền tảng số để gia tăng tính tiện ích.
- Tiếp tục triển khai các hệ thống để hỗ trợ các bộ phận chức năng của HSC. Năm 2019, CNTT của HSC triển khai nâng cấp hệ thống intranet nội bộ, nâng cao tốc độ truy cập, đảm bảo tính xuyên suốt trong suốt quá trình làm việc của các bộ phận chức năng Đồng thời số hóa lại các hệ thống về quản lý nhân sự để hỗ trợ công tác quản trị nhân sự một cách đơn giản, hiệu quả hơn Các cải tiến này trong năm 2019 được bộ phận CNTT của HSC phát triển dựa trên nền tảng các quy trình có sẵn và đã phát huy nhiều tính năng ưu việt Với nền tảng CNTT khá vững chắc, hiện đại theo chuẩn quốc tế, đáp ứng được hầu hết các nhu cầu giao dịch của khách hàng trong năm 2018, HSC sẽ tiếp tục củng cố và phát triển thế mạnh về CNTT để có thể nhanh chóng triển khai thành công các chiến lược đặt ra trong năm 2019, hỗ trợ tăng trưởng của HSC trong năm tiếp theo.
4.2.2 Sự hợp tác của HSC với các công ty Fintcch bên ngoài
Cung cấp dịch vụ tài chính trên nền tảng số là xu hướng phát triển mới trên thế giới HSC Online - một hệ sinh thái tổng hợp của việc ứng dụng công nghệ tài chính (Fintech) trong hoạt động tư vấn đầu tư chứng khoán của HSC - có thể nói đã đón đầu xu thế bằng cách xây dựng hệ sinh thái dịch vụ tài chính cá nhân với mong muốn đem lại giá trị bền vững cho nhà đầu tư, từ việc cung cấp các dịch vụ tư vấn chuyên sâu, phục vụ nhu cầu đầu tư các loại tài sản: cổ phiếu, chứng quyền, phái sinh, Dịch vụ Tư vấn đầu tư cổ phiếu được thiết kế phù hợp với nhà đầu tư cá nhân có kinh nghiệm, và đặc biệt phù hợp với nhà đầu tư mới tham gia thị trường,nhà đầu tư muốn tự giao dịch - một tệp khách hàng mà HSC luôn muốn hướng tới trong thời gian tới.
Khác với phần lớn các tổ chức khác thực hiện việc thuê ngoài các công ty fintech, việc ứng dụng công nghệ tài chính trong hoạt động tư vấn đầu tư tại HSC chủ yếu đến từ nguồn lực nội bộ, là kết quả của quá trình đầu tư phát triển ứng dụng này của chính công ty Thông tin tư vấn đến từ HSC Online được tổng hợp, nghiên cứu từ nguồn dữ liệu chung của tính năng Data manager từ công nghệ tài chính mà HSC có được và truyền tải đến nhà đầu tư chủ yếu hiện tại thông qua trang web HSC Online và tính năng livestream trên Facebook từ trang fanpage “Dòng tiền thông minh” bởi đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm, có chứng chỉ CFA, CMT quốc tế Chỉ một phần nhỏ hoạt động này được cung cấp bởi công ty Fintech ngoài đó là Infinity Blockchain Labs (IBL) - công ty nghiên cứu và phát triển hàng đầu ở Châu Á tập trung vào các dịch vụ RegTech (công nghệ pháp lý), dịch vụ trung gian và vườn ươm để triển khai công nghệ Blockchain Trong thời gian tới, ngoài việc đẩy mạnh hoạt động tư vấn đầu tư thông qua website và fanpage, HSC cùng IBL đã và đang hợp tác, nghiên cứu cho ra đời phần mềm tư vấn đầu tư tích hợp trên giao diện giao dịch trực tuyến hiện hữu của công ty, cung cấp một giải pháp hoàn thiện và tiện ích hơn cho không chỉ khối khách hàng cá nhân, mà còn cả đối với khách hàng tổ chức.
Thành công của việc hợp tác này phải kể đến tiêu biểu nhất là việc nâng cấp phần mềm giao dịch HSC Trade/ iTrade, tích hợp thêm giao dịch chứng khoán phái sinh - là kết quả nỗ lực không ngừng nghỉ giữa đội ngũ nghiên cứu, phát triển phần mềm của HSC và sự tư vấn từ JD Finance - nhánh công ty tài chính của JD.com, công ty Fintech hàng đầu của Trung Quốc.
4.2.3 Các sản phẩm dịch vụ của công ty áp dụng flntech
Giải pháp phát triển fintech trong hoạt động tư vấn đầu tư tại công ty chứng khoán HSC
4.3.1 Định hướng phát triển Fintech tại HSC
Như đã chia sẻ ở Báo cáo thường niên 2018 tại Đại hội cổ đông của công ty vừa diễn ra vào cuối tháng 04 vừa qua thì nâng cao chất lượng phục vụ khách hàng, đa dạng hóa các kênh tiếp cận khách hàng là 03 trên 04 nhiệm vụ trọng tâm của công ty trong năm 2019, hiện thực hóa thông qua quá trình ứng dụng Fintech trong các sản phẩm dịch vụ Theo chia sẻ của Ban lãnh đạo, HSC sẽ không ngừng đầu tư hơn nữa cho hoạt động Fintech tại công ty, hướng đến việc nhà đầu tư có những công cụ hữu ích nhất để tự đưa ra quyết định của bản thân trong việc đầu tư, nâng cao khả năng, sự hiểu biết của đại đa số nhà đầu tư, từng bước tránh thực trạng hiện nay nhà đầu tư đầu tư theo cảm tính, số đông, không có sự phân tích hay am hiểu về thị trường.
- Đào tạo nguồn nhân lực.
Mỗi công ty đều có những Trung tâm đào tạo nghiệp vụ chuyên môn, kỹ năng cho các cán bộ nhân viên Đặc biệt là về Fintech - một lĩnh vực mới không phải là thế mạnh thuần túy của các CTCK và liên tục cải tiến thay đổi, nâng cao, do đó cần có những đợt đào tạo cán bộ liên tục, thường xuyên nhằm trang bị kiến thức cho cán bộ nhân viên để thực hiện, vận hành hiệu quả kinh doanh. Ở HSC, bộ phận này được gọi là Khối nghiên cứu, do ông Paul Sheehan đang giữ chức quyền giám đốc điều hành Nhiệm vụ trọng tâm của Khối bao gồm cả đội ngũ phân tích thị trường và cả đội ngũ đào tạo, nghiên cứu phát triển sản phẩm với trọng tâm hiện tại là đội ngũ chuyên viên phân tích thị trường HSC cần có những kế hoạch đào tạo thiết thực và thường xuyên hơn nữa cho đội ngũ broker, từ cơ bản đến chuyên sâu Với mục tiêu tất cả các chuyên viên tư vấn trước hết phải nắm rõ và sử dụng thành thạo tất cả các chương trình, mô hình trong hệ thống của công ty Tiếp theo, mục tiêu sâu hơn là không chỉ ở bộ phận phân tích mà các chuyên viên tư vấn có thể đề xuất, cùng tham gia xây dựng vào các dự án về công nghệ được đầu tư và xây dựng của công ty, tìm và phát hiện ra những điểm chưa được hay còn hạn chế của các hệ thống đó, bởi vì họ là những người sử dụng trực tiếp Công ty cần mời những chuyên gia trong lĩnh vực Fintech, có một lộ trình đào tạo phù hợp và thường xuyên tới từng vị trí cán bộ.
Về tổng quan: Chương trình sẽ cung cấp cho cán bộ một cái nhìn tổng quan về sự phát triển của Fintech, hiểu các nguyên tắc của tài chính hiện đại và phát triển các kỹ năng cần thiết Nắm bắt được những công nghệ mà công ty đang sử dụng, thay thế.
Về công nghệ: Hiểu được cách sử dụng, cách lấy dữ liệu, cách cập nhật dữ liệu trên các hệ thống đó Trong quá trình sử dụng, các cán bộ có thể thấy được những ưu vi ệt hơn so với những hệ thống cũ, hoặc phát hi ện ra những điểm bất cập khi sử dụng vào trong thực tế công việc.
Về thực hành: Các cán bộ nhân viên công ty là những người trực tiếp sử dụng các ứng dụng công nghệ này vào thực tiễn công việc của mình.
Mỗi công việc cụ thể của một chức danh lại sử dụng những phần cụ thể trong một hệ thống Khi được sử dụng thực tiễn, mỗi bộ phận lại có những ý kiến, phát hiện về hệ thống, tập hợp những ý kiến đó giúp phát triển, nâng cấp hệ thống.
- Tăng cường hợp tác, đầu tư.
Hợp tác với những công ty Fintech là một cách phát huy những lợi thế sẵn có của HSC về khách hàng và chuyên môn về lĩnh vực phân tích đầu tư chứng khoán và t ận dụng ưu thế về công nghệ thông tin của các công ty Fintech.
Nếu cứ tiếp tục ở mức hiện tại, không có cải tiến thì các sản phẩm của công ty sẽ sớm gặp phải cạnh tranh từ những sản phẩm của đơn vị khác, hầu như không có sự chuyên biệt quá lớn.
Bất cứ một sản phẩm nào mới ra thì hầu hết các đơn vị khác sẽ có ngay những sản phẩm - dịch vụ tương tự Mà với xu thế phát triển hiện nay, sự tiện lợi cho khách hàng là một trong những yếu tố thu hút và giữ chân khách hàng Do đó, HSC đầu tư hơn nữa công tác nghiên cứu nhu cầu thị trường, nhu cầu của khách hàng, để đưa ra những sản phẩm mới, đi đầu.
- Đánh giá các sản phẩm dịch vụ.
Hiện nay, HSC nhìn chung đã có khá nhiều sản phẩm dịch vụ mà đã áp dụng công nghệ trong đó Tuy nhiên, do áp dụng công nghệ mà công nghệ lại luôn đổi mới, nâng cấp từng ngày và yêu cầu của khách hàng thì ngày càng cao do vậy, chính công ty phải thường xuyên đánh giá lại các sản phẩm của mình. Đánh giá theo các tiêu chí: tính hi ệu quả, bắt kịp công nghệ trên thế gi ới, đáp ứng nhu cầu của khách hàng, so sánh với các đối thủ cạnh tranh.
Vi ệc ti ến hành đánh giá phải dựa trên tinh thần khách quan và di ễn ra theo từng kỳ với những báo cáo cụ thể.
- Tổ chức các cuộc thi phát triển Fintech nhằm tìm kiếm những ý tưởng mới t rong nội bộ công ty.
Mặc dù nhìn chung, lĩnh vực công nghệ nước nhà đã có tổ chức các cuộc thi về Fintech thường niên, tuy nhiên, chính công ty cũng phải tự mình tìm kiếm các giải pháp công nghệ Các giải pháp này có thể là những giải pháp mới, cũng có thể là những đề xuất nhằm cải tiến sản phẩm dịch vụ hiện hữu.
Những sáng kiến này đến từ chính những chuyên viên tư vấn, phân tích hay từ chính khách hàng của họ - những người trực tiếp sử dụng dịch vụ.
- Thành lập quỹ phát triển Fintech.
Chi phí luôn là rào cản trước khi đưa ra một quyết định.
Một quyết định đầu tư chỉ được đồng ý sau khi cân nhắc giữa lợi ích mà nó đem lại và chi phí cơ hội khi quyết định đầu tư vào dự án/phương án đó.
Trong khi đó, mỗi dự án/phương án đầu tư về Fintech lại luôn là một con số khá lớn và thời gian kéo dài cho nên đây là một trong những rào cản của việc phát triển Fintech Tại HSC, công tác phát triển Fintech tại nội bộ không phải là mới, tuy nhiên vẫn chưa có quỹ dành riêng cho vấn đề này mà vẫn đang được hạch toán chung vào chi phí hoạt động kinh doanh Do vậy, công ty nên thành lập quỹ phát triển Fintech, quỹ này được bổ sung hàng năm và dùng với hai mục đích chính là nghiên cứu và thực hiện các hoạt động về Fintech: đánh giá hiệu quả để nâng cấp những hệ thống/sản phẩm/dịch vụ hiện hữu, đầu tư hệ thống/sản phẩm/ dịch vụ mới.
- Tập trung phát triển hơn nữa một hoặc một số lĩnh vực trọng tâm để đầu tư công nghệ. Ở HSC, Fintech được tập trung nhi ều nhất ở các sản phẩm phục vụ hoạt động tư vấn đầu tư của khối khách hàng cá nhân Như đã nói ở trên, lĩnh vực mà Fintech tham gia hiện nay là rất nhiều, do đó, trong một thời gian ngắn, công ty không thể cùng lúc tham gia đầu tư vào tất cả các lĩnh vực Do vậy, với chiến lược ngắn hạn/trung hạn/dài hạn của mình khác nhau nên lựa chọn một hoặc một vài lĩnh vực để tập trung phát triển công nghệ sao cho có được hiệu quả cao nhất. Thay vì làm lớn mà chưa có sự chuẩn bị sẽ đem lại hiệu quả không cao, lãng phí nguồn lực mà làm nhỏ nhưng có sự chuẩn bị kỹ càng về mọi mặt sẽ đem lại hi ệu quả cao hơn.
Việc hiện nay HSC trong một giai đoạn lựa chọn lĩnh vực này và làm thật tốt thì đó chính là một tiền đề để những giai đoạn sau sẽ tiếp tục lựa chọn lĩnh vực đó hoặc sang một lĩnh vực khác.