THỰC TIỄN HOẠT ĐỘNG GIẢI QUYẾT các vụ án bồi THƯỜNG THIỆT hại DO VI PHẠM hợp ĐỒNG TRONG KINH DOANH THƯƠNG mại tại TOÀ án NHÂN dân QUẬN THANH KHÊ,THÀNH PHỐ đà NẴNG

TRƯỜNG ĐẠI HỌC DUY TÂNKHOA LUẬT KINH TẾ  BÁO CÁO THỰC TẬP TỐT NGHIỆP KHOÁ 24 THỰC TIỄN HOẠT ĐỘNG GIẢI QUYẾT CÁC VỤ ÁN BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI DO VI PHẠM HỢP ĐỒNG TRONG KINH DOANH THƯƠN

TRƯỜNG ĐẠI HỌC DUY TÂN

KHOA LUẬT KINH TẾ



BÁO CÁO THỰC TẬP TỐT NGHIỆP KHOÁ 24

THỰC TIỄN HOẠT ĐỘNG GIẢI QUYẾT CÁC VỤ ÁN BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI DO VI PHẠM HỢP ĐỒNG TRONG KINH DOANH THƯƠNG MẠI TẠI TOÀ ÁN NHÂN DÂN QUẬN

THANH KHÊ,THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG

DƯƠNG ĐỨC THIỆN

ĐÀ NẴNG, THÁNG 03 NĂM 2022

TRƯỜNG ĐẠI HỌC DUY TÂN KHOA LUẬT KINH TẾ



BÁO CÁO THỰC TẬP TỐT NGHIỆP

THỰC TIỄN HOẠT ĐỘNG GIẢI QUYẾT CÁC VỤ ÁN BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI DO

VI PHẠM HỢP ĐỒNG TRONG KINH DOANH THƯƠNG MẠI TẠI TOÀ ÁN NHÂN DÂN QUẬN THANH KHÊ, THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG

Thời gian thực tập : 17/02/2022 – 23/03/2022 Địa điểm thực tâp :TAND Quận Thanh khê Giảng viên hướng dẫn : Mai Thị Mai Hương Sinh viên thực hiện : Dương Đức Thiện

Mã số sinh viên : 24218613115

ĐÀ NẴNG, THÁNG 03 NĂM 2022

LỜI CẢM ƠN

Em xin gửi lời cảm ơn chân thành và sự tri ân sâu sắc đối với các thầy cô củatrường Đại học Duy Tân, đặc biệt là các thầy cô khoa Luật của trường đã tạo điềukiện cho em thực tập ở khoa để có nhiều thời gian cho khóa luận tốt nghiệp Và emcũng xin chân thành cám ơn cô đã nhiệt tình hướng dẫnhướng dẫn em hoàn thành tốt khóa thực tập

Trong quá trình thực tập, cũng như là trong quá trình làm bài báo cáo thực tập,khó tránh khỏi sai sót, rất mong các thầy, cô bỏ qua Đồng thời do trình độ lý luậncũng như kinh nghiệm thực tiễn còn hạn chế nên bài báo cáo không thể tránh khỏinhững thiếu sót, em rất mong nhận được ý kiến đóng góp thầy, cô để em học thêmđược nhiều kinh nghiệm và sẽ hoàn thành tốt hơn bài báo cáo tốt nghiệp sắp tới

Em xin chân thành cảm ơn!

Sinh viên thực hiện

Dương Đức Thiện

MỤC LỤC

LỜI CẢM ƠN 3

MỤC LỤC 1

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT 3

MỞ ĐẦU 4

1 Tính cấp thiết của đề tài 4

2 Tình hình nghiên cứu 4

2.1 Khái quát chung về tình hình nghiên cứu trong nước 4

2.2 Tình hình nghiên cứu ngoài nước Khái quát chung về tình hình nghiên cứu ngoài nước 5

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 6

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 7

5 Phương pháp nghiên cứu 7

6 Kết cấu của chuyên đề 8

Chương 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG VÀ PHÁP LUẬT VỀ GIẢI QUYẾT BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI DO VI PHẠM HỢP ĐỒNG KINH DOANH, THƯƠNG MẠI TẠI TOÀ ÁN 9

1.1 Khái quát về giải quyết bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng trong kinh doanh, thương mại tại Tòa án 9

1.1.1 Khái niệm giải quyết bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng trong vi kinh doanh, thương mại tại Tòa án 9

1.1.2 Ý nghĩa của việc giải quyết bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng trong kinh doanh, thương mại tại Tòa án 9

1.2 Pháp luật về giải quyết bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng trong kinh doanh tại Tòa án 10

1.2.1 Nguồn pháp luật điều chỉnh 10

1.2.2 Nội dung của pháp luật về bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng thương mại 11

Chương 2: THỰC TIỄN HOẠT ĐỘNG GIẢI QUYẾT BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI DO VI PHẠM HỢP ĐỒNG TRONG KINH DOANH, THƯƠNG MẠI TẠI TOÀ ÁN NHÂN DÂN QUẬN THANH KHÊ, THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG 15 2.1 Khái quát về Tòa án nhân dân quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng 15

2.1.1 Chức năng, nhiệm vụ quyền hạn của Tòa án nhân dân quận Thanh Khê 15

2.1.2 Cơ cấu tổ chức của Tòa án nhân dân quận Thanh Khê 15

2.2 Thực tiễn giải quyết tranh chấp bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng trong kinh doanh, thương mại tại Tòa án nhân dân quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng 17

2.2.1 Thực tiễn xét xử các vụ án bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng trong kinh doanh, thương mại tại Tòa án nhân dân quận Thanh Khê 17

2.2.2 Thực tiễn áp dụng pháp luật về giải quyết bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng trong kinh doanh, thương mại tại Tòa án nhân dân quận Thanh Khê17 2.2.3 Đánh giá hoạt động giải quyết tranh chấp bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng trong kinh doanh, thương mại của Tòa án nhân dân quận Thanh Khê 20

Chương 3: HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VÀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ THI HÀNH PHÁP LUẬT VỀ GIẢI QUYẾT BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI DO VI PHẠM HỢP ĐỒNG TRONG KINH DOANH, THƯƠNG MẠI TẠI TOÀ ÁN NHÂN DÂN QUẬN THANH KHÊ, THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG 22

3.1 Phương hướng hoàn thiện pháp luật về giải quyết bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng trong kinh doanh, thương mại tại Tòa án 22

3.2 Các giải pháp nâng cao hiệu quả giải quyết bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng trong kinh doanh, thương mại tại Tòa án nhân dân quận Thanh Khê 23

3.2.1 Kiến nghị quy định lại việc thoả thuận vi phạm 23

3.2.2 Hoàn thiện quy định về xác định giá trị bồi thường thiệt hại 24

KẾT LUẬN 25

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 26

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Trong giai đoạn hiện nay, vấn đề tự do phát triển kinh doanh đã làm xuất hiệnmột số doanh nghiệp lợi dụng những kẽ hở trong hợp đồng đã ký kết để cố tình viphạm những giao kết với đối tác Trong khi đó, chả có mấy doanh nghiệp bị viphạm hợp đồng áp dụng các hình thức xử lý vi phạm hợp đồng như đã thỏa thuậnbởi rất nhiều nguyên nhân Trên thực tế, các vụ việc vi phạm hợp đồng thương mạixảy ra ngày càng nhiều và dẫn đến tranh chấp giữa các doanh nghiệp do đó mà tănglên ,do đó việc xác định được các căn cứ, các điều kiện quy trách nhiệm cụ thể đốivới bên vi phạm, đó là những vấn đề quan trọng phải được làm rõ mới có thể giảiquyết các tranh chấp xảy ra Bồi thường thiệt hại (BTTH) do vi phạm hợp đồng làbiện pháp pháp lý quan trọng có vai trò bù đắp cho bên bị thiệt hại (bên có quyền)những tổn thất là hậu quả của hành vi vi phạm hợp đồng Tuy nhiên, các hệ thốngpháp luật khác nhau có những khác biệt về biện pháp này chẳng hạn như đối tượngthiệt hại nào được bồi thường, căn cứ áp dụng biện pháp BTTH ra sao, xác địnhmức BTTH như thế nào và các trường hợp nào được miễn trách nhiệm BTTH, …

và thực tiễn tại Việt Nam việc quy định, áp dụng pháp luật liên quan vấn đề nàyđang còn những hạn chế nhất định, nhiều tranh chấp xảy ra khó giải quyết kịp thời

và triệt để hoàn toàn Trên cơ sở nghiên cứu các quy định của pháp luật về tráchnhiệm BTTH do vi phạm hợp đồng thương mại nhằm để hiểu rõ các nguyên nhânhạn chế, bất cập để tìm các giải pháp, để từ đó đề xuất hoàn thiện pháp luật hợpđồng Việt Nam, đề ra các giải pháp cụ thể trong việc áp dụng pháp luật về BTTH do

vi phạm hợp đồng là việc cần thiết cả về lý luận và thực tiễn do đó bản thân chọn

đề tài “Pháp luật về trách nhiệm bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng thươngmại và thực tiễn áp dụng” làm đề tài báo cao thực tập của mình

2 Tình hình nghiên cứu

2.1 Khái quát chung về tình hình nghiên cứu trong nước

Trước đây vấn đề BTTH do vi phạm hợp đồng đã được một số các nhà luật gianghiên cứu trong các công trình nghiên cứu về Luật dân sự nói chung và pháp luậthợp đồng nói riêng Điển hình là tác giả Vũ Văn Mẫu với cuốn “Dân luật khái luận”(Bộ quốc gia giáo dục xuất bản, Sài Gòn, 1960), Luận văn, luận án: Luận văn Thạc

sĩ luật học tác giả Đinh Hồng Ngân với đề tài “Trách nhiệm dân sự trong hợp đồng"

năm 2006, luận văn Thạc sĩ luật học tác giả Trần Thuỳ Linh với đề tài “Bồi thườngthiệt hại do hàng hoá không phù hợp với hợp đồng theo quy định của Công ướcViên 1980 - So sánh với pháp luật Việt Nam" năm 2009 và luận văn Thạc sĩ luậthọc của tác giả Lê Thị Yến với đề tài “Bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồngdân sự - Một số vấn đề lý luận và thực tiễn" năm 2013; Sách chuyên khảo:Chúng ta có thể kể đến một số sách chuyên khảo có đề cập tới vấn đề nghiên cứucủa luận án như cuốn “Chế định hợp đồng trong Bộ luật Dân sự Việt Nam” của tácgiả Nguyễn Ngọc Khánh do Nhà xuất bản Tư pháp xuất bản năm 2007; cuốn “Luậthợp đồng Việt Nam - bản án , bình luận bản án” của tác giả Đỗ Văn Đại được Nhàxuất bản Chính trị Quốc gia xuất bản năm 2014, cuốn “Các biện pháp xử lý việckhông thực hiện đúng hợp đồng trong pháp luật Việt Nam” của tác giả Đỗ Văn Đạiđược Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia tái bản năm 2013 (có sửa chữa, bổ sung ).Tổng quan một số công trình nghiên cứu tiêu biểu ở trong nước Thứ nhất là côngtrình “Các biện pháp xử lý việc không thực hiện đúng hợp đồng trong pháp luậtViệt Nam" Đây là một công trình nghiên cứu khá là toàn diện về các biện phápkhắc phục hậu quả của hành vi vi phạm hợp đồng và BTTH do vi phạm hợp đồngcủa tác giả Đỗ Văn Đại đã được ấn hành bởi Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia vàonăm 2010 và được tái bản năm 2013 ( sửa chữa, bổ sung) Thứ hai là công trình

“Luật hợp đồng Việt Nam - Bản án và bình luận bản án (tập 2)” Cuốn sách “Luậthợp đồng Việt Nam - Bản án và bình luận bản án (Tập 2)” là sách chuyên khảo củatác giả Đỗ Văn Đại đã được Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia xuất bản vào năm

2014 Thứ ba chính công trình “Chế định hợp đồng trong Bộ luật Dân sự Việt Nam

” Công trình “Chế định hợp đồng trong Bộ luật Dân sự Việt Nam” của tác giảNguyễn Ngọc Khánh được xuất bản năm 2007 là một công trình lý luận chung vềluật hợp đồng Tác giả đã phân tích, lý giải một số nội dung cơ bản của chế địnhhợp đồng như: khái niệm, chức năng, vị trí của hợp đồng; ý chí và tự do ý chí tronghợp đồng; giao kết hợp đồng, thực hiện hợp đồng và sửa đổi, hủy bỏ hợp đồng

2.2 Tình hình nghiên cứu ngoài nước Khái quát chung về tình hình nghiên cứu ngoài nước

Cho tới thời điểm hiện tại có tương đối nhiều công trình nghiên cứu về luậthợp đồng nói chung và các biện pháp khắc phục hậu quả của hành vi vi phạm hợpđồng nói riêng, trong đó có các công trình nghiên cứu trực tiếp về biện pháp BTTH

do vi phạm hợp đồng, chẳng hạn như: Bài báo khoa học: Công trình “MeasuringDamages beneathneath the CISG - Article seventy four of the United NationsConvention on Contracts for the International Sale of Goods’" của tác giả Eric C.Schneider đã đăng trên Pace International Law Review số chín năm 1997; Côngtrình “Remarks at the Damages Provisions withinside the CISG, Principles ofEuropean Contract Law and UNIDROIT Principles of International CommercialContracts ” của tác giả Friedrich Blase và Philipp Hottler đăng trên trang internetchính thức của CISG năm 2004; Sách chuyên khảo: Cuốn “Principle ofsettlement law” của Robert A.Hillman do West Publisher được xuất bản năm 2004;Cuốn “Contract Law & Theory” của Eric Posner được xuất bản bởi AspenPublishers vào năm 2011; Cuốn “Contract damages: Domestic and globalperspectives" tác giả là Djakhongir Saidov và Ralph Cunnington đồng chủ biênđược xuất bản năm 2008 do Hart Publishing

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

- Mục đích nghiên cứu: Thông qua các nghiên cứu các vấn đề lý luận và thựctiễn các quy định pháp luật Việt Nam về các vụ việc BTTH do vi phạm hợp đồng ởViệt Nam xảy ra, đặc biệt là một số vụ việc tại quận Thanh Khê Đà Nãng nhằm làm

rõ thêm về các cơ sở lý luận, thực tiễn và pháp lý của vấn đề về BTTH do vi phạmhợp đồng; đồng thời đưa ra những đề xuất, kiến nghị để có thể sửa đổi, bổ sung cácquy định còn bất cập, thiếu sót , hoặc chồng chéo trong pháp luật Việt Nam hiệnnay, qua đó nâng cao hiệu quả điều chỉnh của pháp luật hợp đồng Việt Nam

- Nhiệm vụ nghiên cứu: Để làm sáng tỏ những về các vấn đề lý luận vềBTTH do vi phạm hợp đồng về khái niệm , bản chất của các biện pháp khắc phụchậu quả của hành vi vi phạm hợp đồng, BTTH do vi phạm hợp đồng Những vấn

đề lý luận các căn cứ áp dụng biện pháp về BTTH do vi phạm hợp đồng, các trườnghợp miễn trách nhiệm BTTH, xác định mức BTTH Cuối cùng đề xuất nhữnggiải pháp cụ thể nhằm hoàn thiện về các quy định của Bộ luật Dân sự 2015 và một

số luật liên quan về 1 số biện pháp BTTH do vi phạm hợp đồng Đồng thời nângcao hiệu quả thực hiện pháp luật về BTTH do vi phạm hợp đồng nói chung và hợpđồng thương mại nói riêng

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

- Đối tượng nghiên cứu: Các quy định pháp luật đã áp dụng và pháp luật hiệnhành về BTTH do vi phạm hợp đồng thương mại và hoạt động thực hiện chế địnhpháp luật này qua thực tiễn

- Phạm vi nghiên cứu: Trên cơ sở những quy định trong 1 số văn bản pháp lýnêu trên thì các luận văn tập trung nghiên cứu và làm rõ những vấn đề về các cơ sở

lý luận về BTTH do vi phạm hợp đồng của Việt Nam, cụ thể: Các quy định củaBLDS năm 2005, BLDS năm 2015, LTM năm 2005 và một số văn bản pháp luật cóliên quan về BTTH do vi phạm hợp đồng với những thay đổi của BLDS năm 2015

so với BLDS năm 2005 Trên cơ sở so sánh các quy định của pháp luật nhằm làm rõđược những ưu điểmvà hạn chế trong pháp luật hợp đồng Việt Nam về các BTTH

do vi phạm hợp đồng, đặc biệt đó là hợp đồng thương mại Từ thực trạng pháp luật

và thực tiễn áp dụng pháp luật về BTTH do vi phạm hợp đồng tại Việt Nam, để cóthể đưa ra những ý kiến đánh giá và những kiến nghị nhằm hoàn thiện các quy địnhpháp luật liên quan và đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện pháp luật

về BTTH do vi phạm hợp đồng

5 Phương pháp nghiên cứu

Phương pháp nghiên cứu cụ thể: Dựa trên cơ sở phương pháp luận của chủnghĩa Mác - Lênin, sử dụng các phương pháp nghiên cứu cụ thể như: Phương pháp

so sánh dựa trên cơ sở so sánh những quy định của pháp luật liên quan và so sánhquá trình áp dụng trong thực tiễn giải quyết các vụ việc tranh chấp xảy ra nhằm làm

rõ ưu điểm và hạn chế của các quy định và hiệu quả áp dụng pháp luật

Phương pháp phân tích và bình luận là để làm rõ các vấn đề lý luận và quyđịnh pháp luật hiện hành về BTTH do vi phạm hợp đồng Phương pháp tổng hợp lànhằm khái quát hoá thực trạng pháp luật về BTTH do vi phạm hợp đồng để đưa ranhững kiến nghị phù hợp;

Trên cơ sở áp dụng các phương pháp nghiên cứu đã kể trên, để đưa ra nhữngđánh giá về chế định BTTH do vi phạm hợp đồng trong pháp luật Việt Nam và từ

đó rút ra các kiến nghị nhằm đưa pháp luật hợp đồng Việt Nam nói chung và chếđịnh mà BTTH do vi phạm hợp đồng nói riêng hoàn thiện hơn có thể nâng cao hiệuquả của thực hiện pháp luật liên quan trong thực tiễn

6 Kết cấu của chuyên đề

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, nộidung của luận văn gồm 3 chương Cụ thể:

Chương 1

NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG VÀ PHÁP LUẬT VỀ GIẢI QUYẾTBỒI THƯỜNG THIỆT HẠI DO VI PHẠM HỢP ĐỒNG KINH DOANH,THƯƠNG MẠI TẠI TOÀ ÁN

Chương 2

THỰC TIỄN HOẠT ĐỘNG GIẢI QUYẾT BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI DO

VI PHẠM HỢP ĐỒNG TRONG KINH DOANH, THƯƠNG MẠI TẠI TOÀ ÁNNHÂN DÂN QUẬN THANH KHÊ, THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG

Chương 3

HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VÀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ THI HÀNHPHÁP LUẬT VỀ GIẢI QUYẾT BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI DO VI PHẠM HỢPĐỒNG TRONG KINH DOANH, THƯƠNG MẠI TẠI TOÀ ÁN NHÂN DÂNQUẬN THANH KHÊ, THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG

Chương 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG VÀ PHÁP LUẬT VỀ GIẢI QUYẾT BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI DO VI PHẠM HỢP ĐỒNG KINH

DOANH, THƯƠNG MẠI TẠI TOÀ ÁN 1.1 Khái quát về giải quyết bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng trong kinh doanh, thương mại tại Tòa án

1.1.1 Khái niệm giải quyết bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng trong vi kinh doanh, thương mại tại Tòa án

Khái niệm của bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng thương mại trongcác biện pháp khắc phục hậu quả các hành vi VPHĐ, BTTH là biện pháp khắcphục mà việc áp dụng biện pháp này đòi hỏi là phải đáp ứng các căn cứ chặt chẽhơn cả Điều này xuất phát từ nhận thức hành vi VPHĐ mà một bên đã gây ra thiệthại cho bên kia trong quan hệ hợp đồng sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến lợi ích vật chấtcủa bên bị vi phạm Do đó, bên có hành vi VPHĐ đã gây thiệt hại cho bên kia thìphải có trách nhiệm phải bù đắp lại những lợi ích vật chất nhằm khôi phục lại tìnhtrạng của bên bị vi phạm như trước, khi hành vi vi phạm xảy ra và nhằm thỏa mãnnhững lợi ích chính đáng mà bên bị vi phạm đáng lẽ sẽ được hưởng nếu như hợpđồng được thực hiện đúng

Định nghĩa BTTH do VPHĐ quy định không được đưa ra trong BLDS năm

2005 mà thay vào đó thì BLDS năm 2005 chỉ quy định các trường hợp VPHĐ cụthể như là chậm thực hiện nghĩa vụ, không thực hiện nghĩa vụ giao vật, không thựchiện một công việc ,thực hiện một công việc không được phép thực hiện hoặc chậmtiếp nhận việc thực hiện nghĩa vụ dân sự và buộc bên VPHĐ phải BTTH cho bên bị

vi phạm khi thiệt hại xảy ra chính là hệ quả của hành vi VPHĐ (khoản 3 Điều303,304, 305, 306 Bộ luật Dân sự 2005)

Bồi thường thiệt hại do VPHĐ là biện pháp để khắc phục hậu quả của hành viVPHĐ, nhằm bảo đảm cho trách nhiệm dân sự theo hợp đồng được thực hiện bằngcách bù đắp những tổn thất là những hậu quả của hành vi VPHĐ do bên VPHĐ gây

do pháp luật quy định là trách nhiệm bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng có ýnghĩa pháp lý cũng như ý nghĩa xã hội sâu sắc, điều đó đã được thể hiện trên một sốphương diện sau đây:

Thứ nhất, trách nhiệm bồi thường thiệt hại do VPHĐ sẽ là chế định góp phầnbảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các chủ thể

Thứ hai, trách nhiệm bồi thường thiệt hại do VPHĐ sẽ là chế định góp phầnđảm bảo công bằng xã hội

Thứ ba, trách nhiệm bồi thường thiệt hại do VPHĐ là sẽ chế định góp phầnrăn đe, giáo dục, phòng ngừa các hành vi vi phạm pháp luật nói chung và gây rathiệt hại trái pháp luật nói riêng

1.2 Pháp luật về giải quyết bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng trong kinh doanh tại Tòa án

Bồi thường thiệt hại do VPHĐ thương mại bản chất là một loại trách nhiệmdân sự nên nó có đầy đủ đặc điểm của trách nhiệm dân sự như do cơ quan nhà nước

có thẩm quyền áp dụng, áp dụng đối với người có hành vi vi phạm pháp luật, luônmang đến hậu quả bất lợi cho người bị áp dụng, được đảm bảo thực hiện bằngcưỡng chế nhà nước… Bên cạnh đó, trách nhiệm bồi thường thiệt hại do VPHĐthương mại còn có những đặc điểm riêng sau đây:

Thứ nhất, Chủ thể bị áp dụng trách nhiệm bồi thường thiệt hại là bên vi phạmnghĩa vụ hợp đồng thương mại;

Thứ hai, Trách nhiệm bồi thường thiệt hại do VPHĐ thương mại có thể docác bên tự thỏa thuận hoặc do luật định;

Thứ ba, Bồi thường thiệt hại do VPHĐ thương mại được áp dụng khi thỏamãn các điều kiện nhất định; Thứ tư, Bồi thường thiệt hại do VPHĐ thương mạichủ yếu là trách nhiệm về tài sản;

1.2.1 Nguồn pháp luật điều chỉnh

Pháp luật về phạt vi phạm và bồi thường thiệt hại mà VPHĐ nói chung vàHĐTM nói riêng của các quốc gia là khác nhau có sự khác nhau và phải phụ thuộcvào hệ thống pháp luật của quốc gia đó Trong hệ thống văn bản pháp luật của ViệtNam, pháp luật dân sự được coi như là đạo luật cơ bản áp dụng cho mọi giao dịchmang tính chất bình đẳng và tự nguyện giữa các chủ thể tham gia (bao gồm cảHĐTM) Trách nhiệm phạt vi phạm được ghi nhận tại các Điều 418, 419 và trách

nhiệm bồi thường thiệt hại được ghi nhận từ Điều 360 tới Điều 364 LTM 2005 vớitính chất là luật chuyên ngành điều chỉnh các hoạt động thương mại nói chung quyđịnh về phạt vi phạm và các bồi thường thiệt hại, tại các Điều 294, 295, 300, 301,

302, 303, 304, 305, 307

1.2.1.1 Các nguyên tắc giải quyết bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng trong

kinh doanh, thương mại tại Tòa án

Bồi thường thiệt hại trong hợp đồng kinh doanh thương mại là hình thức tráchnhiệm dân sự đã đặt ra khi hành vi vi phạm nghĩa vụ theo hợp đồng đã gây ra thiệthại theo đó, bên có hành vi vi phạm phải có trách nhiệm bù đắp những tổn thất vậtchất, tinh thần do mình gây ra

1.2.1.2 Thẩm quyền giải quyết bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng trong kinh

doanh, thương mại của Toà án

Yêu cầu về dân sự quy định tại các khoản 1, 2, 3, 4, 6, 7, 8, 9 và 10 Điều 27của Bộ luật TTDS;

Yêu cầu về hôn nhân và gia đình quy định tại các khoản 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8,

đó do vi phạm nghĩa vụ gây ra (Điều 360); người có quyền được yêu cầu bồi thường

về lợi ích đáng ra được hưởng do hợp đồng mang lại, yêu cầu bên vi phạm chi trảchi phí phát sinh do không hoàn thành nghĩa vụ và có thể buộc bên vi phạm phảitrách nhiệm bồi thường thiệt hại về mặt tinh thần (Điều 419) Về nguyên tắc, bên vi

phạm nghĩa vụ trong hợp đồng mà gây thiệt hại cho bên kia thì phải có trách nhiệmbồi thường thiệt hại BLDS 2015 không có điều khoản nào quy định cụ thể về cácđiều kiện áp dụng bồi thường thiệt hại nên việc áp dụng chế tài này cần được ápdụng tại các điều quy định có liên quan về trách nhiệm dân sự Cơ quan có thẩmquyền muốn áp dụng các chế tài bồi thường thiệt hại thì phải đảm bảo các điều kiệnsau: tồn tại hành vi VPHĐ; có thiệt hại xảy ra; có mối quan hệ nhân quả giữa thiệthại và hành vi vi phạm nghĩa vụ; có lỗi Do trách nhiệm bồi thường thiệt hại là mộtloại trách nhiệm dân sự nên là điều kiện để phát sinh trách nhiệm bồi thường thiệthại thì cần có thêm yếu tố lỗi.

1.2.2.1 Trình tự, thủ tục giải quyết bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng trong

kinh doanh, thương mại tại Tòa án

Trình tự, thủ tục giải quyết

Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ khởi kiện

Đơn khởi kiện;

Chứng minh nhân dân/căn cước công dân/hộ chiếu và sổ hộ khẩu của ngườikhởi kiện là cá nhân; đăng ký kinh doanh/đăng ký thuế/ điều lệ của người khởi kiện

là tổ chức (bản sao chứng thực);

Chứng minh nhân dân/căn cước công dân/hộ chiếu và sổ hộ khẩu của người bịkiện là cá nhân; đăng ký kinh doanh/đăng ký thuế/ điều lệ của người bị kiện là tổchức (bản sao chứng thực);

Tài liệu chứng cứ chứng minh sự kiện vi phạm;

Tài liệu chứng cứ chứng minh thiệt hại thực tế;

Danh mục tài liệu chứng cứ kèm theo đơn khởi kiện

Như vậy, kèm theo đơn khởi kiện phải có tài liệu và chứng cứ chứng minhquyền, lợi ích hợp pháp của người khởi kiện bị xâm phạm Trường hợp vì lý dokhách quan mà người khởi kiện không thể nộp đầy đủ các tài liệu, chứng cứ kèmtheo đơn khởi kiện thì họ phải nộp tài liệu và chứng cứ hiện có để có thể chứngminh quyền, lợi ích hợp pháp của người khởi kiện bị xâm phạm Người khởi kiện

bổ sung hoặc giao nộp bổ sung tài liệu, chứng cứ khác theo yêu cầu của Tòa ántrong quá trình giải quyết vụ án