(TH) một số giải pháp giúp học sinh nhớ từ vựng môn tiếng anh tiểu học

Hiện nay Tiếng Anh là một môn học gần như bắt buộc ở tất cả các cấp học. Nó không còn mới mẻ và xa lạ đối với học sinh, môn học này đã được sự quan tâm của các bậc phụ huynh và các em học sinh. Dạy và học Tiếng Anh bậc Tiểu học được xem là nền tảng quan trọng góp phần hình thành cho học sinh những kỹ năng giao tiếp cơ bản, giúp các em có thêm nhiều kiến thức, hiểu biết, áp dụng khi lên các bậc học cao hơn.

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc ĐƠN YÊU CẦU CÔNG NHẬN SÁNG KIẾN Kính gửi: Hội đồng chấm sáng kiến huyện

T

Ngày, tháng, năm sinh

Nơi công tác

Chức danh

Trình độ chuyên môn

Tỷ lệ (%) đóng góp vào việc tạo

ra sáng kiến

01

TH

Giáo viên Đại học 100%

Là tác giả đề nghị xét công nhận sáng kiến: "Một số giải pháp giúp học sinh nhớ từ vựng môn Tiếng Anh lớp 4".

1 Chủ đầu tư tạo ra sáng kiến: Không có

2 Lĩnh vực áp dụng của sáng kiến:

Lĩnh vực áp dụng: Giáo dục - Giáo dục Tiểu học

Vấn đề giải quyết: Giúp học sinh nhớ từ vựng môn Tiếng Anh lớp 4

3 Ngày sáng kiến được áp dụng lần đầu hoặc áp dụng thử:

Từ tháng 9 năm 2018 đến tháng 4 năm 2019

4 Mô tả nội dung của sáng kiến:

4.1 Sự cần thiết của việc thực hiện sáng kiến

Hiện nay Tiếng Anh là một môn học gần như bắt buộc ở tất cả các cấp học Nó không còn mới mẻ và xa lạ đối với học sinh, môn học này đã được sự quan tâm của các bậc phụ huynh và các em học sinh Dạy và học Tiếng Anh bậc Tiểu học được xem là nền tảng quan trọng góp phần hình thành cho học sinh những kỹ năng giao tiếp cơ bản, giúp các em có thêm nhiều kiến thức, hiểu biết,

áp dụng khi lên các bậc học cao hơn

Trong việc học Tiếng Anh, từ vựng là một công cụ, phương tiện quan trọng nhất Ở bất kỳ một kỹ năng nào của việc học ngoại ngữ như nghe, nói, đọc, viết đều phải sử dụng đến từ vựng Vì vậy từ vựng là nguồn vốn, là công cụ chính cho người học Tiếng Anh Trước đây chúng ta có thói quen dạy từ vựng bằng cách cung cấp về số lượng, về nghĩa của từ rồi yêu cầu các em học thuộc

Phương pháp này cứ lặp đi lặp lại trong các tiết dạy khiến các em nhàm chán, dẫn đến việc học từ vựng một cách chống đối do bị ép buộc Quan trọng không phải là học được bao nhiêu từ mà là học như thế nào để nhớ thật lâu và nhớ thật sâu từ vựng để sử dụng chúng một cách thành thạo Bởi vậy, bản thân là một người giáo viên, cần phải tìm tòi, đổi mới phương pháp giảng dạy, kết hợp sử dụng các thiết bị dạy học để đưa ra phương pháp dạy học hợp lý nhất nhằm tạo

ra sự hứng thú cho học sinh trong các giờ học Từ đó, các em thấy việc học và nhớ từ vựng trở nên thú vị, đơn giản và hấp dẫn nhưng vẫn đem lại hiệu quả cao

Từ thực tế trong quá trình giảng dạy Tiếng Anh, qua các buổi tập huấn, chuyên đề, bằng việc tìm tòi, học hỏi tôi rút ra được chút kinh nghiệm và đã áp dụng tương đối thành công trong quá trình dạy từ vựng ở mỗi bài Dưới đây, tôi mạnh dạn chia sẻ cùng đồng nghiệp qua việc nghiên cứu sáng kiến “Một số giải pháp giúp học sinh nhớ từ vựng môn Tiếng Anh lớp 4”

4.2 Tính mới

Trong việc dạy Tiếng Anh, giúp học sinh học từ, nhớ từ là một hoạt động không thể thiếu trong bất kỳ tiết học nào Việc học từ và nhớ từ không chỉ đơn thuần là việc giúp học sinh nhớ nghĩa của từ mà còn là việc giúp các em nghe từ, phát âm từ một cách chính xác và áp dụng từ trong giao tiếp bằng Tiếng Anh Vì vậy, việc tìm ra những cách thức giúp các em học từ và nhớ từ lâu là nhiệm vụ của mỗi giáo viên với mục đích giúp học sinh hiểu từ, sử dụng được từ vào trong câu và giao tiếp

Khác với phương pháp truyền thống dạy học từ vựng bằng cách yêu cầu học sinh ghi chép và học thuộc một cách máy móc, nhàm chán, các biện pháp trên sẽ giúp cho các em không chỉ nhớ từ ở lớp học mà còn đưa ra cho các em một số cách học và ôn từ khi ở nhà Việc sử dụng các trò chơi, tranh ảnh và vật thật hay các bài hát, sẽ khiến học sinh cảm thấy việc học Tiếng Anh nói chung

và học từ vựng nói riêng trở nên nhẹ nhàng, dễ dàng Nếu nhớ từ và hiểu từ, sẽ giúp các em tự tin khi thực hành và giao tiếp bằng Tiếng Anh Từ đó, tạo cho các em sự thích thú và đam mê khi học môn này

Bằng cách nghiên cứu thêm tài liệu liên quan, tham vấn thông qua các trang web, các trang báo điện tử hoặc sách tham khảo Giáo viên thực hiện các trò chơi hợp lí, tạo không khí lớp học vui vẻ và sinh động, biến mỗi hoạt động trở thành trò chơi lí thú, hấp dẫn, lôi cuốn học sinh

Tùy vào nội dung của mỗi bài học, giáo viên có thể vận dụng một số biện pháp này vào trong các phần Warm - up, Lead - in, Free- practice, Consolidation

hoặc ngay sau khi dạy xong từ vựng (kiểm tra vốn hiểu từ của học sinh).

Vận dụng một số biện pháp này giúp cho các em không chỉ nhớ từ ở lớp học mà còn giúp các em một số cách học và ôn từ khi ở nhà Nếu thuộc và nhớ

từ, sẽ giúp các em tự tin khi thực hành hoặc giao tiếp bằng Tiếng Anh Tạo cho các em sự thích thú và đam mê khi học môn này

Tại trường tiểu học , hiện chưa có đề tài, sáng kiến kinh nghiệm nào nghiên cứu để giúp học sinh nhớ từ vựng môn Tiếng Anh lớp 4

4.3 Thực trạng

Trường tiểu học nằm trên địa bàn xã - một xã đặc biệt khó khăn, cách trung tâm huyện 20 km về phía bắc Đa số học sinh trong trường là người dân tộc thiểu số Gia đình các em chủ yếu là làm nông nghiệp, điều kiện kinh tế còn nhiều khó khăn nên chưa dành nhiều sự quan tâm đến việc học tập nói chung và việc học Tiếng Anh nói riêng của con em mình Một số phụ huynh chưa thật sự coi trọng môn học này vì nghĩ đó là môn học phụ, chỉ chú trọng môn Toán và Tiếng Việt Vì thiếu sự quan tâm sâu sát đến con em trong việc học môn Tiếng Anh nên khi giáo viên nhắc học sinh chuẩn bị đồ dùng thì phụ huynh chưa quan tâm, nhắc nhở các em dẫn đến việc đến lớp một số em còn quên sách, ảnh hưởng đến chất lượng học tập

Việc giao tiếp của trẻ em ở nông thôn còn gặp nhiều hạn chế do các em không có điều kiện giao tiếp bằng Tiếng Anh Với đặc thù là một môn học về ngoại ngữ, Tiếng Anh đòi hỏi học sinh song song với việc rèn luyện các kĩ năng

là học từ vựng và có vốn từ vựng nhất định Đối với học sinh ở bậc tiểu học, nội dung kiến thức và mẫu câu không nhiều, nhưng đòi hỏi các em phải có một lượng từ vựng nhất định để thực hành và tham gia một số trò chơi Do đặc thù là khu vực vùng sâu vùng xa nên các em còn rụt rè, chưa mạnh dạn, chưa biết tìm kiếm sự hỗ trợ khi gặp khó khăn Bên cạnh đó vẫn còn một số học sinh chưa tự giác học môn học này vì các em nghĩ đây là môn học tự chọn, chưa tích cực tham gia vào các hoạt động trong giờ học Một số em còn mải chơi chưa chú ý hợp tác với bạn, một số em còn hay quên sách giáo khoa, đồ dùng học tập,…

a Thuận lợi

- Phòng Giáo dục Đào tạo luôn quan tâm đến công tác giảng dạy Tiếng Anh của trường tiểu học nói riêng và các trường tiểu học trong toàn huyện nói chung; tạo cơ hội cho giáo viên Tiếng Anh thường xuyên được tham gia các buổi sinh hoạt chuyên môn chuyên đề, các buổi giao lưu với giáo viên nước ngoài, các lớp tập huấn và các khóa bồi dưỡng nâng cao chuyên môn

nghiệp vụ do Sở và Phòng Giáo dục tổ chức.

- Tôi luôn nhận được sự quan tâm, ủng hộ, hỗ trợ của BGH nhà trường và phụ huynh học sinh đối với việc dạy và học môn Tiếng Anh

- Học sinh ngoan, lực học khá đều giữa các lớp Đa số các em yêu thích học môn Tiếng Anh

- Chương trình sách giáo khoa có nội dung kiến thức phù hợp với thực tế, gần gũi với học sinh và có nhiều hình ảnh minh họa sinh động, đẹp mắt, tạo hứng thú cho học sinh

- Có phòng học riêng cho môn Tiếng Anh Lớp học được trang bị các thiết

bị hiện đại, cần thiết phục vụ cho việc dạy và học Tiếng Anh như ti vi, loa, đài, máy vi tính

- Giáo viên dễ dàng tìm kiếm được nhiều tư liệu dạy học nhờ vào sự hỗ trợ của công nghệ thông tin

- Giáo viên nhiệt tình và có trách nhiệm trong công tác giảng dạy môn Tiếng Anh

b Khó khăn

- Trường TH nằm trên địa bàn xã , 1 xã đặc biệt khó khăn của huyện , đa số học sinh là người dân tộc thiểu số nên việc dạy và học Tiếng Anh gặp nhiều hạn chế Các em không có cơ hội tiếp xúc với mọi người nhiều, đặc biệt là người nước ngoài, không có cơ hội sử dụng Tiếng Anh trong cuộc sống hàng ngày, phần lớn chỉ gói gọn trong các giờ học

- Phụ huynh học sinh chủ yếu là nông dân, nhiều người chưa nhận thức được tầm quan trọng của môn Tiếng Anh, chưa có thời gian quan tâm đến việc học Tiếng Anh của con em mình

- Số lượng học sinh ở mỗi lớp là khá đông nên thời gian thực hành trong mỗi tiết học còn ít Không gian nhỏ hẹp và thời gian hạn chế khiến việc thực hiện các hoạt động còn gặp nhiều khó khăn

- Học sinh đang ở lứa tuổi ham chơi, chưa ý thức được tầm quan trọng của môn học và chưa có động cơ học tập

* Kết quả khảo sát thực tế đầu năm học:

Vào đầu năm học sau khi ổn định các hoạt động dạy và học, tôi đã tiến hành khảo sát thực trạng học sinh khối 4 của trường thông qua việc đánh giá thường xuyên và hoạt động giáo dục của môn học để biết được lực học của các

em học sinh, từ đó có hướng hỗ trợ các em trong việc học tập, lĩnh hội và vận

dụng kiến thức

- Thời gian thực hiện khảo sát: tháng 9 năm 2018

- Kết quả:

ST

Tổng

số HS

4.4 Nguyên nhân

Qua thực tế giảng dạy và kết quả khảo sát, tôi nhận thấy học sinh gặp nhiều khó khăn khi ghi nhớ từ vựng dẫn đến kết quả học tập môn Tiếng Anh chưa cao Chủ yếu là do các nguyên nhân sau đây:

Thứ nhất là do cách dạy và học truyền thống, luôn luôn là giáo viên ghi bảng - học sinh chép gây nên sự nhàm chán; không có các hoạt động thú vị như trò chơi hay các bài hát tạo không khí sôi nổi nhằm thu hút và tạo sự thích thú cho học sinh trong mỗi tiết học

Thứ hai là học sinh chưa biết cách học từ vựng ở nhà Trước đây các em chỉ học từ vựng bằng cách chép lại các từ giáo viên yêu cầu mang tính chống đối, bắt buộc nên không hiệu quả

Thứ ba là giáo viên chưa kiểm tra được sát sao việc học từ mới của tất cả học sinh khiến các em lơ là, coi nhẹ việc học từ vựng

Thứ tư là chưa có sự kết hợp chặt chẽ giữa giáo viên Tiếng Anh với giáo viên chủ nhiệm và phụ huynh học sinh

Chính vì các nguyên nhân trên đã gây cho tôi sự trăn trở là làm thế nào để học sinh nhớ được các từ vựng sau khi học và phải tìm ra phương pháp giúp đỡ các em học từ vựng nhớ nhanh, nhớ lâu

4.5 Một số giải pháp giúp học sinh nhớ từ vựng môn Tiếng Anh lớp 4 Giải pháp 1: Tăng cường sử dụng đồ dùng trực quan để dạy từ vựng.

Sử dụng vật thật hay hình ảnh giúp học sinh hiểu và ghi nhớ từ vựng một cách nhanh chóng Ngoài ra, vật dụng trực quan hay tranh ảnh luôn tạo ra sự thu hút đối với học sinh và tác động rất lớn đến khả năng tư duy của các em

Ví dụ 1: Khi dạy từ “milk”(Unit 13: Would you like some milk?) giáo

viên lấy ra một hộp sữa và đặt câu hỏi “What is this?” Học sinh có thể trả lời bằng tiếng Việt sau đó giáo viên giới thiệu từ và cách đọc

Ví dụ 2: Khi dạy các từ vựng liên quan đến hình dáng như tall, short, small, big, young, old (Unit 14: What does he look like?), giáo viên có thể sử

dụng tranh ảnh các nhân vật ở các độ tuổi khác nhau với hình dáng khác nhau

Sắp xếp theo cặp đối lập như tall - short, young - old, small - big để học sinh

nhận xét, miêu tả các nhân vật, từ đó giáo viên chỉ vào các nhân vật và đưa ra các từ vựng học sinh cần ghi nhớ

Sử dụng hình ảnh để dạy từ mới

Ví dụ 3: Khi dạy các từ vựng liên quan đến quần áo (Unit 17: How much

is the T-shirt?), giáo viên có thể chỉ trực tiếp vào quần áo, giày dép, mũ, khăn,

trên người mình hoặc trên người học sinh và đọc các từ đó bằng Tiếng Anh

Ví dụ: Giáo viên chỉ vào khăn và nói “scarf”, học sinh sẽ hiểu “scarf” có

nghĩa là khăn Giáo viên tiếp tục thực hiện với các vật tiếp theo

Giải pháp 2: Sử dụng các trò chơi.

Đối với học sinh tiểu học, các trò chơi luôn mang lại sự hứng thú, sôi nổi trong các giờ học Chính vì vậy, sử dụng trò chơi khi dạy từ vựng chính là một cách vô cùng hiệu quả giúp các em học sinh học và ghi nhớ từ vựng Thông qua các trò chơi, các em sẽ khắc sâu từ vựng nhanh chóng với sự thích thú, phấn khởi mà không cảm thấy nhàm chán như cách học truyền thống Có rất nhiều trò chơi có thể sử dụng cho việc dạy và học môn Tiếng Anh, tùy vào đặc trưng và

yêu cầu của mỗi bài dạy mà giáo viên có thể lựa chọn các trò chơi một cách thích hợp nhằm đạt hiệu quả cao nhất

Sau đây là một số trò chơi tôi đã áp dụng trong quá trình giảng dạy:

* Trò chơi 1: Matching game

- Mục đích giúp học sinh ôn từ khi kết hợp từ với tranh, từ với nghĩa, hoặc từ với số…

- Tùy vào mục đích của từng bài, giáo viên có thể thiết kế hoạt động cho phù hợp Có thể sử dụng trong phần dạy từ hoặc hoặc trong trò chơi củng cố từ…

Trò chơi Matching - Nối tranh với từ

* Trò chơi 2: Guessing game

- Mục đích của trò chơi này giúp cho học sinh thực hành ôn và nói từ một cách hiệu quả

- Vẽ một số tranh đơn giản minh họa một số từ cần ôn tập trên giấy A4 hoặc viết một số từ vựng vào các mẩu giấy (có thể sử dụng flashcard)

- Gọi một học sinh lên chọn bất kì một bức tranh hoặc một từ vựng

(không cho những học sinh khác nhìn thấy nội dung của tranh hoặc từ vựng), sau đó diễn tả bằng hành động để cho các bạn đoán đúng từ vựng thể hiện trong bức tranh hoặc từ vựng học sinh đó vừa chọn

- Học sinh nào đoán đúng sẽ được khuyến khích bằng vỗ tay cổ vũ động viên

Ví dụ: Khi cho học sinh ôn tập lại từ vựng về các hoạt động và cấu trúc câu trong Unit 5: Can you swim?, giáo viên chuẩn bị một số mẩu giấy ghi các từ

chỉ hoạt động mà học sinh đã học từ tiết trước như swim, skip, cook, draw, dance, sing Giáo viên yêu cầu một học sinh lên chọn bất kì một từ vựng và diễn

tả Sau đó học sinh này sẽ dùng cấu trúc câu hỏi của bài để hỏi các bạn dưới lớp

“What can you do?” và chọn bất kỳ một bạn bên dưới trả lời Học sinh trả lời

sẽ sử dụng cấu trúc I can + hoạt động Cặp học sinh miêu tả và trả lời đúng sẽ

được cổ vũ bằng một tràng pháo tay

* Trò chơi 3: Jumbled word

- Mục đích của trò chơi này nhằm giúp học sinh nhận biết nhanh và viết chính xác từ mới

- Viết một số từ lên bảng với các chữ cái xếp không theo thứ tự nhau

- Yêu cầu học sinh sắp xếp lại các chữ cái để tạo thành từ có nghĩa

- Học sinh có thể thực hiện thi đua giữa các nhóm, cặp hoặc cá nhân

- Sau đó cho các em đọc lại các từ vừa sắp xếp

Trò chơi Jumbled word

* Trò chơi 4: Rub out and remember

- Mục đích của trò chơi này là giúp cho học sinh nhớ từ vựng lâu hơn

- Sau khi viết một số từ đã học và nghĩa của chúng lên bảng, giáo viên

cho học sinh lặp lại và xóa dần các từ tiếng Việt hoặc Tiếng Anh.

- Giáo viên chỉ vào nghĩa tiếng Việt, yêu cầu học sinh nói lại bằng từ Tiếng Anh và ngược lại Sau đó yêu cầu viết từ Tiếng Anh bên cạnh nghĩa tiếng Việt hoặc nghĩa tiếng Việt bên cạnh từ Tiếng Anh

Giải pháp 3: Học và ôn từ vựng thông qua bài hát.

- Giúp học sinh nhớ từ thông qua những bài hát do giáo viên tìm kiếm trên internet hoặc tự sáng tác dựa vào nền nhạc của một số bài hát quen thuộc với học sinh tiểu học

Học sinh có thể hát những bài này vào đầu tiết học, trong phần Warm

-up, Consolidation, vào giờ giải lao ở lớp hoặc ở nhà

- Học sinh có thể hát theo cá nhân, theo cặp, theo nhóm hoặc cả lớp

Ví dụ: Khi dạy từ vựng về 12 tháng trong năm (Unit 4: When’s was your

birthday?), giáo viên có thể cho học sinh nghe và hát theo bài hát Month of the year song (Link youtube: https://www.youtube.com/watch?v=5enDRrWyXaw)

Sử dụng các thiết bị sẵn có để dạy từ vựng qua bài hát

Giải pháp 4: Hướng dẫn học sinh học và nhớ từ vựng khi ở nhà.

Trò chơi Rub out and remember

Giải pháp này giúp học sinh nhớ được cách viết, cách phát âm và nghĩa của từng từ một cách hiệu quả mà không gây nhàm chán

* Làm thẻ từ vựng: Sau khi học từ trên lớp, giáo viên hướng dẫn các em

làm những tấm thẻ bìa Một mặt của tấm thẻ các em viết từ, mặt còn lại viết nghĩa của từ đó Các em có thể treo những tấm thẻ ở góc học tập, bỏ vào túi áo, hoặc trong cặp sách của mình Điều này giúp học sinh học được mọi lúc, mọi nơi Các em có thể học và ôn từ theo cá nhân, theo cặp hoặc theo nhóm

Làm thẻ từ vựng

* Vẽ tranh: Sau khi học các từ vựng trên lớp, giáo viên gợi ý cho các em