(SKKN mới NHẤT) SKKN nâng cao hiệu quả hoạt động của tổ chuyên môn trường tiểu học số 2 phong thủy

Trong hoạt động chuyên môn của trường Tiểu học thì tổ chuyên môn là tổ chứcquan trong nhất, đảm nhận chức năng thực thi nhiệm vụ chuyên môn của nhà trường.. Tổ trưởng phải theo sát từng

A PHẦN MỞ ĐẦU

I LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Giáo dục Tiểu học là bậc học nền tảng trong giáo dục Quốc dân Đặt cơ sở banđầu cho việc hình thành và phát triển nhân cách con người Việt Nam, đồng thời đặtnền tảng vững chắc cho GD phổ thông và toàn hệ thống GD Quốc dân

Nghị quyết TW2 ngày 1 tháng 9 năm 2005, Đại hội đại biểu toàn quốc của ĐảngCộng Sản Việt Nam lần thứ IX đã khẳng định vấn đề chủ yếu" Phát triển GD - ĐT làmột trong những động lực quan trọng thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hoá - hiện đạihoá, là yếu tố cơ bản, điều kiện nguồn lực con người để phát triển xã hội, tăng cườngkinh tế nhanh và bền vững " Để đáp ứng nhu cầu đổi mới xã hội, thực hiện Nghịquyết T W2, nghàng GD đặt ra cho hệ thống GD nói chung và bậc Tiểu học nóiriêng, việc nâng cao chất lượng dạy học và chất lượng GD toàn diện là một yêu cầucấp thiết đặt ra cho những nhà quản lí cũng như mỗi người giáo viên

Trong hoạt động chuyên môn của trường Tiểu học thì tổ chuyên môn là tổ chứcquan trong nhất, đảm nhận chức năng thực thi nhiệm vụ chuyên môn của nhà trường

Tổ chuyên môn tổ chức thực hiện, kiểm tra đánh giá ban đầu về kết qủa giảng dạy học tập, phương pháp dạy học, đổi mới nội dung chương trình một cách sát thựcnhất Tổ chuyên môn còn là cầu nối giữa Ban giám hiệu nhà trường với giáo viên vàhọc sinh Tổ trưởng phải theo sát từng giáo viên trong khối để nắm bắt và khắc phụcnhững điểm yếu kém về phương pháp giảng dạy - học tập

Vì vậy tổ chuyên môn có ý nghiã cực kì quan trọng trong quá trình hoàn thànhnhiệm vụ chuyên môn của nhà trường Thực tế cho thấy những trường có phong tràochuyên môn mạnh đều rất chú trọng đến việc sinh hoạt chuyên môn tổ khối Bêncạnh đó vẫn còn một số tổ chuyên môn còn tồn tại như: tổ có sinh hoạt nhưng không

đi sâu về chuyên môn, biện pháp giảng dạy, sử dụng phương phù với bài của phânnôn sắp dạy mà chỉ hoạt động qua loa "đối phó" Có nhiều nguyên nhân dẫn đếntình trạng trên nhưng quan trọng nhất là nhận thức của các tổ trưởng Nếu không có

sự theo sát của Phó hiệu trưởng, và tổ trưởng không say mê chuyên môn chỉ sử dụngphương pháp quản lý chung chung không có kiểm tra đánh giá thì tổ chỉ hoạt độnghình thức Một nguyên nhân khác là do năng lực quản lý của tổ trưởng còn hạn chế.Nhiều tổ trưởng vẫn nhận thức được mối quan hệ chặt chẽ của tổ chuyên môn vàviệc nâng cao tay nghề của giáo viên, nâng cao chất lượng giảng dạy nhưng khôngbiết bắt dầu từ đâu để chỉ đạo tổ hoạt động nề nếp và có hiệu quả Vì vậy tôi xin

trình bày "Một số kinh nghiệm nâng cao hiệu quả hoạt động của tổ chuyên môn

trường Tiểu học số 2 Phong Thuỷ."

II MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU

Trên cơ sở lí luận và thực tiễn về đánh giá hoạt động của tổ chuyên môn, đề xuấtmột số biện pháp của tổ trưởng về việc sinh hoạt chuyên môn góp phần nâng caochất lượng dạy học, giáo dục toàn diện ở nhà trường

III NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU

1 Điều tra thực trạng hoạt động của tổ chuyên môn ở trường tiểu học

2 Tìm hiểu nội dung và cách tiến hành một số biện pháp sinh hoạt tổ chuyên mônnhằm nâng cao hiệu quả dạy - học

3 Tổng kết những vấn đề lí luận về tổ chuyên môn nói chung và tổ trưởng chuyênmôn nói riêng

IV ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU

- Nghiên cứu biện pháp nâng cao hiệu quả hoạt động tổ chuyên môn nhằm nângcao hiệu qủa dạy - học

- Tổ chuyên môn 1,2,3 trường tiểu học số 2 Phong Thuỷ

- Khách thể khảo sát: Giáo viên và học sinh tổ 1,2,3

V PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

- Phương pháp nghiên cứu tài liệu: Đọc sách báo,sách tham khảo

- Phương pháp quan sát: Thông qua tham dự, quan sát hoạt động của tổ

- Phương pháp điều tra: Tìm hiểu thực trạng sinh hoạt, hoạt động của tổ ở trường

- Phương pháp thực nghiệm: Tổ chức tổ CM hoạt động, nắm bắt các mặt khó khăncủa năm trước để có sự điều chỉnh kịp thời từ đố có những đề xuất hợp lí cho đề tài

- Phương pháp thống kê: Thống kê kết quả dạy và học của trong tổ về: hạnh kiểm,học lực môn của học sinh Năng lực chuyên môn nghiệp vụ, phương pháp giảng dạycủa giáo viên

B PHẦN NỘI DUNG

CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÍ LUẬN CỦA ĐỀ TÀI

Trong thời đại hiện nay, khoa học kỹ thuật phát triển với tốc độ nhanh, thông tinkhoa học ngày càng nhiều Để theo kịp sự phát triển của xã hội và cung cấp cho họcsinh những kiến thức mới nhất, đầy đủ nhất trong từng tiết học,việc đổi mới phươngpháp dạy học là một vấn đề luôn được nhiều người và nhiều cấp lãnh đạo quan tâm Vai trò tổ chuyên môn có ý nghĩa cực kì quan trọng trong việc đổi mới phươngpháp dạy học góp phần hoàn thành nhiệm vụ chuyên môn của nhà trường.Tổ chuyên

tổ chức thực hiện, kiểm tra, đánh giá ban đầu về kết qủa giảng dạy - học tập, phươngpháp dạy học, đổi mới nội dung chương trình một cách sát thực nhất

Qua các hoạt động của tổ, tổ trưởng đưa ra nhận định tổng hợp về các dự kiện đolường được thông qua các giờ lên lớp của giáo viên, các kì kiểm tra của học sinh

Tổ tạo tâm lí cho tổ viên cùng nhau trao đổi những kinh nghiệm trong giảng dạy,tháo gỡ những khó khăn tạo điều kiện tốt nhất để giáo viên trong tổ phát huy hếtnăng lực chuyên môn

CHƯƠNG II THỰC TRẠNG CỦA HOẠT ĐỘNG TỔ CHUYÊN MÔN, TRƯỜNG TIỂU HỌC SỐ 2

PHONG THUỶ - LỆ THUỶ - QUẢNG BÌNH.

I Đặc điểm tình hình:

Năm học 2009 - 2010 trường Tiểu học số 2 Phong Thuỷ có 10 lớp với 272 họcsinh được chia làm 2 tổ CM

+ Tổ 1,2,3 gồm: khối lớp 1, khối lớp 2 và khối lớp 3.

- Nhận thức về việc sinh hoạt tổ của giáo viên chưa cao

II Kết quả đạt được năm học 2008 - 2009:

1 Chất lượng đội ngũ:

* Chất lượng đội ngũ:

- Năng lực sư phạm:

+ Tốt: 5 đồng chí - 62,5 %

+ Khá: 3 đồng chí - 37,5 %

- Giáo viên dạy giỏi cấp huyện 1 đồng chí

- Ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy học thành thạo: 4 đồng chí

* Chất lượng học tập của học sinh qua kiểm tra cuối năm:

I Nhiệm vụ, chức năng của tổ trưởng chuyên môn:

Để tổ chuyên môn hoạt động có hiệu quả không thể không nói đến vai trò củangười tổ trưởng Tổ trưởng chuyên môn được coi như là một Hiệu phó chuyên mônthu nhỏ trong phạm vi một vài khối lớp vì vậy nhiệm vụ và chức năng của tổ trưởng

cụ thể:

a/ Nhiệm vụ của tổ trưởng CM:

- Chịu trách nhiệm tổ chức về quá trình giảng dạy, giáo dục trong tổ về hoànthành chương trình dạy học, chất lượng giảng dạy và lượng kiến thức của trong khốilớp

- Thực hiện việc kiểm tra công tác giảng dạy, giáo dục của tổ khối, kiểm tra sựtiến bộ và hạnh kiểm của học sinh

- Kết hợp với Hiệu phó CM tiến hành việc bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụcho giáo viên trong tổ

- Điều chỉnh chế độ học tập của học sinh từng khối trong tổ mình cho phù hợpvới thực tế địa phương

- Quản lí và cải đạo nề nếp trong giáo viên và học sinh của tổ

- Tổ chức đề ra phương pháp, nắm tình hình giảng dạy, giáo dục trong tổ

b/ Chức năng của tổ trưởng chuyên môn:

- Lập kế hoạch giảng dạy linh hoạt để giáo dục học sinh và cùng giáo viên chủnhiệm tổ chức kiểm tra công tác học tập của học sinh

- Tổ chức việc sử dụng và bảo quản trang thiết bị

- Tổ chức phụ đạo học sinh yếu kém và bồi dưỡng học sinh giỏi

- Tổ chức, chỉ đạo việc bồi dưỡng và tự bồi dưỡng của giáo viên trong tổ

- Tổ chức nghiên cứu và áp dụng phương pháp giảng dạy theo hướng đổi mới

- Hướng dẫn giáo viên về thực hiện các hướng dẫn của chuyên môn

- Tập huấn công tác giảng dạy giáo dục như: Sử dụng đồ dùng - thiết bị dạyhọc, chế độ chấm và cho điểm, xếp loại HS

- Kiểm tra nội bộ tổ về chất lượng giảng dạy, giáo dục

- Cộng tác với phụ huynh học sinh, các hoạt động về mặt giảng dạy của giađình đối với nhà trường nhất là đối với học sinh cá biệt

II KẾ HOẠCH HOÁ CÔNG TÁC:

Việc lãnh đạo bắt đầu từ lập kế họạch Toàn bộ kết qủa của sinh hoạt tổ khối phụthuộc vào:

- Phương hướng công tác và tính cụ thể của các vấn đề cần giải quyết

- Phân công nhiệm vụ rõ ràng đối với từng người và sự phối hợp chặt chẽ,sáng tạo giữa các giáo viên trong tổ

Hệ thống kế hoạch của tổ trưởng gồm các loại:

a/ Kế hoạch năm: Cấu tạo của một kế hoạch năm học gồm các phần sau:

Kế hoạch năm học

- Tóm tắt tình hình

+ Kết quả đã đạt

+ Hạn chế, tồn tại (trong năm trước)

+ Tình hình đầu năm học mới (nêu những thuận lợi và khó khăn)

+ Số liệu đầu năm của tổ ( Số lớp, số HS, số giáo viên, trình độ chuyên môn)

- Phương hướng nhiệm vụ năm học:

+ Nhiệm vụ chung ( Những công tác trọng tâm cần phấn đấu và đạt được)+ Nhiệm vụ cụ thể : Nội dung thực hiện - biện pháp tiến hành - chỉ tiêu phấnđấu

- Công tác khác: (hoạt động ngoại khoá, xã hội, chủ nhiêm, phối hợp các bộphận )

b/ Kế hoạch tháng: Thực hiện theo mẫu:

Kế hoạch tháng

+ Nội dung

+ Biện pháp thực hiện

+ Thời gian và người thực hiện

c/ Kế hoạch thanh kiểm tra:

Kế hoạch thanh kiểm tra

- Lên kế hoạch tổng quát

- Quy trình kiểm tra cả năm học

Tháng

ĐT kiểm tra

(GV - HS)

Nội dung kiểm tra ( Toàn diện, chuyên đề)

Xếp loại

- Để kiểm tra có kết quả, người tổ trưởng cần chuẩn bị trước nội dung kiểm tra,cách đánh giá nội dung kiểm tra đó.

- Sau kiểm tra cần phải có đánh giá, góp ý bổ sung

d/ Theo dõi chuyên môn:

III Một số biện pháp thực hiện chỉ đạo sinh hoạt tổ chuyên môn:

1 Bồi dưỡng,củng cố năng lực chuyên môn cho tổ trưởng:

Ngay từ đầu năm học Ban giám hiệu nhà trường đã họp và bàn dự kiến nhân sự,nắm năng lực, hoàn cảnh của từng giáo viên để phân công giảng dạy cho phù hợp.Lựa chọn giáo viên có năng lực chuyên môn vững vàng và được sự tính nhiệm củatập thể giáo viên làm tổ trưởng Sau khi lập được tổ trưởng Ban giám hiệu cùng các

tổ trưởng họp để bàn bạc và đề ra chỉ tiêu, phương hướng kế hoạch, biện pháp nhằmthực hiện đúng theo chỉ tiêu, quy chế năm học

Để các tổ trưởng nắm vững về hoạt động của tổ CM, giúp nhà trường đi lên và chấtlượng giáo dục được phát triển tiến bộ hơn, vào đầu năm học 2009 -2010, hiệu phóchuyên môn triệu tập cuộc họp các tổ trưởng phổ biến các lại hồ sơ, sổ sách của tổmột cách thống nhất Phổ biến kế hoạch chuyên môn dự kiến của PGD - ĐT và kếhoạch chuyên môn của nhà trường để từ đó định hướng cho tổ trưởng lập kế hoạchphù hợp với đặc điểm tình hình của tổ

- Hướng dẫn tổ trưởng nắm vững thông tư 30 về đánh giá xếp loại học sinh

BGH hướng dẫn tổ trưởng căn cứ vào kết quả giảng dạy trong năm học 2008

-2009 vừa qua rút ra kinh nghiệm cần thiết cho các phân môn

2 Củng cố Phong trào thi đua "Hai tốt", cuộc vận "Hai không " với 4 nội dung,

"Trường học thân thiện, học sinh tích cực":

Kết hợp với Ban giám hiệu nhà trường thường xuyên kiểm tra giáo viên về mặtchuyên môn như:

- Dự giờ, thao giảng

- Việc chấm và cho điểm, nhận xét việc học tập hàng tháng: Sổ điểm của giáo viênphải thường xuyên theo dõi, cho điểm chính xác qua các tiết kiểm tra hoặc các tiếttrả bài miệng để từ đó xem xét việc giảng dạy và theo dõi học sinh của giáo viênnhư thế nào

- Chấm phúc khảo bài và việc vào điểm của từng giáo viên qua các đợt kiểm trađịnh kì một cách kịp thời để có phương án điều chỉnh chính xác

Ngoài ra Ban giám hiệu và tổ trưởng phải thường xuyên khảo sát chất lượng giảngdạy và học tập của các lớp bằng các hình thức như: Dự giờ đột xuất, cho bài kiểm trasau dự giờ, theo dõi cách đánh giá bàng nhận xét của giáo viên

3 Tổ chức bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ cho giáo viên trong tổ:

a/ Tổ chức học tập chuẩn kiến thức - kĩ năng:

Qua học tập giáo viên phải nắm chuẩn kiến thức - kĩ năng của từng giai đoạn, từngphân môn của từng khối lớp

b/ Học tập thông tư 32/ BGD - ĐT:

Nắm chắc cách đánh giá , xếp loại học sinh bằng định tính và định lượng

c/ Tổ chức học tập, ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy học:

- Tổ trưởng phải là người thành thạo trong việc ứng dụng công nghệ thông tinvào dạy học để hướng dẫn giáo viên trong tổ soạn và trình chiếu giáo án điện tử,soạn bài trên máy vi tính.

- Tổ chức cho giáo viên trong tổ hướng dẫn nhau học tập qua các giờ rãnh

- Tổ chức thực hành ứng dụng công nghệ thông tin qua các tiết thao giảng vàcác tiết dạy học trên lớp

d/ Tổ chức hội thảo: bàn về việc Bồi dưỡng học sinh giỏi, phụ đạo học sinh yếu,

về viết chữ đẹp

Qua các đợt hội thảo giáo viên học tập, đúc rút kinh nghiệm nâng cao chất lượngcác môn học và chất lượng chữ viết

4 Tổ chức sinh hoạt tổ chuyên môn qua dạy học trên lớp, qua thao giảng để tìm

ra các tìmh huống trong tiết dạy và biện pháp khắc phục:

Song song với việc giảng dạy trên lớp, trong các buổi sinh hoạt tổ, 1 buổi / 1tuần

tổ trưởng phải là người chỉ đạo tổ thảo luận Trước tiên, tổ trưởng phải nắm đượctình hình học tập, giảng dạy của tuần vừa qua từ đó đánh giá lại những mặt đã làmđược

và chưa làm được Cùng với tiết thao giảng, tổ thảo luận đưa đưa ra nhận xét, đúc rútkinh nghiệm dựa trên các tiêu chí đánh giá tiết dạy:

Phải làm cho giáo viên trong tổ tranh luận tìm các tình huống có vấn đề từ thực

tế giảng dạy các bài học mà giáo viên thể hiện Từ đó, tìm ra các phương pháp phùhợp với từng vấn đề Chẳng hạn:

- Phát huy tính tích cực, chủ động của học ở phần tìm hiểu bài của phân môn Tậpđọc

- Tổ chức trò chơi ở các môn học như thế nào?

- Tổ chức dạy học theo nhóm đối tượng

- Tổ chức hoạt cảnh, đóng vai như thế nào?

- Sử dụng trình chiếu các Slide của giáo án điện tử và cách viết bảng như thế nào?

- Sử dụng đồ có hiêụ quả đồ dùng dạy học

- Phong trào Giữ vở sạch -viết chữ đẹp:

4.1 Phát huy tính tích cực, chủ động của học ở phần tìm hiểu bài của phân môn Tập đọc:

Tổ chức cho giáo viên trong tổ phải nêu ra ý kiến của mình khi dạy phân mônTập đọc ở phần tìm hiểu bài cụ thể:

+ Xác định mục tiêu của tiết Tập đọc lớp 3 là học sinh hiểu và bước đầu biếtđọc diễn cảm bài tập đọc Do vậy ở một số bài, giáo viên hướng dẫn học sinh tìmhiểu bài đến đâu (từng khổ thơ, đoạn văn) có thể rèn đọc diễn cảm ngay đến đó (kếthợp tìm hiểu bài và rèn đọc)

+Riêng lớp 1,2 tiết 1 rèn kĩ năng đọc đúng ; tiết 2 rèn kỹ năng đọc hiểu, giáoviên có thể sử dụng nhiều phương pháp để học sinh tìm hiểu bài như: Làm phiếu họctập, đọc nối tiếp, thảo luận trả lời câu hỏi, tổ chức trò chơi "phóng viên" từ đó pháthuy tính tích cực, chủ động tìm hiểu bài của học sinh

4.2 Tổ chức trò chơi ở các môn học:

- Tổ trưởng cùng giáo viên trong tổ nêu lên những trò chơi phù hợp với từng bàihọc, phân tích đưa ra cách tổ chức trò chơi có hiệu quả giáo dục.

- Các bước khi tổ chức trò chơi:

+ Nêu tên trò chơi

+ Hướng dẫn cách chơi, luật chơi, cách chấm điểm

+ Cử học sinh tham gia chơi, lớp quan sát cỗ vũ

+ Ra lệnh chơi

+ Nhận xét, đánh giá cách chơi: Học sinh cùng tham gia nhận xét, chấm điểm.+ Giáo viên nhận xét chung, tuyên dương các đội chơi tốt, cá nhân chơi tốt

4.3 Tổ chức dạy học theo nhóm đối tượng:

- Thảo luận đưa ra cách phân nhóm đối tượng

Ví dụ1: Qua khảo sát phân môn Tiếng Việt phân loại:

+ Nhóm học sinh vừa đọc vừa đánh vần

+ Nhóm học sinh viết còn chậm

+ nhóm học sinh đọc thông, viết thạo

Ví dụ2: Qua khảo sát môn Toán phân loại:

+ Nhóm học sinh làm tính chậm

+ Nhóm học sinh giải toán có lời văn chậm

+ Nhóm học sinh làm toán thông thạo

- Dạy học phân nhóm đối tượng thường phù hợp với các tiết ôn luyện

- Từ phân loại đối tượng giáo viên tìm ra phương pháp dạy học phù hợp với từngnhóm đối tượng để giúp học sinh tiến bộ

4.4 Tổ chức hoạt cảnh, đóng vai trong dạy học: