Đọc vừa là mục đích, vừa là phương tiện hữu hiệu và cần thiết cho họcsinh có thể nắm vững, củng cố kiến thức ngôn ngữ, mở rộng vốn từ vựngcũng như hiểu sâu thêm văn phong, cách sử dụng n
Trang 1Ngày nay trong quá trình toàn cầu hóa đang chứng kiến sự tương tác vàphụ thuộc lẫn nhau ngày một gia tăng giữa các nền kinh tế của các quốc gia,đặc biệt, những đổi mới trong công nghệ thông tin và truyền thông đã dẫn tới
sự hình thành và phát triển xã hội định hướng tri thức và thông tin,theo đótiếng Anh đóng vai trò là ngôn ngữ chính trong giao tiếp quốc tế Trước bốicảnh đó, tiếng Anh ngày càng được xem là công cụ quan trọng trong sự pháttriển kinh tế quốc gia, hội nhập khu vực và quốc tế, cũng như đem lại sự hiểubiết rộng hơn về các nền văn hóa khác,đồng thời thúc đẩy ý thức công dântoàn cầu ở người sử dụng Đối với học sinh,khả năng hiểu và giao tiếp bằngtiếng Anh ngày càng được xem là một kĩ năng cơ bản mà tất cả các học sinhđều phải có
Trước vai trò quan trọng đó, ngành giáo dục đã có những thay đổi vềsách giáo khoa, về phương pháp giảng dạy, đổi mới phương pháp giáo dục làmột đòi hỏi cấp bách và cơ bản,là một cuộc cách mạng trong toàn ngành tronggiai đoạn hiện nay nhằm nâng cao chất lượng dạy và học Nhằm đáp ứng mụcđích yêu cầu của việc đổi mới nội dung - phương pháp giảng dạy đem lạihiệu quả thiết thực nhất cho học sinh THCS.Bộ Giáo Dục và Đào Tạo đã đổimới sách giáo khoa cho phù hợp hơn Trong chương trình tiếng AnhTHCSđược biên soạn theo từng chủ điểm,các chủ điểm được thiết kế rõ ràng 4 kĩnăng: nghe, nói, đọc viết một cách riêng biệt trong mỗi đợn vị bài học
Trang 2Là giáo viên dạy bộ môn tiếng Anh,tôi nhận thấy rằng học sinh phảiđược rèn luyện để phát triển toàn diện cả bốn kĩ năng cơ bản này Mặt khác,trong quá trình dạy bộ môn tiếng Anh, đọc là kĩ cơ bản rất được chú trọng vàrất cần thiết trong việc dạy và học ngoại ngữ nói chung và tiếng Anh nóiriêng Đọc vừa là mục đích, vừa là phương tiện hữu hiệu và cần thiết cho họcsinh có thể nắm vững, củng cố kiến thức ngôn ngữ, mở rộng vốn từ vựngcũng như hiểu sâu thêm văn phong, cách sử dụng ngôn ngữ mình đang học.
Do đó, trong quá trình giảng dạy, đòi hỏi giáo viên có phương pháp truyền đạtphù hợp với từng đối tượng, để học sinh tiếp thu bài tốt hơn Đối với học sinhlớp 8, 9 bậc THCS, thông qua việc đọc hiểu các đoạn văn theo chủ điểm củatừng bài, các em có thể nắm bắt được nhiều thông tin cần thiết cho việc traudồi thêm ngôn ngữ tiếng Anh Nhờ các đoạn văn ngắn này các em có thể kiểmtra lại các dữ kiện có liên quan chặt chẽ với những hoạt động trong cuộc sốngthường ngày Hoặc từ các bài khóa, các em có thể tìm ra câu trả lời cho nhữngcâu hỏi hoặc làm sáng tỏ một vấn đề nào đó Nếu học sinh không phát huyđược kĩ năng đọc hiểu thì các em rất khó tiếp thu và ghi nhớ được thông tinmột cách bền vững và lâu dài Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ giảng dạytiếng Anh tại trường THCS tôi nhận thấy rằng việc đọc hiểu tiếng Anh củahọc sinh nhìn chung còn hạn chế Vì vậy, để chuyển đổi được thông tin trongcác bài đọc hiểu thành kiến thức chung cho học sinh trong cuộc sống thườngngày chưa thật sự đạt hiệu quả cao Để giải quyết được những khó khăn này,giáo viên cần phải quan tâm đến những thủ thuật, phương pháp dạy đọc hiểutiếng Anh cho học sinh, đặc biệt là học sinh lớp 8, 9
Qua thực tế giảng dạy ở trường TH & THCS Ba Giang, tôi nhận thấycác em học một bài đọc rất khó khăn, hoặc qua các bài kiểm tra viết (bài kiểmtra 1 tiết hoặc học kỳ) đa phần các em bỏ qua phần đọc hiểu, có em làm bàitập đọc hiểu sơ sài, máy móc, không hiểu rõ nội dung chính bài đọc
Để khắc phục tình trạng trên và đồng thời áp dụng được nhu cầu, mụctiêu giáo dục bộ môn tiếng Anh, tôi có nhiều băn khoăn suy nghĩ là làm thếnào để dạy một bài đọc tốt nhất và sử dụng những phương pháp nào hiệu quả
Trang 3nhất Tôi xin đưa ra một số kinh nghiệm nhằm giúp học sinh nắm được kiếnthức cơ bản và các dạng bài tập đọc hiểu, để học sinh đạt hiệu quả tốt hơntrong quá trình học tập và trên đây cũng là những lý do tôi thực hiện chuyênđề: " Nâng cao hiệu quả dạy và học kĩ năng đọc môn tiếng Anh lớp 8, 9 bậcTHCS bằng các thủ thuật dạy học mới.”
Trang 4PHẦN 2 NỘI DUNG 1/ CƠ SỞ LÝ LUẬN.
mình''Trong những năm gần đây, việc học ngoại ngữ ở các trường được áp
dụng khá rộng rãi và dần được xem là môn học chính khóa với số tiết tối đa là
4 tiết trên tuần Khi tiếng Anh đã khẳng định vai trò và tầm quan trọng của nótrong các trường học và các cấp học, thì việc nâng cao chất lượng dạy và học
là rất quan trọng Vậy làm thế nào để nâng cao được hiệu quả của việc dạy vàhọc là một nhu cầu thiết yếu không chỉ đối với người học mà đặc biệt là đốivới người đang trực tiếp giảng dạy bộ môn tiếng Anh Muốn sử dụng thànhthạo ngôn ngữ tiếng Anh thì người học phải rèn luyện 4 kĩ năng cơ bản:Nghe, Nói, Đọc -Viết Nếu các em học tốt bốn kĩ năng này, thì sẽ dễ dàng tiếpcận với tin học, khoa học công nghệ và rất thuận lợi trong việc giao tiếp Đặcbiệt kĩ năng đọc hiểu là một trong nhưng kĩ năng cơ bản được chú trọng trongquá trình dạy và học ngoại ngữ Nó quyết định xem người học có hiểu nộidung của bài hay không
Vì vậy nếu học sinh có khả năng đọc hiểu tiếng Anh tốt thì các em cóthể đọc hiểu được sách, báo, tài liệu được viết bằng tiếng Anh với những nộidung phù hợp với trình độ và lứa tuổi của học sinh, giúp học sinh có điều kiệnnâng cao trình độ tiếng Anh Trong một tiết đọc hiểu giáo viên không chỉ đơnthuần giúp học sinh hiểu được ngữ liệu trong mỗi đoạn văn mà còn phải biếtvận dụng một cách linh hoạt các thủ thuật sao cho phù hợp với nội dung cụthể của từng bài để gây hứng thú cho học sinh và tạo ra những hoạt độngluyện tập giúp học sinh thực hành tốt hơn Tuy nhiên phần lớn học sinh rấtngại luyện tập Nguyên nhân là do tiếng Anh hoàn toàn khác với tiếng mẹ đẻ,khó học, khó nhớ Hơn nữa các em rất lười học từ nên vốn từ vựng của các
em quá ít, chuẩn bị bài mới sơ sài, học đối phó nhất là những em học yếu Các
em luôn sợ nói sai dẫn đến ngại phát biểu làm ảnh hưởng không nhỏ đến kếtquả học tập của bộ môn
Trang 5Trong nhà trường, tiếng Anh là môn có đặc thù riêng, gây trí tò mòham mê học hỏi của nhiều học sinh xong cũng không tránh khỏi gây ra nhữngkhó khăn làm nản trí người học Do đó, giáo viên phải truyền cho học sinhtrước hết là sự thích thú học môn tiêng Anh
Dạy ngoại ngữ nói chung, dạy tiếng Anh nói riêng, việc đổi mớiphương pháp dạy học là rất quan trọng Ngoài việc nắm vững kiến thức ngônngữ, thực hiện tốt kĩ năng nghe, nói, viết thì kĩ năng đọc cũng đóng một vaitrò quan trọng không kém Dạy đọc là một trong những nội dung cơ bản vàthực sự là sự kết hợp tinh tế của việc giảng các kĩ năng ngôn ngữ khác
Từ những luận điểm trên, việc áp dụng các phương pháp dạy đọc nhưthế nào để giúp học sinh có thể lĩnh hội được toàn bộ kiến thức và sử dụng nómột cách thành thạo? Theo tôi, mỗi giáo viên cần tìm cho mình một phươngpháp tối ưu, phù hợp với tình hình thực tế và với từng đối tượng học sinh.Người giáo viên dạy tiếng Anh cần chú ý đến các yếu tố ảnh hưởng đến sựthành công của việc dạy đọc đó là những khả năng như: khả năng tập trungcủa học sinh, khả năng đọc hiểu lời hướng dẫn,khả năng đọc một mình và đọcvới người khác,khả năng hợp tác với những bạn cùng học,khả năng nhận ra ýtưởng do tranh thể hiệnv.v.v Các khả năng này có thể đạt được trong quátrình rèn luyện trong các hoạt động dạy đọc Kết quả nhanh hay chậm tùythuộc vào kiến thức cơ bản mà học sinh đã có trước trong việc học tiếng mẹ
đẻ, sức khỏe và sự nhanh nhạy trong khả năng nghe nhìn.Ngoài ra còn có một
số yếu tố khác tác động đến việc học đọc của học sinh như trình độ nhận thứccủa học sinh không đồng đều Vì vậy, các em cần được hướng dẫn kĩ trongviệc đọc các bài khóa,để từ đó tăng thêm sự quan tâm,chú ý đến chủ đề củabài khóa.nhiều học sinh cảm thấy ngợp hoặc sợ khi phải đọc những bài khóadài và có nhiều từ mới Nhìn chung học sinh thường có thói quen đọc hiểutừng từ trong bài chứ chưa chú ý đến việc đọc hiểu tổng quát theo ý trongbài.Nói cách khác là học sinh có khuynh hướng tập trung vào việc giải mã các
từ trong ngôn ngữ mới trong khi lại hạn chế sự chú ý đến việc hiểu nghĩa củabài khóa Khả năng suy luận, nói và sự hiểu biết về các khái niệm như từ, cụm
Trang 6từ, câu và các khái niệm, các tác động tích cực đến sự thành công của việcđọc ban đầu Mức độ hiểu bài khóa tùy thuộc vào khả năng, tư chất học tiếngcủa học sinh.Vậy để việc dạy đọc một bài khóa tiếng Anh có hiệu quả giáoviên cần phải chú ý đến nhiều đối tượng học sinh để từ đó đưa ra những biệnpháp giúp đỡ học sinh yếu kém,kích thích được sự sáng tạo, năng động ở họcsinh khá giỏi, làm sao cho tiết học đọc trở nên sôi động, lôi cuốn.Giáo viêncần biết kết hợp các kỹ năng nói, viết một cách hợp lý trong tiết dạy đọc đểhọc sinh có thể phát biểu những ý kiến, quan điểm, nhận xét của mình về bàiđọc.
Trước yêu cầu của môn học và những khó khăn của học sinh, là mộtgiáo viên đang trực tiếp giảng dạy bộ môn, bản thân tôi luôn trăn trở là phảilàm thế nào để đạt được hiệu quả cao nhất trong phương pháp giảng dạy củamình Bởi thế, tôi đã tìm ra một số biện pháp để giúp học sinh học tiết đọchiểu có hiệu quả hơn Chính vì những lý do trên tôi mạnh dạn chọn kĩ năngđọc hiểuđể làm chuyên đề này
2/ THỰC TRẠNG CỦA VÂN ĐỀ NGHIÊN CỨU:
Mặc dù tiếng Anh đã trở thành môn học chính thức ở trong trường họcnhưng việc phát huy lợi ích của nó vẫn chưa được quan tâm nhiều: Một phần
do hạn chế về cơ sở vật chất và thiết bị dạy học ở trường phổ thông mặt khác
do chất lượng dạy học chưa cao, chưa thu hút được sự đam mê học tập củahọc sinh Điều này càng được thể hiện rõ trong các giờ dạy đọc tiếng Anh,học sinh luôn tìm cách lẩn tránh việc phải đọc các bài văn dài với những dòngchữ dày đặc từ mới Mặt khác, học sinh chỉ quan tâm đến nghĩa của từ màkhông đi sâu tìm hiểu nội dung của bài đọc, đặc biệt là các trọng âm lênxuống của bài đọc Kết quả là các em không thể trả lời hoàn chỉnh các câu hỏi
về bài đọc Chất lượng dạy học vì thế giảm xuống, không đáp ứng được yêucầu mà mình đã đặt ra Trong trường hợp này giáo viên phải dạy cho các emhọc sinh kĩ năng đọc, phân tích lấy thông tin Từ đó học sinh mới có thể ápdụng làm bài tập nhanh được
Trang 7Bên cạnh đó, vai trò của giáo viên rất quan trọng trong việc nâng caochất lượng dạy học Phương pháp dạy học phải đổi mới phù hợp với từng bàihọc, từng đối tượng học sinh Trong chương trình sách giáo khoa cũ, kĩ năngđọc được rèn luyện đồng thời với kỹ năng Nghe - Nói và Viết Từ mới trongmỗi bài đọc thường ít hoặc là những chủ đề quen thuộc học sinh đã biết, giáoviên chỉ cần đặt câu hỏi và yêu cầu học sinh trả lời ép buộc, gượng gạo vànhư vậy chất lượng học tập của các em sẽ không bao giờ cao
Sau khi chương trình Tiếng Anh được biên soạn lại, kĩ năng đọc đượcrèn luyện riêng rẽ, việc đổi mới phương pháp trong dạy học càng cao, nhiềuchủ đề mới lạ được đề cập đến, số lượng từ vựng cũng nhiều lên, phươngpháp cũ không còn phù hợp Các bài khóa trong chương trình sách giáo khoatiếng anh 8,9 thường được xây dựng theo các chủ điểm có nội dung gần gũivới cuộc sống hàng ngày của học sinh, tuy nhiên cũng có một số bài chưathực sự phù hợp với đối tượng học sinh vùng cao,vùng miền núi hoặc trongbài chứa đựng nhiều từ ngữ tiếng Anh khó.Tình hình học sinh thực hành đọccác bài khóa chưa đạt nhiều hiệu quả ,dụng cụ trực quan để bổ trợ cho việcdạy đọc chưa đáp ứng được theo nội dung sách giáo khoa
- Đối với giáo viên: nhìn một cách tổng thể chúng ta có thể thấy rằngkhối lượng kiến thức ngôn ngữ trong chương trình sách giáo khoa tiếng Anhkhá nặng, đặc biệt là ở kỹ năng đọc hiểu Có thể nói các chủ đề, chủ điểm củacác bài học trong sách giáo khoa khá đa dạng và phong phú Tuy nhiên, chínhđiều đó lại là nguyên nhân gây không ít khó khăn cho một số giáo viên trongquá trình sưu tầm và tổ chức các hoạt động dạy và học sao cho hiệu quả nhấtđối với các đối tượng học sinh Cụ thể:
+ Có quá nhiều học sinh trong lớp, vì thế giáo viên rất khó bao quát tất
cả các đối tượng học sinh
+ Sự chênh lệch về năng lực giữa các học sinh
+ Có nhiều bài đọc nội dung quá dài nên giáo viên thường phải dạylướt ở một số phần, không giúp đỡ được học sinh trong quá trình rèn luyện kĩnăng đọc
Trang 8+ Việc cung cấp bài tập luyện cấu trúc và từ mới còn bị hạn chế, đặcbiệt là học sinh yếu.
+ Không có nhiều thời gian để sử dụng những câu hỏi gợi mở, khôngkhai thác được năng lực và khả năng tư duy của học sinh
- Đối với học sinh:khi đọc một bài viết học sinh thường gặp ba khó
khăn, một là số lượng từ mới quá nhiều, hai là câu viết khó, không nhận biếtđược thành phần câu và ba là những khác biệt về văn hóa.Trong việc đổi mớiphương pháp dạy học thì học sinh đóng vai trò trung tâm của các hoạt độngdạy-học trên lớp, chất lượng giờ học phụ thuộc rất nhiều vào năng lực, tínhchủ động, tích cực của các em Tuy nhiên, một khó khăn lớn nhất lại đến từphía học sinh là học sinh có thói quen:
+ Học sinh thường không thích các giờ đọc hiểu do có nhiều thời giantrầm hơn các tiết khác
Chính vì những khó khăn thực tế mà tôi đã gặp trong quá trình dạy họcmấy năm qua đã luôn thôi thúc tôi không ngừng tìm tòi, thảo luận trao đổi để
đi tìm ra những giải pháp khác nhau để khắc phục tình trạng này Trong học
kỳ vừa qua tôi đã mạnh dạn thay đổi một số thủ thuật, điều chỉnh một số nộidung hạn chế của một số bài đọc hiểu trong sách giáo khoa cho mang lại hiệuquả trong quá trình dạy và học Chính vì vậy trong việc này giáo viên đóng
Trang 9vai trò chủ đạo, dạy như thế nào để vừa đáp ứng được yêu cầu thực tế ,vừanâng cao chất lượng học tập của học sinh
3/ NỘI DUNG CÁC GIẢI PHÁP:
3.1 Phân tích các giải pháp đọc hiểu
Trong thực tế, có hai cách đọc được áp dụng là: Đọc hiểu và đọc thànhtiếng / Đọc to
3.1.a/ Đọc hiểu
Như chúng ta đã biết, mục đích của bài đọc ở chương trình tiếng AnhTHCS là rèn luyện kỹ năng đọc hiểu cho học sinh và cung cấp kiến thứcchung, kiểm tra khả năng đọc hiểu, nắm bắt nội dung chính, nội dung chi tiết,khả năng vận dụng bài đọc vào thực tế cuộc sống Vì vậy, đọc hiểu sẽ manglại hiệu quả khả quan cho học sinh, và là cách đọc phù hợp giúp học sinh nắmbắt nội dung bài đọc tốt nhất
3.1.b/ Đọc thành tiếng/ Đọc to:
Đọc thành tiếng/ Đọc to đôi khi cũng quan trọng, song đọc thành tiếngkhông phải là cách đọc được áp dụng rộng rãi cho người học để mang lại hiệuquả Thực tế, đọc thành tiếng / đọc to hữu ích cho người học ở giai đoạn đầutiên mới tập đọc với mục là kiểm tra việc phát âm, hay người này đọc chongười khác nghe… còn đối với học sinh lớp 8,9 mục đích của bài đọc là giúphọc sinh nắm được những thông tin chính
Vì vậy, theo tôi đọc thành tiếng là không cần thiết cho học sinh lớp 8,9khi học bài đọc hiểu Qua thủ thuật đặt câu hỏi, hay trong quá trình thảo luận,giáo viên tạo điều kiện để học sinh nói các từ, các câu trong bài một cách tựnhiên hơn
Tóm lại, để đọc và nắm được nội dung bài đọc, người đọc cần phải phânbiệt rõ mục đích mình đọc để việc thực hiện bài đọc đạt hiệu quả cao Đối vớihọc sinh tôi trực tiếp giảng dạy, trước khi các em đọc tôi luôn nêu mục đích,yêu cầu một cách cụ thể, rõ ràng để các em thực hiện việc đọc được dễ dàng
Trang 10Do đặc thù của tiết "Reading " nên công việc chuẩn bị của giáo viên sẽnhiều hơn của học sinh Một tiết học chỉ có thể thành công khi giáo viên có sựchuẩn bị kỹ càng, nhuần nhuyễn và học sinh học tập chủ động tích cực.
* Đối với giáo viên:
- Xác định mục tiêu tiết dạy, điều cần đạt được sau tiết dạy
- Lựa chọn phương pháp, thủ thuật thích hợp để áp dụng vào tiết giảng
- Có đồ dùng dạy học cần thiết
- Giáo án cần có các câu hỏi phù hợp với nhiều đối tượng học sinh
- Phân bố thời gian hợp lí các phần trong tiết dạy
- Sử dụng thành thạo các thủ thuật dạy học cũng như các phương tiệntrực quan và các phương tiện dạy học sẽ áp dụng cho tiết giảng
- Có các dạng bài tập từ dễ đến khó để giúp các em học yếu đều có thểlàm được phần nào Thực tế một số tiết "Reading " nếu theo phân phốichương trình dạy trong một tiết là hơi "nặng", do đó đòi hỏi giáo viên cầnphân bố thời gian cho mỗi bài học phù hợp để làm nổi phần trọng tâm và lướtphần không trọng tâm Trước khi dạy bài đọc hiểu, nên nhắc học sinh về chủ
đề bài đọc sẽ học và yêu cầu các em tìm hiểu những thông tin về chủ đề đó.Điều này sẽ giúp học sinh có sự chuẩn bị về nội dung chủ đề bài học Về phần
từ mới, không bắt buộc các em phải tra từ điển ở nhà mà chỉ yêu cầu đọctrước bài để nắm được chủ đề chính của bài là gì Điều đó sẽ giúp các em tiếpthu bài đọc tốt hơn và bài dạy của giáo viên sẽ bớt "nặng" hơn vì có sự chủđộng, hợp tác tích cực của học sinh Khi dạy đọc hiểu, không chỉ đơn thuầngiúp học sinh hiểu được ngữ liệu trong một đoạn văn nào đó mà còn phải tạo
ra những hoạt động luyện tập giúp học sinh thực hành các kĩ năng đọc Đó lànhững kĩ năng có thể giúp học sinh hiểu được những đoạn văn khác nhau theonhững mục đích khác nhau Vì vậy giáo viên không trình bày giới thiệu nộidung mà học sinh phải tự đọc để nắm bắt nội dung, vai trò của giáo viên chỉ là
hỗ trợ, gợi ý, hướng dẫn, ra yêu cầu
* Đối với học sinh.
Trang 11- Phải học thuộc bài cũ và chuẩn bị bài mới theo yêu cầu của giáoviên,tích cực tham gia xây dựng bài.
3.2 Cách dạy một bài đọc hiểu:( Teaching reading comprehension)
3.2.a/ Cần thiết kế một bài dạy đọc theo hướng:
Pre-reading task
Lead in
Read through
READING PASSAGE
Thorough comprension: Exercise: Kiểm tra mức độ
Vocabulary,main idea/detail/ hiểu(check)
summary and opinion Drills: Củng cố và phát triển ngữ liệu
Sau đây là tiến trình minh họa các bước dạy:
* Step 1: Lead in:
Gợi ý cho học sinh thảo luận về chủ đề sắp học
* Step 2: Read through:
Cho học sinh đọc thầm toàn bộ bài Mục đích của lần đọc này là chohọc sinh tiếp cận với chủ đề,tạo ấn tượng đầu tiên về chủ đề,các nhân vật vàcác sự kiện một cách sơ lược
* Step 3:Teach new words:(Dạy từ mới)
Giáo viên chọn một số từ mới để dạy Giáo viên có thể xây dựng dàn bài dạy từ mới như sau: ví dụ: English 9-Unit5(Getting started-Listen&Read)
Trang 12Sau khi dạy từ vựng và ngữ pháp (mẫu câu) học sinh đã có khả năng
hiểu nội dung bài đọc.Giáo viên hổ trợ học sinh tìm ra main idea của từng đoạn, sau đó đến bước tìm ra detail và cuối cùng là làm bài summary and opinion Hoàn thành xong ba bài tập này, học sinh bắt đầu làm những bài tập
kiểm tra mức độ hiểu (check) và luyện sử dụng ngôn ngữ (drill)
* Step 4:Read for main idea.
- Group work: Học sinh đọc thầm từng đoạn của bài đọc,sau đó trao đổivới nhau về tất cả các ý của đoạn ấy Sau đó cả nhóm thảo luận và quyết định
ý nào là main idea Có thể có một hoặc trên một main ideas.
- Class work: Giáo viên chia bảng thành hai cột.Cột trái ghi main idea,
cột phải ghi detail.Giáo viên gọi một vài nhóm đứng lên nói quyết định của mình về main idea.Nếu các nhóm đều thống nhất,giáo viên ghi main idea lên
bảng Nếu các nhóm không thống nhất, giáo viên phân tích và quyết định ýnào là ý chính, rồi viết lên bảng Cứ làm như vậy đối với từng đoạn, giáo viêncũng cần lưu ý rằng tất cả các hoạt động trên lớp nên dùng tiếng Anh Trongtrường hợp học sinh gặp nhiều khó khăn, lung túng, giáo viên có thể dùngtiếng Việt để giải thích Kết quả là sau khi đọc xong toàn bộ các đoạn, trên
bảng có một danh sách main idea của các đoạn.
* Step 5: Read for detail
- Group work: Cho học sinh đọc lại từng đoạn, thảo luận trong nhóm về
detai.Thực ra trong quá trình tìm kiếm main idea học sinh đã đưa ra cả detail,
lúc này nhóm thảo luận hai việc:
+ Thứ nhất: Những detail đưa ra có chính xác không,thừa hay
thiếu.Nếu không chính xác thì sửa như thế nào( quay lại bài đọc để kiểm tra)
Trang 13+ Thứ hai: Xác định detail nào là major detail, detail nào là minor detail.
- Class work: Cuối cùng các nhóm có trong tay những detail của mình
cho từng đoạn.Giáo viên gọi một vài nhóm đứng lên đọc kết quả và ghi lên
bảng.Đây là tư liệu cho bài tập summary and opinion.
* Step 6: Summary and opinion
Đọc lấy ý chính và ý chi tiết cũng là hoạt động xây dựng thói quen
mới.Trong ba phần: Pre- reading task- Comprehension-check & Drill, cần phải dành thời gian nhiều nhất cho khâu Comprehension.
Tóm tắt là một kĩ thuật rất cần thiết khi đọc.Học sinh phải hiểu bài mộtcách đầy đủ mới có thể tóm tắt được.Kĩ thuật tóm tắt cũng giúp học sinhtăng cường khả năng lựa chọn thông tin
* Step 7: Do the exercises
Với mục đích làm bài tập để kiểm tra mức độ hiểu của học sinh vàluyện củng cố ngữ liệu,gọi là Check& Drill người thầy không nhất thiết phảilàm tất cả các bài tập trên lớp Đối với những bài tập có thể sử dụng tổng hợp
các kỹ năng nên được ưu tiên tiến hành trên lớp, ví dụ Discussion, protect.
Như vậy giáo viên có thể tùy theo thời lượng cho phép trên lớp mà chọn bài
tập để luyện, tuy nhiên cần ưu tiên các bài drill.
Như vậy với bảy bước dạy đọc như trên,giáo viên đã hoàn thành bàidạy đọc của mình.Tuy nhiên ở những nơi có điều kiện tăng cường giờ lênlớp,hoặc trình độ học sinh tốt,giáo viên có thể dùng những kỹ thuật sau đây
để tăng cường để cường rèn luyện năng lực giao tiếp theo những yêu cầu,mục đích khác nhau
3.2.b/ Một số thủ thuật:
- Teachnique 1: Read for specific information:
Mục đích của thủ thuật này là mỗi người đọc khai thác thông tin theo ý
đồ riêng của mình
Trang 14- Teachnique 2: Fast Reading là một kĩ thuật giúp người thầy huấn
luyện học sinh xây dựng một thói quen đọc.Yêu cầu của fast reading là đọc
nhanh nhưng vẫn hiểu được ý quan trọng của đoạn đọc,gọi là ideas
- Teachnique 3: News Summary: Mục đích của thủ thuật nảy là kiểm tra mức độ hiểu bài của học sinh.
- Teachnique 4:Note-taking là kĩ thuật giúp học sinh biết phương
pháp ghi những thông tin quan trọng một cách tóm tắt, đầy đủ và chínhxác.Khi ghi chép người đọc chỉ ghi lại ý chính,bỏ qua hấu hết các chi tiếtkhác Lời ghi chép (note) không cần thiết là câu đầy đủ thành phần ngữpháp,mà là những câu gồm các từ quan trọng giúp người đọc có thể đoán rađược nghĩa đầy đủ Kĩ thuật ghi chép chỉ sử dụng sau khi học sinh đã qua các
bước comprehension nghĩa là đã nắm được main idea và detail.
Lưu ý: Kỹ thuật ghi chép cần đến một số ký hiệu nhằm giảm bớt mật
độ chữ viết.Có hai loại ký hiệu(1) Ký hiệu phổ quát, thông dụng với mọingười như = phát triển, = xuống cấp, thụt lùi, 0 = không….và (2) là ký hiệu
cá nhân tự tạo
- Teachnique 5: Improve your student’s reading :
Trong một đoạn đọc chúng ta cần phân biệt ba thành tố: T = topic(làchủ đề chung được đề cập đến trong toàn bài viết), Ml= main ideal(là những ýtưởng,thông tin quan trọng nhất trong bài viết mà tác giả muốn nhấn mạnh),
và SD = supporting detail (là những ý tưởng cụ thể, những minh họa phục vụcho việc phát triển ý chính)
Trong tiết đọc hiểu, vai trò của giáo viên chỉ là người đưa ra các hướngdẫn còn học sinh là người chủ động nắm bắt nội dung
3.3 Hướng học sinh tìm hiểu về kĩ năng đọc hiểu:
Để có thể giúp học sinh phát triển kĩ năng đọc có hiệu quả, trước hếtgiáo viên cần giúp học sinh phân biệt được những kĩ năng đọc cơ bản được sửdụng trong việc dạy-học ngoại ngữ:
Trang 153.3.a/ Đọc to ( Reading aloud) với mục đích truyền đạt lại thông tin
người khác đã viết ra, kỹ năng thường chỉ giúp học sinh rèn luyện cách phát
âm, trọng âm, ngữ điệu và kĩ năng đọc để thông báo
3.3.b/ Đọc thầm ( Silent reading) : với mục đích đọc để hiểu, đọc để
nắm bắt và nhận biết thông tin
3.3.c/ Đọc phân tích và đọc tổng hợp:
3.3.d/ Đọc để lấy thông tin cần thiết ( Scanning)
3.3.e/ Đọc để lấy ý chính ( Skimming)
3.3.f/ Đọc và phán đoán từ và nội dung ngữ cảnh trước và trong khi đọc
( predicting)
3.3.g/ Đọc phân tích để hiểu nội dung chi tiết hoặc để nghiên cứu.
* Tóm lai, mỗi khi đọc một bài đọc tiếng Anh, những câu hỏi hữu ích
mà học sinh cần đặt ra dưới sự hướng dẫn của giáo viên là:
- Đọc để làm gì? ( What reading for?)
- Đọc như thế nào? ( How to read?)
- Mục đích đạt được sau khi đọc là gì? ( What aim after reading?)
3.4 Thực hiện tiến trình dạy kĩ năng:
Có hai loại bài đọc: Bài đọc để dạy phát âm hoặc bài đọc để dạy kĩnăng đọc hiểu tùy theo mục đích và yêu cầu của bài Trong phạm vi chuyên
đề này, tôi đi sâu vào việc rèn luyện và phát triển kĩ năng đọc hiểu
Để việc đọc có kết quả tốt, tiến trình dạy một bài đọc thường được tiếnhành qua 3 giai đoạn: Pre-reading While reading post-reading
3.4.1/ Pre- reading activities:
Để có được giờ dạy thành công, ngay ở bước hoạt động đầu tiên củatiết dạy là bước mở bài, giáo viên cần tạo ra được một không khí học tậpthuận lợi về cả mặt tâm lí lần nội dung cho hoạt động dạy học tiếp theo đó
Những hoạt động gây không khí học tập này thường rất ngắn (5-7 phút)nhưng vô cùng quan trọng Vậy mở bài nên làm những gì và làm thế nào để
có thể thực hiện được các mục đích đó
Trang 16a Các hoạt động mở bài.
- Mục đích các hoạt động trước khi đọc mà giáo viên cần quan tâm là:
- Lôi cuốn sự hứng thú của học sinh
- Tạo ra nhu cầu muốn đọc cho học sinh
- Khuyến khích học sinh suy nghĩ về chủ đề mà họ sẽ học
Hoạt động được thực hiện đầu tiên là giới thiệu chủ đề của bài đọc Tôithường dùng nhiều thủ thuật khác nhau như:
- Dùng tranh hoặc đặt câu hỏi để học sinh đoán nội dung
- Đặt câu hỏi để kiểm tra nhận thức chung của học sinh về chủ đề đó
- Đưa một số câu nhận định yêu cầu học sinh làm bài tập đúng, sai dựavào kiến thức sẵn có…
- Tổ chức một số trò chơi liên quan đến chủ đề bài đọc…
Minh họa: ( English 8 – Unit 3 Getting stared – Listen & Read / page 27 )
Teacher asks: - What is she doing ?
Students answer: - She is washing the dishes
- She is making the bed
- She is cooking the meal.
- She is sweeping the floor
- She is tidying up
- She is feeding the chickens
Trang 17
Minh họa: ( English 8 – Unit 14 “ Wonders of the world” - Read / page 134)
Giáo viên có thể cho các em quan sát những bức tranh sau để giới thiệu vớicác em về những kỳ quan trên thế giới mà các em sẽ học trong bài đọc này
Tal Mahal Great Wall of China
Trang 18Angkor Wat Pyramid of Cheops
HA LONG BAY
b Giải thích từ mới:
Trang 19Giải thích từ mới cho học sinh trước khi đọc bài đọc hiểu là cần thiết,điều đó sẽ làm cho học sinh thấy tiếp cận bài đọc hiểu hơn dễ dàng hơn
Không cần thiết phải giảng tất cả các từ mới trong bài đọc Học sinh
có thể đoán tiếp những từ mới bằng cách đọc tiếp bài đọc Vì đây là bướcnhằm để cung cấp từ vựng cho các em hiểu nhanh, nắm vững bài đọc nêngiáo viên không để mất thời gian cho phần dạy từ vựng Như thế cũng không
có nghĩa là bỏ qua giai đoạn giới thiệu từ vựng mà bắt buộc phải cung cấpmột số từ bằng các cách sau cũng không kém phần hiệu quả:
Một số cách để giải thích từ mới.
+ Bằng cách sử dụng cụ trực quan như : vật thật (real things), tranh ảnh(pictures), điệu bộ (mine)
+ Dùng từ đồng nghĩa hoặc trái nghĩa( synonymn / antonymn)
+ Bằng cách dịch sang tiếng Việt (translation)
- Example : My mother is too tired to cook tonight.
- Structure : S + BE + TOO + ADJ + V ( to infinitive)
Với cấu trúc này mà giáo viên không giới thiệu cho học sinh trước thì các
em sẽ hiểu nhầm đây là câu khẳng định, thực chất câu này mang ý nghĩa phủđịnh (… quá … đến nỗi không thể… ) Vậy câu ví dụ trên tạm dịch là : "Mẹ
tôi quá mệt đến nỗi không thể nấu ăn tối nay”
d Cho các câu hỏi hướng dẫn:
Có thể tổ chức các hoạt động trước khi đọc nhằm hướng sự quan tâmcủa học sinh vào bài đọc, đưa ra một lý do nhằm khuyến khích học sinh suynghĩ về bài đọc và đoán họ sẽ đọc cái gì
Tốt nhất là nên đưa ra 2 hoặc 3 câu hỏi và viết lên bảng trước khi đọc
Minh hoạ: ( English 8 – Unit 7 “My neighborhood” - Read / page 67)
Giáo viên đưa ra câu hỏi gợi ý trước khi bắt đầu bài đọc (trang 67)
Trang 20- What happens in Nam’s neighborhood today ?
- Is it very different from the present shopping area ?
- What do some people (customers, and the owners) do in theneighborhood ?
e Trò chuyện: ( Chatting)
Trò chuyện cũng là một cách gợi mở, giúp cho học sinh cảm thấy thoảimái và gần gũi với giáo viên hơn, nó giúp các em xoá đi khoảng cách giữathầy và trò, tạo cho các em cảm giác không còn sợ thầy cô, xoá đi không khínặng nề đầu giờ học vì các em rất sợ phải “trả bài”
Ví dụ: ( English 8, Unit 2 – Read / page 21)
Chatting:
- Do you have a telephone at home ?
- Do you often make a call ?
- Who do you often call to ?
- What’s the telephone used for ?
Hoạt động tiếp theo là yêu cầu học sinh đọc lại bài đọc để hiểu nộidung kỹ hơn, và trả lời các bài tập trong sách giáo khoa Giáo viên phải chútrọng tới việc hướng dẫn cụ thể yêu cầu bài tập, cũng như đưa ra một số câu
ví dụ (nếu cần) để học sinh không bị lúng túng khi làm Giáo viên nên thayđổi các hoạt động cá nhân, cặp hay nhóm cho phù hợp với từng loại bài tập vàmục đích của nó; đồng thời chú trọng rèn luyện thêm cho học sinh yếu kém,rụt rè Việc kiểm tra, nhận xét kết quả kịp thời của giáo viên là niềm độngviên, khích lệ các em phấn đấu hơn