Mục tiêu bài học:- Hiểu được diễn biến tâm trạng đầy mâu thuẫn, phức tạp, bế tắc của Thúy Kiều trong đêm trao duyên.. Qua đó, thấy được sự đồng cảm mạnh mẽ, sâu sắc của Nguyễn Du đối
Trang 1Mục tiêu bài học:
- Hiểu được diễn biến tâm trạng đầy
mâu thuẫn, phức tạp, bế tắc của Thúy
Kiều trong đêm trao duyên Qua đó,
thấy được sự đồng cảm mạnh mẽ, sâu
sắc của Nguyễn Du đối với hoàn cảnh
đau khổ và phẩm chất cao quý của
nhân vật: đức hi sinh, lòng vị tha.
-Nắm được nghệ thuật miêu tả nội tâm
nhân vật: độc thoại nội tâm, phân tích
tâm lí bậc thầy, kết hợp ngôn ngữ dân
gian và bác học đặc sắc.
-Rèn kĩ năng đọc thơ trữ tình, thể lục
bát, diễn xuôi và phân tích tâm lí nhân
vật trong thơ trữ tình.
Tiết 76 – 77- 78 : đọc văn: Trao duyên
(trích “Truyện Kiều” – Nguyễn Du)
Trang 2Bản chữ Nôm đoạn trích Trao duyên
Trang 3I Tìm hiểu chung
-Vị trí đoạn trích: từ câu 723 đến câu 756
-Tóm tắt diễn biến: gia cảnh -> hội ngộ, gặp gỡ giữa Thúy Kiều và Kim Trọng -> gia biến
II Đọc – hiểu văn bản
1 Đọc – chú thích – bố cục
-Đọc
-Chú thích (Sgk)
-Bố cục:
+ 12 câu thơ đầu (723-734): Thúy Kiều thuyết phục, trao duyên cho Thúy Vân
+ 14 câu thơ tiếp theo (735-748): Thúy Kiều trao kỷ vật và dặn dò em + 8 câu thơ cuối (749-756): Thúy Kiều đau đớn khi nghĩ đến Kim
Trọng
Trang 4II Đọc – hiểu văn bản
2 Đọc – hiểu chi tiết
a Thúy Kiều thuyết phục và trao duyên cho Thúy Vân (12 câu thơ đầu)
…Cậy em em có chịu lời
Ngồi lên cho chị lạy rồi sẽ
thưa
So sánh Nhờ em em có
nhận lời
- Ngôn ngữ bất thường:
+ Cậy: cũng là “nhờ” nhưng mang hàm ý gửi gắm, tin tưởng, trông
mong, tha thiết
+ Chịu: cũng là “nhận” nhưng có cả thái độ nài ép của người nhờ,
miễn cưỡng, không nhận không được của người nhận
=> Sự thấu hiểu của Kiều đối với tình cảnh hiện tại của mình và hoàn
cảnh của Vân
Trang 5II Đọc – hiểu văn bản
2 Đọc – hiểu chi tiết
a Thúy Kiều thuyết phục và trao duyên cho Thúy Vân (12 câu thơ đầu)
…Cậy em em có chịu lời
Ngồi lên cho chị lạy rồi sẽ
thưa
- Hành động bất thường:
+ Lạy
+ Thưa
=> Tạo được tâm thế để Kiều bắt đầu trao duyên cho em
Bất thường: thứ bậc gia đình
Bình thường: người mang ơn, người làm ơn
hành động của người mang ơn, thái độ biết ơn Tầm quan trọng của câu chuyện mà Kiều sắp “thưa” cùng Vân
Trang 6II Đọc – hiểu văn bản
2 Đọc – hiểu chi tiết
a Thúy Kiều thuyết phục và trao duyên cho Thúy Vân (12 câu thơ đầu)
Giữa đường đứt gánh tương tư
Keo loan chắp mối tơ thừa mặc em
Kể từ khi gặp chàng Kim Khi ngày quạt ước khi đêm chén thề
- Tình cảnh hiện tại của Kiều: dang dở, nhỡ
nhàng => đáng thương, đáng được cảm thông
Giữa đường đứt
gánh
Kể từ khi gặp chàng Kim Khi ngày quạt ước khi đêm
chén thề
-Nhắc lại ngắn gọn mối tình với Kim Trọng =>
tình yêu sâu nặng, nhắc lại trong niềm thổn thức
(phép điệp)
-Kiều hiểu được
sự thiệt thòi của Vân khi nhận “mối tơ thừa” từ chị
-Kiều để vân tự định liệu
Keo loan mối tơ thừa
Trang 7II Đọc – hiểu văn bản
2 Đọc – hiểu chi tiết
a Thúy Kiều thuyết phục và trao duyên cho Thúy Vân (12 câu thơ đầu)
Sự đâu sóng gió bất kì
Hiếu tình khôn lẽ hai bề
vẹn hai
sóng gió bất kì -Kiều nhắc tới hoàn cảnh gia
đình: gia biến ập đến =>
Thúy Vân hiểu, chứng kiến
Hiếu
tình
-Nhắc tới sự khó khăn trong lựa chọn của mình: chữ
“hiếu” và chữ “tình” => Kiều buộc phải hi sinh chữ “tình”
để đền đáp chữ “hiếu”
=> sự hi sinh của Kiều Vân biết
=> Kiều khơi gợi được sự đồng cảm, thấu
hiểu từ Vân => thuyết phục được Vân
nhận “mối tơ thừa” từ mình
Trang 8II Đọc – hiểu văn bản
2 Đọc – hiểu chi tiết
a Thúy Kiều thuyết phục và trao duyên cho Thúy Vân (12 câu thơ đầu)
Nhận xét về cách sử dụng từ ngữ của Nguyễn Du trong những câu thơ vừa tìm
hiểu