Nội dung và phương pháp nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu
Tình hình thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới theo các tiêu chí tại huyện Lý Nhân – tỉnh Hà Nam
Tình hình thực hiện các phương án quy hoạch xây dựng nông thôn mới tại các xã điểm trên địa bàn huyện.
Phạm vi nghiên cứu
Phạm vi không gian: Toàn bộ 23 xã, thị trấn trên địa bàn huyện Lý Nhân – tỉnh Hà Nam
Phạm vi thời gian: Việc thực hiện quy hoạch xây dựng nông thôn mới tại huyện Lý Nhân – tỉnh Hà Nam giai đoạn 2011 – 2016.
Nội dung nghiên cứu
3.3.1 Đánh giá điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội huyện Lý Nhân
Vùng nghiên cứu cần được phân tích dựa trên các yếu tố như vị trí địa lý và địa hình, đồng thời xem xét các điều kiện khí hậu và chế độ thủy văn Ngoài ra, tài nguyên nhân văn và thực trạng cảnh quan cũng đóng vai trò quan trọng trong việc đánh giá môi trường của khu vực này.
Thực trạng phát triển kinh tế và xã hội tại huyện Lý Nhân, tỉnh Hà Nam được thể hiện qua các yếu tố như dân số, lao động, cơ sở hạ tầng và tình hình phát triển đô thị cũng như khu dân cư nông thôn Đặc biệt, chương trình xây dựng nông thôn mới đã được triển khai nhằm cải thiện đời sống người dân và nâng cao chất lượng hạ tầng nông thôn Việc đánh giá tình hình thực hiện chương trình này cho thấy những tiến bộ rõ rệt trong phát triển kinh tế, xã hội của địa phương, đồng thời cũng chỉ ra những thách thức cần khắc phục để đạt được mục tiêu bền vững hơn.
3.3.2.1 Đánh giá thực trạng thực hiện bộ tiêu chí quốc gia về xây dựng nông thôn mới các xã trong huyện Lý Nhân (19 tiêu chí được phân thành 5 nhóm)
- Hạ tầng kinh tế - xã hội
- Kinh tế và tổ chức sản xuất
- Văn hóa - xã hội - môi trường
3.3.2.2 Đánh giá tình hình lập quy hoạch xây dựng nông thôn mới
3.3.3 Đánh giá tình hình thực hiện quy hoạch xây dựng nông thôn mới xã Nhân Bình và xã Nguyên Lý
3.3.3.1 Khái quát điều kiện tự nhiên – kinh tế xã hội xã Nhân Bình và xã Nguyên Lý
3.3.3.2 Tình hình thực hiện phương án quy hoạch xây dựng nông thôn mới xã Nhân Bình và xã Nguyên Lý
3.3.3.3 Đánh giá chung tình hình thực hiện quy hoạch xây dựng NTM tại từng xã điều tra
3.3.3.4.Cách tổ chức thực hiện quy hoạch xây dựng nông thôn mới của từng xã
3.3.4 Đề xuất giải pháp thực hiện quy hoạch xây dựng nông thôn mới trên địa bàn huyện Lý Nhân - tỉnh Hà Nam
Phương pháp nghiên cứu
3.4.1 Phương pháp chọn điểm và đối tượng nghiên cứu
Dựa trên sự khác biệt về điều kiện tự nhiên, thu nhập, tốc độ phát triển kinh tế và trình độ nhận thức của người dân, chúng tôi đã chọn ra hai xã tiêu biểu để tiến hành điều tra và thu thập thông tin về công tác tổ chức thực hiện quy hoạch xây dựng nông thôn mới.
Xã Nhân Bình tự hào là xã đầu tiên tại huyện Lý Nhân được công nhận danh hiệu “Xã đạt chuẩn Nông thôn mới” Đến tháng 12/2016, xã đã hoàn thành đầy đủ 19/19 tiêu chí theo quy chuẩn của Bộ tiêu chí Quốc gia Nông thôn mới.
Xã Nguyên Lý là một trong những xã khó khăn nhất của huyện, với tiến độ thực hiện quy hoạch xây dựng nông thôn mới còn chậm Đến cuối năm 2016, xã chỉ đạt được 12 tiêu chí trong chương trình này.
3.4.2 Điều tra, thu thập số liệu Đây là phương pháp được dùng để thu thập số liệu, thông tin cần thiết phục vụ cho đề tài nghiên cứu Một số phương pháp cụ thể đó là:
Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp được thực hiện thông qua việc thu thập thông tin từ các cơ quan hữu quan như Phòng Kinh tế huyện Lý Nhân, Phòng Quản lý đô thị huyện Lý Nhân, và Phòng Thống kê huyện Lý Nhân, cùng với các xã thuộc huyện Lý Nhân.
Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp thông qua phỏng vấn những người có trách nhiệm triển khai thực hiện quy hoạch tại huyện giúp xác định những ưu điểm và nhược điểm trong quá trình thực hiện Qua đó, nghiên cứu sẽ làm rõ nguyên nhân và đề xuất giải pháp khắc phục các tồn tại trong công tác triển khai quy hoạch.
Thu thập số liệu thông qua 100 phiếu điều tra thiết kế sẵn, đối tượng lựa chọn khảo sát là người dân trên địa bàn 2 xã được chọn
3.4.3 Phương pháp thống kê, tổng hợp, phân tích số liệu
Để xây dựng báo cáo, chúng tôi đã kế thừa và chọn lọc nhiều tài liệu nghiên cứu tổng quan và địa phương, bao gồm các nghiên cứu trước đó từ các tác giả khác ở các địa phương khác nhau Kết quả nghiên cứu chuyên sâu về thổ nhưỡng và khí hậu của huyện Lý Nhân, tỉnh Nam Định cũng được sử dụng để làm rõ các đặc điểm của địa phương Ngoài ra, các tài liệu khác như số liệu thống kê về kinh tế, xã hội và bản đồ gốc của địa phương cũng được thu thập để phục vụ tốt nhất cho đề tài nghiên cứu.
Để đưa ra kết luận chính xác, bài viết đã tiến hành thống kê và so sánh số liệu giữa các năm trước và sau khi thực hiện quy hoạch xây dựng nông thôn mới Đồng thời, bài viết cũng phân tích các yếu tố tác động đến việc thực hiện phương án quy hoạch này.
3.4.4 Phương pháp tiêu chí đánh giá
Đánh giá tình hình thực hiện quy hoạch xây dựng nông thôn mới (NTM) tại huyện Lý Nhân bao gồm ba loại hình quy hoạch chính: quy hoạch vùng sản xuất nông nghiệp, quy hoạch cơ sở hạ tầng và quy hoạch sử dụng đất Việc thực hiện các quy hoạch này đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển kinh tế, nâng cao đời sống người dân và cải thiện hạ tầng nông thôn.
Quy hoạch vùng sản xuất nông nghiệp được đánh giá dựa trên các tiêu chí quan trọng như thời gian thực hiện, tiến độ thực hiện, quy mô thực hiện và nguồn vốn thực hiện Những chỉ tiêu này đóng vai trò quyết định trong việc đảm bảo hiệu quả và bền vững cho các dự án nông nghiệp.
Quy hoạch cơ sở hạ tầng được đánh giá dựa trên các chỉ tiêu quan trọng như thời gian thực hiện, tiến độ thực hiện, địa điểm thực hiện, nguồn vốn thực hiện và cách thức thực hiện.
+ Quy hoạch sử dụng đất được đánh giá theo chỉ tiêu diện tích thực hiện và tỷ lệ thực hiện
Công tác đánh giá kết quả thực hiện Bộ tiêu chí Quốc gia về quy hoạch xây dựng nông thôn mới được tiến hành dựa trên 5 nhóm tiêu chí chính: quy hoạch và thực hiện quy hoạch; hạ tầng – kinh tế - xã hội; kinh tế và tổ chức sản xuất; văn hóa – xã hội – môi trường; và hệ thống chính trị Các chỉ tiêu đánh giá bao gồm tiến độ thực hiện, thời gian thực hiện, và tỷ lệ hoàn thiện, nhằm đảm bảo tính hiệu quả và bền vững của các dự án nông thôn mới.
Đánh giá mức độ hoàn thiện các tiêu chí dựa trên bảng chấm điểm tiêu chí đạt chuẩn NTM tỉnh Hà Nam, theo Quyết định số 126/QĐ-UBND ngày 23/01/2015 của UBND tỉnh, là một bước quan trọng trong việc xác định sự phát triển nông thôn bền vững Việc áp dụng các tiêu chí này giúp đánh giá chính xác tiến độ và hiệu quả thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới tại địa phương.
Kết quả nghiên cứu và thảo luận
Đánh giá điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội huyện lý nhân
4.1.1 Điều kiện tự nhiên, tài nguyên thiên nhiên và cảnh quan môi trường 4.1.1.1 Điều kiện tự nhiên
Lý Nhân là huyện đồng bằng nằm trong khu vực sông Hồng thuộc tỉnh Hà Nam Ranh giới hành chính:
- Phía Bắc giáp tỉnh Hưng Yên
- Phía Nam giáp tỉnh Nam Định
- Phía Đông giáp tỉnh Thái Bình
- Phía Tây giáp huyện Bình Lục và Duy Tiên tỉnh Hà Nam
Huyện Lý Nhân, cách thành phố Phủ Lý 14 km về phía Tây, được kết nối bởi các tuyến tỉnh lộ 491, 492 và 499 Xung quanh huyện có hệ thống sông ngòi phong phú, với sông Hồng ở phía Bắc-Tây Bắc và sông Châu Giang ở phía Tây-Tây Nam, tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển kinh tế xã hội của địa phương.
Huyện Lý Nhân có tổng diện tích đất tự nhiên theo thống kê đất đai năm
2016 là 16884,31 ha, có dân số 177.661 khẩu, số hộ là 56.951 hộ (theo số liệu của chi cục thống kê huyện Lý Nhân), mật độ dân số 1062 người/km 2
Với vị trí địa lý thuận lợi và mạng lưới giao thông hoàn chỉnh, Lý Nhân đang từng bước nâng cấp các tuyến tỉnh lộ và huyện lộ, tạo điều kiện thuận lợi cho việc tiếp cận công nghệ mới, góp phần vào sự phát triển kinh tế - xã hội nhanh chóng, mạnh mẽ và bền vững Tuy nhiên, sự chuyển đổi mạnh mẽ sang nền kinh tế thị trường hiện nay cũng đặt ra nhiều thách thức cho huyện trong việc quản lý và hoạch định các kế hoạch phát triển cạnh tranh, đặc biệt là áp lực về nguồn tài nguyên đất đai và môi trường.
Huyện Lý Nhân, nằm trong vùng đồng bằng sông Hồng, có địa hình chủ yếu bằng phẳng, được chia thành hai nhóm: vùng trũng và vùng cao Địa hình huyện hình thành dạng lòng chảo, với hai con sông lớn là sông Hồng và sông Châu Giang bao bọc Khi càng xa sông, địa hình trở nên trũng hơn Tuy nhiên, nhờ vào sự quan tâm và đầu tư cho công tác thủy lợi trong những năm gần đây, các vùng trũng của huyện đã cải thiện khả năng tiêu nước, loại bỏ hiện tượng ngập úng.
Huyện Lý Nhân, theo số liệu từ trạm khí tượng Phủ Lý, nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa với bốn mùa rõ rệt Mùa hè nóng ẩm và mưa nhiều, chịu ảnh hưởng của gió Đông Nam, trong khi mùa đông có gió Đông Bắc Mùa xuân và thu là thời gian chuyển tiếp, với tiết trời mát mẻ và có mưa phun vào xuân, hanh khô vào thu Nhiệt độ trung bình năm dao động từ 23,5°C đến 24°C, với tháng 7 là tháng nóng nhất, đạt 31°C, có thể lên tới 36-38°C Ngược lại, mùa đông có nhiệt độ trung bình khoảng 19°C, và tháng lạnh nhất là cuối tháng 1, với nhiệt độ giảm xuống còn 6-8°C Về lượng mưa, Lý Nhân có hai mùa rõ rệt: mùa mưa và mùa khô, với tổng lượng mưa trung bình hàng năm khoảng
Mùa mưa tại khu vực này kéo dài từ tháng 5 đến tháng 10, trong khi mùa khô bắt đầu từ tháng 11 năm trước đến tháng 3 năm sau Tuy nhiên, có những năm mùa mưa có thể kéo dài hơn và đến muộn, ảnh hưởng đáng kể đến sản xuất vụ đông Về chế độ gió, hai hướng gió chủ yếu là Đông Nam thổi vào mùa hè và Đông Bắc vào mùa đông Độ ẩm không khí trung bình hàng năm đạt 86%, với mức cao nhất là 92% và thấp nhất là 50,8% Tháng ẩm nhất là tháng 3, với độ ẩm trung bình khoảng 80% Tổng thể, độ ẩm trung bình giữa các tháng trong năm chênh lệch không nhiều, thường không quá 12%.
Huyện Lý Nhân nằm trong khu vực hệ thống sông Hồng và sông Châu Giang, với tổng chiều dài gần 78 km và diện tích lưu vực khoảng 1084 ha Đây là mạng lưới sông suối quan trọng cung cấp nước cho sản xuất và sinh hoạt của người dân Ngoài ra, sông Long Xuyên và kênh Như Trác cũng là những kênh tiêu chính, đóng vai trò quan trọng trong việc tiêu nước cho các xã vùng trũng trong huyện.
4.1.1.5 Tài nguyên thiên nhiên a Tài nguyên đất
Kết quả điều tra đất đai tại huyện Lý Nhân cho thấy khu vực này thuộc nhóm đất phù sa sông Hồng Theo phân loại, huyện có một nhóm đất chính được chia thành ba đơn vị đất, bao gồm tổng cộng tám đơn vị phụ.
Bảng 4.1 Diện tích các loại đất theo phát sinh
TT Loại đất Diện tích
1 Đất phù sa glây chua 2.183,64 21,34
2 Đất phù sa chua glay 1.028,33 10,05
3 Đất phù sa chua glay sâu 1.360,62 13,29
4 Đất phù sa có tầng biến đổi 662,17 6,47
5 Đất phù sa chua nghèo bazo 101,23 0,99
6 Đất phù sa chua có thành phần cơ giới trung bình 412,06 4,03
7 Đất phù sa chua có thành phần cơ giới nhẹ 265,60 2,59
8 Đất phù sa ít chua có thành phần cơ giới trung bình 4.221,20 41,24
Tổng diện tích điều tra 10.234,85 100,00
Nguồn: Phòng Thống kê huyện Lý Nhân (2016) b Tài nguyên nước
Nguồn tài nguyên nước của huyện Lý Nhân khá dồi dào và phân bố đồng đều
Lý Nhân sở hữu hệ thống sông ngòi quan trọng, bao gồm sông Hồng và sông Châu Giang, với tổng chiều dài lên đến 78 km và diện tích lưu vực đạt 1.084 ha, cung cấp nguồn nước thiết yếu cho khu vực.
Ngoài ra trong huyện còn có sông Long Xuyên- kênh tiêu chính, đóng vai trò quan trọng trong việc tiêu nước cho vùng trũng của Lý Nhân
* Nguồn nước ngầm: Đến nay chưa có điều tra nguồn nước ngầm một cách hệ thống tại huyện
Lý Nhân có nguồn nước ngầm đặc trưng của vùng châu thổ sông Hồng, với các giếng nước đào của người dân thường có độ sâu từ 7 đến 9 mét, cung cấp nước chất lượng tốt cho sinh hoạt và tưới tiêu nông nghiệp Khu vực này có hai tầng nước ngầm chính là hệ Thái Bình và hệ Hà Nội, góp phần quan trọng vào tài nguyên nước của huyện.
Lý Nhân sở hữu quần thể di tích lịch sử và văn hóa đền Trần Thương, được công nhận theo quyết định số 1292/QĐ-UBND ngày 08/10/2009 của UBND tỉnh Nằm tại xã Nhân Đạo, quần thể này có diện tích khoảng 6 ha, trở thành trung tâm lễ hội và điểm tham quan du lịch văn hóa, lịch sử, tâm linh và sinh thái hấp dẫn.
Huyện Lý Nhân đang phát triển theo hướng công nghiệp, xây dựng, dịch vụ, du lịch và nông nghiệp, tuy nhiên, sự phát triển này đã tác động mạnh mẽ đến cảnh quan thiên nhiên Môi trường ở một số khu vực đã xuất hiện những dấu hiệu cảnh báo bất lợi, chủ yếu do các nguyên nhân liên quan đến quá trình phát triển kinh tế - xã hội.
Trong sản xuất nông nghiệp, việc khai thác đất không hợp lý đã dẫn đến bạc màu, xói mòn và rửa trôi đất ở nhiều vùng Ngoài ra, việc sử dụng hóa chất như phân hóa học, thuốc trừ sâu và thuốc diệt cỏ cũng gây ô nhiễm nguồn nước và môi trường.
Quá trình đô thị hóa và công nghiệp hóa mạnh mẽ đã tạo ra nhu cầu lớn về nguyên vật liệu xây dựng, dẫn đến việc khai thác cát, sỏi, đá ở ven sông Hồng diễn ra một cách không tuân thủ luật bảo vệ môi trường Hành động này đã gây tổn hại nghiêm trọng đến cảnh quan môi trường của dòng sông Hồng.
+ Mức độ ô nhiễm không khí ngày một tăng do hoạt động giao thông, công nghiệp ở một số khu san lấp và làm đường, khói bụi ô tô, …
Tại các khu trung tâm như cụm xã, chợ cóc và chợ thị trấn Vĩnh Trụ, nhiều loại phế thải đã được thải ra môi trường, dù chưa ở mức độ nghiêm trọng nhưng vẫn cần cảnh báo Điều này đòi hỏi phải có các biện pháp quản lý hiệu quả đối với nguồn phế thải và nước thải, cùng với việc áp dụng công nghệ xử lý để ngăn ngừa ô nhiễm môi trường, nhằm bảo vệ cảnh quan đô thị và nông thôn một cách bền vững.
4.1.2 Đánh giá thực trạng phát triển kinh tế - xã hội
4.1.2.1 Tăng trưởng kinh tế và chuyển dịch cơ cấu kinh tế
Nền kinh tế của huyện có những bước tăng trưởng khá, từ giai đoạn 2000 -
2005 mức tăng trưởng kinh tế bình quân được cải thiện nhưng cũng chỉ đạt 7,77
%/ năm và đến giai đoạn 2005-2010 mức tăng trưởng của huyện đạt 10,2%/năm, vượt 0,12% so với kế hoạch (9,9%/năm), giai đoạn 2010-2015 đạt 12,52%, vượt 0,02% so kế hoạch đề ra
Tốc độ tăng trưởng của các ngành kinh tế trong giai đoạn gần đây cho thấy sự chuyển dịch tích cực, với nông - lâm nghiệp và thủy sản tăng 4,58%/năm, trong khi công nghiệp - TTCN tăng mạnh 21,04%/năm Cơ cấu kinh tế cũng đã thay đổi, tỷ trọng nông - lâm, thủy sản giảm từ 47% (2000-2005) xuống còn 30,57%, trong khi công nghiệp - TTCN và xây dựng tăng từ 25% lên 36,16% Thương mại và dịch vụ cũng ghi nhận sự gia tăng từ 28% lên 33,27% trong cùng giai đoạn Dự kiến, thu nhập bình quân đầu người đạt 28,5 triệu đồng/năm.
Tình hình tổ chức thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới huyện Lý Nhân
4.2.1 Công tác chỉ đạo triển khai thực hiện chương trình
Sau khi Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 491/QĐ-TTg vào ngày 16/4/2009 về Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới, Quyết định số 342/QĐ-TTg ngày 20/02/2013 đã được ban hành để sửa đổi một số tiêu chí trong bộ tiêu chí này.
Tỉnh ủy Hà Nam đã ban hành Nghị quyết số 03-NQ/TU vào ngày 21/4/2011 nhằm xây dựng nông thôn mới tỉnh Hà Nam đến năm 2020 Từ tháng 6/2009, huyện Lý Nhân đã chọn xã Nhân Bình để khảo sát và lập Đề án thí điểm mô hình nông thôn mới, một trong sáu xã được chọn toàn tỉnh Ngày 07/11/2011, Ban Thường vụ Huyện ủy đã ban hành Kế hoạch số 14-KH/HU để triển khai thực hiện Nghị quyết số 03-NQ/TU Đến ngày 15/12/2011, 100% các tổ chức cơ sở đảng đã hoàn thành việc quán triệt Nghị quyết, tạo bước chuyển biến quan trọng trong nhận thức và hành động của cán bộ, đảng viên về mục tiêu xây dựng nông thôn mới.
Ngày 18/11/2011, Huyện ủy Lý Nhân ban hành Nghị quyết số 05-NQ/HU
Về xây dựng nông thôn mới huyện Lý Nhân đến năm 2020, Đảng ủy các xã đã ban hành nghị quyết chuyên đề và chỉ đạo UBND huyện xây dựng kế hoạch thực hiện UBND các xã tiến hành khảo sát thực trạng và xây dựng đề án nông thôn mới để trình UBND huyện phê duyệt trong năm 2011 Phương châm chỉ đạo của Huyện ủy, UBND huyện và Ban Chỉ đạo xây dựng Nông thôn mới là ưu tiên thực hiện những tiêu chí dễ làm trước, tập trung vào các tiêu chí phục vụ nhu cầu thiết thực của cộng đồng, đặc biệt là nhóm tiêu chí phát triển sản xuất, tạo việc làm và tăng thu nhập cho người dân.
Huyện ủy đã chỉ đạo thành lập và thường xuyên kiện toàn Ban Chỉ đạo xây dựng nông thôn mới, cùng với việc thành lập Tổ công tác hỗ trợ từ huyện đến các xã.
Bí thư cấp uỷ đảm nhiệm vai trò trưởng ban, trong khi UBND các xã thành lập Ban Quản lý chương trình xây dựng nông thôn mới Các thôn, xóm cũng thành lập Ban quản lý và Tổ giám sát cộng đồng Ban Chỉ đạo xây dựng nông thôn mới ở các cấp có Quy chế hoạt động rõ ràng và phân công nhiệm vụ cụ thể, phù hợp với chức năng của từng ngành và cơ sở Tại huyện, Ban Chỉ đạo xây dựng nông thôn mới thành lập các Tiểu ban Chỉ đạo theo từng nhóm tiêu chí.
Hằng năm, Ban Thường vụ Huyện ủy và Ban Chỉ đạo xây dựng Nông thôn mới của huyện tổ chức kiểm tra việc triển khai xây dựng nông thôn mới tại 22 xã Từ năm 2011 đến nay, đã có 77 cuộc kiểm tra và 62 cuộc giám sát được thực hiện đối với các tổ chức đảng cấp dưới, nhằm đánh giá công tác lãnh đạo và chỉ đạo trong xây dựng nông thôn mới Để kịp thời giải quyết những khó khăn phát sinh, Thường trực Huyện ủy và lãnh đạo UBND huyện tổ chức giao ban hàng tháng với bí thư đảng ủy và chủ tịch UBND các xã Ngoài ra, từ năm 2014, Huyện ủy đã phân công các Huyện ủy viên tham gia hội nghị giao ban nông thôn mới tại các xã vào ngày 21 hàng tháng để nắm bắt và bàn bạc các biện pháp khắc phục khó khăn tại cơ sở.
Hằng năm, các xã được chỉ đạo đánh giá kết quả thực hiện các chỉ tiêu, tiêu chí nông thôn mới và đăng ký các tiêu chí hoàn thành cho năm tiếp theo Ban Chỉ đạo xây dựng Nông thôn mới của huyện cũng đã ban hành Quyết định giao kế hoạch thực hiện các chỉ tiêu, tiêu chí cùng số điểm đạt được cho 22/22 xã.
4.2.2 Công tác tuyên truyền, vận dộng, đào tạo, tập huấn Để công tác tuyên truyền, phổ biến xây dựng nông thôn mới đi vào chiều sâu; từ tháng 01/2012 đến nay, Huyện uỷ đã biên tập và phát hành Bản tin xây dựng nông thôn mới hằng tháng đến 100% chi bộ thôn, xóm để sinh hoạt thường kỳ, nhằm tuyên truyền, phổ biến chủ trương, chính sách, phát hiện, biểu dương những điển hình tiên tiến và xác định rõ nhiệm vụ trọng tâm xây dựng nông thôn mới Chỉ đạo MTTQ và các đoàn thể chính trị - xã hội từ huyện đến cơ sở tăng cường tuyên truyền, phổ biến, lồng ghép các mô hình, chương trình hoạt động theo chức năng, nhiệm vụ của tổ chức mình với xây dựng nông thôn mới
Thường xuyên tiến hành sơ kết và đánh giá kết quả xây dựng nông thôn mới trong các hội nghị quý, 6 tháng và tổng kết năm của các cấp ủy đảng, cũng như tại các kỳ họp của HĐND Đồng thời, duy trì tổ chức các lớp tập huấn cho cán bộ huyện và cơ sở về xây dựng nông thôn mới, chỉ đạo các ngành chức năng và đoàn thể thực hiện chuyển giao tiến bộ khoa học - kỹ thuật nhằm phát triển sản xuất cho cán bộ, đoàn viên, hội viên và nông dân.
4.2.3 Công tác quản lý kinh phí, nguồn vốn hỗ trợ
Tổng nguồn lực huy động cho xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2011 -
Năm 2016, tổng kinh phí đạt 3.110 tỷ đồng, bao gồm ngân sách cấp trên 195,198 tỷ đồng, ngân sách huyện 46,809 tỷ đồng, ngân sách xã 54,303 tỷ đồng, vốn lồng ghép 823,191 tỷ đồng, vốn khác 395,499 tỷ đồng và vốn do nhân dân đóng góp 1.595 tỷ đồng Số liệu này chưa bao gồm diện tích đất mà nhân dân tự nguyện hiến tặng để xây dựng đường giao thông và các công trình phúc lợi.
Nhiều doanh nghiệp, doanh nhân và con em quê hương Lý Nhân từ khắp nơi trên đất nước đã tích cực tham gia xây dựng nông thôn mới tại huyện, hỗ trợ đầu tư vào các công trình phúc lợi, xây dựng nhà tình nghĩa, cung cấp vật tư cho nhà văn hóa, đường giao thông thôn xóm và trường học.
Thực trạng xây dựng nông thôn mới trên địa bàn huyện lý nhân
4.3.1 Đánh giá thực trạng thực hiện bộ tiêu chí quốc gia về xây dựng nông thôn mới
Bộ tiêu chí Quốc gia về xây dựng NTM, được ban hành theo Quyết định 491/QĐ-TTg ngày 16/4/2009 của Thủ tướng Chính phủ, là nền tảng cho Chương trình MTQG về xây dựng nông thôn mới Mục tiêu quốc gia này bao gồm 19 tiêu chí, được phân chia thành 5 nhóm khác nhau.
+ Nhóm tiêu chí về quy hoạch;
+ Nhóm tiêu chí về hạ tầng kinh tế - xã hội;
+ Nhóm tiêu chí về kinh tế và tổ chức sản xuất;
+ Nhóm tiêu chí về văn hoá – xã hội – môi trường;
+Nhóm tiêu chí về hệ thống chính trị
4.3.1.1 Nhóm tiêu chí về quy hoạch
Công tác quy hoạch đóng vai trò quan trọng, cần phải được thực hiện trước để làm nền tảng cho các hoạt động tiếp theo Quy hoạch nông thôn mới bao gồm việc sử dụng đất, phát triển hạ tầng kinh tế - xã hội và môi trường, cũng như phát triển khu dân cư mới và cải tạo khu dân cư hiện có.
Dựa trên kinh nghiệm từ việc lập đồ án quy hoạch nông thôn mới tại xã Nhân Bình, quy hoạch nông thôn mới của các xã cần phản ánh ý tưởng từ cấp ủy và chính quyền địa phương, đồng thời tiếp thu ý kiến đóng góp của người dân để đảm bảo tính khả thi cao Cơ quan tư vấn chỉ đóng vai trò hướng dẫn và hỗ trợ chuyên môn.
* Kết quả thực hiện: Do tập trung sự lãnh đạo, chỉ đạo nên trong năm
Từ năm 2011, 100% các xã đã hoàn thành quy hoạch xây dựng nông thôn mới, công khai và triển khai thực địa để làm cơ sở cho việc tổ chức thực hiện và quản lý quy hoạch Sau khi Đồ án quy hoạch được phê duyệt, các xã đã thông báo cho nhân dân và xây dựng Quy chế quản lý quy hoạch Dựa trên Đồ án quy hoạch nông thôn mới, các xã đang từng bước triển khai thực hiện, đặc biệt là các công trình hạ tầng như trụ sở làm việc, nhà văn hóa và trường học Công tác quản lý nhà nước về quy hoạch tại các xã đã có những chuyển biến tích cực Trong quá trình triển khai, một số điểm quy hoạch không còn phù hợp đã được rà soát, bổ sung và đề nghị điều chỉnh để phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương.
Ban Chỉ đạo xây dựng Nông thôn mới huyện đã chỉ đạo các xã xây dựng Đề án nông thôn mới giai đoạn 2011 - 2020, trong đó đánh giá cụ thể thực trạng, mục tiêu, nhiệm vụ và lộ trình thực hiện các tiêu chí Nội dung Đề án của 22/22 xã được xây dựng dựa trên ý kiến đóng góp của nhân dân địa phương và các ngành liên quan, sau đó được UBND huyện phê duyệt vào năm 2011.
Chất lượng lập quy hoạch ở các xã cơ bản đáp ứng yêu cầu, nhưng công tác quản lý quy hoạch vẫn còn hạn chế Cụ thể, việc cắm mốc quy hoạch tại một số xã chưa thực hiện tốt, và công tác theo dõi, đánh giá kết quả thực hiện đề án ở nhiều xã chưa được quan tâm đúng mức.
4.3.1.2 Nhóm tiêu chí về phát triển hạ tầng cơ sở
Để đạt được các tiêu chí nông thôn mới và tạo sự phấn khởi trong nhân dân, các xã cần tận dụng sự hỗ trợ của Nhà nước và các nguồn lực khác, tập trung đầu tư vào xây dựng kết cấu hạ tầng, đặc biệt là đường giao thông, trường học, nhà văn hóa và cải tạo khu dân cư hiện có.
Hình 4.1 Thực hiện bê tông hóa đường giao thông nông thôn tại xã
Bảng 4.4 Hiện trạng đường giao thông trên địa bàn huyện Lý Nhân
TT Chỉ tiêu Tổng số
Số km đã được bê tông hóa, nhựa hóa
Số km chưa được cứng hóa
3 Đường trục xã, liên xã 315,13 149,75 165,38 149,75 47,52
4 Đường trục thôn, xóm 403,832 394,102 9,73 394,102 97,59 Tổng cộng 842,462 648,982 193,48 648,982 77,03
Trong 6 năm qua, huyện đã hoàn thành xây dựng 570,25 km đường giao thông nông thôn với 2.952 tuyến, đạt 100% kế hoạch Tổng đầu tư xây dựng là 447.226.854.000 đồng, trong đó hỗ trợ xi măng chiếm 29,7% với 107.577,9 tấn Các tuyến đường đều đảm bảo tiêu chuẩn B-mặt rộng từ 3m trở lên và dày trên 16cm Hiện nay, huyện có 149,75 km đường trục xã và 394,102 km đường trục thôn đạt chuẩn, trong khi 100% đường ngõ xóm không còn lầy lội mùa mưa Tuy nhiên, do khó khăn về kinh phí, nhiều tuyến đường vẫn chưa đạt chuẩn, chỉ có 5/22 xã đạt tiêu chí giao thông.
Công tác tuyên truyền và vận động nhân dân trong việc giải phóng mặt bằng để mở rộng đường giao thông thôn, xóm đã đạt được kết quả tích cực Các hộ dân tự nguyện thực hiện các biện pháp như phá tường, dịch giậu, chặt cây mà không yêu cầu đền bù Tổng diện tích đất mà người dân hiến tặng cho việc xây dựng đường giao thông nông thôn và các công trình phúc lợi lên tới 167,5ha, bao gồm 12,2ha cho đường trục xã, 20,1ha cho đường thôn, xóm, 123,5ha cho đường trục chính nội đồng và 11,7ha cho các công trình phúc lợi Ngoài ra, đã có 115.976,3m tường xây được dịch chuyển, 25.507,3m giậu cây, chặt 10.739 cây và di chuyển 689 công trình.
Huyện Lý Nhân đã đạt được thành tích xuất sắc trong việc làm đường giao thông nông thôn với khối lượng vật tư lên tới 182.200,5m³ Nhờ vào những nỗ lực này, huyện đã được Bộ Giao thông Vận tải tặng Cờ thi đua xuất sắc và nhận Bằng khen từ UBND tỉnh Hà Nam.
- Về đường trục chính nội đồng: Huyện đã ban hành Quyết định phê duyệt
Trên địa bàn 22 xã, huyện đã triển khai 432 tuyến đường trục chính nội đồng với tổng chiều dài 238,39 km Đến nay, công tác đắp nền đường đã hoàn thành 196,39 km, chiếm 82,4% tổng chiều dài, trong đó 47,93 km đã được cứng hóa, bao gồm 16,64 km bê tông và 31,29 km rải đá cấp phối, đạt tỷ lệ 20,1%.
Hình 4.2 Nạo vét, kiên cố hóa kênh T5-1 xã Nhân Mỹ
Trong những năm gần đây, huyện đã kiên cố hóa 390,38/476,6 km kênh, đạt tỷ lệ 81,9%, đáp ứng nhu cầu tưới tiêu của người dân Đến nay, toàn huyện có 22/22 xã đạt chuẩn tiêu chí thủy lợi, tăng 22 xã so với năm 2011.
Hình 4.3 Trạm biến áp 220V huyện Lý Nhân
Bảng 4.5 Hiện trạng hệ thống điện trên địa bàn huyện Lý Nhân
TT Chỉ tiêu Hiện trạng năm 2016 ĐVT
1 - Số xã có hệ thống điện đạt chuẩn
- Số xã có điện lưới quốc gia
2 Số trạm biến áp 301 Trạm
3 - Số km đường dây trung áp (35 KV, 10 KV)
- Số km đường dây 0,4 KV
4 Số hộ sử dụng điện 98 %
Theo thông tin từ Ban chỉ đạo xây dựng NTM huyện Lý Nhân, 100% hợp tác xã nông nghiệp đã chuyển giao hệ thống lưới điện hạ áp cho ngành điện quản lý Trong 6 năm qua, ngành Điện đã đầu tư hơn 160 tỷ đồng để xây dựng 91 trạm biến áp mới, nâng tổng số trạm lên 301 Hệ thống điện hiện tại đáp ứng nhu cầu sản xuất, kinh doanh và sinh hoạt của người dân, đảm bảo chất lượng điện và khắc phục hiện tượng quá tải Đến nay, 22/22 xã trong huyện đã đạt tiêu chí điện, tăng 20 xã so với năm 2011.
Hình 4.4 Trường THPT Nam Cao, xã Nhân Mỹ, huyện Lý Nhân
Trong 6 năm qua, huyện đã thực hiện xây dựng mới và nâng cấp 350 phòng học ở các cấp, hiện đã đưa vào sử dụng 333 phòng học, bao gồm 179 phòng mầm non, 93 phòng tiểu học và 61 phòng THCS Toàn huyện có 53/76 trường đạt chuẩn quốc gia, tương đương tỷ lệ 69,74%, trong đó có 10/23 trường mầm non, 24/24 trường tiểu học, 17/25 trường THCS và 2/4 trường THPT Đến nay, có 10/22 xã đạt tiêu chí về trường học, tăng 10 xã so với năm 2011.
* Tiêu chí 6: Cơ sở vật chất văn hoá
Hình 4.5 NVH thôn Tân Hưng, xã Nhân Mỹ, huyện Lý Nhân
Trong 6 năm qua, toàn huyện nâng cấp, xây dựng mới 7 nhà văn hóa xã (Nhân Bình, Nhân Khang, Tiến Thắng, Nhân Nghĩa, Bắc Lý, Công Lý, Nhân Hưng); 123 nhà văn hoá thôn, xóm Đến nay, có 8/22 xã (Công Lý, Văn Lý, Nhân Khang, Nhân Mỹ, Đạo Lý, Chân Lý, Nhân Bình, Xuân Khê) đạt tiêu chí về cơ sở vật chất văn hoá, tăng 8 xã so với năm 2011 và nhiều xã cơ bản đạt
* Tiêu chí 7: Chợ nông thôn
Hình 4.6 Chợ Quán, xã Nhân Nghĩa, huyện Lý Nhân
Đánh giá tình hình thực hiện quy hoạch xây dựng nông thôn mới hai xã điểm huyện lý nhân, Hà Nam
4.4.1 Đánh giá tình hình thực hiện quy hoạch xây dựng NTM xã Nguyên Lý 4.4.1.1 Khái quát chung xã Nguyên Lý
Xã Nguyên Lý, nằm ở phía bắc huyện Lý Nhân, cách thành phố Phủ Lý 20 km và thị trấn Vĩnh Trụ 5 km, có tổng diện tích tự nhiên là 806,97 ha Với hệ thống giao thông và thủy lợi đồng bộ, xã đáp ứng cơ bản nhu cầu đi lại của người dân cũng như sản xuất và lưu thông hàng hóa Những lợi thế này tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển nông nghiệp, dịch vụ và tiểu thủ công nghiệp tại địa phương.
Năm 2016, xã Nguyên Lý có dân số 12.832 người, với 3.857 hộ và tỷ lệ gia tăng dân số tự nhiên đạt 0,9% Tuy nhiên, xã vẫn còn 11,67% hộ nghèo, điều này ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế - xã hội Nền kinh tế của xã thuộc loại trung bình trong huyện Lý Nhân, chủ yếu dựa vào nông nghiệp như trồng lúa, cây hàng hóa và chăn nuôi, nhưng vẫn chưa có kế hoạch chuyển đổi kinh tế cho từng vùng đồng ruộng.
4.4.1.2 Khái quát phương án Quy hoạch xây dựng NTM xã Nguyên Lý a Quy hoạch sử dụng đất
Đến năm 2020, xã dự kiến sẽ có 433,23 ha đất nông nghiệp, chiếm 53,69% tổng diện tích tự nhiên, giảm 85,52 ha so với năm 2011 Trong đó, đất sản xuất nông nghiệp giảm 98,84 ha, nhưng đất nuôi trồng thủy sản và đất nông nghiệp khác lại tăng lần lượt 11,02 ha và 2,3 ha Sự giảm diện tích đất nông nghiệp chủ yếu do chuyển đổi sang đất phi nông nghiệp, với đất phi nông nghiệp tăng 85,91 ha lên 373,74 ha, chiếm 46,31% tổng diện tích tự nhiên Đến năm 2020, xã đã sử dụng toàn bộ 0,39 ha đất chưa sử dụng vào mục đích phi nông nghiệp.
* Quy hoạch sản xuất nông nghiệp
Diện tích đất nông nghiệp quy hoạch tới năm 2020 còn lại là 433,23 ha và được quy hoạch thành các vùng sản xuất cụ thể như sau:
+ Vùng I: vùng trồng màu thuộc các cánh đồng Thổ Thượng, Trại Cam, Đồng Ra, Châu Thổ, Đồng Chầm, với diện tích là 139 ha
+ Vùng II: vùng sản xuất trồng 1 lúa 1 màu và 1 vụ đông với diện tích là 66,92 ha gồm các cánh đồng: Đầu Cầu, Ngõ Giữa, Cửa Cẫy, Nam Chùa Lê,
Vùng III là khu vực chuyên sản xuất lúa cao sản với tổng diện tích 93,25 ha, bao gồm các cánh đồng Bãi Cát, Đầm Ấu, Bãi Dễ, Cố Tây, Cố Đông, Sông Cầu, Khoái Tây và Khoái Đông.
Vùng V là khu vực nuôi trồng thủy sản và chăn nuôi tập trung, có tổng diện tích 30,0 ha, bao gồm các cánh đồng Hóc Bốt, Tắc Hà, đồng Nhiễm và cánh đồng Giá.
* Quy hoạch sản xuất CN, TTCN
- Quy hoạch đất công nghiệp tiểu thủ công nghiệp cho toàn xã là 9,0 ha chia làm 02 khu:
+ Khu TTCN1 nằm về phía đông trục đường ĐT492 (QL38B) thuộc cánh đồng Đình Đang với diện tích 4,0ha
+ Khu TTCN2 nằm về phía nam xã, phía bắc trục đường ĐT 499 quy hoạch với diện tích 5,0ha
Quy hoạch khai thác vật liệu xây dựng ngoài đê Sông Hồng được thực hiện trên tổng diện tích 40 ha, bao gồm các khu vực Trầm Liên Đức, Trầm Hải Long và bãi Trần Xá.
- Quy hoạch nhà máy gạch phía nam khu vật liệu xây dựng với diện tích là 4,0 ha
Quy hoạch bến cát bao gồm hai khu vực, mỗi khu vực có diện tích 1,0 ha Một bến cát được đặt ở phía đông khu vật liệu xây dựng (VLXD), trong khi bến cát còn lại nằm ở phía bắc xã.
* Quy hoạch mạng lưới điểm dân cư:
Phát triển dân cư tập trung cần dựa trên diện tích của các làng xóm cũ, đồng thời khai thác các khu đất xen kẽ, đất canh tác có năng suất thấp và những khu đất trống chưa được sử dụng.
Quy hoạch xây dựng các khu ở mới đến giai đoạn 2020 với tổng diện tích đất ở mới là 85,88 ha, tăng 13,81 ha so với hiện trạng năm 2011
* Quy hoạch hệ thống hạ tầng xã hội
* Quy hoạch hệ thống hạ tầng kỹ thuật và môi trường
Quy hoạch hệ thống giao thông:
Các công trình thủy lợi đã đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ sản xuất nông nghiệp cho người dân Để nâng cao hiệu quả, cần tiến hành nạo vét các kênh mương và kiên cố hóa ít nhất 85% hệ thống thủy lợi, nhằm đảm bảo nguồn nước phục vụ sản xuất.
Quy hoạch 01 trạm bơm tưới công suất 2.500m3/h tại vị trí đầu kênh T21 để phục vụ cho sản xuất
Hệ thống cấp nước: Dự kiến quy hoạch cấp nước như sau:
Cần xây dựng một nhà máy xử lý nước sạch tại thôn Hải Long 2, gần đê Đại Hà với diện tích 1,5 ha, sử dụng nguồn nước từ sông Hồng.
Thiết kế cấu tạo mạng cấp nước là mạng cụt, từ các ống chính 160 90mm nối các ống có đường kính từ 73 50mm vào các xóm
Sử dụng ống nhựa uPVC đối với đường kính ống 110 160mm và ống HDPE với đường kính ống 50 90mm Độ sâu đặt ống tối thiểu 0,7 m
Xây dựng đường dây 35kV mới để cung cấp điện cho các trạm biến áp phụ tải đang được xây dựng Dây dẫn sử dụng loại AC-95, AC-70 và AC-50, được bọc cách điện bằng PVC.
Trong giai đoạn ngắn hạn, xã Nguyên Lý sẽ xây dựng mới một trạm biến áp với tổng công suất 320 KVA, đặt tại khu trung tâm Đối với giai đoạn dài hạn, kế hoạch sẽ bao gồm việc xây thêm hai trạm biến áp mới với công suất 420 KVA mỗi trạm, được đặt tại khu TTCN.
Mạng lưới 0,4KV xây dựng mới bố trí đi nổi Lưới 0,4 kV tổ chức theo mạng hình tia dùng cáp vặn xoắn ABC
Các trục đường liên thôn được bố trí hệ thống chiếu sáng chung với cột điện hạ thế 0,4kV phục vụ sinh hoạt Hệ thống chiếu sáng sử dụng đèn thuỷ ngân cao áp 250W-220V.
Thoát nước thải, quản lý chất rắn thải:
- Hệ thống thoát nước sinh hoạt dự kiến là hệ thống thoát nước chung, có xử lý nước thải tại nguồn phát sinh
Nước thải sinh hoạt từ các khu công cộng cần được xử lý bằng bể tự hoại trước khi được xả vào hệ thống thoát nước Để đảm bảo an toàn môi trường, chất lượng nước thải sau khi xử lý phải đạt tiêu chuẩn QCVN 14:2008/BTNMT.
- Nước thải và phân gia súc từ các khu chuồng trại chăn nuôi lớn sẽ được xử lý bằng bể bioga, tạo năng lượng để đun bếp, thắp sáng
Hệ thống thoát nước của khu tiểu thủ công nghiệp được thiết kế tách biệt giữa nước thải sản xuất và nước mưa Nước thải sản xuất cần được xử lý để đạt tiêu chuẩn TCVN 5945-2005, thuộc nguồn loại B.
Đề xuất một số giải pháp thực hiện quy hoạch xây dựng NTM trên địa bàn huyện Lý Nhân
4.5.1 Đề xuất một số giải pháp thực hiện Bộ tiêu chí quốc gia về xây dựng NTM
Bảy xã Công Lý, Nhân Khang, Xuân Khê, Chân Lý, Văn Lý, Nhân Nghĩa, và Nhân Mỹ đã đạt từ 16 đến 18 tiêu chí trong xây dựng nông thôn mới (NTM), cho thấy sự thực hiện tương đối tốt Tuy nhiên, một số tiêu chí như giao thông, cơ sở vật chất văn hóa, chợ, y tế và môi trường vẫn chưa đạt yêu cầu Để cải thiện tình hình, cần có các giải pháp phù hợp cho nhóm xã này.
Để phát huy vai trò của Ban Chỉ đạo xây dựng NTM và Ban phát triển thôn, cần tăng cường công tác tuyên truyền, vận động nhân dân tham gia đóng góp theo nguyên tắc tự nguyện, đảm bảo dân chủ và công khai về tài chính trong các khoản thu chi đầu tư cho từng hạng mục công trình Điều này sẽ giúp tạo dựng lòng tin nơi nhân dân, khuyến khích họ tham gia tích cực vào các hoạt động đóng góp công, hiến đất và hiến tài sản một cách tự nguyện.
Cần thiết phải thực hiện những thay đổi trong việc xây dựng kế hoạch chi tiêu tài chính, đảm bảo chi tiết cho từng hạng mục công trình dựa trên nhu cầu thực tế của các địa phương.
Xác định lượng vốn ngân sách Nhà nước cần thiết là bước quan trọng Sau khi được phê duyệt, xã cần nhanh chóng thực hiện các thủ tục hành chính theo quy định để kịp thời giải ngân nguồn kinh phí này đến địa phương.
* Nhóm xã đạt từ 14 đến 15 tiêu chí, gồm 5 xã: Nhân Chính, Đạo Lý, Chính
Lý, Phú Phúc và Hòa Hậu là những xã chưa đạt tiêu chí về hạ tầng kinh tế - xã hội, đặc biệt trong lĩnh vực giao thông, cơ sở vật chất văn hóa, chợ và nhà ở dân cư Ngoài ra, các tiêu chí khác như tỷ lệ hộ nghèo, môi trường và sự vững mạnh của hệ thống chính trị xã hội cũng chưa được cải thiện tại các xã này.
Ngoài những giải pháp đưa ra như đối với nhóm xã đạt từ 16 đến 18 tiêu chí, nhóm 14 đến 15 tiêu chí cần thêm một số giải pháp sau:
Tổ chức các lớp tập huấn nhằm tuyên truyền và hỗ trợ bà con tiếp cận công nghệ mới, đặc biệt trong lĩnh vực vệ sinh môi trường, giúp nâng cao nhận thức cộng đồng về bảo vệ môi trường sống Đồng thời, giới thiệu những tấm gương điển hình trong công tác xây dựng nông thôn mới để tạo động lực cho người dân tham gia tích cực hơn.
Quy hoạch vùng sản xuất nông nghiệp cần được ưu tiên thực hiện để nâng cao thu nhập và ổn định đời sống cho người dân Đồng thời, tiếp tục áp dụng các chính sách hỗ trợ tín dụng cho hộ nghèo sẽ giúp bà con vượt qua khó khăn và thoát nghèo Việc này cũng góp phần giải quyết các vấn đề ô nhiễm môi trường do hạn chế trong sản xuất và chăn nuôi.
Nâng cao năng lực và trình độ cho đội ngũ cán bộ xã, đặc biệt là cán bộ nòng cốt trong xây dựng NTM, là rất quan trọng Cần tuyên truyền, vận động nhân dân tích cực tự chỉnh trang và cải tạo nhà ở khi có khả năng, đồng thời chuyển dịch cơ cấu kinh tế và phát triển sản xuất theo đúng quy hoạch đã được phê duyệt.
Trong số 9 xã gồm Tiến Thắng, Nhân Thịnh, Nhân Đạo, Bắc Lý, Nhân Hưng, Nguyên Lý, Hợp Lý, Đồng Lý, và Đức Lý, có 12 đến 13 tiêu chí đã được đạt Các xã này đã hoàn thành một số tiêu chí quan trọng như quy hoạch, thủy lợi, bưu điện và giáo dục Tuy nhiên, chúng đều có xuất phát điểm thấp về kinh tế và trình độ dân trí so với yêu cầu của chương trình Việc phát triển sản xuất nông- lâm nghiệp vẫn còn hạn chế, chủ yếu chỉ dừng lại ở một số mô hình mà chưa được triển khai rộng rãi trên toàn xã do nguồn vốn và ngân sách còn hạn chế.
Vì vậy, ngoài những giải pháp đưa ra như đối với 2 nhóm xã trên thì nhóm này còn cần thêm một số giải pháp là:
Để nâng cao hiệu quả công tác tuyên truyền và vận động, cần đổi mới phương thức và nội dung Học tập từ các xã đã thành công trong lĩnh vực này và áp dụng những phương pháp phù hợp với điều kiện thực tế tại địa phương là điều cần thiết.
Đẩy mạnh tiến độ thực hiện các dự án hỗ trợ sản xuất nông nghiệp tại địa phương, đồng thời tăng cường đào tạo nghề và giải quyết việc làm nhằm nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống vật chất, tinh thần cho người dân ở các xã.
Một số cán bộ quản lý còn yếu về chuyên môn, dẫn đến sự thiếu hiểu biết của người dân về chương trình xây dựng nông thôn mới (NTM) do công tác tuyên truyền chưa hiệu quả, ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện Do đó, cần ưu tiên đào tạo và tập huấn cho đội ngũ cán bộ tại các xã này Cần thường xuyên phê bình và kiểm điểm những cán bộ chưa hoàn thành nhiệm vụ Đồng thời, xây dựng cơ chế pháp lý để xử lý và răn đe những đối tượng gây rối, chống đối chương trình NTM Huyện cũng nên điều động cán bộ có năng lực và nhiệt tình để hỗ trợ các xã, nhằm thúc đẩy nhanh chóng tiến độ xây dựng NTM.
4.5.2 Đề xuất một số giải pháp nhằm tăng cường thực hiện quy hoạch xây dựng NTM trên địa bàn huyện Lý Nhân
4.5.2.1 Giải pháp tuyên truyền, vận động Đổi mới cả về nội dung và hình thức tuyên truyền, nâng cao chất lượng và hiệu quả gắn liền với cuộc vận động “Toàn dân xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư gắn với xây dựng NTM” và phong trào thi đua “Cả nước chung sức xây dựng NTM”, “Hà Nam chung sức xây dựng NTM”, “Lý Nhân chung sức xây dựng NTM” tới các xã, các thôn, từng hộ gia đình và thậm chí tới từng người dân;
Nâng cao nhận thức của cán bộ, đảng viên và cộng đồng về nội dung, phương pháp, cơ chế chính sách xây dựng NTM thông qua việc thường xuyên cập nhật thông tin về các mô hình, điển hình tiên tiến và sáng kiến kinh nghiệm Tất cả các công việc trước khi triển khai đều được thảo luận tại các cuộc họp ở thôn, nơi người dân tham gia ý kiến và đi đến thống nhất Ý kiến của người dân sẽ được tổng hợp và xây dựng thành kế hoạch cụ thể, giúp cả hệ thống chính trị và cộng đồng hiểu rõ về việc xây dựng NTM dựa vào nội lực của cộng đồng, thực hiện nguyên tắc “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra và dân hưởng lợi” Đồng thời, cần làm rõ nội dung đầu tư, hỗ trợ của nhà nước và sự đóng góp của nhân dân, cộng đồng, doanh nghiệp trong quá trình thực hiện.
4.5.2.2 Giải pháp huy động nguồn lực
* Dựa vào người dân và cộng đồng con em xa quê
Với truyền thống yêu quê hương, sự đóng góp của cộng đồng người Lý Nhân xa quê và các mạnh thường quân là rất quan trọng Các nghĩa cử cao đẹp này cần được chính quyền các xã chú trọng thông báo về quy hoạch xây dựng nông thôn mới, chính sách ưu tiên đầu tư và hỗ trợ sản xuất kinh doanh cho các doanh nghiệp và tổ chức xã hội từ cộng đồng xa quê, nhằm thu hút đầu tư và thực hiện các dự án phát triển.
