PHẦN MỞ ĐẦU
LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀ
Bác Hồ đã từng nói:
“Trẻ em như búp trên cành.
Biết ăn, ngủ, biết học hành là ngoan”.
Trẻ em là niềm hạnh phúc của mỗi gia đình và là tương lai của đất nước, với quyền được chăm sóc, nuôi dưỡng, tồn tại và phát triển Để trẻ có một cơ thể khỏe mạnh và trở thành những người kế thừa cho xã hội, chúng ta cần đầu tư khoa học vào dinh dưỡng ngay từ đầu Việc xây dựng chế độ ăn uống hợp lý và an toàn thực phẩm là vô cùng quan trọng, giúp trẻ không chỉ ăn ngon mà còn phát triển toàn diện.
Công tác chăm sóc nuôi dưỡng trẻ ở lứa tuổi mầm non là mục tiêu và nhiệm vụ quan trọng của nhà trường, nhằm hình thành những yếu tố nhân cách đầu tiên của con người Để trẻ phát triển toàn diện về 5 mặt: nhận thức, thể chất, ngôn ngữ, tình cảm - xã hội và thẩm mỹ, cần kết hợp hài hoà giữa nuôi dưỡng chăm sóc sức khoẻ và giáo dục Bộ phận tổ nuôi đóng vai trò quan trọng trong việc chăm sóc sức khoẻ và dinh dưỡng cho trẻ, chuẩn bị cho trẻ vào lớp 1.
Để đảm bảo trẻ có những bữa ăn hợp lý và ngon miệng, người nấu ăn cần có kỹ thuật chế biến thực phẩm đảm bảo dinh dưỡng Việc lựa chọn, phối hợp và bảo quản thực phẩm một cách hợp lý là rất quan trọng Thực phẩm chế biến cho trẻ thường giàu chất dinh dưỡng, vì vậy cần chú ý giữ cho thực phẩm tươi ngon, tránh nhiễm độc và hạn chế hao hụt dinh dưỡng trong quá trình chế biến Trong bối cảnh ô nhiễm môi trường hiện nay, việc chăm sóc và nuôi dưỡng trẻ ở lứa tuổi mầm non càng trở nên quan trọng trong sự nghiệp giáo dục và đào tạo.
Chăm sóc và nâng cao chất lượng bữa ăn, cùng với việc đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm, là nhiệm vụ hàng đầu tại trường chúng tôi Điều này cho thấy tầm quan trọng của việc cung cấp bữa ăn an toàn và chất lượng cho học sinh.
Là một nhân viên nuôi dưỡng tại trường mầm non, tôi nhận thấy trách nhiệm của mình trong việc nâng cao chất lượng bữa ăn cho trẻ Tôi tập trung vào việc lựa chọn thực phẩm và chế biến các món ăn hợp lý, giúp trẻ phát triển toàn diện về thể chất và trí tuệ Đề tài “Một số biện pháp lựa chọn thực phẩm và chế biến bữa ăn cho trẻ trong trường mầm non” được tôi chọn nhằm cải thiện chất lượng bữa ăn và nâng cao tay nghề cho nhân viên nuôi dưỡng, từ đó nâng cao chất lượng chăm sóc và nuôi dưỡng tại trường.
MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
Để nâng cao chất lượng bữa ăn cho trẻ em trong trường mầm non, cần áp dụng các biện pháp lựa chọn thực phẩm an toàn và đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm Việc này không chỉ đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng hiện nay mà còn góp phần bảo vệ sức khỏe của trẻ.
3 download by : skknchat@gmail.com
GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
CƠ SỞ LÝ LUẬN
Trong xã hội hiện nay, sức khỏe toàn diện bao gồm cả thể chất và tinh thần Thể chất được hiểu là cơ thể khỏe mạnh nhờ chế độ dinh dưỡng hợp vệ sinh, trong khi sức khỏe tinh thần liên quan đến việc tham gia vào các hoạt động như học tập, lao động và nghỉ ngơi Đặc biệt, trẻ mầm non cần được chăm sóc dinh dưỡng đầy đủ để phát triển tốt, tránh các bệnh như suy dinh dưỡng hay còi xương Chế độ ăn uống ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển chiều cao và cân nặng của trẻ; nếu trẻ được ăn uống đầy đủ và hợp vệ sinh, sẽ có sức khỏe tốt và làn da hồng hào Ngược lại, chế độ ăn không khoa học có thể dẫn đến rối loạn tiêu hóa và các bệnh khác Do đó, gia đình và giáo viên mầm non cần chú trọng đến việc chế biến món ăn hấp dẫn về màu sắc và hương vị, giúp trẻ ăn ngon miệng và dễ tiêu hóa Vệ sinh an toàn thực phẩm cũng là yếu tố quan trọng, vì thực phẩm không an toàn có thể gây ngộ độc và ảnh hưởng đến sức khỏe của trẻ.
Vấn đề dinh dưỡng cho trẻ mầm non đã nhận được sự chú ý từ sớm, tuy nhiên, các nghiên cứu chủ yếu tập trung vào ảnh hưởng của chế độ ăn uống đến sức khỏe và bệnh tật của trẻ Các tác giả nhấn mạnh rằng để trẻ phát triển tốt và phòng tránh bệnh tật, cần thiết lập một chế độ ăn uống khoa học, hợp lý và vệ sinh Tuy nhiên, chưa có nghiên cứu nào đề cập đến hiệu quả của việc tổ chức bữa ăn trưa cho trẻ.
CƠ SỞ THỰC TIỄN
Trẻ mầm non đang trong giai đoạn phát triển nhanh chóng, do đó cần có khẩu phần ăn đầy đủ cả về số lượng lẫn chất lượng Việc cung cấp dinh dưỡng hợp lý là rất quan trọng để hỗ trợ sự phát triển toàn diện của trẻ.
Thực phẩm đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển thể chất và tinh thần, cung cấp những chất dinh dưỡng cần thiết cho cơ thể để phát triển và phục hồi sức khỏe.
Trẻ khoẻ mạnh cần có sự cân bằng giữa tuổi, cân nặng và chiều cao để phát triển toàn diện Chất lượng dinh dưỡng đóng vai trò chủ yếu trong việc ảnh hưởng đến chiều cao và cân nặng của trẻ Nếu trẻ được cung cấp chế độ ăn uống hợp lý và đầy đủ chất dinh dưỡng, sự phát triển về chiều cao sẽ được đảm bảo Ngược lại, việc ăn uống thiếu thốn hoặc không điều độ sẽ dẫn đến suy dinh dưỡng, ảnh hưởng đến tiêu hóa và quá trình trao đổi chất, làm cho trẻ yếu đi Tỷ lệ suy dinh dưỡng ở Việt Nam hiện nay vẫn cao so với thế giới, chủ yếu do chế độ ăn uống thiếu chất và chăm sóc chưa hợp lý Trẻ suy dinh dưỡng dễ mắc các bệnh như tiêu chảy và viêm đường hô hấp, với nguy cơ mắc bệnh nặng và tử vong cao Do đó, chế độ ăn uống đóng vai trò rất quan trọng đối với sức khoẻ và sự phát triển thể chất của trẻ.
THỰC TRẠNG
1 Đặc điểm tình hình chung
Trường tôi nằm ở một xã ngoại thành Hà Nội, với đội ngũ giáo viên và nhân viên trẻ trung, nhiệt huyết, yêu nghề và mến trẻ Trong những năm qua, nhà trường đã có nhiều cải tiến rõ rệt về cơ sở vật chất, tạo điều kiện tốt hơn cho việc dạy và học.
- Đầu năm trường có trên 380 trẻ, chia thành 13 nhóm lớp, nằm tâp chung tại
- Số trẻ ăn bán trú ở trường là 100%, mức tiền ăn của trẻ là 18.000đ/ ngày/ trẻ Mẫu giáo ăn 01 bữa chính 01 bữa phụ, Nhà trẻ ăn 2 bữa chính.
Ban giám hiệu nhà trường thường xuyên hỗ trợ các cô nuôi tham gia các chuyến tham quan, học hỏi kinh nghiệm từ các trường khác Ngoài ra, nhà trường còn tổ chức các khóa tập huấn nhằm nâng cao kiến thức về vệ sinh an toàn thực phẩm cho đội ngũ nhân viên.
- Tổ nuôi đoàn kết, giúp đỡ nhau cùng tiến bộ, đặc biệt có tinh thần trách nhiệm cao trong công việc.
- 100%, nhân viên nuôi dưỡng có trình độ trên chuẩn
- 100% trẻ ăn ngủ tại trường.
5 download by : skknchat@gmail.com
Bếp ăn rộng rãi, khang trang và sạch sẽ, được trang bị đầy đủ cơ sở vật chất theo tiêu chuẩn bếp một chiều, tạo điều kiện thuận lợi cho việc chế biến món ăn an toàn và dinh dưỡng cho trẻ.
- Năm học 2018-2019 trường được công nhận trường chuẩn quốc gia giai đoạn I.
- Bản thân tôi đã được đào tạo qua lớp Cao Đẳng kỹ thuật nấu ăn nên có một số kiến thức cơ bản về nấu ăn, dinh dưỡng.
- Dịch tả lợn đang diễn biến biến rất phức tạp, không cho thịt lợn vào thực đơn nên rất ảnh hưởng đến chất lượng bữa ăn của trẻ.
Thực phẩm hiện nay thường chứa nhiều hóa chất bảo quản và thuốc tăng trọng trong chăn nuôi, điều này có thể gây ảnh hưởng xấu đến sức khỏe của trẻ em.
- Trẻ suy dinh dưỡng 5%, thấp còi 6%
Trường có 02 điểm lẻ và không tổ chức ăn tập trung, mà thay vào đó, thực hiện việc ăn tại 02 điểm riêng biệt Điều này gây ra nhiều khó khăn trong việc vận chuyển cơm đến các khu lẻ.
- Tiền ăn thấp 18.000đ/ bữa / 1 ngày ( Kể cả tiền chất đốt) nên việc cân đối khẩu phần ăn cho trẻ gặp nhiều khó khăn.
Vào đầu năm học 2018-2019 tôi đã cân đo thực tế số trẻ trên lớp và đạt được kết quả như sau:
Nội dung Đầu năm Tỷ lệ%
Cao hơn so với tuổi 04 1
CÁC BIỆN PHÁP THỰC HIỆN
1/ Biện pháp 1: Bồi dưỡng kiến thức, nâng cao nghiệp vụ:
Trong bối cảnh xã hội ngày càng phát triển, việc nâng cao nghiệp vụ cá nhân trở thành một nhiệm vụ quan trọng Nhận thức được điều này, tôi đã chủ động tìm kiếm và nghiên cứu các tài liệu liên quan để bồi dưỡng kiến thức và kỹ năng của bản thân.
Tôi đã tìm hiểu và nghiên cứu nhiều tài liệu hướng dẫn về chăm sóc và nuôi dưỡng trẻ ở các độ tuổi khác nhau, đặc biệt thông qua các buổi tập huấn do phòng, cụm, và nhà trường tổ chức Tôi luôn trao đổi và học hỏi từ các đồng nghiệp để nâng cao kỹ năng nghề nghiệp Tham gia đầy đủ các buổi sinh hoạt chuyên môn của tổ đã giúp tôi tích lũy nhiều kinh nghiệm quý báu mà tổ đã chia sẻ.
Sinh hoạt chuyên môn là nhiệm vụ định kỳ của tổ nuôi, diễn ra hai lần mỗi tháng, do tổ trưởng chủ trì Trong các buổi họp, chúng tôi thảo luận về những món ăn chưa thực hiện và các món mới trong thực đơn, cùng nhau thống nhất quy trình chế biến phù hợp Ngoài ra, chúng tôi còn hướng dẫn hồ sơ sổ sách, xây dựng thực đơn và nội quy của trường Mỗi buổi sinh hoạt giúp chúng tôi rút kinh nghiệm từ thực đơn và món ăn đã chế biến trong tuần, đồng thời bàn bạc các giải pháp để đảm bảo món ăn vừa ngon, vừa hợp vệ sinh và đáp ứng tỷ lệ calo cho trẻ Ban giám hiệu cũng thường xuyên kiểm tra quy trình chế biến và giao nhận thực phẩm, từ đó đưa ra ý kiến để khuyến khích sự sáng tạo trong chế biến món ăn Thêm vào đó, tôi còn học hỏi nhiều kỹ năng nấu ăn thông qua các buổi tập huấn và hội thi do phòng tổ chức.
Tôi luôn tìm kiếm kiến thức về dinh dưỡng cho trẻ qua sách báo và chương trình truyền hình chuyên đề, cũng như từ Internet Mỗi thông tin mới và công thức nấu ăn tôi đều ghi chép cẩn thận vào sổ tư liệu cá nhân Trước khi áp dụng vào việc nấu ăn ở trường, tôi nghiên cứu kỹ phương pháp chế biến, sau đó thử nghiệm tại nhà và thu thập ý kiến từ các thành viên, đặc biệt là trẻ nhỏ Qua đó, tôi điều chỉnh và cải tiến cách chế biến để nâng cao chất lượng bữa ăn cho trẻ.
Thông qua hoạt động sinh hoạt chuyên môn trong các tổ nhóm, chúng tôi không ngừng nâng cao trình độ chuyên môn bằng cách học hỏi từ các trường bạn và tìm hiểu thông tin trên các trang mạng đại chúng.
Tải xuống 7 tài liệu từ skknchat@gmail.com giúp tôi tự tin hơn trong quá trình chế biến và thực hiện dây chuyền, đồng thời mạnh dạn đưa ra ý kiến đóng góp trong các buổi họp.
2 Biện pháp 2 : Lựa chọn thực phẩm sạch
Công nghệ phát triển đã dẫn đến việc sử dụng nhiều hóa chất trong thực phẩm, nhưng điều này cũng làm tăng nguy cơ sức khỏe cho con người Vì vậy, tại các trường mầm non, công tác vệ sinh an toàn thực phẩm được đặt lên hàng đầu trong việc chăm sóc và nuôi dưỡng trẻ Để đảm bảo thức ăn ngon và đủ chất dinh dưỡng, việc lựa chọn thực phẩm tươi ngon, không dập nát hay thối rữa là rất quan trọng Khi chọn thực phẩm, tôi luôn chú ý đến những tiêu chí này để đảm bảo an toàn cho trẻ.
Để đảm bảo chất lượng thực phẩm cho học sinh, nhà trường cần ký hợp đồng với nhà cung cấp thực phẩm sạch, như công ty Minh Thoa trong năm học 2018 – 2019 Nhân viên chế biến thực phẩm được đào tạo về vệ sinh an toàn thực phẩm, biết cách nhận diện thực phẩm tươi ngon và đảm bảo chất lượng Họ không nhận thực phẩm dập nát, héo úa, quá hạn sử dụng hoặc bị biến chất Quy trình chế biến thức ăn cho trẻ cần tuân thủ vệ sinh, bao gồm việc rửa tay sạch sẽ và rửa thực phẩm dưới vòi nước sạch, ngâm rửa rau quả nhiều lần Mỗi lần rửa thực phẩm chế biến cần được thực hiện riêng biệt, và nhà bếp cần thực hiện lưu mẫu thức ăn hàng ngày theo quy định.
Khi lựa chọn thực phẩm sống, hãy ưu tiên những sản phẩm tươi mới, không bị dập nát và không có mùi lạ Nên mua tại những địa chỉ uy tín và rõ ràng, đồng thời lựa chọn mua trực tiếp từ nguồn gốc để tiết kiệm chi phí.
+ Nếu thực phẩm gói sẵn: Không mua hàng hóa không có nhãn mác không ghi hạn sử dụng, không ghi rõ nơi sản xuất
+ Nếu là đồ hộp: Không mua hộp không ghi nhãn mác, không có hạn sử dụng, không có nơi sản xuất.
Khi chọn thịt lợn, hãy chú ý đến những miếng thịt tươi ngon với màu sắc từ hồng nhạt đến đỏ thẫm và có độ săn chắc Nếu ấn mạnh vào miếng thịt mà nó đàn hồi trở lại mà không chảy dịch hay nhớt, đó là dấu hiệu của thịt đạt yêu cầu Để kiểm tra kỹ hơn, bạn có thể dùng dao khía miếng thịt thành từng phần nhỏ, giúp đánh giá chất lượng một cách chính xác hơn.
Thịt khô ráo với độ ẩm vừa phải, có bề mặt hơi rít và cơ thịt se lại Lớp bì mềm mại, trong khi mỡ có màu trắng trong, hơi ngà Sản phẩm khi gửi đi không có mùi gắt của dầu, đảm bảo chất lượng và sự hài lòng cho người tiêu dùng.
Khi kiểm tra chất lượng thịt bò, cần chú ý rằng mỡ bò phải có màu vàng tươi, gân phải trắng và cứng khi ấn vào Nếu mỡ mềm khi ấn tay, đó không phải là thịt bò ngon Ngoài ra, có thể sử dụng mũi để ngửi mùi thơm đặc trưng của thịt bò.
+ Đối với thịt gà: chọn con to, béo, mình tròn, da vàng, chân nhỏ và xách lên chắc tay là gà ngon.
Khi chọn cá tươi, hãy ưu tiên những con cá đang bơi, có thân cứng cáp, vảy sáng bóng và óng ánh Mắt cá nên trong suốt, đầy đặn và sạch sẽ, mang cá phải có màu đỏ tươi, không có chất nhờn, và thịt cá cần có độ đàn hồi tốt.
Khi chọn tôm, hãy tìm những con tôm tươi có vỏ bóng sáng, trong xanh, trơn láng và cứng, tránh mua tôm có đầu rễ rời hoặc chân và càng dễ rụng, vì đó là dấu hiệu của tôm đã bị ươn Đối với cua, bạn nên ấn mạnh vào yếm cua; nếu yếm cứng và không bị lún xuống, đó là cua chắc thịt Để có nhiều gạch, hãy chọn cua cái, còn nếu muốn ăn cua thịt thì nên chọn cua đực với yếm nhỏ.
Khi chọn rau củ quả cho trẻ, hãy ưu tiên những loại tươi ngon, xanh mượt, không bị dập nát hay úa vàng Nên chọn rau có màu xanh, non hoặc xanh thẫm, và củ quả có màu vàng, đỏ vì chúng chứa nhiều vitamin C, B1 và canxi Đồng thời, hãy chọn rau đúng mùa để đảm bảo chất lượng và dinh dưỡng tốt nhất.