Đêm nay Bác không ngủ tiết 1.ppt.quỳnh

Trò chơi: Mảnh ghép kì diệuLuật chơi: - Học sinh chọn bất kì 1 trong những mảnh ghép và trả lời câu hỏi, nếu không trả lời được các bạn còn lại ai giơ tay nhanh nhất có quyền trả lời mỗ

Chào mừng thầy cô

và các em đến với tiết học

ngày hôm nay

Giáo viên: Nguyễn Thị Quỳnh

Trò chơi: Mảnh ghép kì diệu

Luật chơi:

- Học sinh chọn bất kì 1 trong những mảnh ghép

và trả lời câu hỏi, nếu không trả lời được các

bạn còn lại ai giơ tay nhanh nhất có quyền trả

lời (mỗi người chỉ được chọn 1 lần và trả lời 1 lần)

- Có 6 mảnh ghép nhỏ để mở ra mảnh ghép lớn chính là chìa khóa chúng ta cần tìm

KHỞI ĐỘNG

1 2

May mắn

Lucky

Đây là tỉnh có diện tích lớn nhất nước ta và nổi tiếng với

bãi biển Cửa Lò?

Nghệ An

Đây là tên một chiến dịch trong Chiến tranh Đông Dương diễn ra vào năm

1950 gắn với địa danh Cao Bằng, Lạng

Sơn, Đông Khê, Thất Khê?

Biên Giới

Em hãy cho biết các bài thơ đã học như “Gửi lời chào lớp Một” (Tiếng Việt 1), “Ngày hôm qua đâu rồi?” (Tiếng Việt 2), “Trăng ơi…từ đâu đến” (Tiếng Việt 4) được viết theo

thể thơ nào?

Năm chữ

Đây là từ chỉ chiến sĩ quân đội hoặc tổ chức của một đội nói chung hay thành viên của đội Thiếu niên Tiền phong gọi

là gì?

Đội viên

Ai là chủ tịch đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, là lãnh tụ vĩ đại được coi là vị cứu tinh của dân tộc

Việt Nam?

Bác Hồ

Bên cạnh các bút danh là Mai Quốc Minh, Nguyễn Thái, nhà thơ với tên khai sinh là Nguyễn Đức Thái còn nổi tiếng với bút danh gì?

Minh Huệ

Tiết 93 – Đọc thơ

ĐÊM NAY BÁC KHÔNG NGỦ

-Minh

Huệ-I Đọc – tìm hiểu chung

1 Tác giả: Minh Huệ (1927- 2003)

- Tên khai sinh: Nguyễn Đức Thái

- Quê: Nghệ An

- Làm thơ từ thời kháng chiến chống thực dân Pháp

* Tác phẩm chính:

- Tiếng hát quê hương (thơ, 1959)

- Đất chiến hào (thơ, 1970)

- Đêm nay Bác không ngủ (thơ, 1985)

- Ngọn cờ Bến Thủy (truyện kí, 1974-1979)

- Người mẹ và mùa xuân (truyện kí, 1981)

- Thưởng thức thơ viết về Bác Hồ (tiểu luận, 1992)

2 Tác phẩm

Bài thơ được sáng tác dựa

trên sự kiện nào?

Hoàn cảnh sáng tác: viết năm 1951, dựa

trên sự kiện chiến dịch Biên giới cuối năm

1950, Bác Hồ trực tiếp ra mặt trận chỉ huy

cuộc chiến đấu

Thể thơ: năm chữ (ngũ ngôn)

Theo em, bài thơ được làm

theo thể thơ nào?

Em hãy cho cô biết phương thức biểu đạt của văn bản

là gì?

biểu cảm + tự sự +

miêu tả

em nào có thể kể tóm tắt cho

cô diễn biến câu chuyện?

Bài thơ kể lại câu chuyện Bác Hồ và anh đội viên trong một đêm Bác không ngủ trên đường ra chiến dịch ở lán nhỏ giữa rừng

khuya Bác đi đốt lửa, dém chăn, canh giấc ngủ cho bộ đội ngủ Anh đội viên thức dậy, thấy thế, mời Bác đi ngủ, nhưng Bác vẫn thức Đến lần thứ ba thức dậy, anh lại nằng nặc mời Bác đi ngủ vì trời sắp sáng rồi Bác nói cho anh đội viên biết những trăn trở

của mình Anh hiểu được tình thương mênh mông của Bác nên

đã vui sướng thức luôn cùng Bác.

Bố cục: 3 phần

+ Phần 1: (9 khổ đầu): Cái nhìn và tâm

trạng của anh đội viên đối với Bác Hồ ở lần thức dậy đầu tiên

+ Phần 2: (6 khổ tiếp): Cái nhìn và tâm

trạng của anh đội viên đối với Bác Hồ ở lần thức dậy thứ ba

+ Phần 3: (khổ cuối): Suy ngẫm và quyết định của anh đội viên khi thức luôn cùng Bác

II Tìm hiểu văn bản

1 Hoàn cảnh, địa điểm, thời gian diễn ra

2 Cái nhìn và tâm trạng của anh đội

viên đối với Bác Hồ

a Lần thức dậy đầu tiên

Ngạc nhiên, băn khoăn đến khắc khoải (khổ

1)

Theo em, ở lần thức dậy đầu tiên, anh đội viên có thái độ như thế

nào?

- Quan sát, theo dõi những cử chỉ của Bác:

vẫn ngồi, trầm ngâm, đốt lửa, dém chăn… (khổ 2,3,4)

+ Điệp từ “càng”: diễn tả tình cảm tăng tiến

Thấy Bác chưa ngủ, anh đội

viên làm gì?

Em hãy tìm những câu thơ thể hiện tình cảm của anh đội viên dành cho Bác trong lần thức dậy

thứ nhất?

Anh đội viên nhìn Bác

Càng nhìn lại càng thương

Anh đội viên mơ màng

Như nằm trong giấc mộng

 Mơ màng như nằm trong giấc mộng đẹp đẽ, ấm áp

=> xúc động, lo lắng, thương Bác như người cha

- Lo Bác ốm…lấy sức đâu mà đi.

=>Tình cảm yêu kính, cảm phục trước tấm lòng của Bác.

Anh hốt hoảng giật mình

b Lần thứ 3 thức

dậy

- Hốt hoảng, giật mình, nằng nặc mời Bác ngủ

+ Từ láy “nằng nặc” + đảo trật tự từ, lặp lại các cụm từ “Mời Bác ngủ Bác ơi! Bác ơi! Mời Bác ngủ!”

-> tha thiết, năn nỉ

=> diễn tả tăng dần mức độ bồn chồn, tình cảm lo lắng chân

thành, mộc mạc, biết ơn của anh đội viên.

Nhận xét của em về cách cấu tạo lời thơ sau:

Mời Bác ngủ Bác ơi! Bác ơi! Mời Bác ngủ.

Nhận xét của em về cách cấu tạo lời thơ sau:

Mời Bác ngủ Bác ơi! Bác ơi! Mời Bác ngủ.

“Lòng vui sướng mênh mông/ Anh thức luôn cùng Bác”

=> Niềm vui của anh đội viên khi hiểu được tấm lòng và sự vĩ đại, hi sinh của Bác

Thảo luận nhóm (3 phút)

Vì sao trong bài thơ không có lần thứ hai anh đội viên thức dậy mà lại có lần thứ ba? Điều đó có tác dụng gì trong việc thể hiện tâm

trạng của người chiến sĩ?

- Điều này cho thấy trong đêm ấy anh đã nhiều lần

tỉnh giấc và lần nào cũng thấy Bác không ngủ Và nếu kể lại lần lượt sẽ gây dài dòng và sẽ có những tình huống giống nhau, lặp lại

- Từ lần 1  lần 3 như vậy thì tâm trạng và cảm nghĩ của anh mới có sự thay đổi rõ rệt:

+ Lần 1: ngạc nhiên, cảm phục nhưng vẫn vâng lời Bác đi ngủ.

+ Lần 3: hốt hoảng giật mình rồi vui sướng khi cảm nhận được sự vĩ đại của Bác.

 ý thơ tập trung hơn và hình tượng Bác Hồ nổi bật hơn.

Tiểu kết

Lòng kính yêu, lòng biết ơn và niềm hạnh phúc, tự hào về vị lãnh tụ vĩ đại mà bình dị

Câu 1: Bài thơ ra đời trong hoàn cảnh nào?

A Trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp

B Trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ

C Khi đất nước hòa bình

D Cả 3 đều sai

Câu 2: Điều gì khiến anh đội viên xúc động khi thức dậy lần thứ 3?

A Thấy Bác còn thức, đang ngồi trầm ngâm bên bếp lửa.

B Thấy Bác đi dém chăn cho tất cả mọi người.

C Thấy Bác thức như một người cha chăm lo cho các con.

Câu 3: Tại sao đêm nay Bác không ngủ?

A Bác là một người khó ngủ.

B Bác đang bận việc.

C Bác lo lắng cho chiến sĩ và cho chiến dịch ngày mai.

D Trời rét quá, Bác không thể ngủ được.

CỦNG CỐ

Chúc mừng các bạn !

Dặn do

- Các em về nhà học thuộc lòng 9 khổ thơ đầu “Từ

đầu…lấy sức đâu mà đi”

- Chuẩn bị phần tiếp theo bài “ĐÊM NAY BÁC KHÔNG

NGỦ” và trả lời các câu hỏi trong SGK.

Cảm ơn thầy cô và các em đã lắng nghe!

Tạm biệt