Phương pháp luận nghiên cứu khoa họcPP luận NCKH - Vũ Cao Đàm Khoa học Tri thức khoa học Có mối quan hệ chặt chẽ với tri thức kinh nghiệm Tri thức kinh nghiệm là 1 cơ sở quan trọng cho s
Trang 1Phương pháp luận nghiên cứu khoa học
(PP luận NCKH - Vũ Cao Đàm)
Khoa học
Tri thức khoa học
Có mối quan hệ chặt chẽ với tri thức kinh nghiệm Tri thức kinh nghiệm là 1 cơ sở quan trọng cho sự hình thành các tri thức khoa học
Phân loại
Theo PP hình thành KH
KH hậu nghiệm
KH phân lập
KH tiền nghiệm
KH tích hợp
Theo đối tượng NC của KH
KH xã hội Triết học
KH tự nhiên
Các giai đoạn phát triển
Trường phái KH
Bộ môn KH Phương hướng KH
Nghành KH
Tiêu chí nhận biết
Có 1 hệ thống lý thuyết
Có 1 hệ thống PP luận
Có 1 đối tượng NC
Bao gồm
Lý thuyết
Phạm trù Quy luật Khái niệm
Bộ phận riêng có
Bộ phận kế thừa (từ các KH #) Bao gồm
PP luận riêng có
PP luận thâm nhập từ các bộ môn KH # nhau
hiểu theo 2 nghĩa
Lý thuyết về PP
Hệ thống các PP
Có mục đích ứng dụng
Có 1 lịch sử nghiên cứu
Nghiên cứu khoa học
Hệ thống tri thức
Sự vận động của vật chất Quy luật của tự nhiên, xã hội, tư duy Quy luật của vật chất
Khái niệm
Tìm kiếm những điều mà khoa học chưa biết Phát hiện bản chất sự vật
Hoạt động xã hội
Phát triển nhận thức khoa học về thế giới Sáng tạo phương pháp & phương tiện kỹ thuật mới
Phân loại
Theo chức năng nghiên cứu
Theo tính chất của sản phẩm nghiên cứu
Dự báo Giải thích
Mô tả
Sáng tạo
Cơ bản
Triển khai
Ứng dụng
Thuần túy
Định hướng
Nền tảng Chuyên đề Trong phòng
Bán đại trà
Đề tài nghiên cứu khoa học
Mục tiêu trả lời câu hỏi "làm cái gì"?
Mục đích trả lời câu hỏi "để phục vụ cho cái gì"
Các thành tựu khoa học đặc biệt
Phát hiện
Sáng chế
Phát minh
Các thao tác logic
Ngoại diện Phán đoán
Suy luận
Quy nạp Loại suy (loại tỉ) Diễn dịch
Cấu trúc logic của chuyên khảo KH
Luận cứ (Chứng minh bằng cái gì?)
Luận chứng (Chứng minh bằng cách nào?)
Luận đề (Cần chứng minh điều gì?)
Lý thuyết
Thực tiễn Logic
Ngoài logic
PP tiếp cận
PP thu thập thông tin
Trình tự logic
Luận cứ lý thuyết (xây dựng cơ sở lý luận) Luận cứ thực tiễn (Quan sát/Thực nghiệm) Lập phương án thu thập thông tin (xác định luận chứng)
Phân tích & bàn luận kết quả xử lý thông tin Đặt giả thuyết (tìm câu trả lời sơ bộ)
Tổng hợp kết quả/Kết luận/Khuyến nghị Đặt vấn đề (đặt câu hỏi nghiên cứu)
