BÀI TẬP NGHIÊN CỨU design 5

Các nhà thiết kế có ảnh hưởng trong khoảng thời gian này, từ Walter Gropius của Bauhaus đến kiến trúc sư hiện đại Le Corbusier, cả hai người đều bị mê hoặc với tất cả các quy tắc thiết k

BÀI TẬP NGHIÊN CỨU- LỊCH SỬ THẨM MỸ CÔNG NGHIỆP

Sinh viên: Nguyễn Đức Thịnh

Lớp: Dh20a8

1- Chủ nghĩa công năng được thể hiện như thế nào trong Design hiện đại? Em hãy lựa chọn giới thiệu Design hiện đại của một nước trên thế giới trong giai đoạn 1950-1970

mà theo em có đặc trưng nổi bật và đóng góp lớn trong sự phát triển Design hiện đại TKXX? (Nêu các nhà thiết kế, sản phẩm design, phân tích làm rõ đặc trưng chủ nghĩa công năng trong Design hiện đại của các sản phẩm đó).

Với những tiến bộ của công nghệ, chủ nghĩa hiện đại bắt đầu tạo nên đột phá vào cuối thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20 Xã hội phương Tây bắt đầu phát triển những định hướng mới để định hình văn hóa con người và cải thiện môi trường xây dựng

Chủ nghĩa hiện đại bao gồm nhiều quy tắc sáng tạo trong thiết kế và nghệ thuật, ảnh hưởng đến kiến trúc, âm nhạc và văn học Sức mạnh của “những

cỗ máy” đã ép buộc các nghệ sĩ phải suy nghĩ chiến lược về công việc của

họ, kết quả thu được mang tính cách mạng và việc này vẫn có sức ảnh

hưởng đến các nhà thiết kế tận ngày nay Công nghệ mới này tạo cơ hội cho việc sản xuất hàng loạt và bản thân “những cỗ máy” đã trở thành một đề tài của chủ nghĩa hiện đại

Các nhà thiết kế có ảnh hưởng trong khoảng thời gian này, từ Walter Gropius của Bauhaus đến kiến trúc sư hiện đại Le Corbusier, cả hai người đều bị mê hoặc với tất cả các quy tắc thiết kế, điều đó được phản ánh rất nhiều trong công việc của họ “Chức năng luôn quan trọng hơn hình thức”

Trong kiến trúc, chủ nghĩa công năng là nguyên tắc mà các tòa nhà nên được thiết kế chỉ dựa trên mục đích và chức năng của tòa nhà Nguyên tắc này ít rõ ràng hơn so với lần đầu tiên xuất hiện, và là một vấn đề nhầm lẫn và tranh cãi trong nghề nghiệp, đặc biệt là về kiến trúc hiện đại

Sự khớp nối lý thuyết của chủ nghĩa công năng trong các tòa nhà có thể được truy nguyên từ bộ

ba Vitruvian – trong đó ‘utilitas’ (có nghĩa là ‘hàng hóa’, ‘tiện lợi’ hoặc ‘tiện ích’) đứng bên cạnh

‘venustas’ (vẻ đẹp) và ‘Firmitas’ ( vững chắc) – là một trong ba mục tiêu kinh điển của kiến trúc

Quan điểm của những người theo chủ nghĩa công năng là điển hình của một số kiến trúc gothic hồi sinh Cụ thể, Augustus Welby Pugin đã viết rằng “Một toà nhà không nên có bất kỳ tính năng nào không cần thiết cho sự thuận tiện, phù hợp và xây dựng” “Tất cả các vật trang trí nên tồn tại với mục đích làm phong phú thêm các hạng mục thiết yếu của tòa nhà”

Cuộc tranh luận về chủ nghĩa công năng và thẩm mỹ thường được đóng khung như là một sự lựa chọn loại trừ lẫn nhau, trong khi thực tế có những kiến trúc sư, như Will Bruder, James Polshek

và Ken Yeang, những người cố gắng thỏa mãn cả ba mục tiêu Vitruvian

Tác phẩm tiêu biểu:

Một trong những người đặt nền móng cho sự phát triển của trào lưu Kiến trúc hiện đại của thế kỉ

20 là Le Corbusier (1887- 1965), ông là một kiến trúc sư người Thụy Sĩ và Pháp nổi tiếng thế giới, cũng làtác giả của hệ thống Modulor nổi tiếng, nhà quy hoạch đô thị, họa sĩ, nhà văn và thiết kế đồ nội thất Một trong những thiết kế kiến trúc của ông nhanh chóng trở thành biểu tượng của nghệ thuật kiến trúc đương đại, mang theo hơi thở của design hiện đại đang xuất hiện

vào những năm 1950 là nhà thờ Notre-Dame-du-Haut.

Nhà thờ Notre-Dame-du-Haut nằm trên đồi Bourlemont ở Ronchamp, Đông Bắc Haute-Saone – từ Paris đi về phía Đông hơn 300km, qua thị trấn Vesoul, rồi qua Lure cách Ronchamp 10km Trong Đại chiến thứ II, ngôi nhà thờ bị phá hủy vào tháng 9 năm 1944 Năm 1950, KTS Le Corbusier được đề nghị thiết kế xây dựng lại Năm năm sau, ngày 25/06/1955, nhà thờ mới được khai trương

Nhà thờ Ronchamp đã được xếp hạng di tích lịch sử, nơi ở của người hành hương, nhà của linh mục cũng do Le Corbusier thiết kế, cũng như giá chuông của Jean Prouvé được xếp hạng năm

2003 Đây cũng là một trong số 18 tác phẩm của Le Corbusier được UNESCO công nhận là Di sản Văn hóa Thế giới

Lên đến đỉnh đồi, một bãi đỗ xe ô tô rộng lớn mở ra trước mắt du khách, tiếp đó là một cổng sắt thấp, đón ta vào một con đường tuyệt đẹp dẫn vào khu đón tiếp Khu này rộng lớn chạy dài theo đường đồng mức nối tiếp với tu viện Tất cả là nhà một tầng với những mảng kính lớn rất hiện đại Tại khu đón tiếp có quầy bán vé vào cửa, ở đây trưng bày nhiều sách báo về nhà thờ

Ronchamp và Le Corbusier Ở đây có một phòng triển lãm tranh ảnh, mô hình của nhà thờ và ảnh quá trình xây dựng khu đón tiếp cùng tu viện

Bước qua cửa sau khu đón tiếp, ngôi nhà thờ màu trắng đã sừng sững hiện ra dưới ánh nắng trên đỉnh đồi Càng bước lên đồi, ngôi nhà thờ càng hiện rõ đầy đủ với những đường cong đẹp mắt

Bộ mái màu xi măng với các vệt cốp pha đặt trên những bức tường trắng sần sùi, giống như chiếc mũ của bà sơ Những lỗ cửa to nhỏ bất quy tác với các bóng đổ sâu càng làm cho công trình thêm sinh động

Đi quanh nhà thờ, sẽ thấy một kim tự tháp ở xế trước cửa nhà thờ Kim tự tháp này có 8 bậc và không đối xứng, xây bằng đá Đây là một khán đài nhìn vào khu vực bàn thờ và bục giảng kinh trong những ngày lễ lớn Trong những ngày đại lễ, khu sân cỏ nằm giữa nhà thờ và kim tự tháp

có hàng ngàn tín đồ tham dự, biến ngôi nhà thờ nhỏ bé này trở thành tâm điểm của cuộc lễ Đi ra phía sau nhà thờ, ta thấy một chi tiết thú vị là máng thu nước mưa, bể – đây là một tác phẩm điêu khắc bằng bê tông : ống bê tông có hai lỗ hở vươn ra khỏi tường chừng hơn 1m thu nước mưa chảy vào, bể hứng nước hình tròn, đường kính chừng 5m, trong đó có một khối trụ tròn vát đầu

và hai khối kim tự tháp nhọn cái cao, cái thấp Chi tiết máng nước vươn xa này đã được nhiều KTS trên thế giới học tập Tác phẩm điêu khắc bằng bê tông trần này làm tăng thêm tính tượng hình của công trình kiến trúc

Nhìn ra phía sau nhà thờ, đối diện với máng nước và bể nước mưa là giá chuông, một tác phẩm của KTS Jean Prouvé Giá chuông bằng thép, ba chuông cổ kính có ba kích thước to dần lên có hoa văn và chữ nổi Đi tiếp đến tường hướng Nam, đây là bức tường kỳ lạ nhất, tường chỗ dày nhất đến 3m, mỏng dần đến vuốt nhọn, mặt tường trông thẳng đứng, có chỗ hơi xiên nhưng mặt tường ngoài thì chỗ mỏng nhất thẳng đứng, chỗ dày nhất xiên Trên bức tường này, các “cửa sổ”

được thiết kế là một hệ thống lỗ hình vuông, chữ nhật to nhỏ khác nhau không quy luật và lỗ cửa

ở bên trong rất to, bên ngoài nhỏ lại như lỗ châu mai

Ánh sáng chủ yếu chiếu vào nội thất theo tường hướng Nam Những lỗ cửa vuông và chữ nhật to nhỏ đưa ánh sáng vào qua những mảng kính màu có viết những câu trong kinh thánh tạo những hiệu quả chỗ mờ, chỗ

tỏ trong phòng Nhìn lên vị trí tường và trần gặp nhau, ta thấy có một vệt sáng chạy quanh trần như một bóng đèn huỳnh quang lớn, như vậy là bộ mái bê tông trần đồ sộ không đặt lên tường

mà được chống đỡ bởi một số rất ít cột chống

Một điều kỳ diệu nữa: từ trong nhà thờ nhìn về hướng tường Đông, nơi có bàn thờ, có tượng Đức Bà, ta thấy nhiều đốm ánh sáng lấp lánh – đó là 14 lỗ thủng xuyên qua tường đá, tạo nên

những ngôi sao lấp lánh trên bầu trời sau bàn thờ Chúa Người ta kể rằng: trong khi đang xây dựng nhà thờ, các công nhân đang dỡ dàn giáo để lại một số lỗ thủng trên tường, Le Corbusier đã bảo cứ giữ nguyên như vậy, không cần trát kín các lỗ thủng vì ông thấy những lỗ sáng đó như những ngôi sao trên bầu trời tối vậy

Trên bức tường phía Đông, có một lỗ cửa hình vuông trong đó có bức tượng Đức Bà bế Chúa Hài Đồng Đó là bức tượng còn lại của ngôi nhà thờ cũ đã bị bắn phá bởi chiến tranh và chính Le Corbusier đã nhặt lên khi đi thực địa lần đầu tiên đến ngôi nhà thờ cũ đổ nát Ngày bình thường, bức tượng được để quay mặt vào trong nhà thờ Đến ngày đại lễ, tín đồ hàng ngàn người ở ngoài sân thì bức tượng được xoay ra ngoài

Ba ngọn tháp tưởng là tháp chuông đều là những không gian nhỏ, ở dưới để một bàn bày lễ, có khi chỉ là một ngọn nến, có khi lại là nơi cha cố giở thánh kinh giảng cho vài con chiên – ở trên đầu tháp là hệ thống lấy ánh sáng gồm một khe dọc lớn, xung quanh có vài lỗ thủng nhỏ bố trí tự

do, ở phía dưới là một, hai bằng cửa sổ chiếu vào bức tường cong đối diện tạo hiệu quả kỳ diệu trong lòng tháp Ở đây, ta thấy Le Corbusier đã dày công suy nghĩ về giải pháp chiếu sáng này nên mới cố tình tạo nên ba tháp lấy ánh sáng kỳ lạ này

Một chi tiết ít người biết đến là sàn của nhà thờ không phẳng mà khá phức tạp Khu vực bàn thờ phía Đông thì sàn cao, chừng vài mét thì trũng xuống đến gần khu vực cửa chính ở phía Nam và cửa phụ ở phía Bắc thì lại cao lên dần đến buồng xưng tội và kết thúc ở tường sau ở phía Tây

Năm 1955, khi nhà thờ Ronchamp hoàn thành, giới KTS toàn thế giới đã kinh ngạc vô cùng vì tại sao một thủ lĩnh lững lẫy của kiến trúc hiện đại – tức chủ nghĩa công năng – lại làm một công trình kỳ quái như thế này?

Le Corbusier, người sùng bái đường thẳng, góc vuông, ông say mê hình học sơ cấp và đã phát biểu: “Hình học và Chúa trời ngồi trên cùng một ngai vàng”, vậy mà ở nhà thờ Ronchamp gần như không còn một đường nét hình học sơ cấp nào trên cả mặt bằng lẫn mặt đứng Nghĩa là, với công trình này, Le Corbusier đã quay một góc 900 với những gì ông từng suy tôn, ca ngợi và đưa thành lý luận, thành nguyên lý nghệ thuật Nhưng lần theo sự nghiệp sáng tạo của ông, Le Corbusier đã từ chủ nghĩa công năng (Biệt thự Savoye, các công tình ở Chandigarth,…) chuyển sang chủ nghĩa thô mộc (Nhà Jaoul, bê tông trần ở các đơn vị ở tại Bruxelles, nhà thờ Ronchamp, nhà thờ Firmini) Như vậy, ông đâu có đứng yên một chỗ – cũng như Picasso đâu có đứng yên ở chủ nghĩa lập thể Với người nghệ sỹ, tiêu chuẩn cao nhất của sáng tạo nghệ thuật chính là hành trình đi tìm cái mới

2- Nghệ thuật Pop-Art và những ảnh hưởng đến thiết kế Design hiện nay?

Phong cách Pop Art có tên gọi là viết tắt của Popular Art, là (nghệ thuật đại chúng) phổ biến cho mọi đối tượng, tầng lớp, nghĩa khác của từ “Pop” là một cú đấm Pop Art là hình thức nghệ thuật phản ánh hiện thực vật chất trong cuộc sống hàng ngày của đại chúng (mà ảnh hưởng mạnh mẽ nhất là xã hội Mỹ) Pop Art coi trọng nền văn hóa pop – nền văn hóa “phổ biến” cùng nguồn cảm hứng được tìm thấy trên: sản phẩm tiêu dùng hàng ngày, truyền thông quảng cáo, phim ảnh, hoạt họa, biểu tượng vv…

Pop Art sử dụng hiệu quả tối đa nghệ thuật quần chúng để mang đến sự táo bạo, sáng tạo Cái tên của nó được lựa chọn bởi Laurence Alloway vào năm 1955 Nó được chọn để đại diện cho một hình thức mới của nghệ thuật phổ biến và nó được đặc trưng bởi những hình ảnh của chủ nghĩa tiêu thụ, phổ biến văn hóa và khối màu sắc

Những đặc điểm chính của phong cách nghệ thuật Pop Art đó là đối tượng dễ nhận biết, chịu ảnh hưởng của tranh ảnh báo chí hoặc các phương tiện truyền thông đại chúng; dạng hình ảnh phẳng hay phân chia theo mảng; ngôn ngữ hình ảnh khá trẻ trung và có cách thể hiện táo bạo; màu sắc rất rực rỡ, tương phản mạnh, chủ yếu là vàng, đỏ và xanh dương

Hình ảnh mà Pop Art sử dụng đôi khi ưa chuộng các yếu tố tầm thường hay các yếu tố hào nhoáng nhưng không có giá trị thực sự, thường thông qua sự châm biếm hài hước Phong cách của Pop Art được xây dựng trên cả nghệ thuật trừu tượng (ẩn dụ, châm biếm) và phong cách quảng cáo thương mại (truyền thông sử dụng hình ảnh những người nổi tiếng qua kĩ thuật in ấn

để tăng số lượng tiêu thụ, vì vậy người nổi tiếng là đối tượng dễ thấy trong Pop Art)

Xét trên khía cạnh nào đó, Pop Art đánh giá cao những gì gọi là “văn hóa vật chất”, đơn giản là, Pop Art nhận ra sự hiện diện “phổ biến” của chủ nghĩa vật chất như một sự kiện phát sinh tự nhiên Thay vì những nội dung “viễn tưởng” như truyện trong Kinh Thánh, thần thoại, huyền thoại truyền thống được tạo thành các đối tượng trong mỹ thuật Pop Art nhìn thấy sự phát triển ngày càng tăng của nền công nghiệp tiếp thị (marketing corporate) thông qua văn hóa Phương Tây, để lấy nguồn cảm hứng là thương mại hóa chính nó như một chủ đề nghiên cứu trong nghệ thuật

Phong trào nghệ thuật Pop Art và thiết kế hiện đại

Phong cách đặc biệt của Pop Art chưa bao giờ “lỗi mốt” Và gần 50 năm qua, phong trào nghệ thuật Pop Art luôn là nguồn cảm hứng vô tận cho các nghệ sĩ và nhà thiết kế hiện đại Cùng Wiki.Designs.vn chiêm ngưỡng các sản phẩm trong 3 lĩnh vực thiết kế mà Pop Art có ảnh hưởng mạnh mẽ nhất: đồ họa, thời trang và thiết kế không gian nội thất

Trong đồ họa, hình ảnh mà Pop Art sử dụng đôi khi ưa chuộng các yếu tố tầm thường hay các

yếu tố hào nhoáng nhưng không có giá trị thực sự, thường thông qua sự châm biếm hài hước Phong cách của Pop Art được xây dựng trên cả nghệ thuật trừu tượng (ẩn dụ, châm biếm) và phong cách quảng cáo thương mại (truyền thông sử dụng hình ảnh những người nổi tiếng qua kĩ thuật in ấn để tăng số lượng tiêu thụ, vì vậy người nổi tiếng là đối tượng dễ thấy trong Pop Art) Pop Art sử dụng các gam màu với sắc độ cực kỳ tươi mới Phần lớn gồm những gam màu bậc 1,

độ chói cao Có thể dễ dàng nhận thấy điểm tích cực của việc vận dụng màu sắc này là sự trẻ

trung, tươi mới phù hợp với những người trẻ tuổi, năng động, thích sự phá cách Khi áp dụng những gam màu này sẽ tạo được ấn tượng mạnh lên sản phẩm

Trong thời trang, Pop Art đã và đang trở thành nguồn cảm hứng vô tận cho các nhà thiết kế

Thời trang gắn liền với phong cách nghệ thuật và cho đến bây giờ thời trang Pop Art chưa bao giờ là lỗi thời cả Chúng ta có thể vẫn còn nhớ năm 2014, xu hướng thời trang Pop Art nổi lên và đặc biệt gây ấn tượng mạnh với các mẫu thiết kế cực kì bắt mắt đến từ các thương hiệu lớn như Dior, Chanel, Burberry…

Bạn sẽ thấy rất nhiều các thiết kế mùa thu đông 2014 thấp thoáng hình ảnh các tác phẩm hội họa như mẫu thiết kế của Prada và tác phẩm Knots của họa sỹ Sarah Morris, đầm của Akris và tác phẩm Nacht.1, II 1992 của Thomas Ruff, áo khoác của Altuzarra và và tác phẩm Grace Kelly III của Imi Knoebel…

Dù Pop Art tuy gần gũi với cuộc sống nhưng để diện nó lên người và lao ra phố thì bạn phải thật

sự tinh tế nếu muốn trở thành một con tắc kè thảm họa làm rối mắt người nhìn Với Pop Art – Simple is the best, thay vì diện cả cây đồ chói lóa với đủ màu sắc và họa tiết, bạn hãy chọn một món đồ với chi tiết thật ấn tượng, bắt mắt và những phần còn lại của bộ trang phục với màu trơn

là đủ

Trong nội thất, phong cách này mang trong mình một sự phá cách và bùng nổ Những món đồ

trang trí không rõ công năng, sắp xếp ngẫu hứng, màu sắc đa dạng… mang lại sự tươi trẻ và năng động cho Pop Art Và hoàn toàn không có chỗ cho sự buồn tẻ, đơn điệu Pop art là nghệ thuật đại chúng, có tính nhất thời, hiệu quả sử dụng và kinh tế cao, tính chất trẻ trung, phóng khoáng, táo bạo, phá cách, hài hước

Một cách rất đơn giản để thiết kế nội thất theo phong cách Pop Art là hãy sử dụng những tác phẩm nghệ thuật của chính trường phái này: những bức tranh, hình chụp cách điệu, những mẫu

đồ họa, những ấn bản truyện tranh hoạt hình, áp phích hay biểu tượng thương hiệu…Một hiệu ứng thường thấy khi sử dụng tranh ảnh Pop Art là lặp lại: ví dụ, bạn có thể treo bốn bức ảnh Marilyn Monroe với những tông màu khác nhau để ghép thành một hình ảnh tổng thể đặc sắc