Tài liệu Luận văn: Hình thành tư duy khái quát hóa một số dạng bài tập hóa học cho học sinh, ứng dụng để giải nhanh bài tập trắc nghiệm hóa học doc

h csinhs cót duyt t,gi ibàit ptr cnghi m chính xác và nhanhh n 3.Dit ngvaph mvi: Gido vién: Nguy n Ai Nhan gido viénhéa Tr ng PTTH Lé Doan Nha This document was createdusing j ETRIP

Trang 1

cho học sinh, ứng dụng để giải nhanh

bài tập trắc nghiệm hóa học”

Trang 2

PH NI-D TV ND 1.Lidoch nd tai

Trong nh ng nam g n đây, BGD &ĐT đã đ ra đ im ¡ cách d y, cách

h c cách đánh giách tl ngd yvàh c Đó là vi c chuy nt hìnhth cthit

t lun sang hình th c tr c nghi m Vi c gi ¡ quy t các câu h ¡ tr c nghi m trong m t kho ng th ¡ gian ng n không ph ¡ là v nđ ở ngi n, nó đòi h ¡ nhỉ uy ut, tâm lý, ki nth c,k năng,k x ovàph nx nhanh c a các em

h csinh.M tth ct hi n nay 1a thi ki u nào thì d y theo ki u đó Do v y

nh ng bait phình thànht duy choh csinhtr cđâyv nđ cchútr ngthì nayliítđ cchúý.Dov ymtbngchungv chỉ usâus gi m,h csinh không kh csâuđ cbncht,t duyhéah cd tr licâuh itrcnghi m chính xác và nhanh chóng

Ð làmđ cởi u đó, tác gi đã trăntr nhi u năm, áp d ngnhiuđit ng

h csinh vàk tqu đáng tin c y

Xu tphátt nh ng lý do trên tôi ch nở tài “Hình thành t duy khái quát hóam ts d ng bài t phóah cchoh csinh, ngd ng gỉ Lnhanh bàit ptr c nghỉ m hóa h c”đ làm sáng kỉ n kinh nghỉ mc a mình

h csinhs cót duyt t,gi ibàit ptr cnghi m chính xác và nhanhh n

3.Dit ngvaph mvi:

Gido vién: Nguy n Ai Nhan gido viénhéa Tr ng PTTH Lé Doan Nha

This document was createdusing j ETRIP re PDF A product at www.SolidPDF.com

Trang 3

Bài t p tr cnghi m khách quan nhi ul ach n đã phân lo ¡h c sinh

nh ngm ckhác nhau, cho nên v im iđit ngh csinh thì đ u có các lo ¡ bài phù h p Đi u đó ph cthu cvàong ¡irađ thitrcnghi m.Ng irad thi tr cnghi mph in mrõ nh ng saisóth th ngc ah csinh đ rađ cb đáp án nhỉ u hay Không ph ¡ bài nào c ngch toởđ c đáp án nhi u

Phmvi:Huh tcáđit nghcsinhh csinh m cđ trung bình c ng cóth hình thànht duy khái quáthóa và ngd ngớđ gi inhanhđ c Vit duy khái quáthóađ c xây d ngt bàitpth ctn,vncósn nhỉ u tài liu

PH NII-N IDUNG

1.C s lílu n:

Hi nnayb giáo d c và đào t o đã chuy n hình th c đánh giá tr c nghỉ mđ c 3 năm Giáo viên c ng did cph c p cách d y, cách ra đ trcnghi mchoh c sinh, đ ngth ¡h csinh c ng thay đ ¡ cách h c, song s thay đ ¡ đó cóth nhi uho ccóth ít v ¡ giáo viên vàh c sinh, hi uqu giáo dcs nh th nào? Đi uđóph thu cvàos say mê tìm tòi và sáng t oc a giáo viên vàh c sinh

Ngày nay vi c ng d ng công ngh thông tin đã góp ph n nâng cao chtl ngd yvàh c đnv it ngngành,t ngngh ,t ng giáo viên vàt ng

h csinh

H th ngbàit ptr cnghi mc ng đã có nhỉ u thay đ ¡ Đó là vi c xây

d ng đáp án nhỉ u cho h c sinh Đây làm tv nđ công phu và sáng t oc a giáo viên

Giáo viên xây d ng các bài toán m u, phân tích các sai I mh c sinh

th nggp,h ngdnh csinht cácbàitoánc b nkhác nhau đ t đóh c sinh cóth khái quáthóađ c bài toán

Giáo viên: Nguy n Ái Nhân giáo viênhóa Tr ngPTTH Lê Doãn Nhã

This document was createdusing j ETRIP re PDF A product at www.SolldPDF.com

Trang 4

Vì v y, trong hoáh c đã đ tram tyêucuving idyvàng ihe

là cngâys h ng thú tronghctp,h ngdnh c sinh đi tìm chân lý và

h csinh bi tv nd ng chân lí đó đ tr I ¡ chính xác và nhanh các bài t p tr c nghi mhóah c

2.C s thctin:

Th ct hìnhth c thi tr cnghi mc ng không ph ¡làm im n a.Đa

ph n giáo viên đ u thay đ ¡ cách d y.Nh ngv ncóm ts giáo viên thay đ ¡ chađ c là bao nhiêu, đ cbi t là giáo viên ít có đi u ki nti p xúc v i công ngh thông tin và khai thác công ngh thông tin cònh nch ,cònn ngn vi hình th ct lu n Không gây đ c choh c sinh thích và h ng thú v i mon hóa h c So v ¡ giáo viên và h c sinh thành ph , tài nguyên internetnh th

vi ntr ctuy n,dyhctr ctuy n,tr ngtr ctuy n đã quen d nv ¡ giáo viên vàh c sinh thành ph_, còn nông thôn,m ts n ¡ch a có đi uki nnày,

m ts n ¡ đã cónh ng khai thác nó cònh nch Ktqu gingdys thp hnsov ¡nh ng vùng có đi u ki n Do chan mrõv nh ng đi mđc

tr ngc a bait p tr cnghi mkhach quan nhi ul ach n, nhi u giáo viên ch rađ cđấáps đúng mà không rađ c đáp án nhỉ u, ho c ra đáp án nhỉ u

ch angh thu t,do đós không gây đ ch ngthúhctp,h csinhs chn

b a nên không kh c sâu đ cb nch tc a bài toán hóa h c, hoàn thành k t

qu this không cao.H c sinh không tìm ra chân lí cho b n thân mình

3 Các bỉ n pháp th chỉ n:

Tr ctiên giáo viênc nth chỉ ncácb csau:

B c1.Choh csinh làm bàitpc bn(Bàitpđấcósn nhi utili u)

gi ibàit pnày bìnhth ng Vi cgi ibàit pnàyh c sinh cóth áp d ng các đnhlutc bncahóahc.Nuh csinh không làm đ cthih ngdn tngb c

Trang 5

B_ c2.Saukhih c sinh gi ¡ xong chúng ta phân tich cdc sai sét th ng g p

đ gỉ inhanh bài t ptr cnghỉ mhóah c”

D ng 1 Bai todnv cdc oxitc a Fe và Fe tác d ng v ỉ axử có tính oxi hóa

m nh (H;SO„ HNO;:)

Víd 11

Ð m gam phoi bào s tA ngoài không khí sau m tth ¡ gian bi n thành

hnhpBcókhilI ng12gamg mEe và các oxit FeO, Fe:O¿ Fe;O› Cho

B tác d ng hoàn toàn v iaxitnitricd th y gi ¡ phóng ra 2,24 lít khí duy nh t NO.(S nph mkh duy nh t)

Cong vi cc agido vién la: H ngdnh csinhtinhkh il ngoxiphn ng

d avaodnhlu tb otoankh il ng, thi tl p quá trình cho và nh n electron, thi tl ps molelectronnh ngvàs mol electron nh n, phân tích các sai l mc ah csinh

Trang 6

Apd ngdnhlu tb otoankh il ngtacó:

m,, +m, = Mz =12g mM, =Tmy — my, =(12-m)> ny,

Quá trình oxi hóa

Trang 7

cáctr ng thid ih cvaonh ng g n day

B_ c2 Phan tich céc saisétc ah csinhth ngg p

Các sai sót h csinhth ngm cph i khi tinh gid tr m

N uh csinh 4pd ngb otoane vao(1)va(3) this d cdapanC

N uh csinh 4pd ngb o toàn e vào ( 1) (2) và (3) nh ng xác đ nh tr ng thái

cu icùngc aFelàFe”*thìs đ cđápán D

ĐápánBđ ccho vàom tcáchng u nhiên b ng cách chia đôi đáp án đúng

Các sail mh csinhth ngm cph ¡ khi tính kh iI ng HNO;

Ñ uh csinh cois molHNO¿b ng s molH”trongph ng trình (3) this

đ cđápánA

N uh csinhcois molHNO; b ng s mol NO; this đ c đáp ánB

Nuh csinhsaukhitinhd ckhil ngc aFerivitph ngtrìnhtr c

ti pe aFev iHNO3d avàoph ng trình tính thìs đ c đấápánC

B_ c3 Khái quát hóa bài t p

Ta có th khái quát hóa bài toán này nh_ sau:

D m gam phoi bao s t A ngoài không khí sau m tth ¡ gian bi n thành hnhpBcókhil ng m, gamg mFe va cc oxit FeO, Fe:Ox Fe;O; Cho

B tác d ng hoàn toàn v iaxitnitricd th y gi ¡ phóng ra V lít khí duy nh t NÑ,Oy(S nph mkh duy nh t) Tính kh ¡I ngmc aA,khil ngmu ¡

t othanh, kh il ng HNO ;c nding

Trang 8

Apd ng dnhlu tb otoankh il ng taco:

Muyo, = oa x.a) (3)

Nh nxét :

Trang 9

D n day gido vién c6 th choh c sinh lam bait p v i tác nhân oxi hóa là H;SO¿ và cho h c sinh làm bài t p sau đây r ¡ rút ra công th ct ng quát cho cácđil ng

Ð m gam phoi bào s t A ngoài không khí sau m tth ¡ gian bi n thành hnhpBcókhil ngm gamg mEe và các oxit FeO, Fe30,, Fe.03 Cho

B tác d ng hoàn toàn v ¡axitH;SO,d th y gi ¡ phóng ra V lít khí duy nh t SO2(s nph mkh duuy nh t) Tính kh ¡I ngmc aA,khil ngmu ¡

t othành, kh ¡iI ng H;SO¿c n dùng

Trang 10

D t2a=n(mol) trong d6alas (mol) c a SO,

H,SO, c6 hai vai tro: oxi hóa theo (3) và làm môi tr ng theo (1) Oxi héda theo (3) b ngs mol SO,

Làm môi tr ng theo (1) b ng ™.3=3" mol àm môi ng theo (1) b ng 562 1

V ykhil ng H,SO,1a (Om + 9,)98

B_ c4 ngd ngử giinhanhmts d ngbait p

Áp d ng các d ng bài t pd avaobi uth cdich ngminhd c trên

Nung 8,4 gam Fe trong không khí, sau ph n ngthuđ cmgamXg m Ee,

FeO, Fe,0; va Fe30, Hoa tan m gam hh X b ng HNO3d , thud c 2,24 lít

khi NO, (dktc) 14s nph mkh duy nh t Giátr mÌà:

A 11,2 gam B 25,2 gam C 43,87 gam D 6,8 gam

Trang 11

H_ngd ngii Apd ngh qu v ach ngminhd c trénd gi inhanh

2,24 _

Nyo “50.4 =0,1mol

NƠ; +le+2H" —> NO, + H,O

01 010,2 0,1 m=0,7.m,, +5,6.n > 8,4 =0,7.m+5,6.0,1 > m=11,2g

Apd ngh qu ch ngminhd c_ trénthithud ck tqu r tnhanh

N_utademsosanhy iph ng phap quid i

- Cach 1: Quy d ih nh pXv haich t FeO va Fe,0;

FeO + 4HNO;- > Fe(NO3)3 + NO) + 2H,O

- Cách 2:+S d ngph ng pháp quy đ ¡,quyh nh pXv hai ch tFe và

FezO; hoà tanh nh pX vào dung d chHNOad_ ta có:

Fe + 6HNO; —> Fe(NO¿); + 3NO; + 3H¿O: nu, =0,1mol

Trang 12

=> mx = 0,025 448 = 11,2g > A đúng

Nuhcsinhs dngph_ ng phap quid icoi

0,35 0,35 TiRe,O; = Rre = “3° 7™x = 3

0,35 , +Nu Dre,0; = 2M pe = 2 ; moe

dt ns molmicht,l ph ph ngtrinh,giih ph ngtrìnhhai ns )

Quy d ih nh pg mFe, FeO, Fe30,, FexO; v h nh p hai ch t FeO, Fe;O;

lad ngi nnht

Vid 1.2:

Nung m gam Fe trong không khí, sau m tth i gian tathud c 11,2

gamh nh pchtrnXg m Fe, Fe,03, Fe;0,, FeO Hoa tanh t 11,2ghn

11

Trang 13

h pchtr n X vào dung d ch HNO; đ c nóng d thuở c 2,24 lít khí NO;

(đktc) làs nph mkh duy nh t Giátr mà:

2,24

Nyo = 2.4 =0,Imol

NO; +1e+2H* > NO,+H,O

01 0,1 0,2 0,1 m=0,7.m,, +5,6.n > 8,4 =0,7.11,2 +5,6.0,1 > m=8,4 ¢

Nh n xét;nus dng ph_ ng phap qui d i thi ta cé cac ki u quid i

sau:

Cách 1 -Quyv h nh pXv haich t Fe va Fe,0;:

Fe + 6HNO, —> Fe(NO;); +3NO; +3H,0

Cách 2 quy đ ih nh pXv FeO vaFe,0;> m=8,4g Cách 3 quy đ ¡h nh pXv Fe;O; >m=8,4g

Nh ngáp d ngh qu v nlanhanhnh t.N us nphmkh g mnhiusn

ph mnh NO,NO¿, NO thì vi c qui đ itr nênph ctph n

(BD thi DH CD- Kh i A- 2008) Cho 11,36 gamh nh pg m Fe, FeO,

Fe.0; va Fe;0, phn nght v idd HNO; loangd thud c 1,344 lít khí

12

Trang 14

NO(s nph mkh duynht dktc) va dung d ch X C6 c n dung d ch X sau phn ngd cmgammu ikhan Gidtr ma:

A 34,36 gam B 35,50 gam C 49,09 gam D 38,72 gam

Cách I: Quy đ ih nhp v haich t: Fe, Fe;O

Hoà tanh nh pv ¡HNO;loãngd — 1,344 lit NO 3Fe + 4HNO; — Fe(NO3); + NO + 2H,0 qd)

0,05 0,1mol

=> Oyo ae = 0,06mol;

T (1) > mp =56.0,06= 3,36 => mp,o, =11,36-3,36 8g

— mo, “im =0,05mol = m = 242 (0,06 + 0,1) = 38,72g —> D đúng

Cách 2: Quyh nh pv hai ch t: FeO, Fe;O;

3FeO + 10HNO; — 3Fe(NO3)3 + NO + 5H,0

13

Trang 15

— Tre(NO;); = Víd 1.4:

Nung 8,96 gam Fe trong khong khid chnh pAg mEeO, Ee:O¿, Fe;O¿

Hòa tan A v a v n trong dung dch ch a 0,5 mol HNO¿, bay ra khí

NO làs nph mkh duy nh t.S mol NO bay ra là

A 0,01 B 0,04 0,03 D 0,02

H_ngd ngii Apd ngcéng th ctinhs molHNO3v ach ng minh trên

êm, Yin on _ 38,96 _ v 56G 122;4, 0 NN 5G OD —>n=0,02mol

Nh nxét:Nus dngph_ ng pháp qui đ ¡ thì ta có ki u qui đ ¡ sau:

Trang 16

Quy h nh pAg m (FeO, Fe30u, Fe.O3) thành h nh p (FeO, FezO;) ta cóph ng trình:

Ì_ng„ gamg mEe và các oxit FeO, Fe:O¿ Fe;Oa MạO,, M Cho B tác

d ng hoàn toàn v iaxitnitricd th y gi i phóng ra V lít khí duy nh tNÑ,Oy

Tinhkh il ngmc aA,khil ngmu it othanh,kh il ngHNO;cn ding

Trang 17

FeO Fe,O,

Tacós đ {hrm gam) —S22-5 Bm gam) ree Bs NO, {a.(mol)}

Imp, +My + My = My = My, PM, = Hạ —(My, +My) = (My —m) —> Hạ, Oy

Trang 18

T đâyn ubài toán cho bi ts gamch tMhays (mol)ch tMthìtas tính

đ cgiất

T (7)suyraa=m-b thay giá t này vào (6)

Tatinhd cbi uth cm: m=0,7m, +5/0u+0,35— 5:05

Trong đó:

M: lakh il ng(mol)c akimlo iM

n: là hóa tr c akimlo iM

b:làkh il ngc akimloiM u:làs (mol) e trao đ 1

c:làs (mol)N,Oy x:làh s chuy nhóa

Kh il ngmu initoratt o thành là: M(NO2); và Fe(NOa);

17

Trang 19

D ng2.Bài toánv COkh các oxitc aS (.S nph mt o thành cho tác

đd ngy ï tác nhân oxi hóa m nh Víd 2.1

Cho m tlu ng khí CO đi qua ngs đ ng m gam Fe;Os nung nóng thì thud c6,72gamh nh pAg mb nch tr n khác nhau Hòa tan A trong

HNO; thì thuđ c 0,448 lít khí B duy nh tcót kh ¡h isov ¡H;¿b ng 15(

Công vi cc a giáo viên là:

Phân tích vai trò c aCO trong cdc ph n nghóah c trên Phân tíchs oxihóa c aFetr cvàsauph n ng

Thi tlpph ngtrìnhtoánh cgi as molenh ng vành n

Thitl pph ngdis d avaodnhlu tb otoankh il ng

Nh nxéttrongph n ngCOkh oixts tthis mol CO tham giaph n ng luénb ngs mol CO;t othanh.S oxihóac aFetr ckhiCOkh vasau khi tác d ng v iHNO3d ula +3

Khi Bcét kh ih isov iH,b ng 15v y B là khí NO

18

Tiêu đề	Hình thành tư duy khái quát hóa một số dạng bài tập hóa học cho học sinh, ứng dụng để giải nhanh bài tập trắc nghiệm hóa học
Tác giả	Nhóm Tác Giả
Người hướng dẫn	P. Nguyễn Văn A
Trường học	Trường Đại học Sư phạm Hà Nội
Chuyên ngành	Hóa học
Thể loại	Đề tài luận văn
Thành phố	Hà Nội

Định dạng
Số trang	31
Dung lượng	5,17 MB

Tài liệu Luận văn: Hình thành tư duy khái quát hóa một số dạng bài tập hóa học cho học sinh, ứng dụng để giải nhanh bài tập trắc nghiệm hóa học doc

PH NII-K TLU NVÀ KIN NGH