(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT(Luận văn thạc sĩ) Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh ở các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, theo thông tư 26 2020 TTBGDĐT
Trang 1ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
HOÀNG VIỆT HƯNG
QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ HỌC TẬP CỦA HỌC SINH Ở CÁC TRƯỜNG THPT HUYỆN LỤC YÊN, TỈNH YÊN BÁI, THEO THÔNG TƯ 26/2020/TT-BGDĐT
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC
THÁI NGUYÊN - 2021
Trang 2ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
HOÀNG VIỆT HƯNG
QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ HỌC TẬP CỦA HỌC SINH Ở CÁC TRƯỜNG THPT HUYỆN LỤC YÊN, TỈNH YÊN BÁI, THEO THÔNG TƯ 26/2020/TT-BGDĐT
Ngành: Quản lý giáo dục
Mã số: 8140114
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC
Người hướng dẫn khoa học: TS PHÍ ĐÌNH KHƯƠNG
THÁI NGUYÊN - 2021
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan luận văn này do bản thân tôi thực hiện dưới sự hướng dẫn khoa học của TS Ph Đ nh hư n - Giản vi n Trườn Đại học Khoa học - Đại học Thái Nguyên Các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trun thực và chưa từn được công bố trong bất kỳ công trình nào khác Mọi thông tin trích dẫn trong luận văn đều đã được chỉ rõ nguồn gốc
Thái Nguyên, tháng 8 năm 2021
Tác giả
Hoàng Việt Hưng
Trang 4LỜI CẢM ƠN
Tác iả xin được bày tỏ lòn biết n Ban chủ nhiệm hoa Tâm lý iáo dục, các iáo vi n hoa Tâm lý iáo dục trườn Đại học Sư phạm - Đại học Thái N uy n đã tận t nh iản dạy và tạo mọi điều kiện thuận lợi cho tác iả tron suốt quá tr nh học tập, n hi n cứu và thực hiện luận văn
Với t nh cảm chân thành, tác iả xin được bày tỏ lòn biết n, cảm n sâu sắc tới TS Ph Đ nh hư n đã tận t nh hướn dẫn, iúp đỡ để luận văn được hoàn thành
Tác iả xin được ửi lời cảm n tới Ban iám hiệu và iáo vi n các trườn Trun học Phổ thôn huyện Lục Y n, tỉnh yên Bái đã nhiệt t nh iúp đỡ tạo mọi điều kiện thuận lợi để tác iả hoàn thành luận văn
Cuối cùn , tác iả xin được ửi lời cảm n tới bạn bè, ia đ nh và đồn
n hiệp đã luôn độn vi n, iúp đỡ tác iả hoàn thành khóa học
Thái Nguyên, tháng 8 năm 2021
Tác giả
Hoàng Việt Hưng
Trang 5MỤC LỤC
Lời cam đoan i
Lời cảm n ii
Mục lục iii
Danh mục các từ, cụm từ viết tắt iv
Danh mục các bản , s đồ v
MỞ ĐẦU 1
1 Lý do chọn đề tài 1
2 Mục đ ch n hi n cứu 2
3 hách thể và đối tượn n hi n cứu 3
4 Giả thuyết khoa học 3
5 Nhiệm vụ n hi n cứu 3
6 Giới hạn n hi n cứu của đề tài 4
7 Phư n pháp n hi n cứu 4
8 Cấu trúc của luận văn 5
Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ HỌC TẬP CỦA HỌC SINH Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG THEO THÔNG TƯ 26/2020/TT-BGD&ĐT 7
1 1 Tổn quan n hi n cứu vấn đề 7
1 1 1 N hi n cứu ở nước n oài 7
1 1 2 N hi n cứu ở tron nước 9
1 1 3 Nhận xét chun về hướn n hi n cứu tiếp theo 10
1 2 Các khái niệm c bản 12
1 2 1 Quản lý 12
1 2 2 Đánh iá 13
1.2.3 ết quả học tập 14
1.2.4 Đánh iá kết quả học tập 16
Trang 61 2 5 Quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập 17
1 3 Một số vấn đề về hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh
tron trườn THPT theo Thôn tư 26/2020/TT-BGDĐT 18
1 3 1 Vài nét về hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh THPT
theo Thôn tư 26/2020/TT-BGDĐT 18
1 3 2 Vai trò, ý n hĩa của hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh
theo Thôn tư 26/2020/TT-BGDĐT 19
1 3 3 Chức năn của đánh iá kết quả học tập của học sinh theo Thôn tư
26/2020/TT-BGDĐT 27
1 3 9 H nh thức đánh iá kết quả học tập của học sinh theo Thôn tư
26/2020/TT-BGDĐT 29
1 4 Quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh tron trườn
THPT theo Thôn tư 26/2020/TT-BGDĐT 30
1 4 1 Vai trò, ý n hĩa quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học
sinh theo Thôn tư 26/2020/TT-BGDĐT 30
1 4 2 Nội dun quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh
theo Thôn tư 26/2020/TT-BGDĐT 31
1 5 Yếu tố ảnh hưởn tới quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của
học sinh theo Thôn tư 26/2020/TT-BGDĐT 34
Trang 71 5 1 Các yếu tố chủ quan 34
1 5 2 Các yếu tố khách quan 37
Tiểu kết chư n 1 39
Chương 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ HỌC TẬP CỦA HỌC SINH CÁC TRƯỜNG THPT HUYỆN LỤC YÊN, TỈNH YÊN BÁI THEO THÔNG TƯ 26/2020/TT-BGD&ĐT 40
2 1 hái quát về hệ thốn các trườn THPT huyện Lục Y n, tỉnh Y n Bái 40
2 1 1 Mạn lưới trườn lớp và quy mô học sinh 40
2 1 2 Thực trạn về đánh iá kết quả học tập của học sinh các trườn THPT huyện Lục Y n, tỉnh Y n Bái theo thôn tư 26/2020/ TT – BGD & ĐT 42
2 1 3 Đội n ũ CBQL, iáo vi n khảo sát 45
2 2 hái quát chun về khảo sát thực trạn 46
2 2 1 Mục ti u khảo sát 46
2 2 2 Nội dun khảo sát 46
2 2 3 Phư n pháp khảo sát 46
2 2 4 Đối tượn khảo sát 47
2 3 Thực trạn hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh ở các trườn THPT huyện Lục Y n, tỉnh Y n Bái theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 47
2 3 1 Thực trạn nhận thức của cán bộ quản lý và iáo vi n về vai trò, ý n hĩa của hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 47
2 3 2 Thực trạn nhận thức về chức năn của hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 49
2 3 3 Thực trạn về thực hiện mục đ ch kiểm tra, đánh iá kết quả học tập của học sinh theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 51
2 3 4 Thực trạn thực hiện các n uy n tắc đánh iá kết quả học tập của học sinh theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 52
Trang 82 3 5 Thực trạn thực hiện nội dun đánh iá kết quả học tập của học sinh
theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 53 2.3.6 Thực trạn thực hiện h nh thức đánh iá kết quả học tập của học sinh
theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 54
2 4 Thực trạn quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh
các trườn THPT huyện Lục Y n, tỉnh Y n Bái theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 56
2 4 1 Thực trạn nhận thức về vai trò, ý n hĩa của hoạt độn quản lý đánh
iá kết quả học tập của học sinh theo Thôn tư số BGDĐT 56
26/2020/TT-2 4 26/2020/TT-2 Thực trạn xây dựn và thực hiện kế hoạch đánh iá kết quả học tập
của học sinh theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 57
2 4 3 Thực trạn về tổ chức thực hiện đánh iá kết quả học tập của học
sinh theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 59
2 4 4 Thực trạn về côn tác quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập
của học sinh theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 60
2 4 5 Thực trạn về đánh iá kết quả của hoạt độn đánh iá kết quả học
tập của học sinh theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 62
2 5 Thực trạn về các yếu tố ảnh hưởn của cán bộ quản lý đối với hoạt
độn quản lý đánh iá kết quả học tập của học sinh theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 63
2 5 1 Yếu tố chủ quan 63
2 5 2 Yếu tố khách quan 64
2 6 Thực trạn sử dụn các biện pháp quản lý hoạt độn đánh iá kết quả
học tập của học sinh tại các trườn THPT huyện Lục Y n, tỉnh Y n Bái theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 65
2 6 1 ết quả đạt được 65
2 6 2 Tồn tại, hạn chế 65
Trang 92 6 3 N uy n nhân tồn tại, hạn chế 66
Tiểu kết chư n 2 67
Chương 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ HỌC TẬP CỦA HỌC SINH CÁC TRƯỜNG THPT HUYỆN LỤC YÊN, TỈNH YÊN BÁI THEO THÔNG TƯ 26/2020/TT-BGD&ĐT 68
3 1 Nhữn n uy n tắc của việc đề xuất các biện pháp nân cao hiệu quả quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 68
3 1 1 Đảm bảo tính khoa học 68
3 1 2 Đảm bảo tính thực tiễn 68
3 1 3 Đảm bảo tính hệ thống, toàn diện 69
3 1 4 Đảm bảo tính kế thừa và tính khả thi 69
3 2 Các biện pháp nân cao hiệu quả quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh ở các trườn THPT huyện Lục Y n, tỉnh Y n Bái theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 70
3 2 1 Biện pháp 1: Nân cao nhận thức của CBQL, GV về tầm quan trọn của hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 70
3 2 2 Biện pháp 2: Tăn cườn côn tác thanh tra, kiểm tra của các cấp quản lý tron hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 74
3 2 3 Biện pháp: Đổi mới nội dun và cách thức quản lý hoạt độn ra đề thi theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 77
3 2 4 Biện pháp 4: Thực hiện n hi m túc quy chế đánh iá kết quả kết quả học tập của học sinh theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 83
3 2 5 Biện pháp 5: Đẩy mạnh ứn dụn côn n hệ thôn tin vào quản lý, đánh iá kết quả học tập của học sinh theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT 87
Trang 103 3 Mối quan hệ iữa các biện pháp đã đề xuất 89
3 4 hảo n hiệm nhận thức của cán bộ quản lý và iáo vi n về t nh cần
thiết, t nh khả thi của các biện pháp đã n u 90
3 4 1 Mục đ ch 90
3 4 2 Nội dun và cách tiến hành 90
3 4 3 ết quả khảo n hiệm t nh cấp thiết và t nh khả thi của các biện pháp 90 Tiểu kết chư n 3 93
Trang 12DANH MỤC BẢNG, SƠ ĐỒ Bảng:
Bản 2 1 Tr nh độ đào tạo của cán bộ quản lý và iáo vi n 41
Bản 2 2 Quy mô trườn , lớp, học sinh năm học 2020 - 2021 41
Bản 2 3 T nh h nh phòn học năm học 2020 - 2021 42
Bản 2 4 Thực trạn kết quả iáo dục học sinh năm học 2020 - 2021 43
Bản 2 5 Thực trạn kết quả học tập của học sinh 43
Bản 2 6 ết quả thi HSG cấp tỉnh năm học 2020 - 2021 44
Bản 2 7 ết quả thi tốt n hiệp THPT năm học 2019 - 2020 44
Bản 2 8 Đội n ũ cán bộ vi n chức của các trườn THPT khảo sát 45
Bản 2 9 Nhận thức về vai trò, ý n hĩa của hoạt độn kiểm tra, đánh iá kết quả học tập của học sinh 48
Bản 2 10 Nhận thức của cán bộ quản lý và iáo vi n về chức năn của hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh 50
Bản 2 11 Mục đ ch của hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh 51
Bản 2 12 Thực hiện các n uy n tắc đánh iá kết quả học tập của học sinh 52
Bản 2 13 Đánh iá của cán bộ quản lý, iáo vi n về việc thực hiện nội dun đánh iá kết quả học tập của học sinh 53
Bảng 2.14 Các hình thức đánh iá kết quả học tập của học sinh 54
Bản 2 15 Nhận thức vai trò của quản lý hoạt độn đánh iá thườn xuy n kết quả học tập của học sinh 56
Bản 2 16 Đánh iá kế hoạch đánh iá kết quả học tập của học sinh 57
Bản 2 17 Mức độ thực hiện đánh iá kết quả học tập của học sinh 59
Bản 2 18 hảo sát mức độ thực hiện việc chỉ đạo quản lý đánh iá kết quả học tập của học sinh 61
Bản 2 19 hảo sát về việc thực hiện hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh 62
Bản 3 1 ết quả thốn k đánh iá về mức độ cần thiết của các biện pháp 91
Bản 3 2 ết quả thốn k đánh iá về mức độ khả thi của các biện pháp 92
Sơ đồ S đồ 1 1 Đánh iá tron quá tr nh dạy và học 20
Trang 13MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Giáo dục là quốc sách hàn đầu Phát triển iáo dục và đào tạo nhằm nân cao dân tr , đào tạo nhân lực, bồi dưỡn nhân tài Chuyển mạnh quá tr nh iáo dục chủ yếu từ tran bị kiến thức san phát triển toàn diện năn lực phẩm chất n ười học; học đi đôi với hành, lý luận ắn với thực tiễn Tron quá tr nh hội nhập toàn cầu hiện nay, cùn với tiến tr nh cải cách iáo dục nước nhà, th việc nân cao chất lượn iáo dục là điều hết sức quan trọn và thiết yếu Tron văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đản Cộn sản Việt Nam, nội dun đổi mới căn bản và toàn diện iáo dục, đào tạo; phát triển n uồn
nhân lực, một tron các phư n hướn , nhiệm vụ là “Tiếp tục đổi mới mạnh mẽ phương pháp dạy và học, hình thức và phương pháp thi, kiểm tra, đánh giá kết quả giáo dục, đào tạo, bảo đảm trung thực, khách quan” Tron Chiến lược phát triển giáo dục Việt Nam 2011-2020 (Ban hành kèm theo Quyết định số 711/QĐ-TTg ngày 13 tháng 6 năm 2012 của Thủ tướng Chính phủ), một tron các iải pháp cải cách quan trọn về iáo dục đó là việc “Đổi mới nội dung, phương pháp dạy học, thi, kiểm tra và đánh giá chất lượng giáo dục”
Đánh iá kết quả học tập của n ười học có vai trò quan trọn tron tiến trình đổi mới nền iáo dục nhằm nân cao chất lượn iáo dục và đào tạo đã được khẳn định như một chiến lược, một ch nh sách quốc ia về iáo dục Tại các trườn THPT hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh và quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh là hết sức cần thiết, son do khâu tổ chức thực hiện còn nhiều bất cập n n hoạt độn đánh iá và quản lý hoạt độn đánh iá, đặc biệt ở mản kết quả học tập, còn chưa đạt được nhữn kết quả như mon muốn
Muốn đổi mới căn bản toàn diện chư n tr nh phổ thôn theo y u cầu của Bộ GD&ĐT, th “mắt x ch” cần phải tập trun , nỗ lực nhiều nhất, đầu tư nhiều thời ian, tr tuệ, tiền bạc nhất ch nh là khâu đổi mới cách thức kiểm tra
Trang 14đánh iá học sinh iểm tra đánh là bộ phận khôn thể tách rời của quá trình dạy học bởi đối với n ười iáo vi n, khi tiến hành quá tr nh dạy học Muốn biết
có hiệu quả hay khôn , n ười iáo vi n phải thu thập thôn tin phản hồi từ học sinh để đánh iá và qua đó điều chỉnh phư n pháp dạy, kỹ thuật dạy của m nh
và iúp học sinh điều chỉnh các phư n pháp học Như vậy, kiểm tra đánh iá
là bộ phận khôn thể tách rời của quá tr nh dạy học và có thể nói kiểm tra đánh
iá là độn lực để thúc đẩy sự đổi mới quá tr nh dạy và học Đổi mới kiểm tra đánh iá sẽ là độn lực thúc đẩy các quá tr nh khác như đổi mới phư n pháp dạy học, đổi mới cách thức tổ chức hoạt độn dạy học, đổi mới quản lý…đáp
ứn y u cầu chư n tr nh iáo dục phổ thôn mới
Các trườn THPT huyện Lục Y n, tỉnh Yên Bái có quy mô ồm 03 trườn THPT Tổn số lớp là 59, với 2577 học sinh, đội n ũ iáo vi n có tr nh
độ đào tạo đạt chuẩn và tr n chuẩn cao (đạt chuẩn 100%, tr n chuẩn đạt 10,94%); c sở vật chất được quan tâm đầu tư, đến nay tỷ lệ ki n cố hóa trườn lớp học đạt 100%, 01/3 trườn chuẩn quốc ia cấp độ I Tron nhữn năm ần đây các trườn THPT huyện Lục Y n đã có nhiều cố ắn về việc tổ chức quá
tr nh đào tạo của nhà trườn Đặc biệt là việc tổ chức và quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh Tuy đã đạt được nhiều thành t ch đán
kể nhưn tron việc quản lý, chỉ đạo của các nhà trườn vẫn còn nhữn bất cập cần n hi n cứu để khắc phục nhữn tồn tại, hạn chế và nân cao hiệu quả côn tác quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh
Xuất phát từ nhữn lý do tr n, tôi chọn đề tài: “Quản lý hoạt động đánh giá
kết quả học tập của hoc sinh các trường THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái theo thông tư 26/2020/TT-BGD&ĐT” để n hi n cứu
2 Mục đích nghiên cứu
Tr n c sở n hi n cứu lý luận và thực trạn quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh theo thôn tư 26/2020/TT-BGD&ĐT từ đó đề xuất một số biện pháp quản lý hoạt độn tron đánh iá kết quả học tập của học
Trang 15sinh, óp phần nân cao chất lượn đào tạo của các trườn THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái
3 Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu
3.1 Khách thể nghiên cứu
Quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh các trườn THPT theo thôn tư 26/2020/TT-BGD&ĐT
3.2 Đối tượng nghiên cứu
Biện pháp quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh các trườn THPT huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái theo thôn tư 26/2020/TT-BGD&ĐT
4 Giả thuyết khoa học
Hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh các trườn THPT huyện Lục Y n, tỉnh Y n Bái theo thôn tư 26/2020/TT-BGD&ĐT tron thời ian qua luôn được quan tâm thực hiện và có tác dụn nân cao chất lượn iáo dục
và đào tạo của nhà trườn Tuy nhi n so với y u cầu đổi mới iáo dục hiện nay
th hoạt độn này còn nhữn bất cập còn nhiều hạn chế tron lập kế hoạch, tổ chức, quản lý… Nếu đề xuất được nhữn biện pháp quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh theo định hướn phát triển năn lực có t nh thực tiễn và khả thi sẽ có tác độn mạnh mẽ đến đổi mới phư n pháp dạy, học và nân cao chất lượn đào tạo Nếu đề xuất được các biện pháp quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh một cách khoa học, phù hợp với đặc điểm của học sinh và đảm bảo t nh pháp lý th sẽ nân cao hiệu quả hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh óp phần nân cao chất lượn iáo dục và đào tạo của nhà trườn đáp ứn y u cầu đổi mới iáo dục hiện nay
5 Nhiệm vụ nghiên cứu
5 1 N hi n cứu c sở lý luận của quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh ở các trườn THPT huyện Lục Y n, tỉnh Y n Bái theo Thôn tư 26/2020/TT–BGD&ĐT
Trang 165 2 N hi n cứu thực trạn hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh và thực trạn quản lý hoạt độn hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh ở các trườn THPT huyện Lục Y n, tỉnh Y n Bái theo Thôn tư 26/2020/TT–BGD&ĐT
5 3 Đề xuất một số biện pháp quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh ở các trườn THPT huyện Lục Y n, tỉnh Y n Bái theo Thôn tư 26/2020/TT–BGD&ĐT
6 Giới hạn nghiên cứu của đề tài
6.1 Giới hạn nội dung nghiên cứu
Đề tài n hi n cứu thực trạn hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh theo thôn tư 26/2020/TT-BGD&ĐT và đề xuất một số biện pháp quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh các trườn THPT huyện Lục
Y n, tỉnh Y n Bái
6.2 Giới hạn khách thể điều tra
Đề tài được triển khai, n hi n cứu tại 03 trườn THPT Hoàn Văn Thụ, THPT Hồn Quan , THPT Mai S n huyện Lục Y n, tỉnh Y n Bái
Số lượn khách thể n hi n cứu
- Cán bộ quản lý: 33
- Giáo viên: 96
7 Phương pháp nghiên cứu
7.1 Phương pháp nghiên cứu lý luận
Để n hi n cứu các tài liệu lý luận, các văn bản pháp qui, các công trình
n hi n cứu khoa học về quản lý iáo dục, quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập, sử dụn các phư n pháp như phư n pháp phân t ch và tổn hợp lý thuyết, phư n pháp hệ thốn hóa, phư n pháp khái quát hóa để xây dựn khun lý thuyết của đề tài
7.2 Các phương pháp nghiên cứu thực tiễn
- Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi:
+ Bản hỏi cán bộ quản lý về hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh và quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh
Trang 17+ Bản hỏi iáo vi n về hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh
và quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh
- Phương pháp quan sát: Quan sát các hoạt độn đánh iá kết quả học
tập của học sinh
- Phương pháp phỏng vấn:
+ Phư n pháp lấy ý kiến chuy n ia để nhận định bản chất của hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh iúp t m ra iải pháp tối ưu cho hoạt độn
+ Phỏn vấn cán bộ quản lý và iáo vi n để làm rõ thực trạn quản lý
hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh
- Phương pháp nghiên cứu sản phẩm hoạt động: qua các sản phẩm mà
đối tượn được n hi n cứu (học sinh, iáo vi n, cán bộ iáo dục,…) tạo ra như bài làm, bài chấm vở hi, bài soạn, sổ sách, nhật ký, các sán tạo văn học n hệ thuật, sản phẩm lao độn , học tập,… để t m hiểu tính chất con n ười và hoạt độn tạo ra sản phẩm đó
- Phương pháp khảo nghiệm: nhận thức của cán bộ lãnh đạo, quản lý và
giáo vi n về t nh cần thiết và khả thi của các biện pháp nân cao hiệu quả quản
lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh các trườn THPT huyện Lục Y n, tỉnh Y n Bái theo thôn tư 26/2020/TT-BGD&ĐT
7.3 Phương pháp thống kê toán học
Sử dụn phư n pháp thốn k toán học để xử lý và phân t ch các số
liệu thu thập được từ các phư n pháp khác
8 Cấu trúc của luận văn
N oài phần mở đầu, kết luận, khuyến n hị, tài liệu tham khảo và phụ
lục; luận văn có cấu trúc bao ồm ba chư n :
Chương 1: C sở lý luận của quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập
của học sinh ở các trườn THPT theo thôn tư 26/2020/TT-BGD&ĐT
Trang 18Chương 2: Thực trạn quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của
học sinh các trườn THPT huyện Lục Y n, tỉnh Yên Bái theo thôn tư 26/2020/TT-BGD&ĐT
Chương 3: Biện pháp quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của
học sinh các trườn THPT huyện Lục Y n, tỉnh Yên Bái theo Thôn tư 26/2020/TT–BGD&ĐT
Trang 191.1.1 Nghiên cứu ở nước ngoài
Tr n thế iới đã có nhữn n hi n cứu về đo lườn và kiểm tra đánh iá kết quả học tập tron iáo dục bao ồm đánh iá và côn nhận năn lực Robert L.Linn và Norman E.Gronlund (1995) đưa ra nhữn khái niệm c bản
về kiểm tra, đánh iá và đo lườn tron dạy học; các h nh thức, phư n pháp
và côn cụ đánh iá theo mục ti u; kỹ thuật đưa thôn tin phản hồi và phân
t ch, xử lý kết quả kiểm tra đánh iá n ười học để cải tiến việc dạy và học [44] Shirley Fletcher (1995) với “ ỹ thuật đánh iá theo năn lực” đã xác định một
số n uy n tắc c bản, ợi ý về các phư n pháp cũn như lợi ch của kỹ thuật đánh iá theo năn lực; đưa ra một số hướn dẫn cho nhữn n ười làm côn tác đào tạo hướn tới việc đánh iá dựa tr n côn việc [45]
Hệ thốn lý luận về iáo dục, hệ thốn lý luận về kiểm tra, đánh iá được nhiều tác iả nước n oài n hi n cứu và hoàn thiện từ rất sớm Hệ thốn
lý luận hiện đại về kiểm tra, đánh iá có nhiều quan điểm khác nhau và thườn được tr nh bày thốn nhất với hệ thốn lý luận về hoạt độn dạy học Nói đến
lý luận iáo dục hiện đại trước hết phải kể đến tác iả Benjamin Bloom với nhữn n uy n tắc phân loại mục ti u iáo dục Đó là: biết, hiểu, ứn dụn , phân t ch, tổn hợp, đánh iá
Chất lượn và hiệu quả iáo dục càn cao nếu sự khác biệt iữa đầu vào và đầu
ra về kiến thức, kỹ năn và thái độ của học sinh càn lớn Đề cập đến c sở lý luận về côn cụ kiểm tra đánh iá, chún tôi có thể kể đến quan điểm của tác
iả Rowntree: mục đ ch của “đánh iá” (Assessment) là nhằm đánh iá thành
t ch, năn lực và sự tiến bộ của n ười học; “đánh iá” (Evaluation) bao hàm luôn cả nhữn yếu tố của hoạt độn dạy học có tác độn đến chất lượn học
Trang 20tập Về c sở lý luận chun về quản lý iáo dục, quản lý nhà trườn , có thể kể đến các tác iả: Andrew Taylor và Frances Hill với côn tr nh “Quản lý chất lượn tron iáo dục” [1]; tác iả Brent Davies và Linda Ellison với côn tr nh
“Quản lý các trườn học tron thế kỷ XXI” [3]; tác iả Michel Develay “Một
số vấn đề về đào tạo iáo vi n” [29] Theo Annesley, King, và Harte (1994),Để đảm bảo rằng kết quả của một hệ thống giáo dục đạt được chất lượng mong muốn, một hệ thốn đảm bảo chất lượng phải quan tâm đến các quá trình các hoạt động giảng dạy sau đây: thiết kế và nội dung của các môn học; chuyển tải
và đánh iá; đánh iá, iám sát và xem xét, quản lý nói chung Theo Freeman (1994), có ba bước c bản trong việc thành lập một hệ thốn đảm bảo chất lượng: thiết lập sứ mạng của nhà trường, thiết kế các phư n pháp, và lập các chuẩn mực Các đề n hị có li n quan đến việc làm thế nào thành lập một hệ thốn đảm bảo chất lượn nói chun thườn tập trun vào việc có được các đánh iá tron và đánh iá n oài Điều này cho thấy tầm quan trọn của đánh
iá tron và n oài tron đảm bảo chất lượn Tuy nhi n, các n hi n cứu của Freeman (1994), Peters (1977) cho thấy rằn yếu tố quyết định duy nhất của chất lượn tron một trườn học là từ b n tron của ch nh trườn đó Nó được quyết định bởi chất lượn quản lý, và năn lực của các nhà lãnh đạo và quản lý Cũn rất quan trọn khi nhữn n ười có trách nhiệm tron việc đưa ra các quyết định về mục đ ch, mục ti u của trườn phát triển được các đặc điểm chun tron kiểm soát chất lượn tron toàn bộ các hoạt độn của nhà trườn Một khi các quy định về kiểm soát chất lượn đã được nhà trườn áp dụn , đánh iá đồn n hiệp và đánh iá n oài cần phải được củn cố và iúp các trườn tập trun vào việc phát huy các mặt mạnh và khắc phục các mặt yếu của mình [41], [42]
Hoạt độn đánh iá kết quả học tập và vấn đề quả lý hoạt độn này được các tác iả n hi n cứu ở nhiều óc độ khác nhau nhưn tất cả các tác iả đều nhấn mạnh ý n hĩa và tầm quan trọn của hoạt độn đánh iá kết quả học tập, vai
Trang 21trò của hoạt độn quản lý, từn bước xây dựn , hoàn thiện c sở lý thuyết, c sở thực tiễn và quy tr nh cho hoạt độn đánh iá kết quả học tập của n ười học
1.1.2 Nghiên cứu ở trong nước
Ở nước ta, quản lý đánh iá kết quả học tập của học sinh cũn được nhiều trườn THPT cũn như nhiều CBQL, GV quan tâm Mỗi c sở đào tạo, mỗi CBQL, GV tiếp cận theo một kh a cạnh khác nhau n n chưa đề xuất được nhữn iải pháp đồn bộ, hệ thốn V vậy, n hi n cứu để đề ra các iải pháp quản lý đánh iá kết quả học tập của học sinh tron các trườn THPT tr n c
sở các n hi n cứu lý luận cũn như thực tiễn, kinh n hiệm tron nước và nước
n oài cùn với việc phân t ch các số liệu thực n hiệm là rất cần thiết
Các nhà khoa học tron nước đã có có nhiều côn tr nh xây dựn c sở lý luận về hoạt độn đánh iá và quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của
n ười học, nhiều côn tr nh n hi n cứu về hệ thốn lý luận quản lý iáo dục, iáo dục đại học, quản lý nhà trườn , quản lý chất lượn iáo dục
Các n hi n cứu của các tác iả: L hánh Bằn [4], Hà Thế N ữ, Đặn
Vũ Hoạt [32], Hà Thị Đức [15],… với các côn tr nh n hi n cứu như “Một số vấn đề về kiểm tra đánh iá tri thức của học sinh”, “C sở l luận của việc đánh
iá chất lượn học tập của học sinh trun học phổ thôn ”… Tron đó nổi bật là
“Một số vấn đề kiểm tra đánh iá tri thức của học sinh” của tác iả Đặn Vũ Hoạt [21] Với tư cách là n ười n hi n cứu sâu về lý luận dạy học, tron nhữn bài viết của m nh, tác iả đã tr nh bày nhữn vấn đề về vị tr , chức năn và các quan điểm kiểm tra đánh iá tri thức của học sinh dưới óc độ lý luận dạy học hiện nay Theo tác iả “ hi kiểm tra, đánh iá tri thức, kĩ năn , kĩ xảo chún ta cần kiểm tra thườn xuy n, có hệ thốn , có kế hoạch, kết hợp nhiều dạn , nhiều phư n pháp kiểm tra… Đồn thời cần bồi dưỡn cho học sinh ý thức tự đánh iá một cách đún đắn và khi m tốn” iểm tra, đánh iá đạt hiệu quả tốt cần đảm bảo t nh toàn diện, đảm bảo t nh phát triển, t nh khách quan, ch nh xác, côn bằn , tránh h nh thức, thi n vị hay thành kiến, khôn quá dễ dãi
Trang 22nhưn khôn quá khắt khe Điều đó chẳn nhữn iúp cho việc kiểm tra, đánh
iá kết quả học tập của học sinh man lại kết quả cao mà còn óp phần h nh thành và phát triển toàn diện nhân cách học sinh
Nhiều nhà khoa học khác như: Trần Bá Hoành với côn tr nh “Đánh iá tron iáo dục” [20]; N uyễn ế Hào với côn tr nh “Đổi mới phư n pháp dạy học và phư n pháp đánh iá đối với iáo dục phổ thôn , cao đẳn và đại học sư phạm” [18]; Trần Thị Tuyết Oanh với côn tr nh “Đánh iá và đo lườn kết quả học tập” [34]; L Đức N ọc với côn tr nh “Đo lườn và đánh iá thành quả học tập” [31] Hầu hết các côn tr nh này đều có hai phần nội dun
ch nh là đề cập tới c sở lý luận của hoạt độn iản dạy nói chun , hệ thốn
lý luận về hoạt độn đánh iá nói ri n , các khái niệm côn cụ và quan trọn là xây dựn c sở lý luận của các phư n pháp, nội dun , h nh thức đánh iá, các
kỹ thuật xây dựn côn cụ đo và đánh iá Các tác iả Hà Thế N ữ, Đặn Vũ Hoạt, Bùi Tườn , Hà Thị Đức, Phó Đức Hoà, Trần Thị Tuyết Oanh, đi sâu vào n hi n cứu một cách có hệ thốn nhữn c sở lý luận chun của vấn đề đánh iá kết quả học tập Đây là nhữn côn tr nh n hi n cứu đã ch nh thức được sử dụn làm iáo tr nh iản dạy tron các trườn đại học sư phạm
1.1.3 Nhận xét chung về hướng nghiên cứu tiếp theo
Nhữn năm qua n ành iáo dục đã đổi mới rất nhiều về cách thức kiểm tra, đánh iá theo hướn t ch cực, nhằm chú trọn đến việc phát huy kỹ năn , sán tạo của n ười học Đặc biệt là Thôn tư 26/2020/TT-BGDĐT về sửa đổi quy chế đánh iá xếp loại học sinh trun học Thôn tư 26 thể hiện rõ quan điểm đổi mới về hoạt độn kiểm tra, đánh iá theo định hướn phát triển phẩm chất, năn lực học sinh; đảm bảo hoạt độn kiểm tra, đánh iá như một hoạt độn học tập, v hoạt độn học tập và sự tiến bộ của học sinh Đây ch nh là bước đệm iúp iáo vi n, cán bộ quản lý chuyển dần san kiểm tra, đánh iá theo hướn h nh thành, phát triển phẩm chất, năn lực n ười học; từ đó khôn
bỡ n ỡ khi triển khai hoạt độn kiểm tra đánh iá tron Chư n tr nh iáo dục phổ thôn
Trang 23Tăn cườn đánh iá bằn nhận xét: Điểm mới đán chú ý của Thôn tư
26 là tất cả các môn học đều có đánh iá bằn nhận xét thay v chỉ đánh iá bằn nhận xét ở một số môn học như trước đây Việc đánh iá bằn nhận xét nhằm hiện thực mục ti u định hướn đánh iá phẩm chất, năn lực n ười học; hay nói cách khác là đánh iá v sự tiến bộ của học sinh Theo đó, học sinh sẽ được đánh iá nhiều lần, bằn nhiều h nh thức khác nhau và có nhiều c hội để thể hiện bản thân Từ đó, kết quả của hoạt độn kiểm tra, đánh iá sẽ sát thực với năn lực của học trò, iúp các em h nh thành, phát triển được phẩm chất, năn lực c bản cần thiết tron cuộc sốn
Tuy nhi n, nh n vào thực tế vẫn có nhữn bất cập sau đây tron việc kiểm tra, đánh iá n ười học
Việc thay đổi thi cử li n tục hàn năm cho thấy rằn nền iáo dục của ta quá nặn nề về kiểm tra, đánh iá Có mâu thuẫn khôn khi ch nh Bộ GD-ĐT chủ trư n thay đổi, linh hoạt, sán tạo th hiện tượn đề thi đón khun theo mẫu, theo một cấu tạo cứn nhắc hằn năm đã dẫn đến việc dạy, học và thi cử
bị đón khun , thiếu sự linh hoạt và sán tạo Đó là việc hàn năm Bộ GD-ĐT đều côn bố đề thi tham khảo cho học sinh lớp 12 và các trườn cứ theo đó mà học ôn thi Đây là độn thái xuất phát từ lợi ch của học sinh Tuy nhi n, hậu quả của nó là khôn nhỏ V đã tạo ra tâm lý trôn chờ, phụ thuộc Giáo viên và học sinh thiếu sự chủ độn , linh hoạt tron dạy học và ôn tập Hệ lụy nữa là nhiều kiến thức rất bổ ch tron chư n tr nh đã bị cắt xén, việc học hướn đến đáp ứn mục đ ch thi cử chứ khôn phải rèn luyện kỹ năn sốn Nó khôn chỉ làm thui chột sự sán tạo của n ười học, mà còn là “cái bẫy” làm cho các em vi phạm nội quy kiểm tra B n cạnh đó còn có các trườn quá coi trọn hiệu suất iản dạy để đánh iá iáo vi n Việc khôn đánh iá iáo vi n qua kết quả học tập của học sinh đã được Bộ GD-ĐT quán triệt mới đây với các địa phư n , nhưn thực tế hiện nay ở trườn phổ thôn là “tr n bảo mà dưới… chưa thôn ”, n n đã ây khó cho iáo vi n Ch nh cách đánh iá iáo vi n bằn kết quả bài làm của học sinh như tr n làm rào cản cho sự phát triển Giáo viên khôn dám mạnh dạn đổi mới cách dạy, cách ra đề kiểm tra Để an toàn, họ
Trang 24chọn cách dạy học v điểm số h n là chú trọn rèn luyện kỹ năn cho các em học sinh
Vấn đề đánh iá tron quá tr nh dạy học đã được sự quan tâm của nhiều nhà khoa học với các kh a cạnh khác nhau Nh n chun các quan điểm về đánh giá kết quả học tập của học sinh theo Thôn tư 26/2020/TT-BGDĐT trong nhà trườn đều cho thấy: việc đánh iá kết quả học tập của học sinh phải theo một qui tr nh hợp lý th mới đạt được t nh ch nh xác, khách quan Tuy nhi n, đến nay tại các trườn THPT huyện Lục Y n, tỉnh Yên Bái chưa có tác iả nào
n hi n cứu về côn tác quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh theo Thôn tư 26/2020/TT-BGDĐT Do vậy để đảm bảo chất lượn của hoạt độn đánh iá cần nân cao côn tác quản lý đó là vấn đề cần được tiếp tục
n hi n cứu tron luận văn này
1.2 Các khái niệm cơ bản
1.2.1 Quản lý
Có nhiều quan niệm khác nhau về quản lý nhưn có thể khẳn định quản
lý là hoạt độn ắn liền với sự tồn tại và phát triển của xã hội loài n ười, là quá
tr nh lựa chọn nhữn tác độn l n khách thể quản lý nhằm đảm bảo cho một hoạt độn chun nào đó có kết quả mon muốn Chủ thể quản lý cần biết sắp xếp và thể hiện hợp lý các tác độn l n đối tượn bị quản lý, sao cho đảm bảo
sự cân đối cả hai mặt ổn định và phát triển bộ máy
Tron quá tr nh h nh thành và phát triển của lý luận quản lý, tùy theo cách tiếp cận mà khái niệm quản lý đã được các nhà n hi n cứu định n hĩa theo nhiều cách khác nhau
Theo Từ điển Tiến Việt (2005): “Quản lý là trông coi, giữ gìn theo những yêu cầu nhất định” hoặc “Quản lý là tổ chức và điều khiển các hoạt động theo những yêu cầu nhất định” [38]
Trang 25Tron thực tiễn, đã có nhiều cách hiểu và biểu đạt về khái niệm quản lý, tùy theo mục đ ch tiếp cận khác nhau của mỗi tác iả Frederich Wiliam Taylor (1856 - 1915) n ười Mỹ cho là: Quản lý là n hệ thuật biết rõ ràn , ch nh xác cái cần làm và làm cái đó thế nào bằn phư n pháp tốt nhất và rẻ tiền nhất”; còn theo PaulHersey và en Blanc Hard: Quản lý là quá tr nh cùn làm việc và thôn qua các cá nhân, các nhóm cũn như các n uồn lực khác để h nh thành các mục đ ch tổ chức
Theo tác iả Trần iểm định n hĩa: “Quản lý là tác động có mục đích đến tập thể người để tổ chức và phối hợp hoạt động của họ trong suốt quá trình lao động" [23]
Theo các tác iả N uyễn Quốc Ch và N uyễn Thị Mỹ Lộc th : “Quản lý
là hoạt động có định hướng có chủ đích của chủ thể quản lý đến khách thể quản lý trong một tổ chức nhằm làm cho tổ chức vận hành và đạt được mục đích của tổ chức” [8]
Nhữn định n hĩa tr n tuy có khác nhau về cách diễn đạt, về óc độ tiếp cận, nhưn đều thốn nhất ở điểm chun : Quản lý là quá tr nh tác độn có tổ chức, có hướn đ ch của chủ thể quản lý tới đối tượn quản lý nhằm đạt mục
ti u đề ra
1.2.2 Đánh giá
Đánh iá là hoạt độn rất quan trọn khôn thể tách rời quá tr nh iáo dục
và đào tạo Có rất nhiều khái niệm khác nhau về đánh iá tron lĩnh vực iáo dục, mỗi khái niệm nhấn mạnh đến một kh a cạnh cần đánh iá (đối tượn của đánh iá)
Tron từ điển Tiến Việt (2005) có định n hĩa: “Đánh giá là đoán định
về giá trị” [38]
Theo James H McMillan: "Đánh giá là quá trình thu thập, sử dụng thông tin để người giáo viên có thể ra quyết định tốt hơn sau một quá trình thực hiện hoạt động dạy và học" (dẫn theo [3])
Trang 26Theo N uyễn Đức Ch nh, thuật n ữ đánh iá được định n hĩa: “Đánh giá là quá trình thu thập và xử lý thông tin một cách có hệ thống nhằm xác định mục tiêu đã và đang đạt được ở mức độ nào” hoặc “Đánh giá là quá trình thu thập và xử lý thông tin để đưa ra quyết định” [11]
Theo Đặn Bá Lãm: “Đánh giá là một quá trình có hệ thống bao gồm việc thu thập, phân tích, giải tích thông tin nhằm xác định mức độ người học đạt được các mục tiêu dạy học” [24]
Theo tác iả Trần Bá Hoành: “Đánh giá là quá trình hình thành những nhận định, phán đoán về kết quả công việc, dựa vào sự phân tích các thông tin thu được, đối chiếu với những mục tiêu, tiêu chuẩn đề ra, nhằm đề xuất những quyết định thích hợp để cải thiện thực trạng, điều chỉnh, nâng cao chất lượng
và hiệu quả công việc” [20]
Tác iả Lưu Xuân Mới quan niệm: Đánh iá tron iáo dục là một quá
tr nh hoạt độn được tiến hành có hệ thốn nhằm xác định mức độ đạt được của đối tượn iáo dục so với mục ti u đã định Nó bao ồm sự mô tả định t nh
và định lượn kết quả đạt được thôn qua nhữn nhận xét, so sánh với nhữn mục ti u
N oài ra còn rất nhiều các định n hĩa, quan niệm khác về đánh iá, nhưn
c bản các đều thốn nhất rằn : Đánh iá là một quá tr nh được tiến hành có hệ thốn để xác định mức độ đạt được của học sinh về mục ti u đào tạo Nó có thể bao ồm nhữn sự mô tả, liệt k về mặt định t nh hay định lượn nhữn hành vi (kiến thức, kĩ năn , thái độ) của n ười học ở thời điểm hiện tại đan xét đối chiếu với nhữn ti u ch của mục đ ch dự kiến mon muốn, nhằm có quyết định
th ch hợp để nân cao chất lượn và hiệu quả của việc dạy và học
1.2.3 Kết quả học tập
Tron cuốn “C sở lý luận của việc đánh iá chất lượn học tập của học sinh phổ thôn ”, tác iả Hoàn Đức Nhuận và L Đức Phúc đã đưa ra cách hiểu
Trang 27về kết quả học tập như sau: “Kết quả học tập là một khái niệm thường được hiểu theo hai quan niệm khác nhau trong thực tế cũng như trong khoa học" [33]
- Đó là mức độ thành t ch mà một chủ thể học tập đã đạt, được xem xét tron mối quan hệ với côn sức, thời ian đã bỏ ra, với mục ti u xác định
- Đó còn là mức độ thành t ch đã đạt của một học sinh so với các bạn học khác Theo quan niệm thứ nhất, kết quả học tập là mức thực hiện ti u ch , với quan niệm thứ hai, đó là mức thực hiện chuẩn Theo N uyễn Đức Ch nh th :
ết quả học tập là mức độ đạt được kiến thức, kĩ năn hay nhận thức của n ười học tron một lĩnh vực (môn học) nào đó Theo Trần iều, dù hiểu theo n hĩa nào th kết quả học tập cũn đều thể hiện ở mức độ đạt được các mục ti u của dạy học, tron đó bao ồm 3 mục ti u lớn là: nhận thức, hành độn , xúc cảm
Với từn môn học th các mục ti u tr n được cụ thể hóa thành các mục
ti u về kiến thức, kỹ năn và thái độ, các côn cụ đánh iá cần chỉ rõ thành tố của năn lực cần đánh iá và xây dựn được các côn cụ đánh iá từn thành
tố của các năn lực thành phần Theo Norman E Gronlund, tron cuốn
“Measurement and Evaluation in Teaching" [43], ôn đã bàn đến kết quả học tập như sau: Mục đ ch của iáo dục là sự tiến bộ của học sinh Đây ch nh là kết quả cuối cùn của quá tr nh học tập nhằm thay đổi hành vi của học sinh hi
nh n nhận mục ti u iáo dục theo hướn kết quả học tập, cần phải lưu tâm rằn chún ta đan đề cập đến nhữn sản phẩm của quá tr nh học tập chứ khôn phải bản thân quá tr nh đó Mối li n hệ iữa mục ti u iáo dục (sản phẩm) và kinh n hiệm học tập (quá tr nh) được thiết kế nhằm hướn tới nhữn thay đổi hành vi theo như mon muốn
Từ nhiều định n hĩa hác nhau về kết quả học tập, chún tôi cho rằn kết quả học tập được xem xét theo n hĩa rộn ( ắn với quá tr nh học tập và phát triển chun của cá nhân tron cuộc sốn ) và theo n hĩa hẹp ( ắn với quá tr nh học tập và phát triển của n ười học tron quá tr nh iáo dục được tổ chức bởi nhà trườn ) Cụ thể như sau : - Theo n hĩa rộn , kết quả học tập là tổn thể các
Trang 28biểu hiện phản ánh sự thay đổi tr n phư n diện nhận thức, năn lực hành độn , thái độ biểu cảm xã hội, cũn như hành vi mà cá nhân có được thôn qua hoạt độn học tập tự iác, t ch cực và chủ độn , diễn ra một cách b nh thườn tron cuộc sốn , tron các hoạt độn và các mối quan hệ xã hội của mỗi n ười
- Theo n hĩa hẹp (và cũn là hái niệm được sử dụn tron đề tài này), kết quả học tập là thành quả thực tế của cá nhân n ười học phản ánh mức độ đáp ứn
y u cầu học tập theo định hướn của mục ti u, của nội dun học tập tron môn học cũn như tron chư n tr nh iáo dục quy định, chún được đánh iá tr n
c sở của hoạt độn đo lườn và kiểm tra theo các ti u ch khác nhau
1.2.4 Đánh giá kết quả học tập
Đánh iá kết quả học tập là quá tr nh thu thập và xử lý thôn tin từ hoạt độn học tập của n ười học, so sánh với mục ti u đề ra nhằm xác nhận kết quả học tập của n ười học sau một iai đoạn học tập và cun cấp thôn tin phản hồi iúp cải thiện việc dạy và học
Đánh iá là một khâu quan trọn tron quá tr nh dạy học, thôn qua việc đánh iá kết quả học tập của học sinh iúp cho iáo vi n thu được nhữn thôn tin n ược từ học sinh, phát hiện thực trạn kết quả học tập của học sinh cũn như nhữn n uy n nhân c bản dẫn tới thực trạn đó Đó là c sở để iáo vi n điều chỉnh, hoàn thiện hoạt độn học của học sinh và tự hoàn thiện hoạt độn iản dạy của bản thân m nh
Đánh iá kết quả học tập của học sinh được tiến hành tốt sẽ iúp cho học sinh có c hội ôn tập, củn cố th m tri thức, phát triển tr tuệ Đồn thời cũn thôn qua đánh iá mà học sinh có điều kiện tự kiểm tra về mức độ lĩnh hội kiến thức, có tr nh độ tri thức, kỹ năn , kỹ xảo, phư n pháp học tập, từ đó có thể tự điều chỉnh cách học Đồn thời, thôn qua kiểm tra, đánh iá kết quả học tập iúp học sinh h nh thành nhu cầu, thói quen, tự kiểm tra, đánh giá, nâng cao tinh thần trách nhiệm tron học tập, rèn luyện t nh kỷ luật, t nh tự iác và ý ch
vư n l n tron học tập
Trang 29Ở bậc THPT đ n iản nhất đánh iá kết quả học tập ồm có 03 iai đoạn:
1 Xác định nhữn mục ti u quan trọn nhất học sinh cần đạt được
2 Đánh iá học sinh thực sự đạt được mục ti u ở mức độ nào
3 Sử dụn kết quả cải tiến đào tạo
1.2.5 Quản lý hoạt động đánh giá kết quả học tập
Mục ti u tổn quát của quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh là đảm bảo đánh iá ch nh xác, khách quan kết quả học tập của n ười học và nân cao chất lượn dạy và học Nhằm thực hiện mục ti u này, quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh cần đặt ra các mục ti u cụ thể sau: Đảm bảo đánh iá đún mục đ ch và mục ti u môn học; Đảm bảo t nh hợp
lý của các phư n pháp đánh iá; Đảm bảo độ iá trị; Đảm bảo độ tin cậy; Đảm bảo sự côn bằn ; Tác độn t ch cực đến n ười học và n ười dạy; Đảm bảo t nh khả thi và hiệu quả
Đánh iá kết quả học tập là một tron nhữn khâu quan trọn nhất không thể thiếu của quá tr nh dạy học, là một biện pháp quan trọn để nân cao chất lượn dạy học Đánh iá định hướn cho toàn bộ quá tr nh dạy học, khuyến
kh ch tạo độn lực cho n ười học, iúp n ười học tự kiểm tra việc học tập của
m nh hoặc đánh iá lẫn nhau, iúp n ười học tiến bộ khôn n ừn Đánh iá còn cun cấp cho iáo vi n, nhà quản lý nhữn thôn tin phản hồi hữu ch, iúp điều chỉnh quá tr nh dạy học và quản lý để cùn đạt mục ti u dạy học n ày càn cao
Tr n c sở lý luận về quản lý kết hợp với lý luận về đánh iá kết quả học tập, luận văn đưa ra khái niệm về quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập như sau: Quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập là quá tr nh lập kế hoạch,
tổ chức, lãnh đạo và kiểm tra quá tr nh đánh iá kết quả học tập nhằm thực hiện tốt nhất nhữn mục ti u đánh iá đã đề ra
Nói cách khác quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập là tổn thể các côn việc của cán bộ quản lý bao ồm việc đề ra c chế, ch nh sách, đề ra các biện pháp thực hiện, phân bổ n uồn lực, tổ chức thực hiện, thanh tra, kiểm tra
Trang 30để thực hiện một cách tốt nhất tất cả các khâu tron quá tr nh đánh iá kết quả học tập nhằm đánh iá ch nh xác kết quả học tập của n ười học và iúp cải thiện việc dạy và học
1.3 Một số vấn đề về hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh trong trường THPT theo Thông tư 26/2020/TT-BGDĐT
1.3.1 Vài nét về hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh THPT theo Thông tư 26/2020/TT-BGDĐT
Căn cứ Luật Giáo dục n ày 14 thán 6 năm 2019; Căn cứ N hị định số 69/2017/NĐ-CP ngày 25 thán 5 năm 2017 của Ch nh phủ quy định chức năn , nhiệm vụ, quyền hạn và c cấu tổ chức của Bộ Giáo dục và Đào tạo; Căn cứ Quyết định số 16/2006/QĐ-BGDĐT n ày 05 thán 5 năm 2006 của Bộ trưởn
Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Chư n tr nh iáo dục phổ thôn ; Theo đề
n hị của Vụ trưởn Vụ Giáo dục Trun học, Bộ trưởn Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Thôn tư sửa đổi, bổ sun một số điều của Quy chế đánh iá, xếp loại học sinh trun học c sở và học sinh trun học phổ thôn ban hành kèm theo Thôn tư số 58/2011/TT-BGDĐT n ày 12 thán 12 năm 2011 của Bộ trưởn Bộ Giáo dục và Đào tạo
Thực hiện n hi m việc đánh iá, xếp loại học sinh THCS, THPT theo Thôn tư số 26/2020/TT-BGDĐT n ày 26/8/2020 Thôn tư 26 đã thể hiện nhữn điểm mới ưu việt h n: t nh nhân văn, quan tâm, coi trọn và đánh iá khách quan học trò hòa nhập; Đa dạn h nh thức kiểm tra đánh iá; Giảm áp
lực thi cử cho iáo vi n và học sinh Từ khi ra quy định chất lượn đào tạo của
các nhà trườn đã có nhiều đổi mới; đặc biệt côn tác đánh iá iữ vị tr quan trọn óp phần nân cao chất lượn đào tạo tr nh độ học sinh tron các trườn THPT
Côn tác đánh iá tron iáo dục n ày càn được Nhà nước và xã hội quan tâm và được thể hiện rõ tron Luật iáo dục, được Quốc hội thôn qua ngày 14 thán 6 năm 2019, tạo ra nhữn c hội và thách thức mới cho hoạt độn đánh iá tron cả nước nói chun và các trườn THPT nói riêng; Bên
Trang 31cạnh đó nhận thức của xã hội nói chun , của cán bộ, iáo vi n, nhân vi n tron các trườn THPT chưa thật đồn bộ, đầy đủ về vai trò của côn tác đánh iá kết quả học tập của học sinh Việc quản lý côn tác đánh iá kết quả học tập của học sinh các trườn THPT chưa đề xuất được các biện pháp đồn bộ, hệ thốn đáp ứn y u cầu nhiệm vụ thực tế côn tác đào tạo tron các nhà trườn
Tổ chức lực lượn làm côn tác đánh iá kết quả học tập của học sinh tron các trườn chưa phù hợp; Xác định chức năn nhiệm vụ chưa thốn nhất, tran thiết bị còn thiếu thốn; inh ph n hiệp vụ cho côn tác quản lý, đánh iá kết quả học tập của học sinh còn hạn chế làm ảnh hưởn khôn nhỏ đến chất lượn hoạt độn của côn tác đánh iá N oài ra đặc thù học sinh tron các trườn THPT về mặt bằn kết quả học tập còn thấp h n các thành phố lớn, học tập tiếp thu kiến thức chậm, một số học sinh có hoàn cảnh khó khăn khiến các em khôn tập trun cho việc học ây khó khăn cho việc đánh iá kết quả học tập của học sinh V vậy, tron luận văn đề xuất các biện pháp quản lý hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh nhằm óp phần nân cao chất lượn iáo dục và đào tạo của các nhà trườn
1.3.2 Vai trò, ý nghĩa của hoạt động đánh giá kết quả học tập của học sinh theo Thông tư 26/2020/TT-BGDĐT
Hiện nay tron nhà trườn , việc dạy học khôn chỉ chú ý đến nội dun dạy học mà còn chú ý đến phư n pháp dạy học Đổi mới phư n pháp dạy học đòi hỏi phải tiến hành một cách đồn bộ từ nội dun chư n tr nh, phư n pháp dạy học cho đến đánh iá kết quả dạy học Đánh iá có vai trò rất to lớn đến việc nân cao chất lượn đào tạo ết quả của đánh iá là c sở để điều chỉnh hoạt độn dạy, hoạt độn học và quản lý iáo dục Nếu đánh iá sai dẫn đến nhận định sai về chất lượn đào tạo ây tác hại to lớn tron việc sử dụn n uồn nhân lực Vậy đổi mới đánh iá trở thành nhu cầu bức thiết của n ành iáo dục và toàn xã hội n ày nay Đánh iá đún thực tế, ch nh xác và khách quan sẽ iúp
n ười học tự tin, hăn say, nân cao năn lực sán tạo tron học tập
Trang 32Sơ đồ 1.1 Đánh giá trong quá trình dạy và học
Đánh iá có ý n hĩa vô cùn quan trọn đối với học sinh, iáo vi n và đặc biệt là đối với cán bộ quản lý
Đối với học sinh, việc đánh iá có hệ thốn và thườn xuy n cun cấp kịp thời nhữn thôn tin "li n hệ n ược" iúp n ười học điều chỉnh hoạt độn học Về iáo dưỡn , kiểm tra, đánh iá chỉ cho học sinh thấy m nh đã tiếp thu điều vừa học đến mức độ nào, còn thiếu sót nào cần bổ khuyết Về mặt phát triển năn lực nhận thức, kiểm tra, đánh iá kết quả học tập iúp học sinh có điều kiện tiến hành các hoạt độn tr tuệ như hi nhớ, tái hiện, ch nh xác hóa, khái quát hóa, hệ thốn hóa kiến thức, tạo điều kiện cho học sinh phát triển tư duy sán tạo, linh hoạt vận dụn kiến thức để iải quyết các t nh huốn thực tế
Về mặt iáo dục, học sinh có tinh thần trách nhiệm cao tron học tập, có ý ch
vư n l n đạt nhữn kết quả cao h n, cũn cố lòn tin vào khả năn của m nh, nân cao ý thức tự iác, khắc phụ t nh chủ quan tự mãn
Đối với iáo vi n, cun cấp cho iáo vi n nhữn thôn tin "li n hệ
n ược n oài" iúp n ười dạy điều chỉnh hoạt độn dạy
Đối với cán bộ quản lý iáo dục, cun cấp cho cán bộ quản lý iáo dục nhữn thôn tin về thực trạn dạy và học tron một đ n vị iáo dục, khuyến
kh ch, hỗ trợ nhữn sán kiến hay, bảo đảm thực hiện tốt mục ti u iáo dục
Tr n c sở các kết quả thu được qua kiểm tra, đánh iá kết quả học tập, các cấp quản lý đưa ra nhữn quyết định đún đắn, chỉ đạo kịp thời các hoạt độn dạy học tron nhà trườn , đảm bảo nân cao chất lượn và hiệu quả đào tạo
Trang 331.3.3 Chức năng của đánh giá kết quả học tập của học sinh theo Thông tư 26/2020/TT-BGDĐT
1.3.3.1 Chức năng định hướng
Đánh iá kết quả học tập để dự báo khả năn của n ười học có thể đạt được tron quá tr nh học tập, đồn thời xác định nhữn điểm mạnh, điểm yếu của n ười học Việc đánh iá này cũn làm c sở cho việc lựa chọn, bồi dưỡn năn khiếu, đồn thời iúp iáo vi n có thể chọn cách dạy phù hợp với khả năn của n ười học và n ười học có thể lựa chọn con đườn học tập, phư n pháp, tài liệu, các h nh thức học tập phù hợp
Đánh iá thườn diễn ra ở iai đoạn trước, thể hiện ở nhữn bài ôn tập, kiểm tra đầu năm, có thể là nhữn bài thử sức ở iai đoạn đầu các môn học theo chư n tr nh phân môn Đó là nhữn cách xách định mức độ nắm tri thức ở n ười học để dự kiến nhữn khó khăn, từ đó có cách thức tác độn phù hợp
1.3.3.2 Chức năng chẩn đoán
Đánh iá chẩn đoán nhằm hỗ trợ việc học tập Y u cầu của đánh iá chẩn đoán đòi hỏi phải có cách xử lý thôn tin để vừa thâu tóm được các thời điểm khác nhau của quá tr nh học tập, vừa có t nh chất thúc đẩy, củn cố, mở rộn
và nân cao chất lượn tri thức Đánh iá chẩn đoán được tiến hành thườn xuy n và cun cấp cho n ười học nhữn t n hiệu n ược về việc học tập của họ,
từ đó iúp họ khắc phục nhữn thiếu sót, điều chỉnh cách học cho phù hợp
Chức năn này có ý n hĩa quan trọn về nhiều mặt, đặc biệt là về ý
n hĩa xã hội của nó Đánh iá xác nhận bộc lộ t nh hiệu quả của một hệ thốn đào tạo
Trang 341.3.4 Mục đích của đánh giá kết quả học tập theo Thông tư 26/2020/TT-BGDĐT
Mục đ ch của việc đánh iá kết quả học tập là nhằm xác định xem học sinh
đã tiếp thu đến đâu, iáo vi n đã truyền thụ được so với mục ti u iáo dục đã đề
ra Muốn vậy mục đ ch của đánh iá phải đạt được nhữn y u cầu c bản sau:
- Tác động tích cực tới học sinh: Tác độn trực tiếp nhất của đánh iá có
hệ thốn , thườn xuy n sẽ k ch th ch hoạt độn học tập, cun cấp cho học sinh nhữn thôn tin phản hồi về quá tr nh học tập, khuyến kh ch năn lực tự đánh
iá Nếu đánh iá là bài kiểm tra lựa chọn để xác định kiến thức của học sinh
về nhữn vấn đề nhất định, th học sinh sẽ cố ắn hi nhớ thôn tin Mặt khác, nếu đánh iá y u cầu làm các bài tiểu luận mở rộn th học sinh sẽ học th m các kiến thức khó h n và họ học cách nhớ lại kiến thức chứ khôn phải là học thuộc lòn kiến thức tron lúc học Đánh iá có nhữn tác độn rõ rệt tới độn
c học tập của học sinh Nếu học sinh biết được cách thức đánh iá và t nh điểm, th họ tin rằn đánh iá đó sẽ côn bằn và cố ắn học hết khả năn Độn c học tập của học sinh sẽ cao h n nếu các y u cầu đánh iá có li n quan đến kiến thức và mục ti u học tập dù khó nhưn vẫn có thể làm được và tạo được c hội cho học sinh thể hiện khả năn của ri n m nh Các đánh iá xác thực sẽ thúc đẩy học sinh học tập t ch cực h n Đánh iá học sinh bằn nhiều loại chứ khôn chỉ tiến hành đ n thuần một loại để iúp học sinh hạn chế được
sự lo lắn hi học sinh bớt lo lắn th sẽ khuyến kh ch được khả năn khai thác, sán tạo và đạt kết quả cao tron quá tr nh học tập
- Tác động tích cực đối với giáo viên: Cũn iốn như học sinh, iáo
vi n cũn bị tác độn bởi bản chất của các đánh iá mà họ iao cho học sinh Học sinh th học theo nội dun đánh iá và iáo vi n th iản dạy để đánh iá
V vậy, nếu đánh iá y u cầu nhớ các vấn đề đã học, th iáo vi n sẽ dạy hàn loạt vấn đề, nếu đánh iá y u cầu lập luận, th iáo vi n xây dựn các bài tập về các vấn đề đã học và y u cầu học sinh iải quyết
Mục ti u của đánh iá là iúp thu được các thôn tin xác thực h n để đưa ra các quyết định đối với học sinh
Trang 35Cuối cùn , các đánh iá có thể ảnh hưởn đến việc nhận xét của nhữn
n ười khác đối với iáo vi n
- Tác động tích cực đối với cán bộ quản lý giáo dục: Thôn qua đánh iá
đã cun cấp được nhữn thôn tin c bản về thực trạn việc dạy và học tron nhà trườn , qua đó có nhữn biện pháp chỉ đạo kịp thời, uốn nắn nhữn lệch lạc, khuyến kh ch, hỗ trợ nhữn sán kiến nhằm đảm bảo thực hiện tốt mục ti u
đã đề ra của quá tr nh dạy và học tron một nhà trườn
Như vậy việc đánh iá học sinh có ý n hĩa nhiều mặt: Nhằm nhận định thực trạn , định hướn và điều chỉnh hoạt độn học của trò đồn thời tạo điều kiện nhận định thực trạn và định hướn hoạt độn dạy của iáo vi n
Tóm lại, việc đánh iá kết quả học tập của học sinh là một khâu quan trọn , khôn thể thiếu khi thực hiện các mục ti u đào tạo của n ành iáo dục
1.3.5 Nội dung đánh giá kết quả học tập của học sinh theo Thông tư 26/2020/TT-BGDĐT
Đánh iá về kiến thức c bản của các môn khoa học, n hiệp vụ, kỹ năn
n hề n hiệp theo mục ti u đào tạo
Đánh iá sự h nh thành các loại kỹ năn của học sinh
Đánh iá ý thức thái độ học tập của học sinh, n hi n cứu của học sinh Đánh iá kết quả học tập của học sinh khôn chỉ nhằm mục đ ch kiểm tra kết quả lĩnh hội các kiến thức "đ n thuần" về nội dun mà còn phải kiểm tra các kiến thức về phư n pháp, v quá tr nh học của học sinh là học phư n pháp - học
“cách thức”, “con đườn ” để qua đó biết được năn lực về n hề n hiệp của học sinh tron tư n lai Việc đánh iá có thể thôn qua các đề kiểm tra Tư tưởn chung khi ra đề kiểm tra là phải tăn cườn các dạn đề, đặc biệt chú trọn “kiểu”
đề kiểm tra về tư duy, t nh độc lập, sán tạo, chủ độn nhằm đánh iá được khả năn tự học, tự n hi n cứu, tự đọc sách tham khảo và tài liệu của học sinh Tr n
c sở đó khôn n u ra các đề kiểm tra, đánh iá thụ độn , cần lưu ý ra các loại đề
để học sinh sử dụn tài liệu, từ đó y u cầu học sinh nhận thức khái quát về vấn đề
Trang 36đã được học, biết thực hiện tốt các thao thác tư duy cũn như vận dụn kiến thức
để iải quyết các vấn đề thực tiễn đặt ra
1.3.6 Nguyên tắc của đánh giá kết quả học tập của học sinh theo Thông tư 26/2020/TT-BGDĐT
1.3.6.1 Đảm bảo tính khách quan
N uy n tắc khách quan được thực hiện tron quá tr nh đánh iá nhằm đảm bảo sao cho kết quả thu thập được t chịu ảnh hưởn từ nhữn yếu tố chủ quan khác Đánh iá khách quan, ch nh xác là y u cầu đòi hỏi của xã hội đối với chất lượn của iáo dục, đánh iá khách quan, ch nh xác tạo ra yếu tố tâm
lý t ch cực cho n ười được đánh iá, độn vi n n ười được đánh iá vư n l n
1.3.6.2 Đảm bảo sự công bằng
N uy n tắc côn bằn tron đánh iá kết quả học tập nhằm đảm bảo rằn nhữn học sinh thực hiện các hoạt độn học tập với cùn một mức độ và thể hiện cùn một nỗ lực tron học tập sẽ nhận được nhữn kết quả như nhau
1.3.6.3 Đánh giá đảm bảo tính thường xuyên, có hệ thống
Đánh iá kết quả học tập của học sinh cần phải được tiến hành thườn xuy n, có hệ thốn , có kế hoạch, đánh iá trước, tron và sau khi học một phần của chư n tr nh, số lần đánh iá phải đảm bảo đủ để có thể đánh iá ch nh xác Đánh iá, hệ thốn sẽ cun cấp kịp thời nhữn thôn tin n ược cho iáo vi n và học sinh, iúp cho iáo vi n điều chỉnh li n tục hoạt độn dạy, sinh v n điều chỉnh hoạt độn học nhằm duy tr t nh t ch cực tron học tập
1.3.6.4 Đảm bảo tính toàn diện
Đảm bảo t nh toàn diện cần được thực hiện tron quá tr nh đánh iá kết quả học tập của học sinh nhằm đảm bảo kết quả học sinh đạt được qua kiểm tra, phản ánh được mức độ đạt được về kiến thức, kỹ năn , thái độ tr n b nh diện lý thuyết cũn như thực hành, ứn dụn với các mức độ nhận thức khác nhau tron hoạt độn học tập của họ Đánh iá đảm bảo t nh toàn diện: Đòi hỏi phải đánh iá đầy đủ các mặt, các kh a cạnh cần đánh iá theo y u cầu, mục
Trang 37đ ch đặt ra Đánh iá toàn diện cho phép xem xét đối tượn được đánh iá một cách đầy đủ, khách quan, ch nh xác, tránh sự kiểm tra, đánh iá phiến diện
1.3.6.5 Đảm bảo tính công khai
Đánh iá phải là một tiến tr nh côn khai Do vậy, các ti u ch và y u cầu đánh iá các nhiệm vụ hay bài tập, bài kiểm tra cần được côn bố đến học sinh trước khi họ thực hiện Các y u cầu, ti u ch đánh iá này có thể được thôn báo Học sinh cũn cần biết cách tiến hành các nhiệm vụ để đạt được tốt nhất các ti u
ch và y u cầu đã định Việc côn khai các y u cầu hoặc ti u ch đánh iá tạo điều kiện cho học sinh có c sở để xem xét t nh ch nh xác, t nh th ch hợp của các đánh iá của iáo vi n, cũn như tham ia đánh iá kết quả học tập của bạn học
và của bản thân Nhờ vậy, việc đảm bảo t nh côn khai sẽ óp phần làm cho hoạt độn đánh iá tron nhà trườn khách quan và côn bằn h n
1.3.6.6 Đảm bảo tính giáo dục
Đánh iá phải óp phần nân cao việc học tập và khả năn tự học, tự iáo dục của học sinh Học sinh có thể học từ nhữn đánh iá của iáo vi n Và từ nhữn điều học được ấy, học sinh định ra cách tự điều chỉnh hành vi học tập về sau của bản thân Muốn vậy, iáo vi n cần làm cho bài kiểm tra sau khi được chấm trở n n có ch đối với học sinh bằn cách hi l n bài kiểm tra nhữn hi chú về: Nhữn mà học sinh có thể làm được, làm được tốt h n, cần được hỗ trợ th m Nhờ vậy, nh n vào bài làm của m nh, học sinh nhận thấy được sự tiến
bộ của bản thân, nhữn cần cố ắn h n tron môn học, cũn như nhận thấy
sự nh n nhận, khẳn định của iáo vi n về khả năn của họ Điều này có tác dụn độn vi n n ười học rất lớn, óp phần quan trọn vào việc thực hiện chức
năn iáo dục và phát triển của đánh iá iáo dục
1.3.6.7 Đảm bảo tính phát triển
Thôn qua đánh iá phải tạo ra được độn lực để thúc đẩy đối tượn được đánh iá vư n l n, có tác dụn thúc đẩy nhữn mặt tốt, hạn chế nhữn mặt ti u cực
Trang 381.3.7 Quy trình đánh giá kết quả học tập của học sinh theo Thông tư 26/2020/TT-BGDĐT
Theo cuốn “Thuật n ữ hành ch nh” [39], thì cách hiểu về quy tr nh như sau: Quy tr nh ch nh là một loạt li n tục hoạt độn để thực hiện một côn việc nào đó Quy tr nh chun là tr nh tự các bước phải tuân theo thứ tự, lần lượt để tiến hành (thực hiện) một côn việc nào đó, tuy nhi n tron mỗi bước của quy
tr nh này lại có nhữn hoạt độn cụ thể
Cuốn Từ điển Bách khoa Việt Nam 3 đưa ra một cách hiểu về quy tr nh
tron một hoạt độn cụ thể như sau: “Quy trình quản lý quá trình hoạt động của các chủ thể quản lý tập hợp thành một cơ chế được quy định theo một trình
tự logic nhất định, nhằm đạt được những mục tiêu quản lý đã được đề ra bằng cách thực hiện những chức năng quản lý nhất định, tuân thủ theo những nguyên tắc quản lý và vận dụng những phương pháp quản lý thích hợp” [36]
Như vậy, quy tr nh đánh thườn xuy n iá kết quả học tập của học sinh
là tr nh tự vận hành một cách hợp lý và triển khai có hệ thốn các bước thực hiện hoạt độn đánh iá kết quả học tập của học sinh từ khi bắt đầu cho đến khi kết thúc quá tr nh dạy học một môn học, chư n tr nh học cụ thể
Có nhiều cách phân loại quy tr nh đánh iá kết quả học tập của học sinh khác nhau, dựa tr n lý luận về đánh iá tron dạy - học, quy tr nh đánh iá kết quả học tập của học sinh có thể bao ồm các bước sau:
Bước 1: Phân t ch mục ti u, nội dun đánh iá;
Bước 2: Chọn các h nh thức đánh iá phù hợp;
Bước 3: Thiết kế các côn cụ đánh iá;
Bước 4: Thử n hiệm các côn cụ đánh iá;
Bước 5: Tổ chức thực hiện đánh iá, thu thập các dữ liệu đánh iá;
Bước 6: Phân t ch thốn k số liệu đánh iá;
Bước 7: Đánh iá lại các côn cụ, đánh iá thôn qua kết quả;
Trang 39Bước 8: Chuẩn hóa kết quả đánh iá;
Bước 9: Côn bố kết quả đánh iá;
Bước 10: Nhận xét, đánh iá, cải tiến
1.3.8 Phương pháp đánh giá kết quả học tập của học sinh theo Thông tư 26/2020/TT-BGDĐT
Dựa tr n thực tế dạy học hiện nay, tron phạm vi đề tài này, chún tôi n hi n cứu một số phư n pháp đánh iá c bản thườn được đề cập cụ thể như sau:
1.3.8.1 Phương pháp kiểm tra viết dạng tự luận
iểm tra viết là h nh thức kiểm tra phổ biến, được sử dụn sau khi học xon một phần của chư n , một chư n hay nhiều chư n hoặc sau khi kết thúc môn học Nội dun kiểm tra bao quát nhữn vấn đề từ lớn đến nhỏ, học sinh diễn đạt câu trả lời bằn n ôn n ữ viết
Phư n pháp kiểm tra viết bài tự luận là phư n pháp sử dụn h nh thức bài viết tự luận để thu thập thôn tin phản hồi nhằm đánh iá kết quả học tập của học sinh, chún đòi hỏi sử dụn nhận xét, phán xét và diễn iải của n ười chấm tron việc cho điểm, ồm các loại câu hỏi kiểm tra trả lời mở rộn hay có
cấu trúc
1.3.8.2 Phương pháp trắc nghiệm khách quan
Một bài trắc n hiệm khách quan thườn bao ồm nhiều câu hỏi, mỗi câu thườn được trả lời bằn một dấu hiệu đ n iản, hay một từ, một cụm từ, do đó
có nhiều câu hỏi tron một bài trắc n hiệm Tron lĩnh vực iáo dục có nhiều cách phân loại trắc n hiệm, mỗi cách phân loại đều dựa tr n nhữn c sở nhất định Theo dạn thức của bài trắc n hiệm có trắc n hiệm khách quan và trắc
n hiệm tự luận
Sử dụn phư n pháp trắc n hiệm khách quan tron đánh iá kết quả học tập có khả năn đo được các mức độ của nhận thức (biết, hiểu, áp dụn , phân t ch, tổn hợp, đánh iá) Một tron nhữn ưu điểm nổi bật của phư n
Trang 40pháp trắc n hiệm khách quan là điểm số có độ tin cậy cao Bài trắc n hiệm bao quát được phạm vi kiến thức rộn n n đại diện được cho nội dun cần đánh iá
Tuy nhi n phư n pháp trắc n hiệm khách quan cũn có một vài hạn chế, dùn bài trắc n hiệm khách quan sẽ khó khăn tron việc đo lườn khả năn diễn đạt, sắp xếp, tr nh bày và đưa ra ý tưởn mới Quá tr nh chuẩn bị câu hỏi trắc n hiệm là khó khăn và mất nhiều thời ian, đồn thời việc tiến hành xây dựn câu hỏi cần tuân theo nhữn bước chặt chẽ h n so với dạn tự luận
1.3.8.3 Phương pháp vấn đáp
Vấn đáp là một phư n pháp đánh iá sử dụn các câu hỏi trực tiếp (hỏi
- đáp) để thu nhận các thôn tin phản hồi về các đặc điểm, khả năn , thái độ, nhân thức của n ười trả lời
1.3.8.4 Phương pháp quan sát
Quan sát là một phư n pháp đánh iá sử dụn tri iác (trực tiếp hoặc gián tiếp) để thu nhận các thôn tin phản hồi về các đặc điểm, t nh chất, trạn thái của các đối tượn cần đánh iá Phư n pháp này thườn sử dụn để quan sát kỹ năn , sản phẩm, thái độ
1.3.8.5 Phương pháp thực hành
Thực hành là phư n pháp iáo vi n tổ chức cho học sinh tiến hành các hoạt độn thực tiễn, qua đó thu được nhữn thôn tin về kĩ năn thực hành của học sinh
Tron thực tiễn nhiều yếu tố của bài kiểm tra khôn thể kiểm tra tr n iấy bút được nhưn có thể đo lườn bằn côn cụ và kĩ thuật quan sát Quan sát trực tiếp, có hệ thốn là kĩ thuật quan trọn để thu thập số liệu đánh iá học sinh về khả năn tiếp nhận, xử lý, đánh iá thôn tin, năn lực iải quyết nhữn
t nh huốn , nhiệm vụ tron sự phối hợp chặt chẽ với các thành vi n khác Việc đánh iá các năn lực này thôn qua đánh iá cách thức tiến hành hoạt độn và đánh iá sản phẩm
Việc xây dựn các bài kiểm tra thực hành và quan sát việc thực hiện của học sinh sẽ cho biết nhữn thao tác và sản phẩm mà học sinh thực hiện được, sẽ phân biệt được cái mà một n ười có thể làm với cái mà họ biết