BÁO cáo THỰC tập tốt NGHIỆP: “Chương trình Quyền phụ nữ: Phòng chống bạo lực trên cơ sở giới và thúc đẩy phụ nữ tham chính”

Tại Việt Nam đã từ rất lâu và đặc biệt trong thời gian gần đây, cùng với sự phát triển của nền kinh tế thị trường, vấn đề quyền phụ nữ luôn được Nhà nước, các tổ chức Phi chính phủ và các nhà tài trợ quan tâm và tìm các hướng và biện pháp can thiệp. Actionaid Quốc tế (AAV) tại Việt Nam là một tổ chức phi chính phủ hoạt động ở nước ta với nhiều hành động chiến lược trong đó có Quyền phụ nữ với mục đích là phụ nữ tại các khu vực dự án có thể phá vỡ vòng tròn đói nghèo và bạo lực, xây dựng các biện pháp sinh kế thay thế và yêu cầu được kiểm soát cơ thể của bản thân. Với mục tiêu đào tạo và áp dụng lý thuyết vào thực tế, khoa Công tác xã hội trường Đại học Lao động –Xã hội phối hợp với tổ chức Actionnaid Việt Nam tổ chức đưa sinh viên đi thực tế tại thành phố Uông Bí, tỉnh Quảng Ninh trong chương trình Khảo sát đầu kì dự án “Chương trình Quyền phụ nữ: Phòng chống bạo lực trên cơ sở giới và thúc đẩy phụ nữ tham chính”.Đây là dịp giúp các sinh viên khoa Công tác xã hội vận dụng các kiến thức, kỹ năng đã được trang trong nhà trường vào thực tế. Không chỉ vậy, qua thời gian thực tế này sinh viên có thêm nhiều kinh nghiệm, nhiều bài học quý giá đây cũng là hành trang cho mỗi cá nhân trong suốt chặng đường này. Với những kiến thức, kỹ năng cũng như nhiệt huyết của nhân viên Công tác xã hội tương lai đã góp phần không nhỏ vào sự thành công của cuộc khảo sát của dự án. Qua bài báo cáo, em xin chân thành cảm ơn các thầy cô trong khoa Công tác xã hội đã tạo điều kiện để chúng em được tham gia dự án. Đối với em, những kết quả em đạt đươc trong quá trình tham gia dự án chính là những kinh nghiệm thực tiễn và điều quan trọng là em đã nhận ra những điểm mạnh và hạn chế của bản thân để nỗ lực và cố gắng hơn. Em đã cố gắng rất nhiều trong bài báo cáo nhưng do kiến thức và năng lực còn hạn chế nên bài viết còn nhiều thiếu sót, kính mong cô giáo cùng các bạn thảo luận và đóng góp ý kiến để bài báo cáo của em được hoàn thiện hơn. Em xin chân thành cảm ơn

LỜI MỞ ĐẦU

Tại Việt Nam đã từ rất lâu và đặc biệt trong thời gian gần đây, cùng với sự pháttriển của nền kinh tế thị trường, vấn đề quyền phụ nữ luôn được Nhà nước, các tổchức Phi chính phủ và các nhà tài trợ quan tâm và tìm các hướng và biện pháp canthiệp Actionaid Quốc tế (AAV) tại Việt Nam là một tổ chức phi chính phủ hoạtđộng ở nước ta với nhiều hành động chiến lược trong đó có Quyền phụ nữ với mụcđích là phụ nữ tại các khu vực dự án có thể phá vỡ vòng tròn đói nghèo và bạo lực,xây dựng các biện pháp sinh kế thay thế và yêu cầu được kiểm soát cơ thể của bản

thân

Với mục tiêu đào tạo và áp dụng lý thuyết vào thực tế, khoa Công tác xã hộitrường Đại học Lao động –Xã hội phối hợp với tổ chức Actionnaid Việt Nam tổchức đưa sinh viên đi thực tế tại thành phố Uông Bí, tỉnh Quảng Ninh trong chương

trình Khảo sát đầu kì dự án “Chương trình Quyền phụ nữ: Phòng chống bạo lực trên cơ sở giới và thúc đẩy phụ nữ tham chính”.Đây là dịp giúp các sinh viên

khoa Công tác xã hội vận dụng các kiến thức, kỹ năng đã được trang trong nhàtrường vào thực tế Không chỉ vậy, qua thời gian thực tế này sinh viên có thêmnhiều kinh nghiệm, nhiều bài học quý giá - đây cũng là hành trang cho mỗi cá nhântrong suốt chặng đường này Với những kiến thức, kỹ năng cũng như nhiệt huyếtcủa nhân viên Công tác xã hội tương lai đã góp phần không nhỏ vào sự thành côngcủa cuộc khảo sát của dự án

Qua bài báo cáo, em xin chân thành cảm ơn các thầy cô trong khoa Công tác xãhội đã tạo điều kiện để chúng em được tham gia dự án Đối với em, những kết quả

em đạt đươc trong quá trình tham gia dự án chính là những kinh nghiệm thực tiễn

và điều quan trọng là em đã nhận ra những điểm mạnh và hạn chế của bản thân để

nỗ lực và cố gắng hơn

Em đã cố gắng rất nhiều trong bài báo cáo nhưng do kiến thức và năng lực cònhạn chế nên bài viết còn nhiều thiếu sót, kính mong cô giáo cùng các bạn thảo luận

và đóng góp ý kiến để bài báo cáo của em được hoàn thiện hơn

Em xin chân thành cảm ơn

NỘI DUNG PHẦN I: KHẢO SÁT ĐẦU KỲ DỰ ÁN “CHƯƠNG TRÌNH QUYỀN PHỤ NỮ: PHÒNG CHỐNG BẠO LỰC TRÊN CƠ SỞ GIỚI VÀ THÚC ĐẨY PHỤ

NỮ THAM CHÍNH

1 Giới thiệu dự án

1.1 Giới thiệu chung về Actionnaid và Actionnaid Việt Nam

ActionAid Quốc tế là một tổ chức phát triển phi lợi nhuận quốc tế hoạt động vìmục tiêu xóa bỏ đói nghèo trên phạm vi tòan cầu Được thành lập vào năm 1972 tạiVương quốc Anh, trong suốt 30 năm qua, ActionAid không ngừng mở rộng và pháttriển tới hôm nay – trợ giúp hơn 13 triệu người thuộc tầng lớp nghèo khổ và có điềukiện sống khó khăn nhất tại 42 quốc gia trên khắp thế giới

Là một bộ phận của ActionAid Quốc tế, ActionAid Việt Nam (AAV) là mộttrong những tổ chức phi chính phủ quốc tế họat động tích cực nhất tại Việt Namvới mục tiêu xóa đói giảm nghèo thông qua việc thúc đẩy quá trình trợ giúp nhữngcon người nghèo khổ nhất và bị đẩy ra bên lề xã hội, trong đó đặc biệt chú ý tới cácdân tộc thiểu số và phụ nữ

Bắt đầu hoạt động tại tỉnh miền núi phía Bắc Sơn La vào năm 1989, sau hơn 15năm, AAV đã có mặt tại hơn 20 tỉnh, thành phố của Việt Nam, trợ giúp hơn100,000 hộ gia đình thông qua các chương trình/dự án phát triển Chương trình củaAAV được triển khai tại các vùng phát triển dài hạn (DA) và các sáng kiến pháttriển dài hạn (DI) với đối tác là các tổ chức địa phương và dựa vào cộng đồng Hoạt động của AAV tập trung vào việc huy động và trao quyền cho nhữngngười nghèo và người yếu thế để họ có thể bảo vệ các quyền và quyền lợi củamình; và tăng cường năng lực và tiếng nói tập thể để vận động và xây dựng chínhsách, cũng như yêu cầu các nhà hoạch định chính sách của Chính phủ và các tácnhân phát triển khác có trách nhiệm giải trình đối với những quyết định và chươngtrình sẽ tác động đến cuộc sống của người dân

AAV là một trong những nhà tài trợ đầu tiên, sát cánh cùng CFRC trong nhữngngày đầu thành lập.Cùng với AAV, CFRC đã xây dựng được những nền tảng vữngvàng cho bước phát triển sau này của trung tâm.

Mục tiêu:

 Những người nghèo và các cộng đồng yếu thế sẽ sử dụng khả năng để bảo vệquyền của họ

 Phụ nữ và trẻ em gái sẽ có được khả năng để bảo vệ các quyền của họ

 Người dân và xã hội dân sự sẽ đấu tranh vì quyền và sự công bằng

 Nhà nước và các thể chế sẽ có trách nhiệm và dân chủ, khuyến khích, bảo vệ

và thực hiện quyền con người đối với tất cả mọi người

Action aid Việt Nam ( AAV)- là một thành viên của ActionAid Quốc tế, đã

và đang hoạt động tích cực cùng với người dân và các đối tác ở tất cả các cấp- từđịa phương đến quốc tế, trong việc hỗ trợ người dân khẳng định và sử dụng quyềncủa họ để hướng tới một nền quản trị công bằng và dân chủ AAV không chỉ tinvào một nền quản trị tốt vì khái niệm này có thể được hiểu là tính có thể dự đoánđược (trong kinh doanh), trách nhiệm giải trình (đối với người trả tiền dịch vụ) vàtính minh bạch (đối với cả hai lĩnh vực này).Quá trình này tự động loại trừ ngườinghèo, những người mà không thể trả tiền cho các dịch vụ.ActionAid khuyến khíchmột nền quản trị công bằng và dân chủ nơi mà người dân có thể tham gia một cách

có ý nghĩa và dân chủ vào các quá trình ra quyết định ảnh hưởng tới cuộc sống củahọ

1.2 Mục đích của dự án trong cuộc khảo sát “Chương trình Quyền phụ nữ”

• Mục đích

Phụ nữ tại các khu vực dự án có thể phá vỡ vòng tròn đói nghèo và bạo lực,xây dựng các biện pháp sinh kế thay thế và yêu cầu được kiểm soát cơ thể của bảnthân

Với mục đích đề ra của dự án, cuộc khảo sát đầu kì của dự án nhằm thiết lập

hệ thống các chỉ số theo dõi giám sát dự án, phân tích hiện trạng và xây dựng cơ sở

dữ liệu ban đầu phục vụ cho theo dõi, giám sát hoạt động cũng như tác động của dựán

• Mục tiêu

Phụ nữ và trẻ em gái tại các khu vực dự án có thể yêu cầu các quyền xã hội,kinh tế và chính trị, nhằm tăng khả năng tiếp cận các cơ hội kinh tế và tiếp cận cácdịch vụ công

• Tác động hướng tới của dự án

- Nhận thức của phụ nữ và nam giới về BLTCSG, bình đẳng giới, quyền của

phụ nữ

- Hành vi của phụ nữ và nam giới về BLTCSG, bình đẳng giới, quyền của phụ

nữ

- Thu nhập, đời sống, giảm nghèo, sinh kế, việc làm

- Vị thế của người phụ nữ trong gia đình, cộng đồng và chính quyền

Với những mục đích và mục tiêu cụ thể của dự án, cuộc khảo sát tập trungvào các nội dung về nhận thức, thái độ và hành vi của ngươi dân địa phương vềbình đẳng giới, quyền của phụ nữ và bạo lực trên cơ sở giới

2 Các hoạt động trong chương trình đã tham gia

2.1 Điều tra phiếu hỏi trên 11 phường xã

Được sự hỗ trợ chuyên môn và giám sát của cán bộ dự án và giảng viên khoaCông tác xã hội, nhóm sinh viên đã chia thành các nhóm nhỏ để tiến hành điều trabảng hỏi trên 11 phường xã, trong đó có 6 phường trong dự án là: Phương Đông,Phương Nam, Quang Trung, Bắc Sơn, Yên Thanh và Trưng Vương và 5 phườngđối chững là: Vàng Danh, Nam Khê, Thanh Sơn, Điển Công và Thượng Yên Công

Với tổng số người được phỏng vấn định lượng là 658 người, trong đó nam giới:70%, nữ giới: 30%, trong vùng dự án: 354 hộ, ngoài vùng dự án: 304.

Hình thức cư trú: Số hộ gia đình là dân địa phương trong vùng dự án cao hơn sơvới ngoài vùng dự án: 55.4% và 53.9%%; số hộ có dự định sau 5 năm nữa sẽchuyển đi trong vùng dự án cao hơn vùng ngoài dự án: 3.4% và 1.1% Chủ hộ:Trong vùng dự án và ngoài vùng dự án tỷ lệ chủ hộ là nữ thấp hơn so với chủ hộ lànam (35.0%; 65.0%) và (37.4%-62.6%), tuy nhiên không quá chênh lệch

(Sinh viên điều tra phiếu hỏi với đối tượng tại cửa hàng bán cá)

2.2 Xử lý số liệu trên phần mềm Cspro

Phần mềm Cspro là 1 phền mềm nhập và quản lý số liệu khá thông dụng hiệnnay Học về phần mềm này sẽ cung cấp cho người học những kiến thức về cách tạoform nhập số liệu và quản lý số liệu Trong phạm vi tài liệu này chỉ hướng dẫn cáchnhập số liệu, và môt vài thao tác thông dụng khác (không hướng dẫn nội dung vềtạo form nhập liệu) bao gồm:

 Sửa phiếu nhập: Cho phép sửa lại những thông tin trên phiếu đã nhập

 Nối dữ liệu: Nối 2 hay nhiều file số liệu có cùng cấu trúc với nhau (cùngnhập trên 1 form nhập liệu)

 So sánh 2 file dữ liệu: So sánh 2 file dữ liệu do hai người khác nhau cùngnhập một số liệu, phát hiện những điểm sai khác giữa hai file nhập, chỉnh sửa

để cho bộ dữ liệu chính xác nhất

Ưu điểm của phần mềm:

 Nhập liệu dễ dàng và chính xác hơn với form nhập liệu có hình thức giốngvới bảng hỏi

 Bắt lỗi logic các câu hỏi mà điều tra viên đã điền và người nhập nhập saitrong form nhập liệu

 Tạo bước nhảy để nhập nhanh chóng thuận tiện hơn.

 So sánh hai người khác nhau cùng nhập một dữ liệu, từ đó phát hiện lỗi sai,sửa chữa để cho bộ dữ liệu có thông tin chính xác nhất

 Có thể kết xuất số liệu ra các định dạng khác nhau để phân tích như: SPSS,STATA, SAS, EXCEL…

2.3 Tham gia buổi báo cáo kết quả và đánh giá kết quả của cuộc khảo sát

Trong buổi báo cáo kết quả, có sự tham gia của các cán bộ (đại diện cácphường, xã), các cán bộ chuyên ngành và một số phụ nữ đại diện cho các ngànhnghề Buổi báo cáo đã diễn ra với sự giao lưu, đóng góp ý kiến giữa nhữngkhách mời và các thành viên của dự án

3 Các phương pháp nghiên cứu đã ứng dụng và kết quả đạt được

3.1 Phương pháp điều tra xã hội học

3.1.1 Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi

Trong cuộc khảo sát, phương pháp chủ yếu được sử dụng đó là phỏng vấnbảng hỏi, trong đó có phỏng vấn bảng hỏi hộ gia đình và phỏng vấn bảng hỏi họcsinh với nội dung tập trung kảo sát về nhận thức, thái độ và hành vi của người dânđịa phương về bình đẳng giới, quyền của phụ nữ và bạo lực trên cơ sở giới; sự thamgia của phụ nữ trong lãnh đạo, quản lý và đáp ứng giới đối với các dịch vụ công

Để thu thập được thông tin, các điều tra viên đã tiến hành phỏng vấn trựctiếp hộ gia đình (người có tên trong hộ khẩu và/hoặc ăn ở, sinh hoạt cùng nhau,cùng có đóng góp vào kinh tế chung của gia đình Hộ gia đình có thể có đẩy đủ vợ,chồng, con cái, có thể là hộ đơn thân (ly hôn hoặc vợ/chồng mất) Trong trườnghợp đối tượng được phỏng vấn là người tạm trú, không phải là hộ gia đình tạm trú(ví dụ công nhân làm việc tại các khu công nghiệp, nhà máy…), thì các thông tinđược tìm hiểu sẽ là về hộ gia đình của người đó tại địa phương nơi gia đình họsinhsống) với tổng số bảng hỏi hộ gia đình là 658 bảng hỏi; phỏng vấn bảng hỏi họcsinh với tổng số 24 bảng hỏi Địa điểm khảo sát bao gồm 6 phường trong dự án là:Phương Đông, Phương Nam, Quang Trung, Bắc Sơn, Yên Thanh, Trưng Vương và

5 phường đối chứng là: Vàng Danh, Nam Khê, Thanh Sơn, Điển Công, ThượngYên Công.

Kết quả, với phương pháp phỏng vấn bảng hỏi hộ gia đình có Tổng số ngườiđược phỏng vấn định lượng: 658 người, trong đó:

Phỏng vấn trực tiếp bằng bảng hỏi có ưu điểm đó là tạo ra sự thấu cảm vàhứng thú trong cuộc phỏng vấn vì phỏng vấn trực tiếp yêu cầu gặp mặt trực tiếp đốitượng phỏng vấn, có thể khảo sát kỹ lưỡng những vấn đề phức tạp, làm rõ nhữngthắc mắc của đối tượng điều tra, tỷ lệ trả lời cao, góp phần tạo sự tin tưởng của đốitượng và đưa ra những câu trả lời chính xác.Bên cạnh những ưu điểm, phương phápnày còn những hạn chế đó là tốn thời gian và chi phí, việc tiếp cận trên diện rộnggặp nhiều khó khănvà có thể dẫn tới sai lệch trong quá trình phỏng vấn của phỏngvấn viên

3.1.2 Phương pháp phỏng vấn sâu

Nhằm thu thập thông tin sâu hơn và kiểm định lại thông tin đã thu thập được,song song với quá trình thực hiện khảo sát, cán bộ giám sát và hỗ trợ của AAV tiếnhành phỏng vấn sâu cá nhân để lấy ý kiến Cụ thể, đối tượng phỏng vấn sâu ở mỗiphường là lãnh đạo, cán bộ chuyên môn trong hội phụ nữ của phường, phụ nữ làmcác nghề khác nhau.Nội dung phỏng vấn sâu là quan điểm, nhận thức, thái độ và

hành vi của cá nhân được phỏng vấn về bình đẳng giới, quyền của phụ nữ và bạolực trên cơ sở giới.

Kết quả trong phương pháp phỏng vấn sâu tổng số đối tượng được phỏng vấnlà: 17 người, trong đó:

 Phỏng vấn sâu lãnh đạo Quận: 1 người; Phường: 16 người

 Phỏng vấn sâu cán bộ chuyên môn: 3 người

 Phỏng vấn phụ nữ làm các nghề khác nhau: 4 người

Phỏng vấn sâu bán cấu trúc được sử dụng trong cuộc khảo sát này, điều tra viêndựa vào danh mục các câu hỏi hoặc các chủ đề cần đề cập đến Thứ tự và cách đặtcâu hỏi lại tùy thuộc vào ngữ cảnh và đặc điểm của từng cá nhân được phỏng vấn Phỏng vấn sâu có ưu điểm là đem lại hiệu quả trong việc tìm lại những giảipháp, đề nghị, những ý tưởng mới.Phương pháp này có lợi ích là dễ thực hiện, tốn

ít chi phí nhưng đòi hỏi kỹ năng thuyết phục Bên cạnh đó, phương pháp này cóhạn chế là thông tin thu được có thể bị sai lệch nếu như đối tượng chủ chốt khôngđược lựa chọn đúng Thông tin thu thập có thể không đủ bằng chứng về mặt sốlượng, vì vậy cần sử dụng phương pháp này kết hợp với khảo sát diện rộng

3.1.3 Phương pháp quan sát

Để việc hoàn thành một số thông tin về ngôi nhà của người được hỏi, điều traviên thực hiện quan sát hình thức nhà ở, số phòng ở, vật liệu mái nhà, vật dụngtrong gia đình mà không phải nêu lên các câu hỏi này vì có thể tạo cảm giác khóchịu cho người trả lời Ngoài ra trong phỏng vấn, việc thực hiện các phương phápquan sát còn cung cấp thông tin về hành vi thực cho phép hiểu rõ hơn hành vi đượcnghiên cứu

3.2 Phương pháp tổng hợp

Tổng hợp là phương pháp mà sinh viên sử dụng kết hợp các thông tin thu thậpđược từ bảng hỏi, phỏng vấn sâu, các số liệu trong đề tài nghiên cứu và lí luận vấn

đề Ngoài ra, sinh viên còn sử dụng bảng biểu, biểu đồ, tranh ảnh để minh họa cho

đề tài…điều này giúp sinh viên sắp xếp và nhóm thông tin theo một hệ thống, có

logic, khoa học và hợp lí, tận dụng triệt để thông tin cần thiết đã thu được, từ đókhái quát vấn đề trước khi đi sâu phân tích

3.3 Phương pháp thống kê xử lý số liệu

- Lãnh đạo chính quyền đại phương nhiệt tình tạo điều kiện giúp đỡ về mặtpháp, hỗ trợ cuộc khảo sát Đặc biệt là các cán bộ phụ nữ tại các phường, xãđược khảo sát rất nhiệt tình tham gia và dẫn đường để sinh viên tiến hànhkhảo sát từng hộ gia đình có trong danh sách kế hoạch của dự án.

- Giảng viên khoa Công tác xã hội đã xuống địa bàn giám sát quá trình làmviệc, hỗ trợ về kỹ năng điều tra và động viên nhóm sinh viên làm việc theo

kế hoạch của dự án

4.2 Khó khăn

- Người dân e dè, cảnh giác, chưa thực sự cởi mở

- Phần lớn người dân ở đây đều là công nhân nên hạn chế về thời gian tiếpcận, sinh viên thường phải tiếp cận các hộ vào buổi tối

- Kế hoạch về thời gian khảo sát của dự án tại địa phương là 10 ngày (từ ngày14/12 đến 24/12), khoảng thời gian này là rất ít so với khối lượng công việc

mà các điều tra viên phải thực hiện Cụ thể, việc khảo sát diễn ra trên 11phường xã với tổng số hộ cần điều tra theo kế hoạch là 700 hộ

5 Đánh giá của bản thân về kỹ năng được vận dụng trong tham gia dự án

Trải qua thời gian 10 ngày (từ ngày 14/11/2012 đến 24/12/2012) tham gia dự

án, sinh viên được dự án tạo điều kiện về chỗ ở, được giao công việc cụ thể, hỗ trợ

về kĩ thuật, hỗ trợ các trang thiết bị, tài liệu cần thiết phục vụ cho công việc Sinhviên chân thành cảm ơn Sau quá trình được trực tiếp làm việc, được tiếp cận vớithực tế, được áp dụng các kiến thức đã học vàothực tế, em thấy mình đã có nhữngtrải nghiệm mang ý nghĩa quan trọng đối với một sinh viên năm cuối thuộc chuyênngành Công tác xã hội Một lần nữa em xin chân thành cảm ơn các thầy cô khoaCông tác xã hôi đã tạo điều kiện cho sinh viên được tham gia vào dự án

Trong thời gian được trực tiếp tham gia công việc, em luôn hoàn thành tốtnhững công việc mà mình được giao: nhận đủ số phiếu và kinh phí đưac giao, tiếpcận địa bàn theo kế hoạch của dự án và hoàn thành số phiếu hỏi theo chỉ tiêu màmỗi cá nhân phải đạt được Bên cạnh việc hoàn thành khối lượng công việc đượcgiao, em đã tích cực và cố gằng hoàn thiện công việc đúng tiến độ thời gian quyđịnh

Đối với em, đây là thời gian hết sức quý báu để rèn luyện những kiến thức, ápdụng những kiến thức, kỹ năng đã được học trong nhà trường vào thực tế.Em cảmthấy rất vui và may mắn khi là 1 trong 16 bạn được tham gia dự án nên em đã tậptrung cố gắnghết sức mình trong quá trình làm việc Em đã nghiêm túc tiếp thunhững kiến thức trong buổi tập huấn, hướng dẫn và sử dụng những kiến thức, kĩnăng học được vào quá trình làm việc Song do còn ít kinh nghiệm thực tế nêntrong quá trình làm việc, em xử lý các tình huống còn lung túng Điều có ý nghĩavới em là em đã nhận ra những điểm mạnh và hạn chế của bản than để rút kinhnghiệm và nổ lực hơn Cụ thể:

5.1 Kỹ năng tạo lập mối quan hệ

Để quá trình phỏng vấn bảng hỏi diễn ra thuận lợi và đạt được hiệu quả cao thìtrước hết phải tạo được long tin, sự minh bạch, rõ ràng trong cuộc phỏng vấn vìvậy, em đã áp dụng kỹ năng này để xây dựng mối quan hệ tốt với người trả lời đâychính là một kỹ năng quan trọng giúp em thành công trong quá trình làm việc

Ví dụ, khi phỏng vấn tại hộ Lê Thị Hoa ở phường Điền Công, em đã sử dụng kỹnăng này để xây dựng một buổi phỏng vấn hiệu quả Khi bước vào nhà cô Hoa,

thấy cô đang làm vườn, em liền chào cô và hỏi thăm cô: “Cháu chào cô ạ!, cô trồng được nhiều rau quá” Cô thấy em đi cùng cô Lý (trong Hội phụ nữ của thôn)

nên biết là có việc, cô dừng tay và đi vào sân Cô bỏ nón xuống, mời cô Lý và emvào nhà Bước lại gần cô, em bắt đầu giới thiệu về bản than và mục đích của việc

tới nhà cô: “Cháu chào cô, cháu là Quỳnh, chúng cháu đang tiến hành khảo sát đầu kì cho chương trình về quyền phụ nữ ở địa phương mình Hôm nay cháu được

cô Lý dẫn đường vào nhà cô ạ” Cô có vẻ chưa hiểu lắm, em liền giải thích tiếp: “

Cô ơi, cháu là thành viên của đoàn khảo sát, chúng cháu về địa phương để khảo sát về tình hình phụ nữ, về quyền tham gia của phụ nữ vào các hoạt động trong phường và về bạo lực trong gia đình ạ” Em đã giải thích cụ thể, rõ ràng và cô đã hiểu Để cô yên tâm trả lời câu hỏi, em giới thiệu tiếp: “Cô ơi, khảo sát này giúp chúng cháu trong việc lập kế hoạch và đánh giá tác động của dự án sau này Mọi thông tin cô đưa ra sẽ được giữ kín dưới dạng khuyết danh và chỉ sử dụng cho mục đích nghiên cứu ạ”.

Như vậy, để đối tượng phỏng vấn được thoải mái, tin tưởng và hợp tác, thì mỗiđiều tra viên khi bắt đầu phỏng vấn cần giới thiệu về bản thân, mục đích của việckhảo sát Điều chú ý là phải giải thích thật đơn giản, dễ hiểu để đối tượng có thể

hiểu Ví dụ: Với cụm từ “Phụ nữ tham chính” thì điều tra viên cần giải thích ngắn gọn để người được phỏng vấn hiểu rằng đó là “việc phụ nữ được tham gia các hoạt động ở tổ, phường, đi họp tổ thôn phố hay tham gia các công việc chung của tổ thôn, phố”hoặc khi giới thiệu đến nội dung “bạo lực trên cơ sở giới” thì điều tra

tra viên cần giải thích ngắn gọn để người được phỏng vấn hiểu được rằng đó là sự

“phân biệt giữa con trai, con gái hay việc quát mắng, dọa dẫm, đấm đá xảy ra giữa con trai, con gái hay vợ, chồng trong gia đình”.

Cuộc phỏng vấn sẽ kéo dài khoảng 30 phút hoặc hơn nên sẽ làm gián đoạn côngviệc của đối tượng Vì vậy, trước khi phỏng vấn cô Hoa, để cô thấy thoải mái và

vui vẻ dành thời gian cho cuộc phỏng vấn, em đã xin cô 30 phút: “Thưa cô cháu sẽ xin cô 30 phút để hoàn thành bảng hỏi này ạ, cháu gửi cô một bảng hỏi để cô theo dõi cho tiện và cháu đọc câu hỏi để cô lựa chọn các đáp án ạ Cô có muốn hỏi gì

về cuộc khảo sát này nữa không ạ?”.

Việc tạo lập mối quan hệ thoải mái, tin tưởng khi vào nhà đối tượng được phỏngvấn là một việc rất đơn giản Nếu điều tra viên nắm được mục đích của việc khảosát và dùng các từ đồng nghĩa để đối tượng hiểu được việc chúng ta đang làm là gì

và sẽ đưa ra những câu trả lời chính xác

Hiểu được tầm quan trọng của mối quan hệ tốt trong cuộc phỏng vấn, em đãphát huy kỹ năng tạo lâp mối quan hệ và lòng tin đã được học vào các cuộc phỏngđối tượng và tạo được ấn tượng tốt cho đối tượng phỏng vấn của mình Kỹ năngnày là một phần rất quan trọng góp phần tạo nên thành công trong quá trinhg làmviệc của em

Bên cạnh những điểm mạnh đó, trong kỹ năng này em còn có những hạn chế đó

là chưa lưu ý đến tính cá biệt của từng đối tượng được được phỏng vấn Cụ thể,trong khi khảo sát một hộ gia đình rất khá giả, hai vợ chồng không có con Đối vối

hộ gia đình này thì không nên giới thiệu với họ về khoản kinh phí cảm ơn trước khihoàn thành bảng hỏi Vì đây là một hộ rất hợp tác và tích cực tham gia trả lời

phỏng vấn Nhưng em đã giới thiệu trước với đối tượng về khoản kinh phí khi màđối tượng sẽ nhận được sau khi hoàn thành bảng hỏi Hạn chế này của em đã đượcgiám sát viên của tổ chức tư vấn rút kinh nghiệm Đối với mỗi bảng hỏi sau khihoàn thành, sẽ có một khoản kinh phí là 20 nghìn đồng để cảm ơn người trả lời đãtham gia cuộc khảo sát Để người trả lời hứng thú hơn với cuộc khảo sát này, điềutra viên có thể giới thiệu trước với đối tượng về khoản kinh phí cảm ơn này Nhưngviệc giới thiệu trước hay sau cuộc phỏng vấn còn phụ thuộc vào đối tượng đượcphỏng vấn Nếu gia đình khá giả hoặc vì những lý do khác mà khoản kinh phí cảm

ơn sẽ không quan trọng đối với họ

Qua trường hợp này, em đã rút ra lưu ý khi đi phỏng vấn đó là phải chú ý đếntính cá biệt của từng trường hợp để có phương pháp làm việc phù hợp, đạt hiệu quảcao trong công việc

5.2 Kỹ năng xây dựng bảng hỏi

Ở mỗi giai đoạn của quá trình làm việc lại cần phải có những kỹ năng khácnhau.Trong đó, ở giai đoạn tập huấn thì kỹ năng xây dựng bảng hỏi, điều chỉnhbảng hỏi để thống nhất đưa ra một bảng hỏi hoàn thiện cuối cùng có vai trò hết sứcquan trọng.Bởi lẽ, trong bảng hỏi mà AAV và DEPOCEN đề xuất là bảng hỏi đãxây dựng và khá hoàn chỉnh về mặt hình thức Nhưng do nội dung bảng hỏi dài,được thiết kế gồm 4 phần với 44 câu hỏi 4 và 61 câu hỏi nhỏ, vì vậy nội dung nhiềucâu hỏi thiếu hợp lý, cần điều chỉnh Vì vậy, trong buổi tập huấn, nhóm điều traviên đã tham gia tích cực vào quá trình hoàn thiện bảng hỏi sao cho nội dung đượchoàn thiện nhất

Xây dựng bảng hỏi là một nghệ thuật đòi hỏi phải có nhiều suy xét quyếtđịnh về nội dung, từ ngữ, hình thứ, thứ tự… Các suy xét này có ảnh hưởng quyếtđịnh đến toàn bộ quá trình khảo sát

Bảng hỏi được sử dụng rộng rãi và là một công cụ hữu ích thể thu thập thôngtin, cung cấp dữ liệu theo cấu trúc đã có sẵn; dữ liệu có thể kiểm soát được màkhông cần sự có mặt của người nghiên cứu; dữ liệu rõ ràng, thuận tiện cho công tác

phân tích Tuy nhiên, cũng cần có thời gian để xây dựng, thử nghiệm và hoàn chỉnhbảng hỏi.

Trong buổi tập huấn, em đã tham gia đóng góp ý kiến điểu chỉnh bảng hỏi

Cụ thể, trong câu B12, phần B của Bảng hỏi lúc đầu chưa điều chỉnh có nội dung:

Chị/anh có đến trạm y tế của phường để được thăm khám sức khỏe không, nếu có, xin cho biết mức độ thường xuyên và mức độ hài lòng của anh chị?

B12.1 Mức độ tiếp cận

1.Chưa bao giờ 2.Hiếm khi 3.Thỉnh thoảng 4.Thường xuyên 5.Rất thường xuyên

B12.2 Mức độ hài lòng

1.Không hài lòng 2.Hài lòng

 Câu hỏi đã đáp ứng được mục đích của dự án chưa

 Câu hỏi đã đáp ứng nhu cầu về phạm vi và nội dung chưa

 Câu hỏi và các đáp án đưa ra có đảm bảo tính logic không

Dựa trên 3 tiêu chí trên và một số tiêu chí khác, em đã phân tích câu hỏi này vànhận thấy có 2 vấn đề trong câu hỏi này: 1 nội dung cần điều chỉnh, 1 bổ sung mộtnội dung còn thiếu cần bổ sung Cụ thể:

 Trong câu B12.2 Mức độ hài lòng: Cần đưa ra các đáp án đầy đủ để không

bỏ sót phạm vi nội dung câu trả lời của đối tượng Vì vậy, em đã đề xuất bổsung thêm đáp án để đối tượng lựa chọn được câu trả lời phù hợp

 Câu hỏi còn thiếu mục lý do không tiếp cận Vì phần khi có phần này, chúng

ta sẽ đánh giá được tại sao đối tượng không tiếp cận Từ đó, có thông thống

kê và phân tích, đáp ứng mục đích của cuộc khảo sát

Với cách kỹ năng phân tích để đưa ra lập luận cho ý kiến của mình, em đã đề

xuất dự án điều chỉnh và bổ sung nội dung câu B12 như sau:

Chị/anh có đến trạm y tế của phường để được thăm khám sức khỏe không, nếu

có, xin cho biết mức độ thường xuyên và mức độ hài lòng của Chị/anh?

B12.1 Mức độ tiếp cận

1 Chưa bao giờ

1 Rất không hài lòng

2 Không hài lòng

3 Bình thường

4 Hài lòng

5 Rất hài lòng

B12.3 Lý do không tiếp cận ?

1.Không có nhu cầu

2 Bị cấm đoán 3.Không có thời gian

4.Không biết thông tin

dưỡng cho con

e.Khám bệnh thông

thường

Ngoài ra, trong buổi tập huấn em đã đóng góp ý kiến, đề xuất điều chỉnh và bổsung nhiều câu hỏi khác Với kỹ năng xây dựng bảng hỏi, em đã đưa ra những phântích, lập luận xây dựng bảng hỏi, góp phần hoàn thiện Bảng hỏi

5.3 Kỹ năng hỏi trong phỏng vấn bảng hỏi

Hỏi trong phỏng vấn bảng hỏi là một hoạt động tương tác của một điều traviên và đối tượng được hỏi nhằm thu thập thông tin và làm sáng tỏ vấn đề Khônggiống như các cuộc hội thoại hàng ngày, các cuộc phỏng vấn nghiên cứu thườngđược thực hiện theo mục đích của người nghiên cứu Thông thường các cuộc phỏngvấn nghiên cứu là cuộc đối thoại một chiều giữa người đặt câu hỏi và người đượcphỏng vấn trả lời

Ở đây, việc phỏng vấn đối tượng nhằm thu thập thông tin về nhận thức, thái

độ và hành vi của đối tượng về bình đẳng giới, quyền của phụ nữ và bạo lực trên cơ

sở giới, sự tham gia của phụ nữ trong lãnh đạo, quản lý và đáp ứng giới đối vớidịch vụ công.Em nắm được nguyên tắc của phỏng vấn và áp dụng các kỹ năng hỏivào quá trình phỏng vấn và đạt được kết quả cao

Qua quá trình làm việc em rút ra được những chú ý đó là khi đọc câu hỏiphải kết hợp kỹ năng nghe và quan sát để phán đoán đối tượng có hiểu, trả lời đúngcâu trả lời không, điều tra viên đọc to câu hỏi nếu thấy cần để ghi câu trả lời vàophiếu nếu đối tượng hiểu câu hỏi một cách rõ ràng và đưa ra câu trả lời chắc chắn

Sauk hi đọc xong câu hỏi một cách rõ ràng và lưu loát lần thứ nhất, điều traviên cần đợi đối tượng đưa ra câu trả lời Nếu sau một khoảng thời gian thích hợp

mà ta chưa nghe được câu trả lời từ đối tượng, thì các lỹ do sau cần xét đến:

 Đối tượng được hỏi không nghe được câu hỏi

 Đối tượng chưa hiểu câu hỏi

 Đối tượng không biết trả lời thế nào

Với những trường hợp sau lần đọc thứ nhất đối tượng không đưa ra câu trảlời, thì việc đầu tiên điều tra viên cần phải làm là đọc lại câu hỏi một lần nữa Nếusau lần đọc thứ hai này đối tượng vẫn không trả lời được câu hỏi, điều tra viên thựchiện bước tiếp theo là hỏi xem họ đã hiểu câu hỏi chưa Nếu đối tượng cho biết là

họ không hiểu câu hỏi, thì điều tra viên tiến hành giải thích câu hỏi bằng một cáchkhác nhưng không được làm thay đổi ý của câu hỏi trong mẫu phiếu

Hạn chế của em ở bước đầu làm việc đó là trong hệ thống câu hỏi và các đáp

án lựa chọn trong bảng hỏi tương đối dài và có rất nhiều từ mang nghĩa chung, hànlâm khoa học nên khi mới tiếp cận với đối tượng em hay mắc phải lỗi đó là chưagiải thích rõ ràng bằng những từ dễ hiểu để đối tượng hiểu được ý nghĩa và chọnđược đáp án phù hợp

Từ quá trình làm việc với đối tượng và được sự giám sát của cô Loan( )giám sát viên của khoa Công Tác Xã Hội nên em đã nhận ra được những hạn chếcủa mình để điều chỉnh

5.4 Kỹ năng ghi chép

Ghi chép Là phần hết sức quan trọng quyết định kết quả của nghiên cứu,đánh giá.Em đã sử dụng các kỹ năng ghi chép vào quá trình làm việc để hoàn thànhtốt công việc

Ghi chép trong phỏng vấn bảng hỏi bao gồm: khoanh tròn vào số của các lựachọn có sẵn phù hợp với câu trả lời của người được phỏng vấn; đánh số thứ tự mức

độ quan trọng của các câu trả lời; viết lại câu trả lời của đối tượng phỏng vấn…

Trong quá trình làm việc em nhận thấy các câu hỏi và đáp án được thiết kếtương đối dài và các đáp án lựa chọn có những điểm giống nhau, khó phân biệt nênyêu cầu điều tra viên áp dụng các kỹ năng như lắng nghe, kỹ năng phản hồi đối vớiđối tượng để ghi chép được thông tin chính xác nhất từ đối tượng Ngoài ra, ghichép trong phỏng vấn bảng hỏi cần chú ý:

 Ghi rõ ràng, không tẩy xóa các đáp án

 Ghi chính xác câu hỏi

Dù được cô giáo hướng dẫn về cách ghi chép trong phỏng vấn và những lưu

ý khi ghi chép trong buổi tập huấn nhưng em vẫn còn gặp lung túng trong ghi chépmột số trường hợp phỏng vấn Cụ thể, đó là khi đặt câu hỏi và đối tượng đã trả lờicâu hỏi nhưng em lại quên không ghi kết quả phỏng vấn vào bảng hỏi mà chuyểnsang câu tiếp theo Với những lỗi như vậy, sau một ngày về kiểm tra lạ phiếu hỏi,những phiếu hỏi nào thiếu thông tin, không đạt yêu cầu thì em phải gọi điện để xinlại thông tin quên chưa hoàn thành từ đối tượng

5.5 Kỹ năng nhập dữ liệu

Nhập số liệu là một phần quan trọng trong quá trình làm việc của mỗi điềutra viên Bởi vì, điều tra viên có 2 nhiệm vụ chính trong thời gian làm việc đó là:phỏng vấn bảng hỏi, nhập dữ liệu Vì vậy, kỹ năng nhập dữ liệu có vai trò quantrọng trong quá trình làm việc của điều tra viên

CSpro là phần mềm nhập số liệu chính được sử dụng trong quá trình làmviệc của điều tra viên Điều tra viên được giới thiệu và hướng dẫn sử dụng phầnmềm này trong buổi tập huấn, dựa trên phần mềm này sinh viên tiến hành nhập sốliệu, đảm bảo kịp tiến độ để nhóm Tư vấn viên phân tích và xử lý số liệu của bảnghỏi phục vụ cho việc đưa ra kết luận nghiên cứu được khoa học, chính xác vàkhách quan

Phần mềm Cspro là 1 phền mềm nhập và quản lý số liệu khá thông dụng hiệnnay.Với phần mềm này, điều tra viên trước hết phải tạo form nhập số liệu và quản

lý số liệu

Trong phạm vicông việc yêu cầu như trên, em đã ứng dụng các kỹ năng làmviệc với phần mềm CSpro vào quá trình làm việc Cụ thể, Để nhập phiếu, trước hếtchúng ta vào thư mục chứa form nhập và kích đúp vào biểu tượng màn hình máytính màu xanh (trong một vài trường hợp biểu tượng máy tính không hiển thị, thì cóthể nhận diện bằng file có phần mở rộng ent, hoặc có Type là ENT File)

Khi form nhập dữ liệu đã được mở, trên menu của CSpro chugns ta vào File,chọn Run để chạy.

 Kỹ năng nhập thêm phiếu: để nhập thêm phiếu vào một file đã hoàn thành

 Kỹ năng sửa phiếu nhập: Cho phép sửa lại những thông tin trên phiếu đãnhập

 Kỹ năng xử lý các phát sinh trong quá trình nhập phiếu

Hạn chế trong quá trình nhập dữ liệu của em đó là tiến độ nhập dữ liệu cònchậm Do lần đầu tiên tiếp cận với phần mềm CSpro nên em còn lúng túng trongthời gian đầu làm việc Từ quá trình làm việc em đã được tiếp cận thêm một phầnmềm sử lý số liệu và rút ra những ưu điểm cũng như hạn chế của mình để cố gắngkhắc phục

6 Bài học kinh nghiệm

6.1 Trải nghiệm sẻ chia sẻ

Trong quá trình tham gia dự án, kết quả quan trọng mà em đạt được chính lànhững kinh nghiệm về kỹ năng, về phương pháp làm việc trong cuộc khảo sát.Phương pháp em sử dụng chủ yếu trong thời gia tham gia dự án đó là Thu thậpthông tin bằng hỏi Được sử dụng phương pháp này để làm việc trong dự án đãgiúp em có thêm trải nghiệm thực tế về kỹ năng làm việc, từ đó nhận ra ưu điểm,hạn chế của bản than để đúc rút kinh nghiệm và nổ lực hơn

File có phần

mở rộng ent

File có Type

là ENT File

Qua quá trình sử dụng phương pháp thu thập thông tin để làm việc, em nhận

ra những ưu điểm và những hạn chế của phương pháp Bên cạnh đó em cũng rút rađược những lưu ý khi sử dụng phương pháp này

Thu thập thông tin bằng bảng hỏi trong dự án được thực hiện theo phươngpháp phỏng vấn trực tiếp cá nhân nghiên cứu hay còn được gọi là phỏng vấn có tiêuchuẩn hóa

Vai trò của điều tra viên rất quan trọng bởi phỏng vấn là phương pháp thu thậpthông tin dựa trên cơ sở quá trình giao tiếp bằng lời có tính đến mục đích đặt ra.Trong cuộc phỏng vấn, người phỏng vấn nêu những câu hỏi theo một chương trìnhđược định sẵn dựa trên những cơ sở luật số lớn của toán học.Trong phỏng vấn, điềutra viên có vai trò là giải thích sáng tỏ cho người được nghiên cứu về cuộc điều trađang tiến hành và đặt câu hỏi dưới dạng nguyên xi như nó đã trình bày từ trước

Ví dụ: Khi phỏng vấn đối tượng câu hỏi: Trong số các yếu tố cản trở sự tham

gia hoạt động cộng đồng và bộ máy chính quyền cảu phụ nữ sau đây, theo Chị/Anh, ba yếu tố cản trở lớn nhất là gì?

Xếp hạng

a Trình độ học vấn hạn chế của phụ nữ

b Sự thiếu tự tin của phụ nữ

c Nhận thức của các cấp ủy, chính quyền chưa đầy đủ về vai trò

của phụ nữ

d Định kiến giới của xã hội

e Các biện pháp, chính sách chưa khuyến khích sự tham gia của

phụ nữ

f Sự không ủng hộ của gia đình

g Khác, ghi rõ………

( CâuC2, Phần C trong bảng hỏi của dự án)

Với câu hỏi này, khi em tiến hành phỏng vấn thì hầu hết các đối tượng đều rấtkhó để trả lời.Do câu hỏi này không chỉ yêu cầu người được phỏng vấn lựa chọnđáp án mà còn yêu cầu họ chọn 3 đáp án và xếp thứ tự từ 1 đến 3 theo chiều giảmdần Vì vậy, khi hỏi đến câu hỏi này em đều phải giải thích để đối tượng hiểu ýnghĩa của từng đáp án và hướng dẫn họ xếp thứ tự mức độ quan trọng của 3 đáp án

mà họ lựa chọn

Phương pháp này có ưu điểm đó là: số liệu thu thập có thể so sánh trực tiếpvới nhau, dễ tổng hợp với việc kiểm định giả thuyết Điều tra viên có thể giúp đốitượng phỏng vấn trả lời câu hỏi bằng cách này hay cách khác, chẳng hạn giải thích

ý nghĩa cuộc phỏng vấn, tầm quan trong của người tham gia được phỏng vấn, giảithích ý nghĩa phỏng vấn Khả năng kiểm tra lại thông tin của phương pháp này làrất tốt, thu thập thông tin đạt độ chính xác cao cùng với tính mềm dẻo cao, mức độ

từ chối tham gia khảo sát của đối tượng là rất ít, hầu như những người được phỏngvấn đều cung cấp đầy đủ những thông tin cơ bản về gia đình, bản than, tên, tuổi, sốđiện thoại Bên cạnh những ưu điểm thì phương pháp này có những hạn chế đó làđòi hỏi lượng thời gian lớn, chi phí cho khảo sát cao, tốc độ thực hiện lại vừa phải.Những lưu ý em rútt ra được từ quá trình sử dụng phương pháp này đó là:6.1.1 Tạo ấn tượng tốt ban đầu

Ấn tượng đầu tiên rất quan trọng trong công tác khảo sát Điều này đòi hỏi

kỹ năng tạo lập mối quan hệ của điều tra viên Ấn tượng ban đầu sẽ quyết định đếnkết quả cuộc điều tra, và có thể giúp người trả lời cảm thấy thoải mái, tin tưởng đểđưa ra các đáp án chính xác

Việc khảo sát làm gián đoạn công việc của đối tượng, ảnh hưởng đến cuộcsống của họ nên sau khi họ đồng ý tham gia cuộc khảo sát em đã cảm ơn đối tượng

vì người trả lời đã đồng ý hợp tác trả lời bảng hỏi và cũng chú ý đến những dấuhiệu không thoải mái của đối tượng

6.1.2 Đối với những câu hỏi nhạy cảm

Đây là cuộc khảo sát về quyền phụ nữ và những nội dung về giới nên có rất

nhiều câu hỏi về các vấn đề khó và không thoải mái để đối tượng trả lời, ví dụ: Ép vợ/chồng quan hệ tình dục; sử dụng bao cao su để quan hệ tình dục; từ chối sử dụng bao cao su khi quan hệ tình dục…

Trước khi đặt các câu hỏi như vậy cho đối tượng, em đã cố gắng xây dựngniềm tin và mối quan hệ tin tưởng, an toàn Thông thường, em không đề cập đếncâu các câu hỏi nhạy cảm một cách đột ngột mà có một câu giới thiệu với đối

tượng: “Thưa bác, sau đây cháu sẽ chuyển sang một nội dung liên quan tới quan

hệ vợ chồng trong gia đình bác ạ” Hoặc có câu chuyển tiếp giữa các phần để người trả lời biết về phần tiếp theo Ví dụ:Trong phần tiếp theo của bảng hỏi này, cháu muốn hỏi chú về mối quan hệ cá nhân của chú Chú có thể không trả lời bất

kỳ câu hỏi nào mà chú thấy không thoải mái để trả lời

6.1.3 Làm rõ câu hỏi

Có nhiều câu hỏi đặt ra lại quá chung chung và mang tính hàn lâm nên ngườiđược hỏi không hiểu câu hỏi, kể cả các đáp án để đối tượng lựa chọn cũng cần phảilàm rõ Vì vậy, điều tra viên cần linh hoạt trong những câu hỏi như vậy, có thểdung những từ đồng nghĩa, dễ hiểu thay thế mà không làm biến đổi nghĩa

Bước đầu tiếp cận với công việc, em đã gặp phải những lúng túng khi giảithích để đối tượng hiểu rõ câu hỏi và đáp án Nhưng được sự hỗ trợ của cô giáo làgiám sát viên khoa Công tác xã hội, em đã được rút kinh nghiệm và điều chỉnhtrong suốt quá trình làm việc

6.2 Bài học kinh nghiệm

Qua quá trình làm việc trong cuộc khảo sát tại thành phố Uông Bí, tỉnhQuảng Ninh, sinh viên được phân công công việc, hỗ trợ về kiến thức, kỹ năngphục vụ cho công việc Đặc biệt sinh viên được làm việc trong môi trường chuyênnghiệp, được tiếp cận với phần mềm Cspro, qua quá trình làm việc này, sinh viên

đã có được những trải nghiệm có ý nghĩa quan trọng cho nghề nghiệp sau này Em

xin chân thành cảm ơn khoa Công tác xã hội đã tạo điều kiện cho em được thamgia dự án Từ đó, bản thân em đã học hỏi và rút kinh nghiệm được nhiều điều:

- Phải tạo được ấn tượng ban đầu, mối quan hệ tốt với đối tượng điều tra tạicộng đồng

- Tập trung, chú ý cao độ vào những buổi tập huấn Vì buổi tập huấn cung cấpcác thông tin về dự án, các công cụ và tất cả các kiến thức, kỹ năng cần thiếtphục vụ cho quá trình làm việc

- Bản thân luôn tập trung hết sức và nhiệt tình vào công việc, tận dụng tối đathời gian để hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình

PHẦN II: NGHIÊN CỨU GIẢM NGHÈO THÔNG QUA TĂNG CƯỜNG

NĂNG LỰC CÔNG TÁC XÃ HỘI

1 Giới thiệu về dự án

1.1 Giới thiệu chung về MISEREOR

Misereor là các Giám mục Công giáo Đức Tổ chức Hợp tác phát triển Tronghơn 50 năm Misereor đã được cam kết chống đói nghèo ở châu Phi, châu Á và châu

Mỹ La tinh Misereor của hỗ trợ có sẵn cho bất kỳ con người có nhu cầu khôngphân biệt dân tộc, tôn giáo hay giới tính của họ

Thay đổi không thể được quy định từ bên ngoài Misereor do đó tin rằng trongviệc hỗ trợ các sáng kiến hướng và thuộc sở hữu của người nghèo và những hoàncảnh khó khăn Điều này là bởi vì trong kinh nghiệm của Misereor của nó là bảnthân họ có được sức mạnh để cải thiện cuộc sống của họ bền vững Chúng tôi hỗtrợ họ trong các nỗ lực của họ phù hợp với các nguyên tắc của sự giúp đỡ đối với tựgiúp đỡ Trên mặt đất, các dự án được điều hành bởi các tổ chức địa phương Điềunày đảm bảo rằng công việc dự án là hướng đến các nhu cầu và cách sống củanhững người liên quan

Misereor hỗ trợ các thành viên yếu nhất của xã hội: người nghèo, người bệnh,người đói khát và những hoàn cảnh khó khăn Nó là không có tầm quan trọng cho

dù những người cần sự giúp đỡ là nam hay nữ, những niềm tin tôn giáo mà họ nắmgiữ hoặc nơi họ đến từ Để tình yêu của một người hàng xóm là một thái độ cơ bảncủa đời sống Kitô hữu, và Misereor của ơn gọi là dịch thái độ này bằng hành động

cụ thể, người nghèo là chị em của chúng tôi và các anh em, những người có quyềnđược một cuộc sống đàng hoàng Misereor hỗ trợ họ trong việc thực hiện nó Tổchức không theo đuổi bất kỳ kết thúc khác hơn là thúc đẩy phát triển Nhiệm vụcho Misereor bởi các quy tắc giám mục Đức ra khỏi việc thúc đẩy các biện phápmục vụ hay truyền giáo

Các dự án phát triển hỗ trợ bởi misereor là đa dạng như các nguyên nhân vàkhuôn mặt của nghèo đói Tất cả đều có một điểm chung, mặc dù Tất cả họ đều tậptrung vào toàn bộ con người Cũng như đáp ứng nhu cầu cơ bản như an ninh lương

thực, họ cũng giúp đảm bảo rằng các quyền con người được tôn trọng và đường trảinhựa cho người dân sống trong phẩm giá.

Điều mà MISEREOR hướng tới là một thế giới mà trong đó tất cả mọi người cóthể tham gia trong việc hình thành cộng đồng của họ, trong đó đa dạng văn hóađược công nhận và phát huy, và trong đó bình đẳng là một thực tế Tất cả những làmục tiêu bao trùm là, trong số những người khác, theo đuổi trong việc lập kế hoạch

dự án

1.2 Mục đích của dự án trong Nghiên cứu Giảm nghèo thông qua tăng cường

năng lực Công tác xã hội

Khác với những mô hình giảm nghèo trước kia, mô hình giảm nghèo trongnghiên cứu ở đây không chỉ đơn thuần tập trung can thiệp ở khía cạnh kinh tế mà

mô hình chú trọng tới mục đích nâng cao năng lực về các kiến thức kỹ năng Côngtác xã hội cho nhóm cán bộ tại thôn xã Với những kiến thức kỹ năng chuyênnghiệp về Công tác xã hội, những cán bộ sẽ có những can thiệp trực tiếp và kết nối,huy động những nguồn lực bên trong và bên ngoaig để có thể can thiệp và hỗ trợmột cách toàn diện với những vấn đề nghèo đa chiều

Điểm nhấn của mô hình giảm nghèo thông qua tang cường năng lực Công tác xãhội chính là ở chỗ mô hình không chỉ hỗ trợ về mặt phát triển kinh tế mà bằngnhững kiến thức kỹ năng được nâng cao, những thành viên của nhóm nòng cốt đãđưa ra những can thiệp rất hiệu quả để đáp ứng nhu cầu và giait quyết những vấn

đề ở khía cạnh xã hội của những hộ nghèo Với các kỹ năng và kiến thức chuyênsâu về Công tác xã hôi được cung cấp thông qua các buổi tập huấn tuyên truyền…,nâng cao trình độ, khả năng của nhóm nòng cốt để tác động và can thiệp một cáchđầy đủ và hiệu quả tới các vấn đề nghèo đa chiều từ đó hướng tới giảm nghèo mộtcách bền vững

2 Các hoạt động trong chương trình đã tham gia và kết quả đạt được

Sau thời gian tham gia Dự án, được tiếp cận với thực tế, được áp dụng các kiếnthức đã học vào các hoạt động thực tiễn tại xã Tây Tựu, huyện Từ Liêm trong thờigian từ ngày 01/07/2012 đến ngày 30/10/2012 Em thấy bản thân mình đã có nhữngtrải nghiệm mang ý nghĩa quan trọng đối với một sinh viên năm cuối thuộc chuyên

ngành Công tác xã hội Tham gia dự án em được tiếp cận với thân chủ của mình đểcùng họ giải quyết các vấn để của họ, được làm việc với nhóm nòng cốt tại địaphương, được tiếp xúc, làm việc với các anh, các chị, các cô chú là lãnh đạo vàngười dân trong xã Những kết quả em đạt được trong quá trình tham gia dự ánchính là những kinh nghiệm về kỹ năng làm việc với thân chủ, nhóm nòng cốt, lãnhđạo và nhân dân trong xã, kinh nghiệm thực tiễn khi làm việc nhóm và tổ chứcchương trình Điều quan trọng là em đã nhận ra những điểm mạnh và hạn chế củabản thân để nổ lực hơn Vậy, em rất mong ban chủ nhiệm dự án và các thầy cô giáođánh giá những kết quả mà em đã đạt được, để em rút kinh nghiệm và có thể thamgia các chương trình, dự án khác.

Dưới đây là những nhận xét cụ thể từ các hoạt động của quá trình tham gia dựán:

2.1 Các hoạt động trong giai đoạn thu thập thông tin

Xác định sơ bộ hoàn cảnh các hộ nghèo trong thôn mà nhóm phụ trách sau

đó phân công một giảng viên và một sinh viên sẽ phục trách 2 hộ nghèo, một hộnghèo kinh niên và một hộ có khả năng thoát nghèo Đến từng hộ gia đình tiếp cận,tạo mối quan hệ sau đó tìm hiểu hoàn cảnh, thu thập thông tin về tình hình giađình, những nhu cầu và nguyện vọng của các hộ nghèo Từ đó tìm hiểu nguyênnhân dẫn tới hoàn cảnh nghèo trình bày với ban dự án để có phương pháp hỗ trợphù hợp

Với mục đích tìm hiểu về các vấn đề của cộng đồng liên quan đến nghèo đói cũng như nhằm xác định các nguồn lực của cộng đồng Nhóm nghiên cứu đã triển khai hoạt động đánh giá nhu cầu có sự tham gia của cộng đồng

Chênh lệch

Ghi chú

1 Điều tra bảng hỏi (Questionnaires)

Hộ nghèo 53 66 + 13 Tăng thêm độ tin cậy

của mẫu

2 Phỏng vấn sâu thực tế (Depth interview)

của thông tin

3. Thu thập thông tin

có sự tham gia của

người dân theo

phương pháp PRA

9 15 + 6 Thêm thông tin đa

dạng từ các ban ngànhđoàn thể trong cộng đồng

Hoạt động thu thập thông tin đã đem lại những kết quả cần thiết trong quá trìnhlàm việc với hộ nghèo trong các mặt sau:

- Kinh tế

 Thiếu vốn đầu tư sản xuất kinh doanh

 Thiếu trang thiết bị, công cụ phục vụ phát triển sản xuất

 Thiếu những kỹ thụât, kiến thức để phát triển kinh tế

- Xã hội

 Thiếu sức khoẻ và nguồn nhân lực để phát triển kinh tế gia đình

 Hộ gia đình nghèo, đông con

Từ những kết quả thu được của quá trình thu thập thông tin, có thể có nhữngthông tin khái quát về những mong muốn của thân chủ và gia đình thân chủ, đểgiúp cho quá trình lập kế hoạch đạt hiệu quả tốt nhất

2.2 Các hoạt động tăng cường năng lực CTXH cho nhóm nòng cốt

Thành lập nhóm nòng cốt có từ 5-6 người gồm lãnh đạo địa phương và một

số chủ hộ nghèo, sau đó tổ chức các buổi tập huấn cho nhóm nòng cốt biết đượcmột số phương pháp và kỹ năng CTXH cơ bản cũng như trách nhiệm và nhiệm vụcủa nhóm Xác định các hộ nghèo cần sự hỗ trợ, xác định các hộ nghèo kinh niên

và các hộ có khả năng thoát nghèo để có phương pháp hỗ trợ hợp lý Sau đó, khicác hộ dân nhận được sự hỗ trợ từ dự án, nhóm nòng cốt có trách nhiệm giám sát,hướng dẫn và ghi lại thông tin, quá trình thực hiện của các hộ để cung cấp lại choban dự án khi ban dự án cử giảng viên và sinh viên xuống địa bàn

Với mục tiêu tăng cường năng lực CTXH cũng như các kiến thức giảm nghèo gắn liền với điều kiện và hoàn cảnh thực tế, nhóm dự án đã triển khai các lớptập huấn kết nối lý thuyết với những kiến thức thực tiễn tại địa bàn

Chênh lệch

2 Tập huấn về kiến thức và mô hình giảm nghèo - Ứng dụng tại địa bàn