Tài liệu Những thất bại của thị trường pptx

Sự thất bại của thị trường là thuật ngữ để chỉ các tình huống trong đó, điểm cân bằng trên các thị trường tự do cạnh tranh không đạt được sự phân bố hiệu quả.. Chuẩn mực chung là hiệu qu

Chương 8

• Thế nào là sự thất bại (trục trặc) của thị trường?

Sự thất bại của thị trường là thuật ngữ để chỉ các tình huống trong đó, điểm cân bằng trên các thị trường tự do cạnh tranh không đạt được sự phân bố hiệu quả

Hay nói cách khác, ngăn cản “bàn tay vô hình” phân bố các nguồn lực có hiệu quả

Chuẩn mực chung là hiệu quả Pareto

Một sự phân bố là hiệu quả Pareto, đối với

một tập hợp nhất định các sở thích của

người tiêu dùng, các nguồn lực và công

nghệ, nếu không có khả năng dịch chuyển

tới một sự phân bố khác có thể làm cho

một số người giàu lên mà không có ai

nghèo đi

Các nguy ên nhân

1 Tình trạng cạnh tranh không hoàn hảo, độc quyền và sức mạnh thị trường

2 Các ngoại ứng

3 Việc cung cấp các sản phẩm công cộng

4 Việc bảo đảm sự công bằng xã hội

1 Tìnhtrạngcạnhtranhkhônghoà hảo

đ cquyềnvàsứcmạnhthịtrường

hảo

P = MC

hoàn hảo

P > MR = MC

Pc

PM

QM Qc

MC

D

MR DWL

Q

2 Ảnh hưởng của các ngoại ứng

• Một ngoại ứng xuất hiện khi nào một quyết định sản xuất hoặc tiêu dùng của cá nhân này, ảnh hưởng trực tiếp đến việc sản xuất hoặc tiêu dùng của những người khác mà không thông qua giá cả thị trường

• Một ngoại ứng có thể phát sinh giữa người sản xuất với nhau; giữa người tiêu dùng với nhau;

hoặc giữa người sản xuất với người tiêu dùng

• Ví dụ:

– Một nhà máy đổ chất thải xuống sông – Một hộ gia đình xây bồn hoa làm đẹp khu phố

• Ngoại ứng tiêu cực – khi hành động của

bên này gây chi phí cho bên kia

• Ngoại ứng tích cực – khi hành động của

bên này đem lại lợi ích cho bên kia

MSC = MPC + MEC

MB MPC MSC

Q

$

Q*

Q’

E E’

F

DWL

Ngoại ứng tiêu cực

Ngoại ứng

t ch cực

Q

MPB MSB MPC,MSC

Q’

E

E’

F

Mất không

3 Cung cấp cách nghoácông cộng

• Các đặc tính của hàng hoá

1 Tính cạnh tranh: sự hưởng thụ của người này làm giảm khả năng hưởng thụ của người khác

• Không có tính cạnh tranh: sự hưởng thụ của người này không làm giảm khả năng hưởng thụ của người khác

2 Tính loại trừ: Người ta có ngăn ngừa người khác hưởng thụ một hàng hoá nào đó

• Tính không loại trừ: Không có khả năng ngăn ngừa người khác hưởng thụ một hàng hoá nào đó

1 Hàng hoá công cộng: không có tính cạnh

tranh & không có tính loại trừ

2 Hàng hoá cá nhân: có tính cạnh tranh &

có tính loại trừ

3 Tài sản chung: có tính cạnh tranh &

không có tính loại trừ

4 Độc quyền tự nhiên: có tính loại trừ &

không có tính cạnh tranh

Hàng hoá

HH công cộng

HH

cá nhân

Tài sản chung

Độc quyền

tự nhiên

CC & LT KCC & KLT CC & KLT KCC & LT

D

D1 D2

P2

P1

P = P1+ P2

Q*

Lưu ý: Cộng theo chiều dọc của đồ thị!

mục tiêu làm cho mỗi thành viên trong XH có mức thoả dụng hợp lý

1 Bình quân chủ nghĩa - tất cả các thành viên trong xã hội nhận được số lượng hàng hoá bằng nhau

2 Rawls - tối đa hoá thoả dụng của người thiệt thòi nhất

3 Vị lợi - tối đa hoá tổng độ thoả dụng của cả xã hội

4 Định hướng thị trường - kết cục của thị trường là công bằng nhất

• Để khắc phục, phải tiến hành phân phối lại

thu nhập của cải thông qua thuế, trợ cấp

và thừa kế hoặc các phúc lợi khác

• Tuy nhiên, nó lại tạo ra sự méo mó

S S’

D E

E’

F

PE’

PE

PF

Q P

CP phải tính đến điểm “tốt thứ nhì”

5 Khả năng b o đ m phát triể các thị trường (có

k h n giao sau), thị trường b t tr c, ả hiểm

• Thị trường kỳ hạn (forward mảket) giải quyết

những hợp đồng được ký hôm nay thoả thuận

giao hàng vào một ngày cụ thể trong tương lai

với mức giá thoả thuận hôm nay.

• Các hình thức bảo hiểm phát huy tác dụng bằng

cách góp chung những rủi ro và bằng cách dàn

trải bất kỳ sự rủi ro còn dư nào cho một số

lượng người đông đảo với lệ phí nhỏ có thể chịu

đựng được

• Tuy nhiên, nền kinh tế thị trường có những yếu tố ngăn cản sự phát triển của các thị trường bất trắc và thị trường kỳ hạn:

• Khả năng xử lý các mối nguy tinh thần

• Sự lựa chọn đối nghịch

• Bảo đảm thông tin chính xác nhất là thông tin về chất lượng

• An toàn

• Bảo đảm sức khoẻ

D

D’

S

Q’ Q Số lượng

Giá

E

F

E’

P

P’

II Vai trò của chính phủ trong nền

kinh tế thị trường

1 Các chức năng kinh tế chủ yếu của CP

1 Xây dựng pháp luật, các quy định và quy chế điều tiết

2 Ổn đinh và cải thiện các hoạt động kinh tế

3 Tác động đến việc phân bổ các nguồn lực

4 Quy hoạch và tổ chức thu hút các nguồn đầu tư về kết cấu hạ tầng

2 Các công cụ chủ yếu của CP

1 Hệ thống pháp luật và bộ máy thực thi pháp

luật

2 Công cụ tài chính tiền tệ và hệ thống kinh tế

Nhà nước

1 Chi tiêu của CP

2 Kiểm soát lượng tiền lưu thông

3 Thuế

4 Tổ chức và sử dụng hệ thống kinh tế Nhà nước

3 Các phương pháp điều tiết của Chính phủ

1 Điều tiết giá

2 Điều tiết sản lượng