CHƯƠNG 1: KHÁI QUÁT CHUNG VỀ 3 LOẠI BẢO HIỂM: BH THƯƠNG MẠI, Dưới góc độ quản lý rủi ro, Bảo hiểm thương mại là cơ chế theo đó, người thamgia Bảo hiểm chuyển nhượng rủi ro cho Doanh nghi
Trang 1Trường ĐH Thương Mại
Bộ môn Quản trị tài chính
SẢN PHẨM THẢO LUẬN NHÓM
Học phần: Bảo hiểmNhóm: 06 - Lớp: H2101FMGM2311Tên đề tài: Phân biệt những điểm giống và khác nhau giữa BH thương mại với BH xã hội
và bảo hiểm y tế? Cho ví dụ minh họa?
Kết quả đánh giá các thành viên trong nhóm:
ST
T
53 Lê Thị Khánh Linh K55D1 19D150025 Chương 2-2.1, mở, kết
54 Nguyễn Thị Khánh Linh K55D1 19D150026 Thuyết trình
55 Nguyễn Thị Mỹ Linh
(Nhóm trưởng)
K55D2 19D150094 Tổng hợp bài word,
slide
56 Nguyễn Thị Phương Linh K55H4 19D180236 Chương 2-2.2
58 Trần Thị Phương Linh K55D1 19D150028 Chương 1
Trưởng nhóm
Trang 2MỤC LỤC
Lời mở đầu 1
CHƯƠNG 1: KHÁI QUÁT CHUNG VỀ 3 LOẠI BẢO HIỂM: BH THƯƠNG MẠI, BH XÃ HỘI VÀ BH Y TẾ 1
1.1 Bảo hiểm thương mại 1
1.2 Bảo hiểm xã hội 2
1.3 Bảo hiểm y tế 3
CHƯƠNG 2: PHÂN BIỆT NHỮNG ĐIỂM GIỐNG VÀ KHÁC NHAU GIỮA BH THƯƠNG MẠI VỚI BH XÃ HỘI VÀ BH Y TẾ 5
2.1 Điểm giống nhau: 5
2.2 Những điểm khác nhau giữa BH thương mại với BH xã hội và BH y tế 5
Trang 3CHƯƠNG 3: VÍ DỤ MINH HỌA 12
3.1 Ví dụ minh họa bảo hiểm thương mại 12
3.2 Ví dụ minh họa bảo hiểm xã hội 14
3.3 Ví dụ minh họa bảo hiểm y tế: 15
Kết luận 16
Trang 4LỜI MỞ ĐẦU
Bảo hiểm nói chung đóng vai trò quan trọng trong cả kinh tế, chính trị, xã hội.Thực tế đã cho thấy một thị trường bảo hiểm mạnh là nền tảng cơ bản cho bất cứ nềnkinh tế thành công nào Tác dụng của bảo hiểm được thể hiện rõ trên nhiều phương diện.Bên cạnh việc bù đắp thiệt hại, khắc phục tổn thất, bảo hiểm còn sử dụng hiệu quả nhữngkhoản tiền nhàn rỗi, tạo được nguồn vốn lớn đề đầu tư vào các lĩnh vực khác Cũng nhờbảo hiểm mà ngân sách nhà nước hàng năm có nguồn đóng góp không nhỏ, mọi người cóđược tâm lý an tâm trong kinh doanh cũng như trong cuộc sống, công tác đề phòng vàhạn chế tổn thất được tăng cường
Bảo hiểm được phân chia thành nhiều loại trong đó bao gồm: bảo hiểm thương mại, bảohiểm xã hội và bảo hiểm y tế Việc phân chia như vậy có những điểm giống và khác nhau
mà không phải ai cũng hiểu rõ được Vì vậy trong bài thảo luận này chúng ta sẽ đi phântích sự giống nhau và khác nhau của 3 loại bảo hiểm và qua những ví dụ cụ thể để chúng
ta có thể hiểu rõ hơn, từ đó có thể chọn cho mình những sản phẩm bảo hiểm phù hợp
CHƯƠNG 1: KHÁI QUÁT CHUNG VỀ 3 LOẠI BẢO HIỂM: BH THƯƠNG MẠI,
Dưới góc độ quản lý rủi ro, Bảo hiểm thương mại là cơ chế theo đó, người thamgia Bảo hiểm chuyển nhượng rủi ro cho Doanh nghiệp bảo hiểm, Doanh nghiệp bảo hiểmchi trả tiền Bảo hiểm cho các tổn thất thuộc phạm vi Bảo hiểm và phân chia thiệt hại giữanhững người được Bảo hiểm
Dưới góc độ kỹ thuật Bảo hiểm, Bảo hiểm thương mại là việc chia nhỏ tổn thấtcủa một hay một số ít người khi gặp một loại rủi ro dựa vào một quỹ chung bằng tiền
Trang 5được lập bởi sự đóng góp của nhiều người cùng có khả năng gặp rủi ro đó thông qua hoạtđộng của Doanh nghiệp bảo hiểm.
1 2 Phân loại:
● Theo phương thức quản lý gồm: Bảo hiểm tự nguyện và bảo hiểm bắt buộc
● Theo kỹ thuật bảo hiểm gồm: Bảo hiểm theo kỹ thuật phân chia và bảo hiểm kỹthuật tồn tích
● Theo đối tượng bảo hiểm: Bảo hiểm con người, bảo hiểm tài sản và bảo hiểm tráchnhiệm
1.1.3 Lợi ích của bảo hiểm thương mại:
- Đối với các cá nhân: khi gặp bất kỳ sự cố, rủi ro như bệnh tật, tai nạn,…cần đóng cáckhoản chi phí điều trị, viện phí thì sẽ được phía công ty bảo hiểm hỗ trợ về mặt tài chính
- Đối với các doanh nghiệp: sẽ được giảm thiểu các loại chi phí khi doanh nghiệp gặpkhó khăn, rủi ro Và khi có sự cố bất ngờ xảy ra thì doanh nghiệp sẽ có phương án giảiquyết nhanh chóng, không làm ảnh hưởng, gián đoạn đến quá trình sản xuất của mình
- Đối với ngân hàng thương mại: bảo hiểm thương mại giúp cho các ngân hàng chủđộng hơn trong các vấn đề liên quan đến tín dụng của khách hàng.Hay nói cách khác, bảohiểm thương mại chính là sự lựa chọn tối ưu để ngân hàng có thể đảm bảo được các vấn
đề về chi trả vốn cho doanh nghiệp khi họ gặp sự cố , rủi ro phát sinh
- Bảo hiểm xã hội
1 1 Khái niệm
BHXH là sự đảm bảo thay thế hoặc bù đắp một phần thu nhập đối với người laođộng khi họ gặp phải những biến cố làm giảm hoặc mất khả năng lao động, mất việc làmtrên cơ sở hình thành và sử dụng một quỹ tiền tệ tập trung nhằm đảm bảo đời sống chongười lao động và gia đình họ, góp phần bảo đảm an toàn xã hội
1 2 Hệ thống chế độ bảo hiểm xã hội
Quỹ BHXH được sử dụng chủ yếu cho 2 mục đích sau đây:
● Chi trả và trợ cấp cho các chế độ BHXH
● Chi phí cho sự nghiệp quản lý BHXH
Trang 6Theo khuyến nghị của Tổ chức lao động quốc tế (ILO) quỹ BHXH được sử dụng để trợcấp cho các đối tượng tham gia BHXH, nhằm ổn định cuộc sống cho bản thân và gia đình
họ, khi đối tượng tham gia BHXH gặp rủi ro Thực chất là trợ cấp cho 9 chế độ mà tổchức này đã nêu lên trong Công ước 102 tháng 6 năm 1952 tại Giơnevơ:
i) Trợ cấp cho người còn sống (mất người nuôi dưỡng)
Hệ thống các chế độ BHXH có những đặc điểm chủ yếu sau đây:
- Các chế độ được xây dựng theo luật pháp mỗi nước
- Hệ thống các chế độ mang tính chất chia sẻ rủi ro, chia sẻ tài chính
- Mỗi chế độ được chi trả đều căn cứ chủ yếu vào mức đóng góp của các bên tham giaBHXH
- Phần lớn các chế độ là chi trả định kỳ
- Đồng tiền được sử dụng làm phương tiện chi trả và thanh quyết toán
- Chi trả BHXH như là quyền lợi của mỗi chế độ BHXH
- Mức chi trả còn phụ thuộc vào quỹ dự trữ Nếu quỹ dự trữ được đầu tư có hiệu quả
và an toàn thì mức chi trả sẽ ổn định
- Các chế độ BHXH cần được điều chỉnh định kỳ để phản ánh hết sự thay đổi của điềukiện kinh tế - xã hội
1 3 Lợi ích của bảo hiểm xã hội
Bảo hiểm xã hội mang lại rất nhiều lợi ích cho người tham gia bảo hiểm xã hội.Người tham gia bảo hiểm xã hội xẽ được hưởng những lợi ích khi gặp những trường hợpsau:
Trang 71.3.2 Phương thức bảo hiểm
Căn cứ vào mức độ thanh toán chi phí khám chữa bệnh cho người có thẻ Bảo hiểm
y tế thì Bảo hiểm y tế có nhiều phương thức thanh toán khác nhau, cụ thể là:
- Bảo hiểm y tế trọn gói là phương thức Bảo hiểm y tế trong đó cơ quan Bảo hiểm y tế sẽchịu trách nhiệm về mọi chi phí y tế thuộc phạm vi Bảo hiểm y tế cho người được Bảohiểm y tế
- Bảo hiểm y tế trọn gói trừ các đại phẫu thuật là phương thức Bảo hiểm y tế trong đó cơquan Bảo hiểm y tế sẽ chịu trách nhiệm về mọi chi phí y tế thuộc phạm vi Bảo hiểm y tế
Trang 8cho người được Bảo hiểm y tế, trừ các chi phí y tế cho các cuộc đại phẫu (theo quy địnhcủa cơ quan y tế).
- Bảo hiểm y tế thông thường là phương thức Bảo hiểm y tế trong đó trách nhiệm của cơquan Bảo hiểm y tế được giới hạn tương xứng với trách nhiệm và nghĩa vụ của ngườiđược Bảo hiểm y tế
Đối với các nước phát triển có mức sống dân cư cao, hoạt động Bảo hiểm y tế đã
có từ lâu và phát triển có thể thực hiện Bảo hiểm y tế theo cả ba phương thức trên Đốivới các nước đang phát triển, mới triển khai hoạt động Bảo hiểm y tế thường áp dụngphương thức Bảo hiểm y tế thông thường
Đối với phương thức Bảo hiểm y tế thông thường thì Bảo hiểm y tế được tổ chứcdưới hai hình thức đó là Bảo hiểm y tế bắt buộc và Bảo hiểm y tế tự nguyện Bảo hiểm y
tế bắt buộc được thực hiện với một số đối tượng nhất định được quy định trong các vănbản pháp luật về Bảo hiểm y tế Dù muốn hay không những người thuộc đối tượng nàyđều phải tham gia Bảo hiểm y tế, số còn lại không thuộc đối tượng bắt buộc tùy theo nhucầu và khả năng kinh tế có thể tham gia Bảo hiểm y tế tự nguyện
1.3.3 Lợi ích của bảo hiểm y tế:
- Được lựa chọn cơ sở y tế: Hiện nay hầu hết các cơ sở y tế chấp thuận việc sử dụng bảo
hiểm y tế Người mua bảo hiểm hoàn toàn có thể lựa chọn nơi thuận lợi, gần địa chỉ nơi đang sống để đăng ký khám chữa bệnh và có thể đổi nơi khám bệnh nếu muốn
- Tiết kiệm chi phí : Nếu tham gia bảo hiểm bắt buộc, khi khám chữa bệnh đúng nơi đăng
ký có thể được hỗ trợ tài chính từ 80 – 100% chi phí tùy từng đối tượng
- Hỗ trợ khi chuyển tuyến: Người mua bảo hiểm sẽ được hỗ trợ chi phí khi thăm khámtại cơ sở không ký hợp đồng khám chữa bệnh trong gói bảo hiểm Lúc này người muabảo hiểm sẽ được hỗ trợ thanh toán từ 40 – 60% khi điều trị nội trú Đối với người muabảo hiểm sống tại xã, huyện đảo, người thuộc hộ nghèo, dân tộc thiểu số ở vùng kinh tếkhó khăn sẽ được quyền lợi mức hưởng giống như cơ sở y tế đúng tuyến
Trang 9- Giảm nguy cơ gánh nặng tài chính: Mỗi gia đình sẽ có mức kinh tế khác nhau, khôngphải ai cũng có đủ điều kiện kinh tế để có thể ứng biến kịp thời với tình trạng y tế nào đó.
Có nhiều căn bệnh đòi hỏi tốn kém rất nhiều chi phí, đặc biệt là các bệnh mãn tính haycần phẫu thuật khó đôi lúc đủ để khiến một gia đình khá giả trở thành tình cảnh nợ nần
Trang 10CHƯƠNG 2: PHÂN BIỆT NHỮNG ĐIỂM GIỐNG VÀ KHÁC NHAU GIỮA BH
THƯƠNG MẠI VỚI BH XÃ HỘI VÀ BH Y TẾ 2.1 Điểm giống nhau:
- Về sự hình thành và sử dụng quỹ của các loại bảo hiểm này được thực hiện trên cùngmột nguyên tắc là: có tham gia đóng góp bảo hiểm thì mới được hưởng quyền lợi, khôngđóng góp thì không được đòi hỏi quyền lợi
- Mục đích hoạt động của các loại bảo hiểm này đều nhằm để bù đắp tài chính cho cácđối tượng tham gia bảo hiểm khi họ gặp phải những rủi ro gây ra thiệt hại trong khuônkhổ bảo hiểm đang tham gia
- Phương thức hoạt động của các loại hình bảo hiểm này đều mang tính “cộng đồng -lấy
số đông bù số ít” tức là dùng số tiền đóng góp của số đông người tham gia để bù đắp,chia sẻ cho một số ít người gặp phải biến cố rủi ro gây ra tổn thất
-Về các nguyên tắc cơ bản của Bảo hiểm:
• Nguyên tắc chỉ bảo hiểm rủi ro, không bảo hiểm chắc chắn: Cả 3 loại hình Bảo hiểmthương mại, Bảo hiểm xã hội và bảo hiểm y tế đều chỉ bảo hiểm cho rủi ro xảy ra bấtngờ, ngẫu nhiên, nằm ngoài ý muốn con người chứ không bảo hiểm cho một sự việc chắcchắn xảy ra
• Nguyên tắc trung thực tuyệt đối: Bên bảo hiểm và bên được bảo hiểm phải tuyệt đốitrung thực trong tất cả mọi vấn đề, đặc biệt là các vấn đề quy định trong hợp đồng bảohiểm
• Nguyên tắc quyền lợi có thể được bảo hiểm: Người được bảo hiểm muốn mua bảo hiểmphải có lợi ích bảo hiểm
Trang 112.2 Những điểm khác nhau giữa BH thương mại với BH xã hội và BH y tế
+ Khắc phục hậu quảrủi ro, đảm bảo ổn địnhđời sống và hoạt độngsản xuất kinh doanhcho người được bảohiểm
+ Góp phần đề phònghạn chế các rủi ro cóthể xảy ra, giúp chocuộc sống con người antoàn hơn, xã hội trật tựhơn, giảm bớt nỗi locho mỗi cá nhân, mỗidoanh nghiệp
+ Nền kinh tế của mộtnước chắc chắn luôn cóđược một nguồn vốn
Mục đích chủ yếucủa bảo hiểm xã hội
là nhằm thỏa mãnnhững nhu cầu thiếtyếu của người laođộng trong trườnghợp bị giảm hoặc mấtthu nhập, mất việclàm Mục tiêu này đãđược tổ chức laođộng quốc tế (ILO)
cụ thể hóa như sau:
+ Đền bù cho ngườilao động nhữngkhoản thu nhập bịmất để đảm bảo nhucầu sinh sống thiếtyếu của họ
+ Chăm sóc sức khỏe
và chống bệnh tật+ Xây dựng điều kiệnsống đáp ứng các nhucầu của dân cư và cácnhu cầu đặc biệt củangười già, người tàntật, trẻ em
Bảo hiểm y tế ra đời có tácdụng vô cùng thiết thực:+ Thứ nhất, giúp nhữngngười tham gia BHYT khắcphục khó khăn về kinh tếkhi bất ngờ bị ốm đau, bệnhtật vì trong quá trình điều trịchi phí rất tốn kém, ảnhhưởng đến ngân sách giađình trong khi thu nhập của
họ bị giảm đáng kể, thậmchí bị mất thu nhập
+ Thứ hai, góp phần giảmgánh nặng cho ngân sáchNhà nước, khắc phục sựthiếu hụt về tài chính, đápứng nhu cầu khám, chữabệnh ngày càng tăng ở ViệtNam
+ Thứ ba, góp phần nângcao chất lượng và thực hiệncông bằng xã hội trongkhám chữa bệnh Vì vậy,thông qua việc đóng gópvào quỹ BHYT sẽ hỗ trợcho ngân sách y tế, cải thiện
Trang 12đầu tư đáng kể từ quỹ
của các công ty bảo
là hoạt động phi lợinhuận và nhằm mụcđích an sinh xã hội
và nâng cao chất lượngngành y Hơn nữa, sau khitham gia BHYT thì mọingười bất kể giàu nghèo sẽđược khám, chữa bệnh tạicác cơ sở y tế Do đó đảmbảo được công bằng xã hội+ Thứ tư, nâng cao tínhcộng đồng và gắn bó mọithành viên với xã hội
=> Vì vậy, mục đích củabảo hiểm y tế là vì đảm bảosức khỏe cho con người,không nhằm mục đích lợinhuận, do Nhà nước thựchiện thể chế hóa bằng LuậtBảo hiểm y tế, hướng tớimục tiêu bảo hiểm cho toàndân
2 Cơ
quan
tiến
hành
Bảo hiểm thương mại
được tiến hành bởi các
tổ chức kinh doanh bảo
hiểm
Bảo hiểm xã hội do
cơ quan bảo hiểm xãhội, quỹ bảo hiểm y
tế quốc gia, hoặc cácnghiệp đoàn, các hộitương tế do nhà nước
tổ chức quản lý
Bảo hiểm y tế là do các cơquan bảo hiểm y tế quốc giaphối hợp với ủy ban nhànước các cấp trong phạm viquyền hạn của mình
3 Đối
tượng
bảo
Đối tượng bảo hiểm
của bảo hiểm thương
Là thu nhập bị giảmhoặc mất của ngườilao động tham gia
Là sức khỏe của người đượcbảo hiểm Nếu người đượcbảo hiểm gặp rủi ro về sức
Trang 13hiểm mại bao gồm:
+ Bảo hiểm về tài sản:
Đối tượng của bảo
hiểm tài sản đó chính là
nhằm bồi thường các
thiệt hại cho con người
được bảo hiểm trong
+ Bảo hiểm về con
người: Bao gồm bảo
hiểm nhân thọ và bảo
hiểm sức khỏe Các loại
bảo hiểm này đều
hướng đến đối tượng là
sức khỏe, thân thể, tính
mạng của con người
+ Bảo hiểm trách nhiệm
dân sự: Đối tượng được
khỏe (ốm đau, bệnh tật, )thì sẽ được cơ quan bảohiểm y tế xem xét chi trảbồi thường
Trang 14lên, đặc biệt quan trọng
với người lao động tự
do
- Người lao động làmviệc trong các doanhnghiệp Nhà nước
- Người lao động làmviệc trong các doanhnghiệp thuộc cácthành phần kinh tếngoài quốc danh có
sử dụng từ 10 laođộng trở lên
- Người lao độngViệt Nam đang làmviệc tại các doanhnghiệp có vốn đầu tưnước ngoài, khu chếxuất, khu côngnghiệp
- Người lao động làmviệc trong các tổ chứckinh doanh dịch vụthuộc cơ quan hànhchính, sự nghiệp, cơquan Đảng, đoàn thể
- Người lao động làmviệc trong các doanhnghiệp, các tổ chứcdịch vụ thuộc lựclượng vũ trang
* Đối tượng tham gia bắtbuộc gồm:
- Người lao động Việt Namlàm việc trong:
+ Các doanh nghiệp nhànước, kể cả các doanhnghiệp thuộc lực lượng vũtrang
+ Các tổ chức kinh tế thuộc
cơ quan hành chính sựnghiệp, cơ quan Đảng, các
tổ chức chính trị – xã hội.+ Các doanh nghiệp có vốnđầu tư nước ngoài, khu chếxuất, khu công nghiệp tậptrung,
các cơ quan, tổ chức nướcngoài, tổ chức quốc tế tạiViệt Nam, trừ trường hợpcác điều ước quốc tế màViệt Nam ký kết hoặc thamgia có quy định khác
+ Các đơn vị, tổ chức kinh
tế ngoài quốc doanh có từ
10 lao động trở lên
- Cán bộ, công chức làmviệc trong các cơ
quan hành chính, sự nghiệp,người làm việc trong các cơ
Trang 15- Người giữ chức vụdân cử, bầu cử làmviệc trong các cơquan quản lý Nhànước, Đảng, đoàn thể
từ trung ương đếncấp huyện
quan Đảng, các tổ chứcchính trị - xã hội, cán bộ xã,phường, thị trấn
- Người đang hưởng chế độhưu trí, hưởng trợ cấp bảohiểm xã hội hàng tháng dosuy giảm khả năng laođộng
- Người có công với Cáchmạng theo quy định củapháp luật
- Các đối tượng bảo trợ xãhội được Nhà nước cấpkinh phí thông qua bảohiểm xã hội
* Đối tượng tham gia Bảohiểm y tế tự nguyện gồm:Tất cả mọi đối tượng trong
xã hội, kể cả người nướcngoài đến làm việc, học tập,
du lịch tại Việt Nam
bảo hiểm nhân thọ và
bảo hiểm phi nhân thọ
Chỉ diễn ra trongphạm vi từng quốcgia
Chỉ diễn ra trong phạm vitừng quốc gia
Là người tham gia bảo hiểmkhông vi phạm pháp luật,