Hãy phân tích cơ sở hình thành và biểu hiện của tính dung chấp trong văn hóa việt nam, từ đó, nêu quan điểm cánhân về vai trò của tính dung chấp trong văn hóa việt nam trước bối cảnh toàn cầu hóa

Hãy phân tích cơ sở hình thành và biểu hiện của tính dung chấp trong văn hóa việt nam, từ đó, nêu quan điểm cánhân về vai trò của tính dung chấp trong văn hóa việt nam trước bối cảnh toàn cầu hóa Hãy phân tích cơ sở hình thành và biểu hiện của tính dung chấp trong văn hóa việt nam, từ đó, nêu quan điểm cánhân về vai trò của tính dung chấp trong văn hóa việt nam trước bối cảnh toàn cầu hóa Hãy phân tích cơ sở hình thành và biểu hiện của tính dung chấp trong văn hóa việt nam, từ đó, nêu quan điểm cánhân về vai trò của tính dung chấp trong văn hóa việt nam trước bối cảnh toàn cầu hóa

BỘ TƯ PHÁP TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI

BÀI THI TIỂU LUẬN KẾT THÚC HỌC PHẦN

Môn: Đại cương văn hóa Việt Nam:

Đề bài:

Hãy phân tích cơ sở hình thành và biểu hiện của tính dung chấp trong văn hóa Việt Nam, từ đó, nêu quan điểm cá nhân về vai trò của tính dung chấp trong văn hóa Việt Nam

trước bối cảnh toàn cầu hóa.

Họ Và Tên: Bùi Danh Chính Lớp : DCTC04M-2-20-N06 MSSV : 452220

MỞ ĐẦU 2

NỘI DUNG 3

I CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA TÍNH DUNG CHẤP 3

1. Khái niệm tính dung chấp ? 3

2. Cơ sở hình thành tính dung chấp trong bản sắc văn hóa Việt Nam 3 II NỘI DUNG CỦA TÍNH DUNG CHẤP TRONG VĂN HÓA VIỆT NAM 4

1 Công cụ nghiên cứu của tính dung chấp 4

2 Biểu hiện của tính dung chấp 6

III QUAN ĐIỂM CỦA CÁ NHÂN VỀ VAI TRÒ CỦA TÍNH DUNG CHẤP TRONG VĂN HÓA VIỆT NAM TRƯỚC BỐI CẢNH TOÀN CẦU HÓA KẾT LUẬN 10

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 11

MỞ ĐẦU

Văn hóa được hình thành từ xa xưa và tồn tại phát triển cùng với loài người Từ thực thể vô hình trong tâm trí con người đến những thứ hiện hữu ngoài đời thực, văn hóa mang trong mình những giá trị to lớn song song tồn tại cùng với xã hội loài người Là nhân tố quan trọng, văn hóa như chất keo dính kết các mối quan hệ chính trị, kinh tế, xã hội lại với nhau tạo nên những hình hài bản sắc của mỗi quốc gia, mỗi khu vực Văn hóa Việt Nam ta đa dạng và mang vô vàn màu sắc, kế thừa tính lịch sử của dân tộc, tiếp thu hội nhập các luồn văn hóa mới nhưng lại không để bị dung hòa và cộng đồng văn hóa lớn hơn đó chính là tính độc đáo của văn hóa Việt Nam Vị trí địa lý cũng

là cơ sở cho chúng ta tiếp nhận những luồng văn hóa từ khắp nơi, phía bắc của Nhật Bản và Trung Quốc, phía tây của Thái Lan, Campuchia và nhiều quốc gia đông nam á khác, không những thế bờ biển dài tạo nên nhiều hải cảng giúp giao lưu văn hóa với nền văn hóa phương tây Từ đó tính dung chấp của văn hóa Việt Nam cũng dần hình thành Trước sự toàn cầu hóa của thế giới, văn hóa như tấm căn cước giúp văn hóa mỗi quốc gia được giao lưu, mở rộng và kết nối và văn hóa Việt Nam cũng không ngoại lệ Cũng góp phần to lớn vào đại dương văn hóa mênh mông của nhân loại Để hiểu rõ hơn về tính dung chấp cũng như vai trò đối với văn hóa Việt Nam em xin lựa chọn đề tài:

“ Hãy phân tích cơ sở hình thành và biểu hiện của tính dung chấp trong văn

hóa Việt Nam, từ đó, nêu của cá nhân về vai trò của tính dung chấp trong văn hóa Việt Nam trước bối cảnh toàn cầu hóa?”, để tìm hiểu cũng như phân tích

vấn đề cần nêu trên

NỘI DUNG

I CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA TÍNH DUNG CHẤP

1 Khái niệm tính dung chấp ?

Tính dung chấp là sự điều tiết quá trình lựa chọn và kết hợp một cách có sáng tạo giữa các yếu tố văn hóa ngoại sinh với văn hóa bản địa, sao cho văn hóa bản sắc dân tộc vẫn được bảo tồn và duy trì

Nghĩa là, tính dung chấp là sự thu nạp có chọn lọc các yếu tố văn hóa, ngoại sinh miễn là có lợi cho văn hóa Việt Nam Từ tính dung chấp đó mà biết loại bỏ những yếu tố văn hóa lạc hậu, kìm hãm sự phát triển của dân tộc, và biết chấp nhận những giá trị tiến bộ bên ngoài để đưa văn hóa dân tộc phát triển

2 Cơ sở hình thành tính dung chấp trong bản sắc văn hóa Việt Nam

Cơ sở hình thành tính dung chấp bao gồm có những yếu tố như:

a) Yếu tố huyết thống

Dân tộc ta được hình thành từ sự hòa huyết về chủng, từ sự tổng hợp về mặt ngôn ngữ, và từ sự giao thoa của nhiều nên văn hóa trong khu vực Chính quá trình hình thành như vậy đã quy định rằng: nền văn hóa của người Việt phải là một hệ thống tổng hợp và phải là một hệ thống mở, và do đó phải có tính dung chấp

b) Yếu tố Địa lý

Nằm trên bán đảo đông dương nơi giao thoa của nhiều nền văn hóa

Do vậy tính dung chấp cũng được hình thành và phát triển Nằm trên bán đảo đông dương là cơ hội cho văn hóa Việt Nam giao thoa văn hóa với các nước Đông Nam Á, cũng như phía bắc có nền văn hóa lớn như Trung Quốc, vị trí địa lý cũng là cơ sở thuận lợi cho sự hình thành tính dung chấp trong bản sắc văn hóa Việt Nam

c) Yếu tố Lịch sử

Qúa trình hình thành và phát triển, dân tộc ta đã không ít bị xâm lược bởi những quốc gia khác, bên cạnh mặc tiêu cực là chiến tranh, các cuộc xâm lược đó còn là việc mở của cho nền văn hóa khác vào

nước ta Bởi thế, dân tộc Việt Nam không đứng trước vấn đề mà nhiều dân tộc khác gặp phải là sự lựa chọn đóng hay mở cửa nền văn hóa Mà vấn đề đặt ra với người Việt luôn là nên tiếp thu nền văn hóa nào? Và cải biến chúng ra sao để phuc hợp với văn hóa dân tộc Việt

II NỘI DUNG CỦA TÍNH DUNG CHẤP TRONG VĂN HÓA VIỆT NAM

1 Công cụ nghiên cứu của tính dung chấp

a) Công cụ Địa – Văn hóa

Địa – văn hóa vừa là một phương pháp dung để nghiên cứu văn hóa dựa vào điều kiện địa lý và hoàn cảnh tự nhiên Phương pháp này đã góp phần lý giải tính tương đồng văn hóa của các cộng đồng người cùng sinh sống trên một lãnh thổ

Trong phạm vi hẹp đất nước Việt Nam nằm trên địa bàn cứ trú của người Bách Việt Có thể hình dung khu vực này là một hình tam giác với cạnh đáy là sông Dương Tử của TQ, và đỉnh là Bắc trung

bộ Việt Nam hiện nay

Ở phạm vi rộng hơn, văn hóa nước ta nằm trong khu vực cư trú của nười Indonesia lục đại

Dù rộng hay hẹp thì địa lý khu vực này cũng là Nhiệt độ, độ ẩm cao, có gió mùa Điều kiện tự nhiên như vậy cho ra loại hình văn hóa của khu vực nước ta gặp với nông nghiệp và có những đặc

điểm rõ rệt như: Trồng lúa nước; Sống định cư và hòa hợp với

thiên nhiên; đề cao vai trò của phụ nữ; sùng bái mùa màng sinh nở;.Tuy nhiên văn hóa Việt cũng mang những màu sắc riêng như : Ứng xử mềm dẻo, khả năng thích nghi cao; Tính dung chấp cao là

do đầu mối giao thông đường thủy và đường bộ là cửa ngõ của ĐNA nên người dân thường xuyên giao lưu văn hóa với khu vực bên ngoài và tiếp thu nhiều kiến thức văn hóa; Không có các công trình kiến trúc đồ sộ; Tồn tại nhiều loại hình gắn liền với song nước ( chèo, rối, đùa thuyền,… ).

b) Công cụ nhân học văn hóa Việt Nam

Nhân học văn hóa là phương pháp nghiên cứu văn hóa chủ yếu dự vào sự phân bố chủng người và thổ ngữ Bằng cách gắn các phẩm chất văn hóa với thủ thể - người, phương pháp này đẵ khắc phục việc lệ thuộc vào hoàn cảnh địa lý, khi tiến hành lý giải các hiện tượng văn hóa

Đặc trưng của văn hóa Việt Nam từ công cụ nhân học văn hóa Văn hóa việt nam là nền văn hóa thống nhất có tính đa dạng Tính đa dạng văn hóa thể hiện ở chỗ việt nam là sự đa dạng tộc người với

54 dân tộc cùng sinh sống, trong đó dân tộc Kinh đóng vai trò chủ thể với 90% dân số Bởi vậy văn hóa Việt Nam tuy đa dạng song vẫn hướng vào chủ thể chính là văn hóa Việt ( Kinh)

Về mặt chủng tộc, tộc người Việt là sự hòa quyện các tộc người

cùng sinh sống tại khu vực ĐNA Đây là một khối dân cư to lớn bao gồm nhiều tộc người với tên gọi chung là tộc BÁCH VIỆT

Về mặt ngôn ngữ, ngôn ngữ phổ thông hiện nay đó là tiếng việt là

kết quả của quá tình hòa hợp các thổ ngữ của các dân tộc trong cộng đồng người Bách Việt và quá trình hán hóa

Qúa trình giao lưu văn hóa với Hán ngữ, chủ yếu diễn ra vào giai đoạn Bắc thuộc Trong bối cảnh đó, ngôn ngữ Việt – Mường đã hấp thụ Hán ngữ để làm giàu và phát triển

Đối với cuộc giao lưu văn hóa phương Tây- từ thời pháp thuộc đến nay, đã đem lại cho tiếng Việt một diện mạo mới, được đánh dấu bằng sự ra đời chữ quốc ngữ và một cấu trúc ngữ pháp cũng như vốn từ vựng ổng định như ngày nay

c) Công cụ giao lưu – tiếp biến văn hóa

Giao lưu tiếp biến văn hóa là hiện tượng xảy ra khi những nhóm người có văn hóa khác nhau, tiếp xúc lâu dài với nhau gây ra sự biến đổi mô thức văn hóa của các bên

Trong giao lưu có thể xảy ra hiện tượng những yếu tố của nền văn hóa này thâm nhập vào nền văn hóa kia; hoặc nền văn hóa này mượn các yếu tố của nền văn hóa kia; rồi trên cơ sở đó mà điều chỉnh, cải tiến sao cho phù hợp với văn hóa, gây ra sự giao thoa văn hóa

Văn hóa Việt Nam giao lưu tiếp biến với nhiều nền văn hóa khác nhau như:

- Giao lưu với văn hóa Ấn Độ

- Giao lưu với văn hóa Trung Hoa

- Giao lưu với văn hóa Phương Tây

Kết quả của những cuộ giao lưu này cho thấy, sự ra đời và phát triển của văn hóa Việt Nam là kết quả của quá trình giao lưu văn hóa giữa khu vực và trên thế giới Văn hóa Việt Nam là kiểu văn hóa hỗn dung điển hình, nằm tại vùng giao thoa giữa các trung tâm văn hóa lớn

2 Biểu hiện của tính dung chấp

Văn hóa Việt Nam là tổng hòa những sự giao thoa tiếp biến của những nền văn hóa khác nhau Việt Nam tiếp nhận có chọn lọc những nền văn hóa tiên tiếp và xóa bỏ những văn hóa lạc hậu Qúa trình hình thành văn hóa của chúng ta cũng đã tiếp thu những nền văn hóa lớn như văn hóa Trung Hoa hay như gần nhất là nền văn hóa Phương Tây trong thời kỳ pháp thuộc, các nền văn hóa ấy không chỉ ảnh hưởng mà còn định hình văn hóa trong tư tưởng con người Việt Nam trong một khoảng thời gian ngắn

Kết quả của giao thoa văn hóa Việt Nam với văn hóa Trung Hoa,

Trung hoa là một nền văn hóa lớn của phương đông từ xưa tới nay; chúng ta là hang xóm vô cùng gần với nền văn hóa to lớn ấy, nên không tránh khỏi sự giao lưu tiếp nhận văn hóa Từ các cuộc xâm lược của phương bắc tới 1000 năm độ hộ, chúng ta cũng đã tiếp nhận những nội dung của văn hóa Trung Hoa

Về tôn giáo của Trung Hoa, Người Việt hấp thụ từ văn hóa ấy nhiều

tôn giáo như Phật giáo, Đạo giáo

Về triết lý, chúng ta tiếp thu triết lý âm dương ngũ hành, lịch âm

dương, hệ can chi của người Trung Hoa Ứng dụng vào việc lý giải các hiện tượng tự nhiên và xã hội Đến ngày nay triết lý âm dương

vẫn tồn tại đâu đó trong cuộc sống của người việt như Ẩm thực;

Phong thủy…

Về chuẩn mực đạo đức xã hội, người Việt ta chịu ảnh hưởng của

Nho gia với những chuẩn mực “ tam cương ngũ thường”; “ tam

tòng tứ đức”.

Về ngôn ngữ, Trong quá trình tiếp xúc với ngôn ngữ Hán, chúng ta

đã mượn nhiều từ ngữ của tiếng Hán, theo cách Việt Hóa về cả mặt

âm đọc, ý nghĩa và phạm vi sử dụng Trong tiếng Việt hiện đại có tới trên 60% từ ngữ gốc Hán; chúng ta có thể thấy các từ Hán Việt chiếm tỷ trọng đáng kể trong ngôn ngữ của người Việt; và trong quá trình phát triển của lịch sử, sự ra đời của chữ Nôm – một một hệ thống chữ viết được xây dựng riêng cho người Việt Nam cũng là một biến thể của Hán tự trên cơ sở dùng chữ Hán như những kí hiệu ghi âm để ghi lại khuôn hình kết cấu ngữ âm tiếng Việt

Tiếp xúc văn hóa Pháp và phương Tây, việc chúng ta mở cửa đón nhận những kiến thức và văn hóa mới của phương Tây có thể coi như là bước tiến dài tiếp cận với nền văn minh thế giới của Việt Nam Chúng ta tiếp cận với những luồng tôn giáo mới, ở đây là đạo công giáo, thiên chúa giáo từ những nhà truyền đạo; Cũng chính nhờ tiếp cận vào giao thoa với văn hóa phương Tây mà chúng ta đã hình thành nên chữ quốc ngữ như hiện nay; Giao lưu văn hóa phương Tây còn mang lại cho ta tư tưởng mới, tiếp cận được với nền văn hóa xã hội chủ nghĩa để định hướng cho nền văn hóa Việt Nam đi vào quá trình công nghiệp hóa và hiện đại hóa đất nước Nền văn hóa này được chỉ dẫn bởi tư tưởng Hồ Chí Minh, đó là một nền văn hóa tiên tiến vừa giữ được bản sắc dân tộc vừa hiện đại hóa theo trào lưu chung của quốc tế theo định hướng xã hội chủ nghĩa Người Việt Nam đi lên hiện đại bằng căn cước dân tộc Ngoài ra

chúng ta còn tiếp thu chọn lọc những văn hóa tiên tiến về Hội Họa,

Kiến trúc, điêu khắc, các ngày lễ …

III QUAN ĐIỂM CỦA CÁ NHÂN VỀ VAI TRÒ CỦA TÍNH DUNG CHẤP TRONG VĂN HÓA VIỆT NAM TRƯỚC BỐI CẢNH TOÀN CẦU HÓA

Xu hướng của thế giới tiến tới tương lai là hòa nhập, hợp tác và cùng nhau phát triển Do đó sự giao lưu văn hóa giữa các quốc gia và khu vực là

điều không thể tránh khỏi Dưới tác động của toàn cầu hóa, các dân tộc và các

cá nhân buộc phải xích lại gần nhau, liên kết với nhau trong sự tương tác và phụ thuộc lẫn nhau để cùng tồn tại và phát triển

Những lợi ích của toàn cầu hóa là không thể phủ nhận, nhưng nó cũng đem lại không ít thách thức và tiêu cực như: sự đảo lộn cấu trúc nhân lực trong xã hội công dân, sự phân hóa giàu nghèo… Đặc biệt là toàn cầu hóa đang đặt ra những thách thức về mặt văn hóa mà hầu như nước nào cũng phải đối mặt; đó là: phải giải quyết như thế nào mối quan hệ giưa tính dân tộc với tính quốc tế, giữa truyền thống với hiện đại, giữa

mở cửa hội nhập với thế giới mà vẫn duy trì được bản sắc dân tộc Đứng trước sự hội nhập văn hóa lớn trên thế giới, đứng dưới góc

độ là một sinh viên trường Đại học Luật, quan điểm cá nhân của em về

sự giao lưu tiếp nhận văn hóa như sau: ( những sự phân tích này có thể

đúng hoặc có thể sai, tuy nhiên nó chỉ đại diện cho ý kiến của riêng cá nhân người làm bài này, không hề đại diện cho tập thể hay cộng đồng nào cả ).

Thứ nhất, Chúng ta mở cửa văn hóa và tiếp nhận những luồng văn hóa

với,thái độ tích cực và nhiều màu sắc ( ở đây là tiếp cận văn hóa của nhiều quốc gia, nhiều khu vực, nhiều dân tộc … ) Tuy nhiên, việc tiếp nhận đó cũng phải có những chọn lọc, cho phù hợp với bản sắc văn hóa của Việt Nam ta Nhưng luồng văn hóa mới không được thay thế hoặc

xâm hại tới những giá trị văn hóa ban đầu của người Việt ( VD: Tết âm

lịch vốn đã là thứ văn hóa không thể tách rời của người Việt, nếu để ăn tết âm lịch chung với tết dương lịch của phương Tây Là hoàn toàn không được, nó xâm hại nghiêm trọng tới văn hóa vốn có lâu đời của người Việt ) Do đó, hững tư tưởng hay văn hóa mới cũng phải tôn n

trọng những giá trị vốn có của người Việt

Thứ hai, Quan tâm hơn nữa nhưng giá trị truyền thống của dân tộc về

tông giáo cũng như tư tưởng Vững vàng trước những “ cuộc xâm lăng văn hóa” của phương Tây vào nước ta Hạn chế sự bành trường của tôn giáo độc hại xâm phạm vào văn hóa Việt Nam Cảnh giác với những thủ đoạn “ diễn biến hòa bình” lấy văn hóa làm công cụ châm ngòi các cuộc đấu tranh trong nước của thế lực thù địch Xung đột quốc tế một

khi nhuốm màu sắc văn hóa sẽ ngày càng trở nên khó giải quyết, bởi cả hai bên tham gia xung đột sẽ căn cứ vào thước đo giá trị và tiêu chuẩn nhân văn của mỗi bên, để nhận thức, đánh giá xung đột và tìm kiếm phạm vi định nghĩa văn hóa sao cho phù hợp với quan niệm giá trị của mình Sự giành giật lợi ích và quyền lực đã chuyển thành sự theo đuổi mục tiêu văn hóa, chẳng hạn như xung đột giữa Palestin và Israel, giữa

Ấn Độ và Pakistan… Và chúng ta không bao giờ mong muốn Việt Nam giống một trong những quốc gia nêu trên

Đứng trước những đòi hỏi như vậy, có thể nhận thấy rằng, văn hóa Việt Nam đang ở vào vị thế thuận lợi hơn so với nhiều nền văn hóa khác, bởi tính dung chấp và tính tổng hợp vốn là bản sắc văn hóa cố hữu của nó Những phẩm hạnh này, cho phép Việt Nam xây dựng chiến lược và sách lược nhằm định hình một bản sắc văn hóa mới, phù hợp với nhu cầu phát triển của đất nước, đáp ứng được các đòi hỏi của thời đại, mà với nó, dân tộc vẫn không đánh mất đi diện mạo độc đáo của mình

KẾT LUẬN

Trong quá trình toàn cầu hóa của thể giới, văn hóa như công cụ để gắn kết các quốc gia, các khu vực lại gần nhau, Việt Nam chúng ta cũng không ngoại lệ May mắn hơn tính dung chấp trong văn hóa Việt Nam đã được hình thành sớm và luôn song hành cùng văn hóa nước ta Sự giao thoa văn hóa có chọn lọc cũng là một thế mạnh lớn của đất nước chúng ta Do đó, trong thế kỷ mới văn hóa Việt Nam sẽ mang dấu ấn của thời đại: Đó là xu thế toàn cầu hóa

để đưa Việt Nam đi vào quỹ đạo phát triển của thế giới Chúng ta với một tinh thần khoan dung, chấp nhận cộng sinh văn hóa với một thái độ thích nghi Dù tình hình có thay đổi như thế nào, thì với lối ứng xử như vậy sẽ giúp dân tộc

ta đi vào dòng thác phát triển của nhân loại, tự mình làm phong phú thêm bản sắc, bản lĩnh văn hóa đồng thời khẩn trương kiên quyết từ bỏ những nếp nghĩ, nếp sống không còn phù hợp Cuộc chiến tranh của Việt Nam kéo dài do đó cái không bình thường đối với chúng ta lại là bình thường Muốn phát triển bình thường phải bình thường hóa mọi mặt của cuộc sống Bình tĩnh, tự tin và khẩn trương hội nhập, không thể “sốt ruột” rồi tự dày vò mình và do dự trước

sự biến đổi của tình hình