(LUẬN văn THẠC sĩ) quản lý xây dựng văn hóa học đường ở các trường tiểu học huyện hoài ân, tỉnh bình định

2.5 Kết quả thực hiện mục tiêu hoạt động xây dựng văn hóa học đường 47 2.7 Đánh giá thực hiện nội dung hoạt động xây dựng văn hóa học đường 49 2.8 Đánh giá về kết quả triển khai các phươ

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC QUY NHƠN

ĐỖ THANH MỪNG

QUẢN LÝ XÂY DỰNG VĂN HÓA HỌC ĐƯỜNG

Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC HUYỆN HOÀI ÂN,

TỈNH BÌNH ĐỊNH

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

Bình Định – Năm 2021

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC QUY NHƠN

ĐỖ THANH MỪNG

QUẢN LÝ XÂY DỰNG VĂN HÓA HỌC ĐƯỜNG

Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC HUYỆN HOÀI ÂN,

TỈNH BÌNH ĐỊNH

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Lê Khánh Tuấn

Bình Định - Năm 2021 Chuyên ngành: Quản lý giáo dục

Mã số : 8.14.01.14

Tôi tên Đỗ Thanh Mừng cam đoan rằng đề tài “Quản lý xây dựng văn hóa học

đường ở các trường tiểu học huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định” là công trình nghiên cứu

của riêng tôi dưới sự hướng dẫn của Phó Giáo sư - Tiến sĩ Lê Khánh Tuấn

Các số liệu được sử dụng trong luận văn đều là kết quả điều tra thực tế của tôi tại các trường tiểu học ở huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định

Trong luận văn có sử dụng một số nhận xét, đánh giá, củng như số liệu của các tác giả, cơ quan, tổ chức đều có trích dẫn và chú thích nguồn gốc

Tôi cam đoan rằng tất cả nội dung trong luận văn đều là công trình nghiên cứu của tôi./

Người cam đoan

Đỗ Thanh Mừng

Với những tình cảm chân thành, tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc đến Ban lãnh đạo Trường Đại học Quy Nhơn, phòng Đào tạo sau Đại học và quý thầy giáo, cô giáo Trường Đại học Quy Nhơn đã tận tình hướng dẫn, giảng dạy và tạo mọi điều kiện thuận lợi, giúp đỡ tôi trong suốt thời gian theo học Chương trình Đào tạo Cao học chuyên ngành Quản lí giáo dục K22B

Tôi cũng xin gửi lời cảm ơn chân thành đến Phó Giáo sư - Tiến sĩ Lê Khánh Tuấn, người đã dành nhiều thời gian, tâm huyết để hướng dẫn, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình nghiên cứu hoàn thành luận văn

Những lời cảm ơn sau cùng, tôi xin gửi đến gia đình, đồng nghiệp những người

đã luôn chia sẻ, động viên tôi trong suốt thời gian học tập vừa qua Tôi xin chân thành cảm ơn lãnh đạo Phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Hoài Ân tạo điều kiện cho tôi đi học nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ; Cán bộ quản lí và giáo viên các trường tiểu học trên địa bàn huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định đã nhiệt tình đóng góp ý kiến, cung cấp thông tin, tư liệu cho tôi trong quá trình điều tra, nghiên cứu

Mặc dù đã nỗ lực cố gắng, song luận văn không thể tránh khỏi những thiếu sót Tôi kính mong nhận được sự hướng dẫn của quý thầy giáo, cô giáo và sự đóng góp ý kiến của các bạn đồng nghiệp

Cuối cùng, tôi xin chân thành cảm ơn tới gia đình, bạn bè, đồng nghiệp đã động viên, quan tâm và tạo điều kiện giúp tôi hoàn thành tốt luận văn này./

Bình Định, tháng 06 năm 2021

Tác giả luận văn

Đỗ Thanh Mừng

2.5 Kết quả thực hiện mục tiêu hoạt động xây dựng văn hóa học đường 47

2.7 Đánh giá thực hiện nội dung hoạt động xây dựng văn hóa học đường 49

2.8 Đánh giá về kết quả triển khai các phương thức tổ chức xây dựng

2.10 Đánh giá việc thực hiện các chức năng quản lý của hiệu trưởng

2.11 Đánh giá việc thực hiện các nội dung trong quản lý

2.12 Đánh giá về chất lượng thực hiện các nội dung kế hoạch hóa hoạt

2.13 Đánh giá chất lượng xây dựng kế hoạch văn hoá học đường ở một

2.14 Đánh giá về kết quả tổ chức, xây dựng, hình thành các tiêu chí văn

2.15 Đánh giá kết quả chỉ đạo thực hiện các hoạt động xây dựng văn hoá

dựng văn hoá học đường

2.17 Đánh giá mức độ đảm bảo các điều kiện về nhân lực, tài chính, cơ

2.18 Mức độ ảnh hưởng của các yếu tố khách quan đến quản lí xây dựng

2.19 Mức độ ảnh hưởng của các yếu tố chủ quan đến quản lí xây dựng

3.1 Kết quả khảo nghiệm về tính cấp thiết của các biện pháp quản lý

3.2 Kết quả khảo sát về mức độ khả thi của các biện pháp quản lý hoạt

DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ

Số

3.1 Mối quan hệ giữa các biện pháp quản lý xây dựng văn hoá học

LỜI CAM ĐOAN i

LỜI CẢM ƠN ii

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT iii

DANH MỤC CÁC BẢNG, CÁC SƠ ĐỒ iv

MỤC LỤC v

MỞ ĐẦU 1

Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ XÂY DỰNG VĂN HÓA HỌC ĐƯỜNG Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC 6

1.1 Sơ lược về lịch sử nghiên cứu vấn đề 6

1.1.1 Các công trình nghiên cứu trên thế giới 6

1.1.2 Các công trình nghiên cứu trong nước 9

1.2 Các khái niệm cơ bản 11

1.2.1 Văn hóa 11

1.2.2 Văn hóa học đường ở trường tiểu học 13

1.2.3 Xây dựng văn hoá học đường ở trường tiểu học 14

1.2.4 Quản lí 15

1.2.5 Quản lý xây dựng văn hóa học đường ở trường tiểu học 17

1.3 Hoạt động xây dựng văn hoá học đường ở trường tiểu học trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay 17

1.3.1 Vai trò và tầm quan trọng của văn hoá học đường 17

1.3.2 Mục tiêu xây dựng văn hoá học đường ở trường tiểu học 18

1.3.3 Nội dung xây dựng văn hoá học đường ở trường tiểu học 18

1.3.5 Điều kiện hỗ trợ cho xây dựng văn hoá học đường 23

1.4 Quản lý xây dựng văn hóa học đường ở trường tiểu học 25

1.4.1 Giáo dục nâng cao nhận thức, năng lực cho cán bộ quản lý, giáo viên, học sinh về quản lý xây dựng văn hóa học đường 25

1.4.2 Kế hoạch hóa hoạt động xây dựng văn hóa học đường 28

1.4.3 Tổ chức xây dựng, hình thành các tiêu chí văn hóa học đường trong trường tiểu học 30

1.4.4 Chỉ đạo thực hiện các hoạt động xây dựng văn hoá học đường 31

1.4.5 Kiểm tra, giám sát việc thực hiện và đánh giá kết quả xây dựng văn hoá học đường 33

1.4.6 Đảm bảo điều kiện hỗ trợ cho xây dựng văn hóa học đường 34

1.5 Những yếu tố tác động đến quản lý xây dựng văn hóa học đường ở trường tiểu học 35

1.5.1 Các yếu tố khách quan 35

1.5.2 Các yếu tố chủ quan 36

Tiểu kết Chương 1 37

Chương 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÍ XÂY DỰNG VĂN HÓA HỌC ĐƯỜNG Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC HUYỆN HOÀI ÂN, TỈNH BÌNH ĐỊNH 39

2.1 Mô tả quá trình khảo sát thực trạng 39

2.1.1 Mục tiêu khảo sát 39

2.1.2 Nội dung và đối tượng khảo sát 39

2.1.3 Khách thể khảo sát 39

2.2 Khái quát về địa lý, tự nhiên và tình hình kinh tế - xã hội của huyện Hoài Ân,

tỉnh Bình Định 41

2.2.1 Sơ lược về địa lý, điều kiện tự nhiên huyện Hoài Ân 41

2.2.2 Khái quát về tình hình kinh tế - xã hội huyện Hoài Ân 42

2.2.3 Thực trạng giáo dục tiểu học huyện Hoài Ân 43

2.3 Thực trạng hoạt động xây dựng văn hóa học đường ở các trường tiểu học ở huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định 44

2.3.1 Nhận thức của cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên và cha mẹ học sinh về vai trò và tầm quan trọng của văn hoá học đường 44

2.3.2 Thực trạng về mục tiêu xây dựng văn hoá học đường 46

2.3.3 Thực trạng về nội dung văn hoá học đường ở các trường tiểu học huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định 47

2.3.4 Thực trạng về phương thức tổ chức xây dựng văn hoá học đường 50

2.3.5 Mức độ đáp ứng của các điều kiện hỗ trợ cho xây dựng văn hoá học đường ở các trường tiểu học huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định 51

2.4 Thực trạng quản lý xây dựng văn hóa học đường ở các trường tiểu học huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định 52

2.4.1 Quản lý giáo dục nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lý, giáo viên, học sinh về xây dựng văn hóa học đường 52

2.4.2 Thực trạng về kế hoạch hóa hoạt động xây dựng văn hóa học đường 55

2.4.3 Thực trạng về tổ chức xây dựng, hình thành các tiêu chí văn hóa học đường ở các trường tiểu học 58

trường tiểu học 59

2.4.5 Thực trạng kiểm tra, giám sát, đánh giá hoạt động xây dựng văn hoá học đường ở các trường tiểu học 61

2.4.6 Thực trạng đảm bảo các điều kiện về nhân lực, tài chính, cơ sở vật chất cho xây dựng văn hóa học đường 62

2.5 Mức độ ảnh hưởng của các yếu tố đến quản lý xây dựng văn hóa học đường ở trường tiểu học 64

2.5.1 Ảnh hưởng của các yếu tố khách quan …….64

2.5.2 Ảnh hưởng của các yếu tố chủ quan 65

2.6 Đánh giá tổng quát thực trạng quản lý xây dựng văn hóa học đường ở các trường tiểu học huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định 66

2.6.1 Thành tựu đạt được 66

2.6.2 Tồn tại, yếu kém cần khắc phục 67

2.6.3 Nguyên nhân của thành công và hạn chế 68

Tiểu kết Chương 2 69

Chương 3 BIỆN PHÁP QUẢN LÍ XÂY DỰNG VĂN HÓA HỌC ĐƯỜNG Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC HUYỆN HOÀI ÂN, TỈNH BÌNH ĐỊNH 71

3.1 Nguyên tắc đề xuất biện pháp 71

3.1.1 Nguyên tắc đảm bảo tính mục tiêu 71

3.1.2 Nguyên tắc đảm bảo tính hiệu quả 71

3.1.3 Nguyên tắc đảm bảo tính phù hợp và đồng bộ 72

3.1.4 Nguyên tắc đảm bảo tính kế thừa và phát triển của hệ thống giá trị 72

các tiêu cực ảnh hưởng đến văn hóa học đường 72

3.1.6 Nguyên tắc bảo đảm phát huy vai trò chủ thể của cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên và học sinh 73

3.2 Biện pháp quản lý hoạt động xây dựng văn hóa học đường ở các trường tiểu học huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định 73

3.2.1 Tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên, cha mẹ học sinh về văn hóa học đường và quản lý xây dựng văn hoá học đường 73

3.2.2 Kế hoạch hóa các hoạt động xây dựng văn hóa học đường 76

3.2.3 Tổ chức xây dựng, hình thành các tiêu chí văn hóa tổ chức trong trường tiểu học 79

3.2.4 Chỉ đạo thực hiện có hiệu quả các hoạt động xây dựng văn hóa học đường 81

3.2.5 Thường xuyên kiểm tra, giám sát và đánh giá kết quả thực hiện các hoạt động xây dựng văn hoá học đường 83

3.2.6 Đảm bảo các điều kiện về nhân lực, tài chính, cơ sở vật chất – kỹ thuật cho xây dựng văn hóa học đường 86

3.3 Mối quan hệ giữa các biện pháp 88

3.4 Khảo nghiệm nhận thức về tính cần thiết và khả thi của các biện pháp quản lý xây dựng văn hoá học đường được đề xuất 89

3.4.1 Khách thể khảo nghiệm 89

3.4.2 Nội dung khảo nghiệm 89

3.4.3 Phương pháp thu thập thông tin và xử lý kết quả 90

3.4.4 Kết quả đánh giá 91

KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 99

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 103

PHỤ LỤC 106

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Nhân loại đã bước vào thế kỷ XXI với xu thế hội nhập quốc tế và toàn cầu hoá sâu rộng trên mọi lĩnh vực, sự bùng nổ của công nghệ thông tin truyền thông, công nghệ sinh học, công nghệ năng lượng,…Trong đó, công nghệ thông tin mạng Internet phát triển mạnh mẽ và có ảnh hưởng to lớn đến đời sống con người Văn hóa mạng có ảnh hưởng rất lớn đến các nhà trường nói chung, trường tiểu học nói riêng làm thay đổi mọi thứ Điều đó mở ra nhiều triển vọng để phát triển Giáo dục và Đào tạo cho các quốc gia và nhà trường, đồng thời cũng đặt ra nhiều thách thức to lớn đối với việc xây dựng, giữ gìn, phát triển văn hoá nói chung và văn hoá học trường nói riêng Ngày nay, văn hóa đi vào từng mảng nhỏ của các lĩnh vực trong đời sống xã hội vô cùng đa dạng, phong phú như: Văn hóa doanh nghiệp, văn hóa ẩm thực, văn hóa giao thông, văn hóa học đường Chính vì lẽ đó văn hóa ngày càng có vai trò quyết định trong sự phát triển của mỗi cá nhân và cộng đồng

Trong trường học, đòi hỏi càng có ý nghĩa và tầm quan trọng đặc biệt hơn nữa Bởi lẽ, ứng xử có văn hóa là một nét đặc trưng của nhà trường, hơn bất kì một cơ quan hay tổ chức nào Xây dựng văn hóa học đường là thực hiện một quá trình quản lí giáo dục nhằm mục đích xây dựng, phát triển trường học thành môi trường văn hóa giáo dục lành mạnh, các thành viên trong nhà trường có hành vi văn hóa chuẩn mực và ngày càng ổn định theo chiều hướng phát triển bền vững Tuy nhiên trong thực tế, vẫn còn một số trường tiểu học còn bất cập, chưa chú trọng, quan tâm giải quyết vấn đề xây dựng văn hóa học đường đã trở thành nhiệm vụ cấp bách trong giai đoạn hiện nay

Ban chấp hành Trung ương khóa XI đã Ban hành Nghị Quyết số 29-NQ/TW ngày 04/11/2013 về đổi mới căn bản, toàn diện Giáo dục và Đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế khẳng định: Chú trọng giáo dục nhân cách, đạo đức, lối sống, tri thức pháp luật và ý thức công dân Tập trung vào những giá trị cơ bản của văn

hóa, truyền thống và đạo lí dân tộc, tinh hoa văn hóa nhân loại, giá trị cốt lõi và nhân văn của Chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh Đặc biệt là phát triển văn hoá, Nghị quyết 33-NQ/TW xác định: “Xây dựng nền văn hóa và con người Việt Nam phát triển toàn diện, hướng tới chân-thiện-mỹ, thấm nhuần tinh thần dân tộc, nhân văn, dân chủ và khoa học Văn hóa thật sự trở thành nền tảng tinh thần vững chắc của xã hội, là sức mạnh nội sinh quan trọng bảo đảm sự phát triển bền vững và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”

Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Nghị định số 80/2017/NĐ-CP ngày 17/7/2017 quy định về môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng, chống bạo lực học đường; Thủ tướng ban hành Quyết định số 1299/QĐ-TTg ngày

12/10/2018 phê duyệt Đề án “Xây dựng văn hóa ứng xử trong trường học giai đoạn

2018-2025” Trên cơ sở đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành Công văn số

282/BGDĐT-CTHSSV ngày 22/01/2017 chỉ đạo đẩy mạnh xây dựng môi trường văn hóa trong trường học ở tất cả các cấp học, Quyết định số 1506/QĐ-BGDĐT ngày 31 tháng 5 năm 2019 về việc ban hành Kế hoạch thực hiện Đề án “Xây dựng văn hóa ứng

xử trong trường học giai đoạn 2018-2025” của ngành Giáo dục, Quyết định số 2299/QĐ-BGDĐT ngày 13/08/2020 phê duyệt bộ tài liệu “Văn hóa học đường” dành cho học sinh tiểu học

VHHĐ được thể hiện ở nhiều góc độ, từ phong cách, trang phục của cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên; đồng phục học sinh, logo, khẩu hiệu, cảnh quan môi trường VHHĐ lành mạnh, tiến bộ sẽ giảm bớt được những mâu thuẫn, những tiêu cực

và làm tăng tính ổn định, đoàn kết nội bộ, phát triển bền vững học đường là một môi trường để rèn luyện nhân cách, giáo dục thế hệ trẻ trở thành những con người sống có hoài bão, có ước mơ, có lý tưởng tốt đẹp

Thực tế, nghiên cứu một cách khoa học về VHHĐ và các biện pháp quản lý xây dựng VHHĐ hiện nay ở các trường TH huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định vẫn chưa được

chú trọng, quan tâm thực hiện Trong đó, những bàn luận về cơ sở vật chất lạc hậu, xuống cấp của các trường tiểu học, những bàn luận về văn hóa ứng xử trong nhà trường cũng rất đáng báo động, còn một bộ phận giáo viên chạy theo thành tích, giáo viên đánh học sinh còn diễn ra, học sinh gây gỗ đánh nhau, hành vi bạo lực học đường vẫn phức tạp, khiến dư luận và xã hội lo ngại Đây cũng là một vấn đề đặt ra đối với các nhà quản lý giáo dục phải tìm ra các biện pháp để giải quyết những tồn tại nêu trên nhằm giúp huyện nhà xây dựng, phát triển môi trường văn hóa học đường lành mạnh, thân thiện, hoà nhã, tích cực chú trọng văn hóa ứng xử trong trường học

Xuất phát từ lý luận và thực tiễn ở huyện Hoài Ân, bản thân là nhà quản lý giáo dục tôi luôn trăn trở, nhiệt huyết, nguyện vọng để tìm ra các biện pháp để xây dựng văn

hoá học đường Từ đó, tôi chọn đề tài “Quản lý xây dựng văn hóa học đường ở các trường tiểu học huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định” làm đề tài luận văn thạc sĩ chuyên

ngành Quản lý giáo dục

2 Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu, hệ thống hoá lý luận về quản lí xây dựng VHHĐ ở trường tiểu học và khảo sát, đánh giá thực trạng quản lý xây dựng VHHĐ ở các trường tiểu học huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định; Luận văn đề xuất biện pháp quản lý xây dựng

VHHĐ của hiệu trưởng các trường tiểu học ở huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định

3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu

3.1 Khách thể nghiên cứu

Xây dựng văn hóa học đường ở trường tiểu học

3.2 Đối tượng nghiên cứu

Quản lý xây dựng VHHĐ ở các trường tiểu học trên địa bàn huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định

4 Giả thuyết khoa học

Công tác quản lý xây dựng VHHĐ ở các trường tiểu học huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định bước đầu đã đạt được một số kết quả tích cực, nhưng vẫn còn nhiều tồn tại,

hạn chế cả về nhận thức và biện pháp thực hiện Nếu xác lập được cơ sở lý luận về quản lý xây dựng VHHĐ ở trường tiểu học, trên cơ sở đó khảo sát, đánh giá đúng thực trạng quản lý xây dựng VHHĐ ở các trường tiểu học huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định thì sẽ đề xuất được các biện pháp quản lý xây dựng VHHĐ ở các trường tiểu học huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định có tính cấp thiết và tính khả thi

5 Nhiệm vụ nghiên cứu

Nghiên cứu cơ sở lý luận liên quan đến hoạt động xây dựng VHHĐ và quản lý xây dựng VHHĐ ở trường tiểu học

Khảo sát, đánh giá thực trạng VHHĐ và thực trạng quản lý xây dựng VHHĐ ở các trường tiểu học huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định

Đề xuất các biện pháp quản lý xây dựng VHHĐ ở các trường tiểu học huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định

Chủ thể quản lý là hiệu trưởng các trường tiểu học ở huyện Hoài Ân, tỉnh Bình

Định

7 Phương pháp nghiên cứu

7.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận

Sử dụng các phương pháp phân tích, tổng hợp, khái quát hoá các tài liệu về lý luận liên quan đến quản lý xây dựng VHHĐ để xây dựng cơ sở lý luận cho đề tài

Phân tích, tổng hợp các tài liệu lý thuyết về quản lý, quản lý giáo dục, quản lý nhà trường nói chung và quản lý hoạt động xây dựng văn hóa học đường nói riêng

Hệ thống hóa, khái quát hóa các tài liệu liên quan nhằm xác lập cơ sở lý luận về công tác quản lý hoạt động xây dựng văn hóa học đường ở các trường tiểu học

7.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn

Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi: Phương pháp nhằm sử dụng các bảng hỏi

để khảo sát thực trạng về văn hóa học đường và về tính cấp thiết, tính khả thi của các biện pháp quản lý xây dựng văn hoá học đường ở các trường tiểu học huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định

Phương pháp quan sát: Phương pháp này nhằm thu thập thông tin từ thực tế,

phát hiện những vấn đề từ thực trạng văn hóa học đường, các yếu tố tạo nên văn hóa,

quản lý hoạt động xây dựng văn hóa học đường

7.3 Nhóm phương pháp hỗ trợ

Phương pháp thống kê toán học, sử dụng phần mềm Excel để thống kê và xử lý kết quả khảo sát

8 Cấu trúc luận văn

Ngoài phần Mở đầu, Kết luận và Khuyến nghị, Danh mục tài liệu tham khảo và Phụ lục, nội dung chính của luận văn được trình bày theo 3 Chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận của quản lý xây dựng văn hoá học đường ở trường

tiểu học

Chương 2: Thực trạng quản lý xây dựng văn hoá học đường ở các trường tiểu

học huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định

Chương 3: Biện pháp quản lý xây dựng VHHĐ ở các trường tiểu học huyện

Hoài Ân, tỉnh Bình Định

Chương 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ XÂY DỰNG VĂN HÓA HỌC ĐƯỜNG Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC

1.1 Khái quát lịch sử nghiên cứu vấn đề

1.1.1 Các công trình nghiên cứu trên thế giới

Từ ngữ “văn hóa” xuất hiện rất sớm trong ngôn ngữ loài người cùng với sự phát triển của lịch sử nhân loại, nhận thức của con người về văn hóa, khái niệm văn hóa cũng không ngừng thay đổi và luôn được bổ sung những nội dung mới, những cách nhìn mới Điều đó chứng tỏ rằng văn hóa đối với sự phát triển của xã hội vô cùng quan trọng

Khái niệm “văn hóa” có nguồn gốc từ phương Tây, theo tiếng Latinh có nghĩa là: cày, cấy, vun trồng, làm ruộng, chăm bón, cải thiện, gìn giữ trong sản xuất nông nghiệp Xét theo nguồn gốc thuật ngữ, văn hóa là khái niệm gắn với lao động sản xuất, một hoạt động sáng tạo mang bản chất người nhất Về sau, thuật ngữ văn hóa được bổ sung thêm những nghĩa mới trừu tượng hơn, nói về tính có học vấn, có giáo dục, sự mở mang trí tuệ của con người Chủ nghĩa nhân văn thời Phục hưng đã đi tìm nội dung tích cực và bổ sung những nhận thức mới mẻ về văn hóa Thời kỳ này được xem như thời

kỳ phát hiện lại con người Bởi vậy, “văn hóa” được nhìn nhận như lĩnh vực tồn tại chân chính của con người, lĩnh vực “tính người” thật sự đối lập với lĩnh vực “tính tự nhiên”, “tính động vật” Văn hóa được xem như sự phát triển của con người phù hợp với bản chất của nó

Từ đó, văn hóa thường được dùng với nghĩa: chứa cái đẹp, chứa các giá trị, là thước đo mức độ nhân bản của xã hội và con người Theo quan điểm của C Mác, văn hóa gắn liền với sức sáng tạo và năng lực bản chất của con người Sự sáng tạo đó bao giờ cũng bắt đầu từ lao động Lao động sáng tạo ra con người và xã hội loài người, làm cho con người ngày càng trở thành thật sự người Vì vậy, văn hóa là năng lực tạo nên sáng tạo, là sự phát triển những năng lực bản chất của con người V.I.Lênin khi bàn về

văn hóa cho rằng, nó là tổng thể các dạng hoạt động sáng tạo của con người và tất cả giá trị vật chất, tinh thần do con người sáng tạo ra trong quá trình lịch sử của chính

mình

Đầu những năm 80, ngành văn hóa học ra đời nghiên cứu về văn hóa nói chung

và các hiện tượng văn hóa riêng biệt như: văn hóa nghệ thuật, văn hóa tôn giáo, văn hóa gia đình, văn hóa kinh tế, văn hóa chính trị,văn hóa du lịch

Một số tài liệu, thuật ngữ “VHHĐ” xuất hiện trong các nước nói Tiếng Anh vào khoảng đầu những năm 1990, ở một số nước như: Mỹ, Ôxtrâylia Bước đầu là xuất hiện các trung tâm nghiên cứu về vấn đề văn hóa, sau đó xuất hiện việc tổ chức khảo sát thực tiễn, xây dựng tiêu chí đánh giá và tiến hành đánh giá về văn hóa Các tác giả nghiên cứu về VHHĐ đều nhất trí rằng mỗi nhà trường cần phải có VHHĐ của riêng mình Từ nghiên cứu thực tiễn của các tác giả, thời điểm này đã minh chứng tác động tích cực của VHHĐ và mục tiêu của VHHĐ là “xây dựng trường học lành mạnh” đây cũng chính là cơ sở quan trọng để đảm bảo chất lượng thật của các nhà trường

Theo nghiên cứu của GS Peter Smith Đại học Sunderland cho thấy, VHHĐ ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng và hiệu quả hoạt động của nhà trường Ông nêu các lý do cần phải nuôi dưỡng, vun trồng VHHĐ tích cực, lành mạnh, thân thiện vì lẽ:

- Sự phát triển của HS chịu ảnh hưởng rất lớn của môi trường VH-XH mà họ lớn lên trong đó

- VHHĐ lành mạnh giảm bớt sự không hài lòng của giáo viên và giúp giảm thiểu hành vi cử chỉ không lịch sự của học sinh

- VHHĐ tạo ra môi trường thuận lợi để hỗ trợ việc dạy và học, khuyến khích giáo viên

và học sinh nỗ lực trong rèn luyện, học tập đạt thành tích mong đợi

- VHHĐ lành mạnh nuôi dưỡng, hỗ trợ việc dạy và học

Quản lí nhà trường trên cơ sở xây dựng văn hóa hợp tác: Quan điểm này được xuất hiện đầu tiên ở Hoa Kỳ Với các tác giả như: Aston và Web (1986), Resenholtz (1989), Levine (1990), Dufour và Eaker (1998), Hord (1998), Fullan (2001),… đã đưa

ra các biện pháp nhằm phát huy sự nỗ lực của giáo viên và các nhà quản lí để phát triển một văn hóa nhà trường chuyên nghiệp, có khả năng hỡ trợ việc đổi mới liên tục về phương pháp giảng dạy, chương trình học thuật, tạo bầu không khí nhà trường chuyên nghiệp, sự tin tưởng sứ mệnh được chia sẻ và đáp ứng cho tất cả học sinh của nhà trường chuyên nghiệp cao, làm việc theo nhóm và trao đổi về các vấn đề

Quản lí nhà trường trên cơ sở xây dựng năng lực văn hóa trong nhà trường: Có một số công trình nghiên cứu của tác giả Cross và các đồng sự (1989), Bazon (1989), Dennis (1989), Issaac và Binjamin (1991) đã tìm hiểu về năng lực văn hóa để nhằm khuyến khích sự hiểu biết về năng lực văn hóa, sự trao đổi về ngôn ngữ, sự phối hợp giữa các gia đình, các nhà chuyên môn, học sinh và cộng đồng Sự phối hợp phải nâng cao kết quả học tập một cách bình đẳng cho tất cả học sinh và đem lại sự gắn bó chặt chẽ, sự cung cấp các dịch vụ để thích ứng với các vấn đề về chủng tộc, văn hóa, địa vị, kinh tế và xã hội Năng lực văn hóa được coi là toàn bộ hành vi, quan điểm và hành động đồng dạng trong cùng một hệ thống, tổ chức hay chuyên môn và giúp cho hệ thống tổ chức hay nhóm nghề nghiệp đó hoạt động một cách hiệu quả trong một môi trường đa văn hóa Về hoạt động, năng lực văn hóa là sự hòa nhập và thay đổi sự hiểu biết về các cá nhân và nhóm dưới các chuẩn mực, hoạt động, nghiệp vụ và quan điểm

rõ ràng để đem lại kết quả tốt hơn

Quản lí nhà trường trên cơ sở xây dựng văn hóa mạnh trong một tổ chức biết học hỏi: Trong quản lí nhà trường hiện đại, thuật ngữ tổ chức biết học hỏi được quan niệm là một triết lí, một thái độ đối với một cách tiếp cận của nhà quản lí giáo dục Một nhà trường biết học hỏi được định nghĩa theo nhiều cách khác nhau nhưng về cơ bản được hiểu thống nhất như sau: Tổ chức biết học hỏi là một tổ chức mà trong đó mọi thành viên được huy động lôi cuốn vào việc làm cho tổ chức có khả năng thực hiện cách làm mới để biến đổi, phát triển và cải tiến liên tục nhằm đẩy nhanh khả năng tăng trưởng, khiến tổ chức có thể đạt được mục tiêu của mình một cách tốt đẹp nhất

Từ các quan điểm nêu trên các tác giả ngoài nước cho thấy “VHHĐ có một vị

trí, vai trò rất quan trọng trong sự phát triển của các nhà trường” Nó luôn chi phối đến

sự tiến bộ, phát triển nhà trường và đó cũng là nét đặc trưng riêng của từng nhà trường Các nghiên cứu thực tiễn đã chứng minh tác dụng tích cực của văn hoá học đường nhằm chống lại các tiêu cực, bởi mục tiêu chung nhất của VHHĐ là xây dựng trường học an toàn, lành mạnh, thân thiện, hoà nhã để đảm bảo chất lượng giáo dục

1.1.2 Các công trình nghiên cứu trong nước

Ở nước ta, thuật ngữ VHHĐ mới xuất hiện thời gian gần đây, nhưng xét về bản chất, nội dung, VHHĐ từ xa xưa đã có và trở thành truyền thống quý báu của dân tộc như: Truyền thống “Tôn sư trọng đạo”, “Nhất tự vi sư, bán tự vi sư”, “Kính thầy mến bạn”, “Tiên học lễ, hậu học văn”,…Từ nhiều thập kỷ qua, các nhà trường ở nước ta đều

cố gắng phấn đấu với mục tiêu giáo dục nhân cách cho học sinh, xây dựng môi trường lành mạnh Tuy nhiên, tùy từng tác giả mà quan điểm tiếp cận có nhiều góc độ khác nhau: Có tác giả cho rằng VHHĐ gồm 4 yếu tố: văn hóa ứng xử, văn hóa dạy, văn hóa học và văn hóa thi cử Tác giả Đào Thị Oanh (trên Tạp chí tâm lý học số 10 (tháng 10-2008)) cho rằng: VHHĐ là một cấu trúc gồm có 03 thành tố có sự tác động và ảnh hưởng lẫn nhau, đó là:

- Hệ thống thái độ và niềm tin của những cá nhân trong nhà trường

- Hệ thống chuẩn mực văn hóa của nhà trường

- Hệ thống các mối quan hệ qua lại giữa các cá nhân, thành viên bên trong nhà trường với nhau, giữa các cá nhân của trường với cộng đồng

Theo một tiếp cận khác, tác giả Phạm Quang Huân cho rằng: “VHHĐ là hệ thống những giá trị vật chất và tinh thần được hình thành, tích lũy trong lịch sử bao gồm những suy nghĩ, quan niệm thói quen, tập quán, tư tưởng, luật pháp…nhằm thiết lập mối quan hệ giữa thầy, trò và các thành viên có liên quan để việc dạy và học đạt kết quả cao” [19]

Tác giả Nguyễn Khắc Hùng đã tập hợp những bài viết xuất sắc của các chuyên gia đầu ngành, các nhà giáo hoạt động trong lĩnh vực Tâm lí giáo dục bàn về vấn đề văn hóa và xây dựng văn hóa nhà trường trong bối cảnh hiện nay [14]

Tác giả Phạm Minh Hạc nhấn mạnh đến việc xây dựng văn hóa nhà trường hay còn gọi là VHHĐ bằng giáo dục và giao tiếp ứng xử Xây dựng một hệ thống giá trị văn hóa của nhà trường để mọi thành viên đồng thuận và lấy đó làm mục tiêu đạo đức

xã hội, giá trị nhân cách hay chúng ta còn gọi là dạy người bên cạnh dạy chữ và dạy

nghề [15] Theo ông “Văn hóa học đường” cũng là một nội dung quan trọng của

phong trào “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh: Đạo đức và tác phong Hồ Chí Minh chính là văn hóa mà chúng ta cần giáo dục học sinh, sinh viên chúng ta”

Tác giả Lê Khánh Tuấn (2018), trong bài báo “Xây dựng văn hoá nhà trường

nhìn từ các yếu tố của tổ chức” (Tạp chí Khoa học Giáo dục Việt Nam số 14 tháng

12/2018, Hà Nội) đã chỉ ra cách tiếp cận nội dung xây dựng văn hoá học đường thông qua tám yếu tố cơ bản của một tổ chức, đó là các yếu tố: Đầu vào, đầu ra, kỹ thuật chuyển giao đầu vào vào đầu ra, môi trường, mục đích của tổ chức, hành vi và quá trình của tổ chức, văn hoá tổ chức và cơ cấu của tổ chức Cách tiếp cận này giúp các nhà quản lý cụ thể hoá nội hàm văn hoá vào trong từng yếu tố của một tổ chức Nói cách khác, giúp cho việc xây dựng văn hoá nhà trường gắn kết nhất quán với việc phát triển tổ chức một cách bền vững, từ đó tạo lập thương hiệu nhà trường

Trong thời gian gần đây một số tác giả đề cập đến vấn đề xây dựng văn hóa

trong nhà trường như: Văn Đức Thanh (2001), Xây dựng môi trường văn hóa cơ sở, NXB Chính trị quốc gia, Hà Nội; Phạm Hồng Quang (2006), Môi trường giáo dục, NXB Giáo dục; Nguyễn Thị Kim Ngân (2009), Văn hóa giao tiếp trong nhà trường, NXB Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh; Minh An (2012), Những điều cần

tránh trong ứng xử - Đức năng thắng số, NXB Hồng Đức

Ngoài ra, thời gian gần đây, một số luận văn thạc sĩ cũng đã nghiên cứu, đề xuất biện pháp xây dựng VHHĐ ở một số huyện (quận) thuộc các tỉnh (thành phố) như sau:

- Đỗ Công Phán (2015) “Biện pháp quản lý xây dựng văn hóa nhà trường của

trường THPT chuyên Phan Ngọc Hiển, Cà Mau” Trường Đại học Đồng Tháp

- Trịnh Thảo Trang (2015) “Biện pháp xây dựng văn hóa nhà trường của Hiệu

trưởng các trường trung học cơ sở huyện Văn Thời, tỉnh Cà Mau” Trường Đại học

Đồng Tháp

- Dương Thị Kim Ngân (2016)“Quản lí công tác xây dựng văn hóa nhà trường

trung học cơ sở quận Bình Thạnh TP Hồ Chí Minh” Trường Đại học Sài Gòn

- Nguyễn Ngọc Anh Vy (2017) “Quản lí văn hóa học đường tại một số trường

mầm non tư thục quận Tân Phú, TP.Hồ Chí Minh” Trường Đại học Sài Gòn

- Nguyễn Hồng Phượng (2020) “Quản lý xây dựng văn hóa học đường ở các

trường trung học cơ sở huyện Dương Minh Châu, tỉnh Tây Ninh” Trường Đại học Sư

phạm Hà Nội

Theo đó, các công trình nghiên cứu trong và ngoài nước đã nêu ở trên đã góp phần hình thành hệ thống cơ sở lí luận về việc xây dựng VHHĐ và cung cấp một số kinh nghiệm thực tiễn tốt Đó là những tư liệu quý mà tôi có thể tham khảo để nghiên cứu luận văn này Tuy nhiên, trên địa bàn huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định cho đến nay, chưa có một công trình nghiên cứu nào về quản lý xây dựng VHHĐ tại các trường tiểu

học Vì vậy, việc tôi nghiên cứu luận văn “Quản lý xây dựng văn hóa học đường ở các

trường tiểu học huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định” là có tính mới trong việc ứng dụng lý

thuyết và nghiên cứu khoa học giáo dục thực tiễn đã có vào một địa bàn với tính đặc thù riêng về nội dung và đối tượng nghiên cứu

1.2 Các khái niệm cơ bản

1.2.1 Văn hóa

Hiện nay, trên thế giới có rất nhiều định nghĩa khác nhau về văn hóa Văn hóa là

những gì gắn với con người, thuộc con người và đời sống của con người UNESCO

cho rằng: “Văn hóa là một hệ thống hữu cơ các giá trị vật chất và tinh thần do con người sáng tạo và tích lũy trong quá trình hoạt động thực tiễn và trong sự tương tác

giữa con người với môi trường tự nhiên và xã hội” [13]

Trong tư tưởng Hồ Chí Minh, khái niệm văn hóa được Người viết: “Vì lẽ sinh tồn cũng như mục đích của cuộc sống, loài người mới sáng tạo và phát minh ra ngôn ngữ, chữ viết, đạo đức, pháp luật, khoa học, tôn giáo, văn học, nghệ thuật, những công

cụ cho sinh hoạt hằng ngày về mặc, ăn, ở và các phương thức sử dụng Toàn bộ những sáng tạo và phát minh đó tức là văn hoá Văn hoá là tổng hợp của mọi phương thức sinh hoạt cùng với biểu hiện của nó mà loài người đã sản sinh ra nhằm thích ứng những nhu cầu đời sống và đòi hỏi của sự sinh tồn”

Nhà xã hội học Trần Ngọc Thêm lại cho rằng: “Văn hóa là hệ thống hữu cơ những giá trị vật chất và tinh thần do con người sáng tạo và tích lũy trong quá trình hoạt động thực tiễn, trong quá trình tương tác với môi trường tự nhiên và xã hội của mình” [28]

Những năm gần đây, một số nhà nghiên cứu ở nước ta khi đề cập đến văn hóa,

họ thường vận dụng đến định nghĩa văn hóa do UNESCO đưa ra: “Văn hóa hiện nay có thể coi là những nét riêng biệt về tinh thần và vật chất, trí tuệ và cảm xúc quyết định tính cách của xã hội hay của một nhóm người trong xã hội hay một con người Văn hóa bao gồm nghệ thuật, văn chương, những hệ thống giá trị những tập tục tín ngưỡng Văn hóa đem lại cho con người khả năng suy xét về bản thân mình, chính văn hóa đã làm cho chúng ta trở thành sinh vật đặc biệt, nhân bản, có lí tính, có óc phê phán và dấn thân một cách đạo lí” [13], [15]

Để đạt mục tiêu đặt ra trong luận văn, tôi chọn quan niệm được thừa nhận rộng rãi: Văn hóa là tổng thể những nét đặc trưng tiêu biểu của xã hội, thể hiện những mặt vật chất, tinh thần, tình cảm, cảm xúc, niềm tin, nhu cầu,…của cá nhân trong xã hội được nhiều người thừa nhận Cốt lõi của văn hóa là những giá trị đạo đức, thẩm mỹ, nó

thôi thúc con người vươn tới để bản thân ngày càng trở nên hoàn thiện hơn, tốt đẹp

hơn, nhân văn hơn

1.2.2 Văn hóa học đường ở trường tiểu học

1.2.2.1 Văn hoá học đường

Theo cách hiểu phổ biến trong các tài liệu hiện nay thì VHHĐ là một hệ thống phức hợp các giá trị, các chuẩn mực xung quanh chức năng Giáo dục và Đào tạo con người của nhà trường, được chấp nhận tự nguyện, được cam kết tôn trọng để theo đó

mà các thành viên của nhà trường cùng nhau thực thi các hoạt động dạy và học, nhằm hoàn thành ngày càng tốt sứ mệnh cao cả của mình

Theo tác giả Phạm Minh Hạc thì “Văn hóa học đường là hệ thống các chuẩn mực, giá trị giúp cán bộ quản lý nhà trường, thầy giáo, cô giáo, phụ huynh và các em học sinh, sinh viên có các cách thức suy nghĩ và hành động tốt đẹp” Đây là định nghĩa được nhiều tác giả trong nước sử dụng hiện nay Bởi mục tiêu chung nhất của VHHĐ

là xây dựng trường học lành mạnh với các mối quan hệ thân thiện và chất lượng giáo dục thật sự

Như vậy, có thể thấy rằng, VHHĐ liên quan đến toàn bộ đời sống vật chất, tinh thần của một nhà trường Nó biểu hiện đầu tiên là ở tầm nhìn, sứ mệnh, triết lý, mục tiêu, các giá trị, phong cách lãnh đạo, quản lý và bầu không khí tâm lý ở mỗi nhà trường VHHĐ thể hiện ở hệ thống các chuẩn mực, các giá trị, niềm tin, quy tắc ứng

xử, hành vi…được xem là tốt đẹp nhất và được các thành viên trong nhà trường chấp nhận và xây dựng tạo nên bản sắc riêng cho tổ chức sư phạm, thông qua đó các thành viên trong nhà trường được kết nối với nhau để phấn đấu cho mục tiêu chung của mỗi nhà trường

1.2.2.2 Văn hoá học đường ở trường tiểu học

Văn hóa học đường ở TH, hiểu một cách trực tiếp đó là văn hoá học đường trong trường TH Theo cách tiếp cận khái niệm VHHĐ đã nêu ở trên thì nội hàm của VHHĐ trong trường TH là triết lý, sứ mệnh, tầm nhìn, hệ giá trị, mục tiêu, phong cách

quản lý và bầu không khí tâm lý; là hệ thống các chuẩn mực, niềm tin, quy tắc ứng xử, hành vi…được xem là tốt đẹp nhất và được các thành viên của trường TH tự nguyện chấp nhận và vận dụng

Ở một khía cạnh khác, do trường TH là một tổ chức, vì vậy có thể tiếp cận VHHĐ trường TH qua văn hoá tổ chức Với cách tiếp cận này, VHHĐ được xem xét

cụ thể trong một tổ chức (là trường TH) có cấu trúc chặt chẽ, được thành lập và hoạt động với chức năng, nhiệm vụ đã xác định rõ ràng, khác với các kiểu văn hoá mang tính ước lệ khác (như văn hoá cộng đồng, văn hoá làng, văn hoá thôn )

1.2.3 Xây dựng văn hoá học đường ở trường tiểu học

Xây dựng VHHĐ ở trường TH là thực hiện một quá trình quản lý giáo dục nhằm mục đích xây dựng, phát triển trường TH thành môi trường văn hóa-giáo dục lành mạnh, các thành viên trong trường có hành vi văn hóa chuẩn mực và ngày càng ổn định theo chiều hướng phát triển bền vững Xây dựng VHHĐ là xây dựng nề nếp, kỉ cương, dân chủ trong các hoạt động ở trường TH, xây dựng mối quan hệ tốt đẹp giữa thầy - trò, trò - trò, thầy - thầy, giữa nhà trường - xã hội theo các chuẩn mực của văn hóa nói chung và các quy định riêng của ngành giáo dục, nhằm hướng tới một môi trường sư phạm lành mạnh, thân thiện, tích cực hướng tới mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục và xây dựng thương hiệu nhà trường

Như vậy, xây dựng VHHĐ ở trường TH là một quá trình lâu dài, gắn với sự phát triển của nhà trường và vai trò quản lý của người hiệu trưởng Mục đích là để hình thành, khẳng định sứ mệnh, tầm nhìn, giá trị cốt lõi, mục tiêu hoạt động của nhà trường

và các chuẩn mực, niềm tin, giá trị, bầu không khí tâm lý, cùng các quy tắc hành vi ứng xử…mà tập thể sư phạm thừa nhận VHHĐ là một trong 8 yếu tố cơ bản của trường

TH, xét dưới góc độ là một tổ chức (Khoa học về tổ chức xác định 8 yếu tố gồm: Đầu vào, đầu ra, phương pháp giáo dục, môi trường hoạt động, mục tiêu, cơ cấu của tổ chức, văn hoá tổ chức và hành vi trong tổ chức) Vì vậy, xây dựng VHHĐ ở trường TH không thể tách rời các hoạt động dạy học và giáo dục của trường tiểu học

1.2.4 Quản lí

C Mác đã viết:“Tất cả mọi hoạt động xã hội trực tiếp hay lao động chung nào

tiến hành trên quy mô tương đối lớn, thì ít nhiều cũng cần đến một sự chỉ đạo để điều hành những hoạt động cá nhân và thực hiện những chức năng chung phát sinh từ sự vận động của toàn bộ cơ thể sản xuất khác với sự vận động của những khí quan độc lập của nó Một người độc tấu vĩ cầm tự mình điều khiển lấy mình, còn một dàn nhạc thì cần phải có nhạc trưởng” [17, tr.12]

Theo Frederick Winslow Taylor (1856–1915) là nhà thực hành quản lý khoa học

về lao động Ông đã đưa ra định nghĩa “Quản lý là biết được chính xác điều mà bạn

muốn người khác làm, và sau đó hiểu được rằng họ đã hoàn thành công việc một cách tốt nhất và rẻ nhất” [17, tr.12]

Ở Việt Nam, có tác giả cho rằng quản lý là hoạt động nhằm đảm bảo sự hoàn thành công việc thông qua sự nổ lực của người khác Cũng có người cho quản lý là hoạt động thiết yếu nhằm đạt được mục đích của nhóm, tổ chức

Như vậy, ta có thể xem quản lý là một quá trình tác động có mục đích, có kế hoạch dựa trên các chức năng đặc thù của chủ thể quản lý nhằm tác động, gây ảnh hưởng đến đối tượng quản lý thông qua các cơ chế quản lý, nhằm đạt được mục tiêu

Những định nghĩa trên đây có điểm chung về các yếu tố của quản lý:

- Chủ thể quản lý: Là trung tâm thực hiện những hoạt động khai thác và thực

hiện các nguồn lực của tổ chức; thực hiện những tác động hướng đích, có chủ định đến đối tượng quản lý Chủ thể quản lý có thể là cá nhân hay tập thể

- Đối tượng quản lý: Là những đối tượng chịu sự tác động và thay đổi dưới tác

động hướng đích của chủ thể quản lý Đối tượng quản lý là con người trong tổ chức và các nguồn lực khác của tổ chức

- Mục tiêu quản lý: Là trạng thái hay kết quả cuối cùng mà tổ chức mong muốn

đạt đến để ổn định và phát triển

- Các nguồn lực, môi trường và các điều kiện đảm bảo các hoạt động của quản lý: Vốn, nguồn lực lao động (nhân lực), CSVC-KT hỗ trợ quản lý

Theo tiếp cận chức năng thì quản lý thường được chia theo 4 chức năng:

- Kế hoạch hoá: Gồm xác định tầm nhìn chiến lược, xác định mục đích, mục

tiêu của tổ chức và con đường, biện pháp để đạt được mục tiêu, mục đích

- Tổ chức thực hiện: Là quá trình hình thành các quan hệ và cấu trúc các quan

hệ giữa các thành viên, giữa các bộ phận trong tổ chức nhằm tạo sự phối hợp, điều phối các nguồn lực, các điều kiện cho việc thực hiện thành công kế hoạch

- Chỉ đạo: Là quá trình tác động, đôn đốc thực hiện Chỉ đạo bao hàm cả việc liên kết các thành viên và động viên, khích lệ họ hoàn thành nhiệm vụ

- Kiểm tra: Nhằm đánh giá, phát hiện và điều chỉnh kịp thời các yếu tố nhằm

giúp cho hệ thống vận hành tối ưu, đạt mục tiêu đề ra

Quá trình quản lý thường diễn ra theo một chu kỳ gọi là chu trình quản lý Trong chu trình quản lý, thông tin quản lý đóng vai trò trung tâm, là cầu nối quyết định hiệu quả quản lý, thể hiện như trên Sơ đồ 1.2

1.2.5 Quản lý xây dựng văn hóa học đường ở trường tiểu học

Theo tiếp cận nội dung, quản lý xây dựng VHHĐ ở trường TH là quá trình tác động có mục đích, có kế hoạch của người hiệu trưởng nhằm gây ảnh hưởng đến cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên, học sinh và các đối tượng có liên quan khác để xây dựng, hình thành và tiến đến khẳng định các nội dung của VHHĐ ở trường TH Muốn vậy, hiệu trưởng trường TH cần phải thấu hiểu và triển khai xuyên suốt tất cả các yếu tố: Mục tiêu xây dựng VHHĐ, nội dung của VHHĐ ở trường TH, phương pháp, hình thức

tổ chức hoạt động và điều kiện hỗ trợ cho hoạt động xây dựng VHHĐ

Theo tiếp cận chức năng thì quản lý xây dựng VHHĐ ở trường TH là việc người hiệu trưởng sử dụng các chức năng của quản lý (kế hoạch hoá, tổ chức, chỉ đạo

và kiểm tra) để tác động lên các đối tượng quản lý nhằm đạt đến mục tiêu hoàn thiện các yếu tố VHHĐ ở trường TH, không ngừng khẳng định và nâng cao thương hiệu nhà trường Để làm được như vậy, người hiệu trưởng cần nắm vững và sử dụng hiệu quả các chức năng của quản lý để tác động nhất quán và toàn diện lên tất cả các nội dung của hoạt động xây dựng VHHĐ

1.3 Xây dựng văn hoá học đường ở trường tiểu học trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay

1.3.1 Vai trò và tầm quan trọng của văn hoá học đường

Nhà trường là nơi lưu truyền các giá trị văn hóa của nhân loại VHHĐ phù hợp, tích cực tạo ra các mối quan hệ tốt đẹp giữa các cán bộ, giáo viên, nhân viên trong tập thể Hội đồng sư phạm, giữa giáo viên và học sinh; đồng thời tạo ra một môi trường làm việc vui vẻ, thoải mái Đó là nền tảng tinh thần cho sự sáng tạo, điều kiện vô cùng quan trọng đối với hoạt động lao động và học tập của giáo viên và học sinh Do vậy, xây dựng văn hóa ứng xử có vai trò và tầm quan trọng đặc biệt

Trong bối cảnh đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục hiện nay, nhà trường không những phải coi trọng hình thành cho người học trình độ học vấn, năng lực mà còn phải chú ý rèn luyện nâng cao trình độ văn hóa, phẩm chất cho họ Như vậy nhà

trường là một tổ chức văn hóa, là một môi trường học tập tích cực cho tất cả giáo viên

và học sinh học tập và rèn luyện bản thân trong quá trình chiếm lĩnh tri thức và hoàn

thiện nhân cách VHHĐ đóng vai trò chiều sâu (bên cạnh chất lượng giáo dục là cốt

lõi) để hình thành nên thương hiệu nhà trường

VHHĐ có tầm quan trọng đặc biệt đối với sự phát triển của nhà trường VHHĐ

thể hiện ở mọi cấp độ hoạt động của nhà trường, bao gồm từ tác phong, ngôn phong của cán bộ quản lý, giáo viên và học sinh, cảnh quan sư phạm, cách bố trí lớp học cũng như thái độ quan tâm của họ đối với nội dung chương trình và phương pháp giáo dục; những định hướng nhân cách của học sinh Điều đó ảnh hưởng đến mọi thành viên trước những thay đổi và tác động của môi trường VHHĐ có vai trò rất quan trọng trong việc thực hiện sứ mệnh của nhà trường Đã có nhiều công trình nghiên cứu khẳng định ảnh hưởng của VHHĐ đến chất lượng, hiệu quả dạy học và giáo dục học sinh VHHĐ tốt sẽ có tác động tích cực, ngược lại sẽ cản trở sự phát triển của nhà trường

1.3.2 Mục tiêu xây dựng văn hoá học đường ở trường tiểu học

Xây dựng VHHĐ, mục tiêu cần hướng đến của nhà trường chính là tạo lập những hệ giá trị cốt lõi và phát triển các hành vi có văn hoá lành mạnh trong NT

Các giá trị, chuẩn mực cốt lõi của VHHĐ: Là những quan niệm, chuẩn mực quy định trong cách ứng xử, giao tiếp giữa HS với HS, HS với GV, GV với GV và ngược lại; là cách học tiếp thu kiến thức; là triết lí giáo dục; là hành vi giao tiếp, cách ăn mặc, cảnh quan môi trường; là môi trường để rèn luyện nhân cách và giáo dục thế hệ trẻ trở thành những con người sống có hoài bão, có lí tưởng tốt; là sự kết nối giữa nhà trường, giáo viên và gia đình

Các giá trị cốt lõi và chuẩn mực đạo đức nghề nghiệp phải được thể hiện thành hành vi có văn hoá thông qua các thành tố: NT có vai trò chỉ đường (coi trọng giáo dục đạo đức, nhân cách, nếp sống văn minh); GV có vai trò dẫn lối (hướng dẫn, làm gương cho HS…); HT xây dựng sứ mệnh, tầm nhìn, hệ giá trị cốt lõi; nâng cao nhận thức; chỉ đạo, giám sát; tập trung bảo vệ các chuẩn mực của truyền thống và hiện đại)

* Các hoạt động văn hoá, học tập của trường…

* Nhu cầu, cảm xúc, mong muốn cá nhân

* Quyền lực và cách thức ảnh hưởng

* Thương hiệu

* Các giá trị cốt lõi

 Các giả định ngầm…

1.3.3 Nội dung xây dựng văn hoá học đường ở trường tiểu học

Các nhà nghiên cứu khi bàn về cấu trúc văn hóa nhà trường đều nhất trí với một trong hai mô hình cấu trúc của Frank Gonzales và Clive Dimmock, văn hóa nhà trường

có những phần nổi và phần chìm của nó Trong một tổ chức nói chung, các giá trị văn hóa có những biểu hiện rõ ràng, dễ quan sát được và dễ thay đổi (văn hóa chung của tổ chức) nhưng cũng có những giá trị văn hóa ẩn chìm trong mỗi cá nhân (các giá trị, niềm tin và ý nghĩ của con người…) khó quan sát được hoặc khó thay đổi, tạo nên sự khác biệt về văn hóa của các thành viên [30]

Sơ đồ 1.2 Mô hình tảng băng về văn hóa nhà trường

Mô hình mà nhiều nhà nghiên cứu của Việt Nam sử dụng khi bàn về cấu trúc

của văn hóa nhà trường là mô hình tảng băng (Sơ đồ 1.2)

Phần nổi của tảng băng là phần có thể nhìn thấy, bao gồm:

Phần nổi

- Sứ mệnh của nhà trường: Thể hiện những giá trị mong muốn của nhà trường;

sứ mệnh đưa ra các thông điệp cốt yếu cho nhận thức và hành động của mọi thành viên

trong nhà trường

- Tầm nhìn của nhà trường: Thể hiện rõ ràng trong bản kế hoạch chiến lược phát triển của nhà trường và phát triển trên cơ sở kế thừa những giá trị truyền thống đã giúp cho nhà trường tồn tại và phát triển

- Mục tiêu hoạt động của nhà trường: Hướng vào mục tiêu giáo dục quốc gia trong từng giai đoạn và từng thời kỳ lịch sử, được xây dựng trên cơ sở mục tiêu kinh tế

- xã hội của địa phương, đất nước

- Những thực thể hữu hình như: Cơ sở vật chất, trang thiết bị; cách bố trí cảnh quan, khuôn viên của trường, cách bố trí lớp học; khẩu hiệu, lôgo, bảng hiệu; trang phục, đồng phục, nghi thức, nghi lễ; các hoạt động giáo dục khác

Phần chìm của tảng băng chính là những giá trị, chuẩn mực:

- Nhu cầu, cảm xúc, mong muốn của cá nhân

- Các ý tưởng khác biệt về vai trò, sứ mệnh

- Quan điểm về mối quan hệ và tầm nhìn trong công việc

- Quyền lực và cách thức ảnh hưởng; sự cạnh tranh và hợp tác

- Cảm giác về sự chân thật và tin tưởng

- Kỹ năng, năng lực và các giá trị cá nhân

- Quan điểm và mối quan hệ và tầm quan trọng của công việc,…

Văn hóa lành mạnh, hài hòa, phong phú, đa dạng là chiếc “nôi” nuôi dưỡng con người về mọi mặt Có không ít người đã khẳng định: văn hóa quyết định trường tồn của một tổ chức Đó là ý nghĩa và tầm quan trọng lớn nhất của văn hoá Nó càng có ý nghĩa và tầm quan trọng đặc biệt đối với nhà trường, đặc biệt là trường TH; bởi lẽ, văn hoá là một tính chất đặc thù của nhà trường, hơn bất kỳ một tổ chức nào Điều này được xác định dựa trên những căn cứ sau:

- Nhà trường là nơi đào luyện những lớp người mới, chủ nhân gìn giữ và sáng tạo văn hoá cho tương lai

- Nhà trường là nơi bảo tồn vào lưu truyền các giá trị văn hoá nhân loại

- Nhà trường là nơi con người với con người (người dạy với người học) cùng hoạt động để chiếm lĩnh các mục tiêu văn hoá, theo những cách thức văn hoá

Động lực sư phạm được tạo nên bởi nhiều yếu tố, trong đó văn hoá là một động lực vô hình có sức mạnh kích cầu hơn cả các biện pháp kinh tế, cụ thể:

- VHHĐ giúp các thành viên trong trường thấy rõ mục tiêu, định hướng và bản chất công việc mình làm

- VHHĐ phù hợp, tích cực tạo ra các mối quan hệ tốt đẹp giữa các các cán bộ, giáo viên, nhân viên trong tập thể sư phạm, giữa giáo viên và học sinh; đồng thời tạo ra một môi trường làm việc thoải mái, vui vẻ, lành mạnh

- VHHĐ tích cực giúp cho người dạy, người học và mỗi người xung quanh có cảm giác tự hào, hãnh diện vì được là thành viên của nhà trường

Tóm lại, các yếu tố kể ra trong phần nổi và phần chìm của tảng băng tại Sơ đồ

1.1 chính là nội dung mà trường TH cần hình thành khi xây dựng VHHĐ

1.3.4 Phương thức tổ chức xây dựng văn hoá học đường

Phương thức 1: Xây dựng các quy tắc ứng xử; từ đó hình thành các hệ giá trị,

chuẩn mực của nhà trường

a Quy tắc ứng xử với mọi người trong nhà trường:

Hiệu trưởng trao đổi với GV, HS…để thảo luận, hình thành các quy định, quy tắc ứng xử: HS-HS, HS-GV, GV-GV, GV-CBQL, CBQL-HS Các quy định, quy tắc này có thể bao gồm: Tôn trọng người khác; tôn trọng lời hứa/sự cam kết, hợp đồng; trung thực; tránh cách nói mỉa mai, chỉ trích,…làm tổn thương người khác; luôn tìm ưu điểm ở người khác; đặt vị trí mình vào vị trí người khác

b Xây dựng các quy tắc ứng xử với môi trường, như: Bảo vệ sức khỏe; giữ gìn

vệ sinh trường, lớp; bảo vệ môi trường sống; tiết kiệm năng lượng; giữ gìn, bảo vệ tài sản nhà trường,…

Phương thức 2: Cụ thể hoá các quy tắc ứng xử đã được xây dựng vào hoạt

động của nhà trường và hiện thực hoá thành niềm tin, hành vi giao tiếp của CBQL,

GV, NV, HS trên một số nội dung cơ bản như:

- Xây dựng bầu không khí dân chủ, cởi mở, hợp tác, cùng chia sẻ hỗ trợ lẫn nhau; mọi người đều được tôn trọng, luôn được coi trọng và có cơ hội thể hiện, phát triển các khả năng của mình

- Xây dựng cơ chế giám sát, đánh giá, khen thưởng hợp lý thúc đẩy mọi người

nỗ lực làm việc; mỗi cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên trong trường đều có bản mô

tả công việc, rõ trách nhiệm, quyền hạn và nghĩa vụ; hiệu trưởng tăng cường dự giờ, trao đổi chuyên môn với GV đứng lớp về cách dạy và học

- Tạo môi trường học tập để HS biết là được yêu thương, được quan tâm chăm sóc; bảo đảm cho HS có một tương lai xứng đáng với sự đầu tư của cha mẹ

- Hiệu trưởng chia sẻ quyền lực, mạnh dạn trao quyền cho giáo viên trong đó đề cao vai trò lãnh đạo hoạt động dạy - học của giáo viên và nên có mặt thường xuyên trong trường và lớp học, tham dự càng nhiều hoạt động càng tốt

- Khuyến khích cha mẹ học sinh tham gia vào các hoạt động giáo dục, hoạt động trải nghiệm của nhà trường làm cho họ hiểu rõ vai trò của mình

Phương thức 3: Phát động phong trào nêu gương người tốt việc tốt, tạo dư luận

để loại trừ những biểu hiện phi văn hoá, như: Sự buộc tội, đổ lỗi cho nhau; sự kiểm soát quá chặt chẽ đánh mất quyền tự do và tự chủ của cá nhân; quan liêu, nguyên tắc máy móc; trách mắng HS vì các em không có sự tiến bộ; thiếu sự động viên khuyến khích; thiếu sự cởi mở, tin cậy; thiếu sự hợp tác, thiếu sự chia sẻ học hỏi lẫn nhau; mâu thuẫn, xung đột nội bộ không được giải quyết kịp thời

Phương thức 4: Phát triển và gìn giữ các yếu tố bề nổi, như: Xây dựng sứ

mệnh, tầm nhìn nhà trường; phát triển CSVC, cảnh quan; xây dựng phòng truyền thống-Đội, phòng giáo viên; tạo dựng khung cảnh, cách bài trí lớp học, không khí lớp học; khẩu hiệu, bảng hiệu, biểu tượng; đồng phục, các nghi thức, nghi lễ; các hoạt động văn hoá, học tập của trường; kỉ luật, nền nếp của giáo viên,…

Phương thức 5: Nâng cao chất lượng các hoạt động giáo dục giáo dục, đặc biệt

là giáo dục đạo đức, xem đạo đức là một hệ giá trị cơ bản, cốt lõi của VHHĐ Cụ thể:

- Hiệu trưởng xây dựng kế hoạch chung của nhà trường ngay từ đầu năm học trong đó xác định nhiệm vụ nâng cao chất lượng giáo dục là nhiệm vụ quan trọng của nhà trường Nhiệm vụ đó được đặt ra trong kế hoạch của nhà trường, của tổ chuyên môn, củng như của từng giáo viên chuyên trách (GVCT);

- Lãnh đạo nhà trường chỉ đạo các TCM làm tốt công tác bồi dưỡng GV, đánh

giá GV và quản lý toàn diện các hoạt động chuyên môn nghiệp vụ của GV, tăng cường nghiên cứu khoa học sư phạm ứng dụng; tăng cường kiểm tra chuyên môn đối với GV nhà trường; tổ chức tốt Hội nghị Viên chức hàng năm nhằm động viên GV, NV đăng

ký các danh hiệu thi đua, khen thưởng các cấp

- Lãnh đạo xây dựng các biện pháp nâng cao chất lượng GD, trong đó hướng

vào sự hình thành và phát triển nhân cách học sinh: Trung thực trong học tập, trong các quan hệ, có động cơ trong sáng; ý chí khắc phục khó khăn, ham học hỏi, quyết tâm tự học cao, rèn luyện tư duy sáng tạo; có thái độ đúng đắn, có niềm tin đạo đức trong sáng, có thói quen chấp hành tốt nền nếp, kỉ cương của nhà trường, nỗ lực học tập rèn luyện để trở thành những những người có ích cho xã hội, cho quê hương

1.3.5 Điều kiện hỗ trợ cho xây dựng văn hoá học đường

1.3.5.1 Nhân lực (CBQL, GV, NV và các lực lượng phối hợp)

- Lãnh đạo nhà trường và GV phải là những người đóng vai trò chủ chốt, chủ động, tích cực liên hệ với chính quyền, ban ngành, đoàn thể để xây dựng nội dung tổng thể và chương trình hành động phù hợp với điều kiện thực tế

- Cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên phải có nhận thức rõ về xây dựng VHHĐ,

về các nội dung, phương pháp và hình thức tổ chức để tham vấn, tư vấn và phối hợp với các tổ chức ban, ngành, đoàn thể, thường xuyên cập nhật những nội dung mới về kiến thức khoa học về VHHĐ

- Khuyến khích mối quan hệ chia sẽ kinh nghiệm, học tập lẫn nhau giữa các GV; sẵn sàng chia sẽ kiến thức và kinh nghiệm chuyên môn; tích cực trao đổi phương pháp và kỹ năng giảng dạy; quan tâm đến công việc của nhau; giáo viên cùng hợp tác với lãnh đạo nhà trường để thực hiện mục tiêu giáo dục đề ra [27]

- Trong quá trình thực hiện, cần phối hợp tốt với chính quyền địa phương, các ban ngành, các tổ chức chính trị-xã hội và người dân để phối hợp, tạo mọi điều kiện cho nhà trường triển khai chương trình hành động

1.3.5.2 Cơ sở vật chất - kỹ thuật

- Hiệu trưởng tham mưu lãnh đạo Phòng Giáo dục và Đào tạo Hoài Ân xây dựng thêm các phòng bộ môn, nâng cấp sửa chữa phòng học xuống cấp, duy trì trường đạt Chuẩn quốc gia Mức độ 1 và kiểm định chất lượng đạt Mức 2

- Hình thành các yếu tố VHHĐ thể hiện trong bố trí quy hoạch của trường: Sơ

đồ bố trí các phòng phải hợp lý, trang trí trong từng phòng phù hợp, phòng giáo dục nghệ thuật phải có bảng nội quy cụ thể Tạo khuôn viên, cảnh quan trong nhà trường, trang trí khẩu hiệu, pa nô, tăng cường cây xanh, cây kiểng; xây dựng văn hóa trong sử dụng thiết bị, đồ dùng dạy học, văn hoá đọc ở “Thư viện xanh” [26]

- Đảm bảo đủ phòng học, phòng chức năng và các phương tiện kỹ thuật khác cho triển khai thực hiện các hoạt động xây dựng VHHĐ trong giai đoạn mới

kinh phí chi cho hoạt động tổ chức các hoạt động VHHĐ ở trường TH một phần sử dụng từ ngân sách Nhà nước Mặt khác, HT cần tham mưu với các cấp lãnh đạo, chính quyền địa phương, Ban đại diện CMHS, các tổ chức để kêu gọi sự ủng hộ, tài trợ các mạnh thường quân, phụ huynh học sinh góp phần vào công tác xã hội hóa cho nhà

trường, trong đó có bồi dưỡng tổ chức các hoạt động VHHĐ [26]

1.4 Quản lý xây dựng văn hóa học đường ở trường tiểu học

1.4.1 Quản lý giáo dục nâng cao nhận thức, năng lực cho cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên về quản lý xây dựng VHHĐ

Kế hoạch hóa hoạt động tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức:

Trước hết, HT chỉ đạo xây dựng định hướng dài hạn về bồi dưỡng để nâng cao nhận thức, năng lực cho CBQL, giáo viên, nhân viên về quản lý xây dựng VHHĐ, chủ động xây dựng nội dung, chương trình tuyên truyền, giáo dục và chuẩn bị các nguồn nhân lực, vật lực, tài lực để thực hiện kế hoạch; Đó cũng là nền tảng của việc xây dựng

kế hoạch thực hiện

HT xây dựng kế hoạch bồi dưỡng hàng năm để nâng cao nhận thức, năng lực

cho CBQL, giáo viên, nhân viên về quản lý xây dựng VHHĐ cần lưu ý một số nội dung sau:

- Mục tiêu: Công tác nâng cao nhận thức về bồi dưỡng tổ chức hoạt động xây dựng VHHĐ cho CBQL, GV, NV rất quan trọng Để hiểu rõ tầm quan trọng và trách nhiệm của mình trong việc tổ chức thực hiện hoạt động xây dựng VHHĐ, nhận thức rõ

về nội dung, hình thức và yêu cầu về năng lực tổ chức hoạt động xây dựng VHHĐ cho

HS Từ đó CBQL, GV, NV sẽ có thái độ tích cực tham gia các lớp tập huấn, chủ động đổi mới phương pháp, hình thức tổ chức các hoạt động xây dựng VHHĐ có hiệu quả

- Nội dung tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức bao gồm:

+ Các qui định pháp lí về việc tổ chức hoạt động xây dựng VHHĐ trong nhà trường, qui định rõ về mục tiêu, nội dung, phương pháp tổ chức hoạt động xây dựng VHHĐ; chức năng, nhiệm vụ của GV khi thực hiện Đây là cơ sở pháp lí cao nhất giúp

HT chỉ đạo GV, NV xây dựng kế hoạch và tổ chức hoạt động xây dựng VHHĐ (sau khi đã tham gia đầy đủ các khóa tập huấn, bồi dưỡng kỹ năng tổ chức hoạt động xây dựng VHHĐ do nhà trường tổ chức)

+ Các qui định cụ thể về: Phân công nhiệm vụ cho viên chức, qui chế làm việc, phân công chuyên môn, tổ chức thực hiện nhiệm vụ, nội qui, qui định, ) nhằm giúp cho GV, NV hiểu rõ hơn chức năng nhiệm vụ và quyền hạn của mình trong việc tổ chức hoạt động xây dựng VHHĐ GV tự đánh giá lại bản thân và nâng cao hơn nhận thức trong việc thực hiện các kỹ năng tổ chức hoạt động xây dựng VHHĐ cho HS đạt hiệu quả

- Đối tượng: bao gồm CBQL, GV, NV toàn trường

- Phương pháp, hình thức tổ chức tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức cho CBQL, GV, NV:

+ Thông qua bảng tin nhà trường, quán triệt sâu sắc để CBQL, GV, NV hiểu và thống nhất quan điểm trong tổ chức hoạt động xây dựng VHHĐ trong các buổi sinh hoạt tổ chuyên môn, họp Hội đồng Sư phạm: Tổ chức học tập, nghiên cứu các văn kiện của Đảng, Nhà nước về Giáo dục và Đào tạo; Tránh tình trạng GV có nhìn nhận phiến diện, một chiều

+ Mời báo cáo viên tập huấn về tổ chức hoạt động xây dựng VHHĐ cho GV,

NV ở trường tiểu học Từ đó nâng cao nhận thức về tổ chức hoạt động xây dựng VHHĐ: Mục tiêu, nội dung hoạt động, cách thức tổ chức, vai trò của GV, NV nhất là vai trò của giáo viên chủ nhiệm lớp trong tổ chức hoạt động xây dựng VHHĐ đối với hình thành nhân cách cho HS, đồng thời nâng cao chất lượng giáo dục trong nhà trường

- Các biện pháp cần phải làm để thực hiện tuyên truyền giáo dục:

+ Bên cạnh các biện pháp tuyên truyền, lãnh đạo nhà trường cần sử dụng các biện pháp khác hỗ trợ như: Thuyết phục, giao nhiệm vụ, xây dựng qui chế phối hợp, giám sát, bổ sung vào qui chế thi đua khen thưởng

+ Mặt khác, HT thường xuyên quán triệt vai trò, trách nhiệm trong tổ chức hoạt động xây dựng VHHĐ là rất quan trọng Tạo điều kiện cho GV, NV tham gia các lớp bồi dưỡng kỹ năng tổ chức hoạt động xây dựng VHHĐ HT tránh việc dung quyền quản lý mà áp đặt GV, cầm làm cho GV hiểu bằng chính hành động và năng lực của mình, khi GV có thái độ lơ là, chưa quan tâm đến nhiệm vụ và trách nhiệm của mình,

HT nên tuyên truyền, thuyết phục; hạn chế nhắc nhở, phê bình Công tác tuyên truyền cần thực hiện thường xuyên trong các buổi họp hội đồng sư phạm, các buổi sinh hoạt công đoàn, chi đoàn, các đợt sinh hoạt tập thể

Tổ chức thực hiện kế hoạch tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức gồm: Thành lập Ban chỉ đạo xây dựng VHHĐ gồm có HT làm trưởng ban; Chủ tịch Công đoàn là phó trưởng ban và Ủy viên là các tổ trưởng chuyên môn HT phân công phân cấp cụ thể cho từng thành viên trong ban chỉ đạo và thường xuyên kiểm tra, đôn đốc để tuyên truyền nâng cao nhận thức trong đội ngũ CBQL, GV toàn trường Cần phối hợp với Hội đồng thi đua khen thưởng trong nhà trường để tuyên dương, khen thưởng những nỗ lực, thành tích đạt được của GV trong tổ chức hoạt động xây dựng VHHĐ

HT trường thành lập các kênh thông tin báo cáo thường xuyên để phản ánh kịp thời và điều chỉnh những vấn đề phát sinh

Chỉ đạo thực hiện tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức cho CBQL, GV, NV: HT hướng dẫn cụ thể bằng văn bản, tập huấn những nội dung về tổ chức hoạt động xây dựng VHHĐ đối với HS tiểu học đến toàn thể GV, NV trong nhà trường, giúp họ thấy được vai trò tổ chức hoạt động xây dựng VHHĐ Từ đó, góp phần nâng cao được nhận thức của GV, NV trong tổ chức hoạt động xây dựng VHHĐ

Kiểm tra, giám sát thực hiện và đánh giá kế hoạch tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức cho CBQL, GV, NV là chức năng quan trọng giúp HT nắm bắt được tình hình tư tưởng, nhận thức của họ Từ đó, phân công nhiệm vụ từng mảng hoạt động xây dựng VHHĐ để các bộ phận, tổ chuyên môn nắm bắt kịp thời và thực hiện