Trong quá trình giảng dạy, tôi đã trăntrở tìm ra cách dạy, sử dụng các phương pháp dạy học tích cực, kết hợp với cáchoạt động giáo dục khác để truyền tải những câu chuy
Trang 11 MỞ ĐẦU 1.1 Lí do chọn đề tài
Thực hiện Chỉ thị 05-CT/TW ngày 15/5/2016 của Bộ Chính trị về đẩy mạnhviệc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh; Công văn số4634/BGDĐT-CTHSSV ngày 21/9/2016 của Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc sử
dụng tài liệu “Bác Hồ và những bài học về đạo đức, lối sống dành cho học sinh”;
Công văn số 1206/CV-NXBGDVN ngày 12/9/2016 của Nhà xuất bản Giáo dục
Việt Nam về việc giới thiệu bộ sách “Bác Hồ và những bài học đạo đức, lối sống dành cho học sinh” từ lớp 2 đến lớp 12 Từ năm học 2018-2019, dưới sự chỉ đạo của cấp uỷ Đảng, ban giám hiệu và ngành giáo dục cấp trên, bộ sách “Bác Hồ và những bài học đạo đức, lối sống dành cho học sinh” được đưa vào lồng ghép,
tích hợp vào các môn học để giảng dạy, nhất là môn GDCD Là một giáo viên dạyhọc môn GDCD, sau hai năm thực hiện, tôi nhận thấy việc triển khai công tác giáodục về tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh là một hoạt động ý nghĩa, cótác động tích cực và hiệu quả trong quá trình giáo dục đạo đức, lối sống, lí tưởngsống cho các em học sinh Tuy nhiên, việc dùng bộ sách này dạy tích hợp, lồngghép trong tiết học còn mới, gây khó khăn với nhiều giáo viên Vì thế, nhiều giáoviên ngại dạy hoặc dạy qua loa bởi không biết vận dụng để dạy vào phần nào, dạybằng phương pháp, kĩ thuật nào cho hiệu quả Trong quá trình giảng dạy, tôi đã trăntrở tìm ra cách dạy, sử dụng các phương pháp dạy học tích cực, kết hợp với cáchoạt động giáo dục khác để truyền tải những câu chuyện trong bộ sách này Qua đó,tôi nhận thấy học sinh tham gia các bài học rất tích cực và say mê, hứng thú Từnhững lí do trên, tôi mạnh dạn viết sáng kiến kinh nghiệm với đề tài: Một số giải
pháp tích hợp hiệu quả bộ sách “Bác Hồ và những bài học về đạo đức, lối sống dành cho học sinh” trong môn GDCD bậc THCS ở Trường THCS&THPT Như Thanh Tôi hi vọng sẽ được chia sẻ một số kinh nghiệm mà tôi đã rút ra được trong
quá trình giảng dạy
1.2 Mục đích nghiên cứu
Bản thân tôi đề xuất một số kinh nghiệm dạy tích hợp bộ sách này trong môn
GDCD bậc THCS nhằm góp phần sử dụng hiệu quả bộ sách “Bác Hồ và những bài học về đạo đức, lối sống dành cho học sinh” Qua đó, học sinh thấy được nét
đẹp trong tư tưởng, đạo đức, phong cách của Bác, giúp học sinh biết làm theo tấmgương đạo đức và lối sống của Bác để vận dụng vào trong thực tiễn cuộc sống
1.3 Đối tượng nghiên cứu
Các giải pháp tích hợp nhằm nâng cao hiệu quả giảng dạy bộ sách “Bác Hồ
và những bài học về đạo đức, lối sống dành cho học sinh” bậc THCS.
1.4 Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp nghiên cứu lí thuyết
- Phương pháp khảo sát, thống kê
- Phương pháp thực nghiệm sư phạm
Trang 2- Phương pháp giáo dục tích hợp
2 NỘI DUNG 2.1 Cơ sở lí luận
Bộ sách “Bác Hồ và những bài học đạo đức, lối sống dành cho học sinh”
có tác dụng bổ trợ cho các nội dung dạy học về đạo đức, lối sống mà học sinh đangđược học và hướng đến mục tiêu giáo dục đạo đức, lối sống, phát triển năng lực vàphẩm chất học sinh phổ thông nhằm thực hiện Chỉ thị 05-CT/TW của Bộ Chính trịvề đẩy mạnh việc học tập về làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh.Bộ sách dựa trên ý tưởng giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh thông qua nhữngcâu chuyện đặc sắc từ cuộc đời hoạt động cách mạng của chủ tịch Hồ Chí Minh Vìvậy, để truyền tải được hết các giá trị của bộ sách này, giáo viên cần lựa chọn câuchuyện, xác định nội dung ý nghĩa của câu chuyện, đưa vào bài học và sử dụng cácphương pháp dạy học tích cực để học sinh lĩnh hội một cách tích cực, chủ động nộidung từng câu chuyện trong bộ sách này
Trong chương trình giáo dục ở bậc THCS, bộ sách “Bác Hồ và những bài học đạo đức, lối sống dành cho học sinh” có 36 câu chuyện Trong mỗi khối, lớp
có 9 bài - 9 câu chuyện trong đó có 7 bài được phân phối chương trình dạy tích hợptrong môn GDCD, còn 2 bài dạy trong tiết học HĐNGLL Các câu chuyện trong bộsách phong phú về nội dung, kể về nhiều lĩnh vực khác nhau trong cuộc đời hoạtđộng cách mạng của Bác Thông qua việc linh hoạt tổ chức các hoạt động như thảoluận, trò chơi, kể chuyện, diễn kịch, nói chuyện chuyên đề, ngoại khóa giúp họcsinh đi từ nhận thức về các giá trị đạo đức, lối sống đến thực hành và ứng dụng cácgiá trị đó, gắn việc học tập với cuộc sống, với công việc, sinh hoạt, vui chơi gầngũi, quen thuộc của mỗi học sinh ở trường, ở nhà hằng ngày
2.2 Thực trạng của vấn đề
Bộ sách “Bác Hồ và những bài học đạo đức, lối sống dành cho học sinh”
từ lớp 2 đến lớp 12 được đưa vào chương trình học chính khoá góp phần đẩy mạnhviệc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh cho các emhọc sinh Bộ sách mới được đưa vào dạy chính thức trong hai năm học 2018-2019và 2019-2020 nên kinh nghiệm sử dụng các câu chuyện vào trong bài giảng cònqua loa, chưa có chiều sâu chỉ đơn thuần là tranh thủ đọc những câu chuyện trongtiết học, hướng dẫn học sinh tìm hiểu nội dung, ý nghĩa của câu chuyện chỉ bằngcâu hỏi thông thường Việc tích hợp kiến thức của câu chuyện vào phần nào chophù hợp, hiệu quả còn lúng túng Do thời lượng của mỗi tiết học là 45 phút, nộidung kiến thức nhiều, thời gian tích hợp trong tiết học chỉ từ 5-7 phút, rất khó đểgiáo viên truyền tải hết nội dung kiến thức trong bộ sách này Mặt khác, nếu giáoviên chỉ đơn giản cho học sinh đọc và trả lời các câu hỏi trong bộ sách, sau đó họcsinh về nhà làm bài tập thì rất dễ dẫn đến việc nhàm chán, đơn điệu Học sinh sẽkhông có hứng thú học tập, không lĩnh hội hết được ý nghĩa giáo dục của các câu
Trang 3chuyện trong bộ sách Áp dụng các giải pháp trong SKKN này của tôi sẽ giúp choviệc dạy học tích hợp bộ sách này trong môn GDCD hiệu quả, thiết thực hơn
Bên cạch đó, việc tổ chức một số hoạt động học tập bên ngoài lớp học nhưhoạt động ngoại khoá về Bác Hồ, tổ chức cho học sinh đi thăm lăng Bác, quê Bác,thăm khu tưởng niệm Bác Hồ tại Thanh Hoá sẽ giúp việc dạy học bộ sách nàythiết thực hơn, góp phần tích cực vào việc tuyên truyền và đẩy mạnh việc thực hiệnChỉ thị 05-CT/TW- Bộ Chính trị Từ đó, góp phần tích cực vào công tác giáo dụcđạo đức, lối sống, lí tưởng, hoài bão cho thế hệ trẻ
2.3 Các giải pháp sử dụng để giải quyết vấn đề
2.3.1 Giải pháp thứ nhất: Tích hợp kiến thức ở khâu chuẩn bị bài mới của giáo viên và học sinh
*Lí do đề xuất:
Chuẩn bị bài mới là việc làm thường xuyên và cũng rất quan trọng của giáo
viên và học sinh trong mỗi tiết học Với việc dạy tích hợp các câu chuyện trong bộ
sách “Bác Hồ và những bài học về đạo đức, lối sống dành cho học sinh” trong
môn GDCD, việc chuẩn bị các kiến thức cho bài mới lại càng quan trọng hơn Bởithời lượng một tiết học qui định 45 phút vừa phải dạy kiến thức của bài học, vừaphải dạy tích hợp được một truyện trong bộ sách đã phân phối Nếu không chuẩn bịtrước đến lớp mới tiếp cận văn bản, mới định hình tìm hiểu thì mất nhiều thời gianvào phần này
Từ những đặc trưng của nhiệm vụ tiết học như vậy, nên việc chuẩn bị bài ởnhà là vô cùng quan trọng đối với giáo viên và học sinh ở môn GDCD khi dạy tích
hợp câu chuyện trong bộ sách “Bác Hồ và những bài học về đạo đức, lối sống dành cho học sinh”
*Biện pháp thực hiện:
- Đối với giáo viên: Việc chuẩn bị chu đáo, cẩn thận về kiến thức liên quan,đồ dùng dạy học trực quan đóng vai trò quan trọng cho việc thành công của tiếtdạy Giáo viên phải nghiên cứu bài dạy trước nhiều ngày để giao nhiệm vụ cụ thểcho HS, để các em chuẩn bị trước bài học ở nhà Giao nhiệm vụ cho học sinh làkhâu quan trọng, quyết định sự thành công của việc dạy học tích hợp Tuỳ theo nộidung từng câu chuyện mà giáo viên có thể giao nhiệm vụ cho từng lớp, từng nhómhoặc từng cá nhân Bởi trong mỗi tiết dạy giáo viên sẽ kết hợp sử dụng các hoạtđộng như thảo luận nhóm, kể chuyện, đóng vai các nhân vật trong bộ sách Bác Hồcho nên giao nhiệm vụ cho học sinh giúp giáo viên định hướng cho học sinh cáchtiếp cận mỗi câu chuyện theo nhiều hướng khác nhau, đồng thời, giúp các em chủđộng về mặt kiến thức bài học Bên cạnh đó còn giúp giáo viên tổ chức linh độngcác hoạt động giảng dạy, tuỳ từng hoạt động mà giáo viên có thể giao việc trước đểhọc sinh chuẩn bị ở nhà hoặc tại lớp nhằm đảm bảo các hoạt động này được diễn rađúng thời gian và đạt hiệu quả cao trong quá trình tích hợp Trong hoạt động này,
cả giáo viên và học sinh đều rèn luyện được kĩ năng tư duy chủ động trong chuẩn
Trang 4bị bài học để có thể làm chủ được tri thức liên quan đến quá trình học tập và rènluyện theo tư tưởng, đạo đức và phong cách của chủ tịch Hồ Chí Minh.
Ví dụ: Để dạy học tích hợp câu chuyện “Tôi sẽ làm việc xứng đáng với sự tin
dùng của ông” (Bài 3 - Sách “Bác Hồ và những bài học đạo đức, lối sống dành
cho học sinh” lớp 7), giáo viên giao việc cho học sinh như sau:
+ Cả lớp về đọc trước chuyện “Tôi sẽ làm việc xứng đáng với sự tin dùngcủa ông”
+ Tổ 1 và tổ 2 soạn kịch bản câu chuyện này để tiết sau các em đóng vai cácnhân vật trong câu chuyện
+ Tổ 3 tìm các chi tiết quan trọng trong câu chuyện này
+ Tổ 4 tìm hiểu nội dung, ý nghĩa câu chuyện
- Đối với học sinh: Các em phải đọc trước truyện, phải tham khảo các kiếnthức của bài học có liên quan đến tiết học, phải soạn bài và thực hiện các yêu cầumà giáo viên đã giao cho trên lớp ở tiết học trước, phải chuẩn bị lời thoại, đạo cụ vàtập kịch trước để đóng vai (nếu là tiết dạy theo phương pháp đóng vai)
Ví dụ: Chuẩn bị để học tích hợp câu chuyện “Tôi sẽ làm việc xứng đáng với
sự tin dùng của ông” (Bài 3 - Sách “Bác Hồ và những bài học đạo đức, lối sống dành cho học sinh” lớp 7) vào bài 11: Tự tin (lớp 7).
+ HS phải đọc trước câu chuyện, phải soạn kịch bản, tập lời thoại, tìm ýnghĩa của truyện
+ Những tiết học ngoại khoá học sinh còn phải học thuộc truyện để kểchuyện, tìm những bài hát ca ngợi Bác Hồ Tất cả những việc này đều phải làm tốtở khâu chuẩn bị
*Kết quả:
Chuẩn bị bài mới theo cách này sẽ giúp cho giáo viên và học sinh có kiếnthức và phương tiện cơ bản phục vụ cho tiết học Trên nền tảng chuẩn bị chu đáo ấygiáo viên sẽ dạy tốt hơn, học sinh sẽ hứng thú học tập hơn, hiểu sâu về giá trị giáodục của mỗi câu chuyện, khắc phục được sự qua loa, tẻ nhạt trong dạy học tích hợpbộ sách Bác Hồ
Có thể nói khâu chuẩn bị bài mới của thầy và trò đóng vai trò vô cùng quantrọng, quyết định đến sự thành công của tiết học Do đó, làm tốt được khâu chuẩnbị sẽ góp phần vào sự thành công của bài học
2.3.2 Giải pháp thứ hai: Tích hợp thông qua các bài giảng chính khóa trên lớp
*Lí do đề xuất:
- Trong chương trình GDCD ở bậc THCS có hai phần đó là phần đạo đức và
phần pháp luật Những câu chuyện trong bộ sách “Bác Hồ và những bài học đạo đức, lối sống dành cho học sinh" chủ yếu được dạy tích hợp trong phần đạo đức
của chương trình
- Để dạy có hiệu quả phần tích hợp này, giáo viên phải đọc, nghiên cứu hiểuđược nội dung ý nghĩa của các câu chuyện, nói về phẩm chất đạo đức nào của Bác,
Trang 5sử dụng câu chuyện vào phần nào của bài học, để dùng phương pháp dạy học tíchcực, phù hợp dạy tích hợp có hiệu quả
*Biện pháp thực hiện:
- Biện pháp 1: Sử dụng truyện trong phần truyện đọc (phần tìm hiểu bài):
Cấu trúc bài học môn GDCD lớp 6,7 có phần truyện đọc, đây là phần đầu của bàidạy học là phần sử dụng các câu chuyện, các tình huống để thảo luận, tìm hiểu bàirồi rút ra khái niệm Vậy nên giáo viên có thể đưa những câu chuyện trong bộ sách
“Bác Hồ và những bài học đạo đức, lối sống dành cho học sinh" vào dạy ngay
phần này Khi dạy, giáo viên có thể dùng nhiều phương pháp khác nhau để tănghiệu quả dạy học như phương pháp nêu vấn đề, phương pháp thảo luận nhóm,phương pháp đóng vai
Các truyện có thể sử dụng trong phần truyện đọc (phần tìm hiểu bài):
+ Lớp 6:
1 Truyện "Được ăn cơm với Bác Hồ" dạy tích hợp trong bài “Tiết kiệm”
với phương pháp đóng vai
2 Truyện "Hai bàn tay" dạy tích hợp trong bài “Siêng năng kiên trì” với
phương pháp đóng vai
3 Truyện "Gương mẫu tôn trọng luật lệ" dạy tích hợp trong bài “Tôn trọng kỉ luật” với phương pháp nghiên cứu trường hợp điển hình
+ Lớp 7:
1 Truyện "Bác không muốn nhận phần ưu tiên" cùng với truyện "Bác Hồ trong ngày tuyên ngôn độc lập" (SGK - GDCD 7) dạy tích hợp trong bài “Sống giản dị” (lớp7) với phương pháp thảo luận nhóm.
2 Truyện "Tôi sẽ làm việc xứng đáng với sự tin dùng của ông" dạy trong bài “Tự tin” (lớp7) trong phần truyện đọc với phương pháp đóng vai
+ Lớp 8:
1 Truyện "Có ăn bớt phần cơm của con không" trong bài “Liêm khiết” với phương pháp đóng vai
+ Lớp 9:
1 Truyện "Không ai được vào đây" dạy trong bài “Dân chủ và kỉ luật” với
phương pháp đặt và giải quyết vấn đề - giải bài tập trắc nghiệm rồi rút ra khái niệm
- Biện pháp 2 - Sử dụng truyện trong phần nêu biểu hiện và ý nghĩa của bài học: Biểu hiện của các phẩm chất đạo đức là phần nêu những tấm gương, nhữngbiểu hiện việc làm của đức tính trong thực tiễn cuộc sống và từ đó học sinh rút rađược ý nghĩa của đức tính đang học Bởi vậy khi giảng dạy giáo viên có thể sử
dụng truyện trong bộ sách "Bác Hồ và những bài học đạo đức, lối sống dành cho học sinh" để dạy tích hợp chủ yếu ở phần này.
Các truyện được dạy tích hợp vào phần nêu biểu hiện và ý nghĩa của bài họcgồm:
+ Lớp 6:
Trang 61 Đôi chân Bác Hồ
2 Tình yêu xuất phát từ đâu
+ Lớp 7:
1 Nụ cười phê phán
2 Bác gặp tù binh Pháp
3 Thế mà cũng khoe
+ Lớp 8:
1 Vị lãnh tụ vĩ đại và lá cờ đỏ sao vàng
2 Không nên đao to búa lớn
3 Chú làm chủ tịch để Bác làm thứ trưởng
4 Ít lòng tham muốn về vật chất
+ Lớp 9:
1 Bác soi sáng cho tôi con đường đi lên phía trước
2 Ao cá Bác Hồ
3 Không ai được vào đây
4 Bảo vệ hoà bình
5 Bác Hồ với tinh hoa văn hoá dân tộc
Các nhóm truyện này chủ yếu được dạy theo phương pháp nghiên cứutrường hợp điển hình Có quy trình thực hiện:
+ HS đọc hoặc nghe về câu chuyện (Bác Hồ là trường hợp điển hình)
+ Suy nghĩ về suy nghĩ, việc làm của Bác
+ Thảo luận về suy nghĩ, việc làm của Bác theo câu hỏi hướng dẫn của giáoviên
*Kết quả:
Dạy tích hợp những câu chuyện trong bộ sách Bác Hồ thông qua các bàigiảng trên lớp, giáo viên xác định tích hợp vào phần tìm hiểu khái niệm hay biểuhiện, ý nghĩa, lựa chọn câu chuyện có ý nghĩa tương ứng với nội dung bài học, sửdụng phương pháp dạy học phù hợp thì sẽ có hướng dạy hợp lí, hiệu quả
*************************************************
* TIẾT DẠY THỰC NGHIỆM:
Sử dụng truyện “Bác không muốn nhận phần ưu tiên” cùng với truyện
"Bác Hồ trong ngày tuyên ngôn độc lập" (SGK - GDCD 7) trong phần truyện đọc
rút ra khái niệm với phương pháp thảo luận nhóm
Tiết 1 Bài 1
SỐNG GIẢN DỊ
I MỤC TIÊU BÀI HỌC
1 Kiến thức: Giúp HS:
- Hiểu thế nào là sống giản dị
- Kể được một số biểu hiện của lối sống giản dị
Trang 7- Phân biệt được giản dị với xa hoa cầu kì, phô trương hình thức với luộmthuộm cẩu thả.
- Hiểu được ý nghĩa của sống giản dị
* Tích hợp nội dung câu chuyện: Bác không muốn nhận phần ưu tiên.
2 Thái độ: Quý trọng lối sống giản dị; không đồng tình với lối sống xa hoa, phô
trương hình thức
3 Kĩ năng: Biết thực hiện giản dị trong cuộc sống.
4 Các năng lực cần hướng tới phát triển cho học sinh: Năng lực nhận định tìnhhình, năng lực thể hiện lối sống ,giải quyết các vấn đề
II CÁC PHƯƠNG PHÁP/KĨ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC
Giải quyết vấn đề, động não, xử lí tình huống, liên hệ và tự liên hệ, thảo luậnnhóm
III PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC
- Giáo viên: Tranh ảnh bài 1 trong bộ tranh GDCD do công ty Thiết bị Giáo
dụcI sản xuất, giấy khổ lớn, bút dạ , câu chuyện, tục ngữ ca dao nói về tính giảndị Giáo án, SGK, SGV ,máy chiếu…
- Học sinh: Soạn bài, chuẩn bị tài liệu, đồ dùng cần thiết.
IV TỔ CHỨC DẠY HỌC:
1 Hoạt động khởi động
1 Ổn định lớp: Kiểm tra sĩ số của lớp
2 Giới thiệu bài: GV nêu tình huống cho học sinh thảo luận.
a Gia đình An có mức sống bình thường (bố mẹ An đều là công nhân) Nhưng An
ăn mặc rất diện, còn học tập thì lười biếng
b Gia đình Nam có cuộc sống sung túc, nhưng Nam ăn mặc rất giản dị ,chămhọc, chăm làm
Em hãy nêu suy nghĩ của em về phong cách sống của bạn An và bạn Nam?
- HS trao đổi
- GV chốt vấn đề giới thiệu bài học
2 Hoạt động hình thành kiến thức mới Hoạt động 1: Học sinh hiểu được thế nào
là sống giản dị
GV gọi 2 HS đọc truyện Bác Hồ trong
ngày tuyên ngôn độc lập (sgk) và Bác
không muốn nhận phần ưu tiên trong sách
Bác Hồ và những bài học về đạo đức lối
sống dành cho học sinh lớp 7
Cho HS thảo luận nhóm (3 phút)
Nhóm1: Trong ngày đọc tuyên ngôn độc
lập, Bác Hồ được miêu tả như thế nào về
1.Thế nào là sống giản dị?
Trang 8trang phục, tác phong và lời nói?
Nhóm 2: Em có nhận xét gì về trang phục,
tác phong, lời nói của Bác trong ngày đọc
tuyên ngôn độc lập ?
Nhóm 3: Hãy nêu những chi tiết bác không
muốn nhận phần ưu tiên ?
Nhóm4 : Em hãy nêu những ưu tiên mà Bác
hoàn toàn xứng đáng được nhận? Tại sao
Bác lại không nhận bất cứ sự ưu tiên tiên
nào từ người khác ?
HS thảo luận trả lời
Nhóm1: Trong ngày đọc tuyên ngôn độc
lập, Bác Hồ được miêu tả
+ Trang phục: quần áo ka ki, đội mũ vải, đi
dép cao su
+ Tác phong: cười đôn hậu, vẫy tay chào
đồng bào, thái độ thân mật như cha, con
+ Lời nói: đơn giản “Tôi nói đồng bào nghe
rõ không?”
Nhóm 2: Nhận xét về trang phục, tác
phong, lời nói của Bác trong ngày đọc tuyên
ngôn độc lập là: Bác Hồ ăn mặc đơn giản,
không cầu kì, phù hợp với hoàn cảnh, đất
nước ta lúc đó
Nhóm 3: Những chi tiết Bác không muốn
nhận phần ưu tiên là: Bác không lên cáng để
mọi người cáng như nhiều đồng chí, không
cưỡi ngựa một mình …không dùng ô khi
nói chuyện với nhân dân…
Nhóm 4 : Những ưu tiên mà Bác hoàn toàn
xứng đáng được nhận là :
- Bác là chủ tịch nước
- Bác tuổi đã cao
Bác không nhận bất cứ sự ưu tiên tiên nào
từ người khác ?
vì điều kiện của đất nước ta lúc đó còn
nhiều khó khăn, phương tiện đi lại ,đồ dùng
sinh hoạt còn thiếu thốn, Bác luôn muốn
hòa đồng cùng nhân dân.
- Thái độ chân tình, cởi mở, mọi hành động,
Trang 9lời nói đều gần gủi, thân thương -> xua tan
những gì còn xa cách giữa Bác - Chủ tich
nước - với nhân dân
*GV bật máy chiếu hình ảnh BH đọc tuyên
ngôn độc lập và hình ảnh anh cảnh vệ mời
Bác lên ngựa
GV: Như vậy, Bác Hồ chính là một tấm
gương về lối sống giản dị
? Em hiểu sống giản dị là sống như thế nào?
? Tìm thêm VD về cách sống giản dị của
Bác Hồ?
- ở nhà sàn, vẫn trồng rau, nuôi cá
- Thức ăn giản đơn: cà, tương
GV kết luận:Bác Hồ kính yêu của chúng
ta là người có phong cách sống giản dị, một
tấm gương tiêu biểu của lối sống giản dị,
Chúng ta phải học tập và làm theo tấm
gương của Bác.
? Em hãy lấy VD thể hiện cách sống phù
hợp với điều kiện, hoàn cảnh của bản thân,
gia đình và xã hội ? ( cho HS phát biểu ý
kiến)
Hoạt động 2 Học sinh kể được một số
biểu hiện của lối sống giản dị Phân biệt
được giản dị với xa hoa cầu kì, phô
trương hình thức với luộm thuộm cẩu
thả
Gv: Như vậy các em đã hiểu được sống giản
dị là gì Bây giờ cô chia lớp làm 2 nhóm, tổ
chức trò chơi tiếp sức
- Nhóm 1 Tìm biểu hiện lối sống giản dị?
- Nhóm 2.Tìm biểu hiện lối sống trái với
2 Biểu hiện của sống giản dị
- Không xa hoa, lãng phí
- Không cầu kì,kiểu cách
- Không chạy theo những nhu cầu vật chất và hình thức bên ngoài.
- Thẳng thắn, chân thật, gần gủi, hoà hợp với mọi người trong cuộc sống hàng ngày
Trang 10- cởi mở
- bóng bẩy
? Lấy ví dụ cụ thể thể hiện sống xa hoa, lãng
phí, cầu kì, phô trương hình thức?
- Tiêu nhiều tiền bạc vào những việc không
cần thiết, thậm chí có hại: đua đòi, ăn chơi,
cờ bạc, hút chích
- Nói năng cầu kì, rào trước đón sau, dùng
từ khó hiểu
- Dùng những thứ đắt tiền, không phù hợp
với mức sống chung ở địa phương, tạo ra sự
cách biệt với mọi người…
? Tuy nhiên giản dị không có nghĩa là qua
loa, đại khái, em hãy lấy ví dụ thể hiện sự
cẩu thả, luộm thuộm, tùy tiện?
- Không chú ý đến hình thức bề ngoài của
mình: mặc quần áo xộc xệch, mặc quần áo
ngủ đi học, đầu tóc rối bù…
- Nói năng, xưng hô tùy tiện, không đúng
phép tắc
? Em hãy nêu những biểu hiện của lối sống
giản dị
Hoạt động 3: Giúp học sinh hiểu được ý
nghĩa của sống giản dị.
? Sống giản dị có ích lợi gì
→ luồn hoà đồng với mọi người
? Những người có biểu hiện của lối sống
giản dị thì mọi người có thái độ như thế nào
đối với họ
→ Mọi người yêu mến, thông cảm, giúp đỡ
? Ngược lại thì sao
→ Mọi người xa lánh
? Sống giản dị có ý nghĩa như thế nào?
3 Ý nghĩa của sống giản dị
Giản dị là phẩm chất đạo đức cần
có ở mỗi người.Người sống giản
dị sẽ được mọi người xung quanh yêu mến, cảm thông và giúp đỡ.
3 Hoạt động luyện tập
Trang 11GV tổ chức, hướng dẫn HS làm bài tập SGK.
Bài a Bức tranh 3
Bài b biểu hiện 2,5
Bài c: Việc làm của Hoa là xa hoa, lãng phí, không phù hợp với điều kiện của bảnthân
4 Hoạt động vận dụng Bài tập sắm vai: Lan hay đi học muộn, kết quả học tập chưa cao nhưng Lan
không cố gắng rèn luyện mà suốt ngày đòi mẹ mua sắm quần áo, giày dép, thậmchí cả đồ mĩ phẩm để trang điểm
GV: Lan chú ý đến hình thức bên ngoài, không phù hợp với tuổi học trò, xa hoa,lãng phí, không giản dị Là HS phải cố gắng rèn luyện để có lối sống giản dị.Sống phù hợp với điều kiện bản thân, gia đình và xã hội
*Lí do đề xuất: Kiểm tra, đánh giá là bước quan trọng nhằm đánh giá hiệu quả của
việc tích hợp các câu chuyện về Bác trong môn học được thực hiện theo cấu trúc
85% GDCD; 15% tích hợp bộ sách “Bác Hồ và những bài học đạo đức, lối sống dành cho học sinh.
*Biện pháp thực hiện:
Câu hỏi tích hợp đưa vào bài kiểm tra thường xuyên và định kỳ môn GDCDtheo các mức độ nhận biết, thông hiểu, vận dụng (vận dụng thấp, vận dụng cao)trong câu hỏi kiểm tra, từ đó thấy được mức độ, khả năng tiếp thu và lĩnh hội kiếnthức của học sinh về nội dung, ý nghĩa của mỗi câu chuyện trong bộ sách
Ví dụ đề kiểm tra viết lớp 9 học kỳ 1:
Câu 1(3 điểm): Thế nào là chí công vô tư ? Chí công vô tư có ý nghĩa như
thế nào ?
Câu 2: (3 điểm): Thế nào là tình hữu nghị giữa các dân tộc trên thế giới ?
Quan hệ hữu nghị có ý nghĩa gì ?
Câu 3: (4 điểm): Hoà bình là gì? vì sao phải bảo vệ Hoà Bình? Để bảo vệ
hoà bình chúng ta cần phải làm gì? Phong cách của Bác trong việc tạo lập mối quan
hệ hữu nghị, hoà bình với bè bạn bốn phương được thể hiện trong câu chuyện nào
trong sách “Bác Hồ và những bài học đạo đức, lối sống dành cho học sinh” lớp
9 ý nghĩa của câu chuyện đó là gì ?