Nhiếp ảnh các tỉnh khu vực miền núi phía Bắc Năm 1994, lần đầu tiên Liên hoan ảnh nghệ thuật khu vực miền núi phía Bắc được tổ chức tại Thái Nguyên.. Hồi đó lực lượng tham gia liên hoan
Trang 1Nhiếp ảnh các tỉnh khu vực miền núi phía Bắc
Năm 1994, lần đầu tiên Liên hoan ảnh nghệ thuật khu vực miền núi phía Bắc được tổ chức tại Thái Nguyên Hồi đó lực lượng tham gia liên hoan ảnh còn hạn hẹp, chủ yếu là các nghệ sĩ nhiếp ảnh và một số anh
em yêu mến nhiếp ảnh trong các câu lạc bộ thuộc Hội Văn học nghệ thuật địa phương Các tỉnh Lai Châu, Sơn La, Hòa Bình, Yên Bái, Lào Cai, Cao Bằng gần như đứng ngoài cuộc vì chưa có phong trào nhiếp ảnh “Các tay máy” chủ yếu làm dịch vụ, xa lạ với nghệ thuật nhiếp ảnh Mãi đến năm 2000, Liên hoan ảnh nghệ thuật các tỉnh miền núi phía Bắc lần thứ 2 tại Hà Giang mới có đầy đủ các tỉnh tham dự
Qua 13 năm, đội ngũ nhiếp ảnh các tỉnh trong khu vực ngày càng phát triển.Số lượng hội viên được kết nạp vào Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam lên đến 51 người Đó là con số không nhỏ, khẳng định bước phát triển mạnh mẽ của phong trào nhiếp ảnh, sự say mê lao động nghệ thuật của các nghệ sĩ nhiếp ảnh trong chặng đường suốt 13 năm qua Đồng thời khẳng định chủ trương đúng đắn của Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam “Từng bước đẩy mạnh phong trào nhiếp ảnh địa phương, nhất là các tỉnh “trắng”, vùng sâu, vùng xa, tạo mặt bằng nghệ thuật nhiếp ảnh chung trong cả nước” Nhìn lại trước năm 1993, cả khu vực miền núi phía Bắc gồm 15 tỉnh chỉ vẻn vẹn 8 hội viên trung ương Đó
là các anh: Nông Tú Tường (Hà Giang), Hải Hà, Hồng Việt (Tuyên
Trang 2Quang), Lê Công Mai, Vũ Bách (Lạnh Sơn), Phan Đinh, Vân Trang (Phú Thọ), Vũ Ngọc Hùng (Cao Bằng) Trong số đó, hai anh Lê Công Mai, Vũ Ngọc Hùng đã vĩnh biệt chúng ta Số còn lại, các anh đã bước sang tuổi “thất thập” mà vẫn chưa “cổ lai hy”, vẫn say mê tâm huyết với nghề, tham gia đều đặn các cuộc thi trong nước và quốc tế cùng với lớp trẻ Với các anh, chuyện “được thua” trong các cuộc thi là những bài học kinh nghiệm cho những lần sau, luôn vui vẻ lạc quan Đó là những tấm gương để chúng ta học tập
Đến nay đội ngũ kế cận các anh ngày một trưởng thành, trẻ khoẻ về tuổi đời, tinh thông về nghề nghiệp Qua các cuộc thi và triển lãm ảnh trong nước và quốc tế, các tác giả đã giành được nhiều giải thưởng cao như: Võ Huy Cát, Hoàng Tác, Chu Phúc, Việt Hùng, Kim Khoa, Đồng Khác Thọ, Vũ Hải, Hà Thắng, Hoàng Lai.v.v
Về phong trào nhiếp ảnh, đến nay 15 tỉnh trong khu vực đã có các câu lạc bộ nhiếp ảnh mà hội viên trung ương làm nòng cốt Các câu lạc bộ mạnh như: Thái Nguyên, Vĩnh Phúc, Lạng Sơn, Hà Giang, Sơn La, Lào Cai luôn được sự quan tâm của Hội Văn học nghệ thuật địa phương, tổ chức nhiều chuyến đi thực tế sáng tác, nhiều cuộc thi và triển lãm ảnh nghệ thuật với sự bảo trợ của Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam Chính vì vậy, số lượng hội viên từ cơ sở phát triển đi lên mạnh
mẽ Tuy nhiên, một đặc thù của phong trào nhiếp ảnh khu vực miền núi phía Bắc là sự phát triển không đồng đều Có tỉnh trên 10 hội viên trung ương, ngược lại có tỉnh vẫn còn là “phong trào trắng” Trình độ
Trang 3nghệ thuật, kỹ thuật chênh lệch quá xa Chính vì vậy việc liên hoan ảnh nghệ thuật hơn 10 năm qua vẫn có sự uyển chuyển: Nghệ thuật vẫn phải kết hợp xây dựng và củng cố phong trào
Năm 2006, Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam thí điểm chấm giải liên hoan theo hình thức thi, những tác phẩm trưng bày triển lãm cũng được tuyển chọn chặt chẽ hơn Và một điều bất ngờ đã xẩy ra: các “đội mạnh” như Vĩnh Phúc, Thái Nguyên, Hà Giang, lại không bảo vệ được danh hiệu quán quân của mình Ngược lại đội yếu như: Yên Bái, Hòa Bình lại vượt lên giành huy chương vàng “Tỉnh trắng” như Bắc Kạn, Lai Châu vươn lên huy chương đồng Nếu đánh giá tổng thể bộ ảnh thì Vĩnh Phúc, Lào Cai, Hà Giang, Lạng Sơn là khá đều tay nhưng chưa có ảnh vượt trội, gây ấn tượng mạnh Một số bộ ảnh tuy không đồng đều về chất lượng nghệ thuật nhưng lại có một số ảnh vượt lên về nội dung và hình thức thể hiện không theo lối mòn quen thuộc, đã được
sự đồng thuận của Hội đồng giám khảo Rất tiếc trong buổi chấm giải,
vì lý do nào đó, vắng sự chứng kiến của các nghệ sĩ nhiếp ảnh trong khu vực Vì vậy có một số thông tin chưa khách quan gây nhiều dư luận cho rằng Hội đồng giám khảo có “vấn đề” này nọ Thậm chí cá biệt có người tuyên bố tẩy chay và sẽ không tham gia các cuộc liên hoan lần sau Đây cũng là sự phản ứng “đáng yêu” của người quá say
mê nghệ thuật nhiếp ảnh Tuy nhiên, ai dự thi cũng muốn tác phẩm của mình được giải, nhưng nghệ thuật cần có sự công bằng, không phân biệt đẳng cấp, tước vị cá nhân Và giải thưởng các cuộc thi không chỉ
Trang 4dành riêng cho mãi một tác giả Sự ngộ nhận, đố kỵ đồng nghĩa với sự kiêu ngạo – luôn cho mình hơn mọi người Cái khó của người làm nghệ thuật là biết tự đánh giá mình Muốn vậy cần phải có tư tưởng cầu thị!
“sân chơi” của nghệ thuật luôn rộng mở, ai đó tự động bỏ cuộc vì mục đích cá nhân cũng là lẽ thường tình! “Nghệ thuật luôn là đại lộ phía trước”, thiết nghĩ cái chưa được của hôm nay, chính là bài học quí cho ngày mai
Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam luôn coi trọng liên hoan ảnh nghệ thuật các khu vực trong toàn quốc Nhiều năm qua, với khả năng kinh phí hạn hẹp “giật gấu vá vai”, Hội phải dựa vào các Hội Văn học nghệ thuật địa phương cùng phối hợp để tổ chức các liên hoan khu vực nhằm
mở rộng và phát triển phong trào nhiếp ảnh trong cả nước
Năm 2007 sẽ là bước đột phá mới: mạnh dạn cải tiến hình thức liên hoan ảnh nghệ thuật khu vực về nội dung và hình thức, mỗi ảnh chọn trưng bày được tính 2 điểm, tác phẩm đoạt huy chương vàng, bạc, đồng
sẽ dự xét giải thưởng xuất sắc quốc gia hàng năm và đặc biệt Hội dự định chuyển phần tài trợ sáng tác hàng năm khu vực nào về khu vực
ấy Hội viên trung ương có ảnh tham gia triển lãm mới được diện xét đầu tư Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện có thể sẽ nảy sinh một số bất cập, ta từng bước rút kinh nghiệm chuyển đổi cho phù hợp Tin rằng, chất lượng Liên hoan ảnh nghệ thuật khu vực trong cả nước nói chung, Liên hoan ảnh nghệ thuật khu vực các tỉnh miền núi phía Bắc
Trang 5nói riêng về tác phẩm và chất lượng hội viên sẽ ngày một nâng lên!