TIỂU LUẬN HỆ THỐNG SỰ KIỆN TRONG CHÍ PHÈO CỦA NAM CAO ĐỂ LÀM NỔI BẬT NHỮNG KHÚC ĐOẠN TRONG CUỘC ĐỜI BI KỊCH CỦA CHÍ

Một trong những yếu tố tạo nên sự thành công lớn cho tác phẩm Chí Phèo đó chính là hệ thống các sự kiện liên quan đến tấn bi kịch cuộc đời nhân vật Chí.. Thứ ba: Chí Phèo bị Thị Nở ruồng

TRƯỜNG ĐẠI HỌC HÙNG VƯƠNG

KHOA KHXH & VHDL

BÀI TIỂU LUẬN

PHÂN TÍCH HỆ THỐNG SỰ KIỆN TRONG CHÍ PHÈO CỦA NAM CAO ĐỂ LÀM NỔI BẬT NHỮNG KHÚC ĐOẠN TRONG CUỘC ĐỜI

BI KỊCH CỦA CHÍ

Học phần: Tác phẩm và thể loại Văn học

Mã học phần:

Họ và tên Giảng viên hướng dẫn:

Họ và tên sinh viên thực hiện:

Lớp:

Mã sinh viên:

Điểm Họ tên học viên:

Ngày sinh: Lớp:

ĐỀ BÀI PHÂN TÍCH HỆ THỐNG SỰ KIỆN TRONG CHÍ PHÈO CỦA NAM CAO

ĐỂ LÀM NỔI BẬT NHỮNG KHÚC ĐOẠN TRONG CUỘC ĐỜI BI KỊCH

CỦA CHÍ

I ĐẶT VẤN ĐỀ:

Nam Cao là một trong những nhà văn hiện thực xuất sắc giai đoạn 1930 –

1945, là một cây bút viết về người nông dân hết sức chân thực, có đóng góp nhiều cho sự thành công của dòng văn học hiện thực Việt Nam trước cách mạng tháng Tám Sáng tác của ông đã vượt qua những thử thách khắc nghiệt của thời gian, càng thử thách lại càng ngời sáng Thời gian càng lùi xa, những tác phẩm của ông càng bộc lộ ý nghĩa hiện thực sâu sắc, tư tưởng nhân đạo cao cả và vẻ đẹp nghệ thuật điêu luyện, độc đáo Ông là một nhà văn lớn của nền văn học Việt Nam hiện đại

Tác phẩm “Chí Phèo" của Nam Cao là kiệt tác của văn học hiện thực phản ảnh đậm nét xã hội phong kiến đầy rẫy những tội ác và bất công, đồng thời khắc họa thành công hình ảnh người nông dân bị bần cùng hóa Đọc những trang viết của Nam Cao, người đọc có thể mường tượng ra được bức tranh xã hội phong kiến nhiều ám ảnh Xuyên suốt tác phẩm là hình ảnh nhân vật Chí Phèo - một người nông dân lương thiện nhưng bị xã hội chèn ép, chà đạp, đẩy đến bước đường cùng thành kẻ sát nhân Câu kết trong tác phẩm được nhân vật Chí Phèo bộc lộ: “Không được! Ai cho tao lương thiện?” Đây là câu nói đã đi sâu vào tâm trí của nhiều thế

hệ độc giả

Một trong những yếu tố tạo nên sự thành công lớn cho tác phẩm Chí Phèo đó chính là hệ thống các sự kiện liên quan đến tấn bi kịch cuộc đời nhân vật Chí Vậy

hệ thống các sự kiện đó là những gì? Nó có ý nghĩa thế nào với bi kịch cuộc đời Chí?

II GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ:

1 Sự kiện là gì?

Là hành vi của nhân vật hay sự vật xảy ra với nhân vật làm biến đổi hay bộc

lộ một ý nghĩa nào đó đối với mục đích người kể

Đặc trưng của sự kiện: Đối với nhân vật, đó là hành động thể hiện bản chất con người, đẩy nhân vật sang giới hạn khác làm nó thay đổi; đối với người kể, người đọc, sự kiện giúp nhận thức nhân vật Như vậy: Sự kiện là yếu tố sinh nghĩa đối với người đọc; Sự kiện là sự kiện của ý thức; Sự kiện trong văn học thường có

ý nghĩa tượng trưng về nhân sinh và xã hội; Sự kiện trong thơ thường nằm ở tầng chìm, không thuộc đối tượng biểu hiện của nhà thơ, nhưng vẫn là nguồn sinh nghĩa

được mở rộng thành cả một cốt truyện Nhưng không đồng nhất với cốt truyện Cốt truyện, ngoài tính nhân quả còn có tính liên tục về thời gian do liên kết nhiều

sự kiện

2 Sự kiện trong tác phẩm truyện.

Trong tác phẩm tự sự cốt truyện được tạo nên từ chuỗi các sự kiện đặc trưng cho thể loại tự sự kết hợp với các yếu tố miêu tả, lời kể, lời bình tạo nên cốt truyện Thiếu các yếu tố này có thể truyện không thành truyện và mỗi yếu tố đó giữ một vai trò khác nhau tạo nên nghệ thuật độc đáo của truyện Vì vậy, tính chất

sự kiện trong truyện gắn với tính chất xâu kết

Sự kiện trong truyện có tính liên tục, hữu hạn trong trật tự thời gian, sự kiện này đặt sau sự kiện trước và cứ thế cho đến kết thúc câu chuyện Đồng thời sự kiện trong chuỗi có mối quan hệ nhân quả hoặc quan hệ bộc lộ ý nghĩa Các sự kiện trong đời sống có vô vàn mối quan hệ và không biết đâu là mở đầu, đâu là kết thúc Với những tính chất như vậy, sự kiện góp phần làm cho cốt truyện văn học tách ra khỏi mối quan hệ chằng chịt của cuộc đời để tập trung thể hiện ý nghĩa nào

đó mà nhà văn muốn thể hiện

Trong tác phẩm tự sự cốt truyện thực hiện các chức năng rất quan trọng, sự kiện đóng vai trò gắn kết các sự kiện thành một chuỗi và tạo thành lịch sử của một nhân vật, bộc lộ xung đột, mâu thuẫn của con người và tạo ra ý nghĩa về nhân sinh Chính vì vậy, nắm bắt đúng chuỗi sự kiện là bước khởi đầu để hiểu nhân vật, hiểu bức tranh đời sống và hiểu ý nghĩa của tác phẩm Nhờ cốt truyện có nhiều biến cố ngẫu nhiên, bất ngờ mà có sức hấp dẫn rất mạnh đối với ngườiđọc

Vì vậy nắm được các sự kiện chính trong mỗi tác phẩm sẽ giúp người đọc dễ dàng tiếp cận và phân tích tác phẩm Bởi đó là các sự kiện có liên quan trực tiếp đến sự thay đổi nhân cách, cuộc đời cũng như bi kịch xoay quanh nhân vật Những

sự kiện lớn có thể tạo thành những bước ngoặt quan trọng trong cuộc đời nhân vật, thường được gọi là các biến cố

Đối với thể loại truyện, điểm hấp dẫn và cũng rất khó trong xử lý nghệ thuật chính là những bước rẽ ngoặt bất ngờ của số phận nhân vật Ở đó, nhà văn phải chuẩn bị "thế năng" cần thiết để cho những đột biến kia diễn ra như một tất yếu

3 Bi kịch

nhân Hiện thực không đủ điều kiện đáp ứng nhu cầu nguyện vọng của con người, đẩy họ vào trạng thái tuyệt vọng, đường cùng là tìm đến cái chết để thoát li, giải thoát bản thân Trong văn học Việt Nam ta từng bắt gặp những tấn bi kịch như tình yêu của nàng Kiều, bi kịch nhà văn Hộ, bi kịch vì nghệ thuật của Vũ Như Tô…

những cái tấn bi kịch của Chí Phèo lại lạ đời làm sao Bi kịch bị xã hội cự tuyệt

quyền được làm con người

4 Những sự kiện chính trong tác phẩm Chí Phèo của Nam Cao.

Tác phẩm “Chí Phèo” với những điểm "gấp khúc" trong cuộc đời Chí Phèo thực sự là những thử thách rất lớn đối với khả năng sáng tạo của Nam Cao Và ông

đã cho cuộc đời Chí trải qua ba sự kiện vô cùng to lớn, để từ đó nảy sinh bao vấn

đề của truyện Thứ nhất: được đánh dấu bằng sự kiện Chí Phèo đi tù - từ một con người hiền lành, lương thiện, bị đẩy vào tù một cách vô cớ, trở thành kẻ hung hãn Thứ hai: Chí Phèo gặp Thị Nở trong đêm trăng bên bờ sông - từ một kẻ tha hoá, điên dại, bỗng hắn được thức tỉnh và cất tiếng kêu đòi được sống lương thiện Thứ ba: Chí Phèo bị Thị Nở ruồng bỏ - đây là sự kiện đẩy Chí vào cái chết đau đớn để kết thúc cuộc đời đầy rẫy những bi kịch của Chí

Sự kiện thứ nhất, được đánh dấu bằng sự kiện Chí Phèo đi tù - từ một con người hiền lành, lương thiện, bị đẩy vào tù một cách vô cớ, trở thành kẻ hung hãn Hình ảnh nhà tù thực dân tàn ác, đã biến Chí Phèo từ một kẻ hiền lành, lương thiện thành một tên quỷ dữ mà cả làng Vũ Đại không ai dám tới gần

Chí Phèo nguyên là một đứa trẻ khốn khổ, bị bỏ rơi trong cái lò gạch cũ bỏ không Bất hạnh ngay từ lúc sinh ra Trong bộ dạng trần truồng, xám xịt ở cái lò gạch cũ, Chí cứ từng ngày lớn lên bằng cách truyền tay nhau của người làng Lúc thì anh bị đem cho, khi thì bị đem bán rồi cũng lớn lên trở thành một thanh niên hai mươi tuổi vạm vỡ,hắn làm canh điền cho nhà Bá Kiến.Không gia đình, không nhà cửa, không tấc đất cắm dùi, thân phận thì ở đợ, làm nô bộc cho nhà giàu Vậy mà tâm tính lại tốt Biết ước mơ về một cuộc sống bình dị, giản đơn mà hạnh phúc: chồng cày thuê, cuốc mướn, vợ dệt vải Chúng lại bỏ một con lợn nuôi để làm vốn liếng Khá giả thì mua dăm ba sào ruộng làm Ở một xã hội bình thường, những con người như thế hoàn toàn có thể sống một cách lương thiện và yên ổn

người lương thiện chất phác, thuần nông Đó là một minh chứng cho thấy sự chà đạp của xã hội, giai cấp thống trị lên tầng lớp nhân dân thấp cổ bé họng Chí đi tù không phải vì chém giết người, trộm cắp … mà là do Bá Kiến ghen tuông với sức trai trẻ của Chí, cho rằng hắn quyến rũ vợ mình – bà Ba Nhà tù thực dân đã tiếp tay cho tên cường hào, sau 7- 8 năm đã biến một nông dân hiền lành, khỏe mạnh, lương thiện và tự trọng thành con quỷ dữ của làng Vũ Đại Từ đây, Chí Phèo bị cướp đi cả nhân hình lẫn nhân tính Chí Phèo đã bị cướp mất hình hài của con người Hắn trở về làng Vũ Đại với ngoại hình “ đặc như thằng săn đá! Cái đầu thì trọc lốc, răng cạo trắng hớn, cái mặt thì đen mà rất cơng cơng, hai mắt gườm gườm, trông gớm chết! “ Còn đâu cái dáng vể thuần phác nông điền, Chí nay đã giống một tên du côn đầu đường xó chợ khiến người làng chẳng những không nhận ra mà con

xa lánh, khiếp sợ Vừa về làng hắn đã đi uống rượu, uống với thịt chó say khướt, một biểu hiện cho thấy sự bất cần đời, xa lạ hoàn toàn với bản chất người nông dân quanh năm bán mặt cho đất bán lưng cho trời Say rồi hắn tìm đến nhà Bá Kiến mà

mấy năm trời ngồi tù oan, sự chà đạp sỉ nhục danh dự con người có lẽ khiến hắn cay cú, phẫn nộ tột cùng mà văng, mà chửi thật lớn trước cửa nhà Bá Kiến Sự thay đổi của Chí đã thay lời nhà văn tố cáo, lên án sự tàn ác của giai cấp thống trị mà công cụ của nó chính là nhà tù đã bóc lột, hành hạ con người thay đổi cả nhân hình

và nhân tính Nhà tù đã bắt giam lấy con người ta khi còn lương thiện và thả ra khi biến trở thành hung ác – giết chết cái phần tốt đẹp trong con người Chí, biến Chí thành Chí Phèo

Sau khi ra tù , một loại bi kịch ập đến với Chí Phèo Trước hết đó là hắn bị Bá Kiến mua chuộc trở thành tay sai đắc lực cho lão Bá Kiến gian xảo dụ dỗ, an ủi, xoa dịu Chí Phèo thuyết phục được hắn làm tay sai Chí đi làm việc đâm thuê chém mướn, rạch mặt ăn vạ, đòi nợ không chỉ của những kẻ thù của bá kiến mà còn cả những người nông dân hiền lành, những người đã nuôi nấng hắn thủa trần trụi đơn côi đến với thế giới này Hắn còn phá không biết bao hạnh phúc, lấy đi bao nước mắt người lương thiện hiền lành cùng giai cấp bị trị như hắn Dưới sự xảo quyệt của giai cấp thống trị, Chí phèo đã bị tha hóa thành một con quỷ dữ của làng Vũ Đại Họ không còn coi hắn là người dù chỉ là một tên du côn, họ ví hắn như con quỷ dữ vì đã đem lại quá nhiều đau thương mất mát cho những mái nhà tranh đơn

sơ, những con người nghèo khổ cùng cực, lam lũ Đây chính là tấn bi kịch đầu tiên của Chí Phèo đã bị tha hóa

Đó cũng là lúc Chí đã hoàn toàn rơi xuống vực sâu của sự tha hóa Nỗi cô độc tuyệt cùng ấy Chí không thể giải tỏa được cùng ai, Chí đã bị đẩy ra khỏi thế giới loài người, ra ngoài rìa của xã hội Sự tha hóa của Chí là một sự phản ánh chân thực, nghiệt ngã nhất về xã hội nông thôn Việt Nam trước Cách mạng tháng Tám Đồng thời cũng là lời tố cáo mạnh mẽ những kẻ tàn nhẫn, độc ác đã cố tình đẩy Chí

và lợi dụng Chí để biến anh thành con quỷ của làng Vũ Đại Chân dung ấy của anh chính là hiện thân cho nỗi thống khổ lớn nhất của người nông dân trong xã hội lúc bây giờ

Sự kiện thứ hai trong truyện mở đầu từ tình huống gặp gỡ giữa Chí Phèo và Thị Nở - một tình huống có tính quyết định cho sự đột biến, thức tỉnh của Chí Phèo gặp Thị Nở trong đêm trăng bên bờ sông - từ một kẻ tha hoá, điên dại, bỗng hắn được thức tỉnh và cất tiếng kêu đòi được sống lương thiện

Thị Nở, là người xấu nhất làng Vũ Đại.Thế nên, người ta tránh thị như tránh một con vật rất tởm… Song chính chân dung đầy kinh hãi ấy lại làm nổi bật hơn những phẩm chất của Thị

Khác với mọi người dân làng Vũ Đại, chưa bao giờ Thị sợ hãi và xa lánh Chí Phèo Mặc cho Chí là người thế nào, Thị Nở vẫn đi qua vườn nhà Chí Phèo ra sông lấy nước Thậm chí có lúc thị còn vào nhà Chí Phèo xin rọi lửa, xin rượu bóp chân Chuyện người dân Vũ Đại kinh sợ Chí Phèo là điều thị không hiểu nổi Và cái cảnh Thị ngủ ở vườn chuối bờ sông hẳn cũng không phải chỉ có một lần Vậy nên, việc Chí Phèo gặp Thị Nở như tình trạng như Nam Cao miêu tả trong tác phẩm chỉ là vấn đề thời điểm Những gì phải xảy ra tất yếu đã xảy ra

Lúc ấy, sau khi uống rượu ở nhà tự Lãng, Chí “lảo đảo ra về, nhưng không

về lều mà đi ra bờ sông gần nhà Ở đó, Chí Phèo đã gặp Thị Nở, một người đàn bà xấu xí, ngẩn ngơ, ế chồng, ra sông kín nước ngồi nghỉ rồi ngủ quên Họ ăn nằm với nhau rồi cùng ngủ say dưới trăng” Từ đó Thị chìm đắm trong cơn say của bản năng thiên tạo, quên hết thảy mọi ràng buộc, mọi định kiến trên đời, trong đầu Thị giờ chỉ còn hình ảnh của Chí Phèo Và cứ thế những gì thuộc về bản chất của người đàn bà cứ thế bộc lộ ra

Thị nhận thức được tình yêu thương trong mình, khi thấy “Nửa đêm, Chí Phèo đau bụng, nôn mửa Thị Nở dìu hắn vào trong lều, đặt lên chõng, đắp chiếu cho hắn rồi ra về…” Nghe có vẻ phũ phàng khi Thị bỏ Chí Phèo về trong đêm và dường như hành động quan tâm của Thị chỉ là sự đáp trả cho việc đã xảy ra giữa hai người

Tuy nhiên không phải vậy, trong lúc Chí Phèo đang “thấy miệng đắng, lòng

mơ hồ buồn, người thì bủn rủn, chân tay không buồn nhấc” và chìm đắm trong những ý nghĩ về cuộc đời mình “hắn đã tới cái dốc bên kia của cuộc đời”, “Chí Phèo hình như đã trông thấy cái tuổi già của hắn, đói rét và ốm đau, và cô độc” thì Thị Nở xuất hiện

Sự xuất hiện của Thị như một sự cứu rỗi linh hồn của hắn: “Nếu Thị không vào, cứ để hắn vẩn vơ nghĩ mãi, thì đến khóc được mất” “Thị vào cắp một cái rổ, trong có một nồi gì đậy vung Đó là một nồi cháo hành còn nóng nguyên.” Rõ là thị

về để chuẩn bị nồi cháo ấy cho hắn dẫu cho “lúc còn đêm, thị trằn trọc một lát” Thế nhưng “Vừa sáng thị đã chạy đi tìm gạo Hành thì nhà thị may lại còn Thị nấu

bỏ vào cái rổ mang cho Chí Phèo” Một người ngẩn ngơ, không quan tâm ai bao giờ như Thị, nay lại dành hết thảy mọi yêu thương cho Chí Phèo – “ đó là cái lòng yêu của một người làm ơn, cũng có cả cái lòng yêu của một người chịu ơn” Nhưng sự làm ơn của Thị vốn dĩ không bình thường, bởi lẽ người chịu ơn lại là một con quỷ dữ mà không ai dám lại gần

Phải can đảm và giàu lòng yêu thương lắm thì Thị mới dám hết lòng với Chí bởi theo thị, Chí là “cái thằng trời đánh không chết ấy” Trong cái “xã hội bị tha hóa toàn diện (tha hóa vì quyền lực, tha hóa vì cùng cực cùng đường, tha hóa vì bản thân) Quan hệ xã hội ở đây là quan hệ giữa các đơn vị đã bị tha hóa (cá nhân với cá nhân, nhóm loại với nhóm loại)” và cứ thế “người ta sống quẩn quanh, đói nghèo, bế tắc đã đành, họ lại còn tỏ ra lạnh lùng, tàn nhẫn, định kiến với người xung quanh

Với một đứa con hoang, một thằng không cha không mẹ, không tấc đất cắm dùi, một “con quỷ dữ” chuyên sống bằng nghề rạch mặt ăn vạ Chí Phèo, chẳng một

ai trong cái làng Vũ Đại chấp nhận Người làng dường như loại bỏ Chí ra khỏi quan

hệ của mình, “mặc thây cha nó”, riêng thị lại quan tâm

Phía Chí Phèo, ta biết rằng Chí chưa bao giờ ý thức về cái xấu "ma chê quỷ hờn" của Thị Nở, cũng như chưa hề bận tâm về sự ngẩn ngơ và cái dòng mả hủi của người đàn bà ấy Là một nhà văn hiện thực chủ nghĩa nghiêm ngặt, Nam Cao

hề đơn giản (xét ở góc độ xử lý nghệ thuật) Làm sao để một kẻ đã mất hết nhân tính, chỉ quen đập phá và cắn xé điên dại bật ra được tiếng kêu đòi trở về với cuộc sống hiền lành như những người bình thường? Khát vọng đó nếu có thì nhất định phải diễn ra theo một quá trình hợp lý và phải là kết quả của những tác nhân hết sức đặc biệt nào đó Hành động cưỡng đoạt Thị Nở của Chí Phèo được miêu tả như là tác nhân kiểu ấy Những diễn biến trong nội tâm của Chí Phèo vào cái buổi sáng sau đêm gặp Thị Nở là toàn bộ hệ quả của "cơn địa chấn" kia Ở đó, lần đầu tiên sau bao nhiêu năm chìm trong những cơn say triền miên, các giác quan của Chí Phèo dần dần hồi tỉnh để đánh thức những xúc cảm bị vùi quên từ rất lâu Lần đầu tiên hắn biết ao ước, biết suy nghĩ về những dự định ngày xưa của hắn Tuy nhiên,

để dẫn đến nỗi khát thèm lương thiện ở Chí Phèo, cần phải có thêm chất xúc tác Bát cháo hành của Thị Nở chính là chất xúc tác quan trọng đó

Việc làm này của Thị Nở đã khiến Chí rất ngạc nhiên và xúc động đến mức trào nước mắt bởi vì đây là lần đầu tiên trong đời hắn được một người đàn bà cho Hắn thấy cháo hành của thị Nở không như bát cháo hành bình thường mà trong đó còn hàm chứa tình yêu thương chân thành của thị dành cho hắn Và như vậy, cũng

có nghĩa hàm chứa cả hạnh phúc lứa đôi mà lần đầu tiên Chí cảm nhận được Còn đối với Thị Nở, đây là bát cháo hành tình nguyện, bát cháo hành đem cho, đem tặng, bát cháo hành tình yêu, mở đầu cho hạnh phúc gia đình

Bát cháo hành của Thị Nở là món quà quý giá nhất mà lần đầu tiên Chí cảm nhận được trong đời mình Bát cháo hành kia đâu chỉ là tình thương, tình yêu, là sự chăm sóc ân cần mà nó có tác dụng diệu kỳ - cảm hóa con người, thức tỉnh phần người, phần nhân tính bị vùi lấp bao lâu nay trong Chí Phèo Nói đúng hơn là Thị

Nở đã thức tỉnh Chí, cứu vớt Chí, làm hồi sinh tâm hồn, nhân tính trong Chí Điều

đó không phải ai cũng làm được

Ăn bát cháo hành, Chí Phèo trở lại là anh canh điền ngày xưa và thấm thía nỗi đau của con người biết tự trọng khi bị vợ Bá Kiến sai làm những việc nhục nhã Điều này chứng tỏ một lần nữa Chí Phèo có bản tính tốt lành, nhưng cái bản tính này trước đây bị lấp đi đến nay mới có cơ hội được thể hiện, bởi vì Chí Phèo vốn là người nông dân lương thiện có bản tính tốt đẹp Mặc dù bị xã hội tàn ác – đại diện

là bá Kiến và nhà tù thực dân dẫu có ra sức hủy diệt bản tính ấy nhưng nó vẫn âm thầm sống trong đáy sâu tâm hồn Chí Phèo, ngay cả khi nhân vật này tưởng chừng

đã biến thành quỷ dữ Khi gặp Thị Nở và cảm nhận được tình yêu mộc mạc chân thành của thị trong lúc yếu đuối và cô đơn, lại trong hoàn cảnh vừa qua một trận

ốm thì bản chất ấy có cơ hội hồi sinh và nó đã hồi sinh Từ đây, Chí sống đúng với con người thật của mình: khao khát tình thương và muốn trở thành những người lương thiện

Bát cháo khiến Chí phải ăn năn về những hành động mình đã làm Bát cháo hành – sự chăm sóc quan tâm vô tư của Thị Nở khiến hắn nhớ tới bà ba Bá Kiến và thấy ghê rợn về một mụ đàn bà mặt hoa dạ quỷ Bát cháo ấy tưởng vặt vãnh mà trở thành liều thuốc giải cảm hữu hiệu cho Chí

Bát cháo hành – vị thuốc giải độc cuộc đời Chí Chính bát cháo đã gợi thức phần lương tri ngủ quên trong lốt “con quỷ dữ làng Vũ Đại” Từ ăn năn, hối hận, Chí bỗng thấy thèm lương thiện, thèm trở về cuộc sống ngày trước

Bát cháo hành còn buộc Chí Phèo tự đối diện nghiêm khắc với những hành động cướp giật thường xuyên để có cái mà ăn - một kiểu ăn không khác gì thú vật Rồi bất giác, Chí so sánh cử chỉ săn sóc của Thị Nở với hành vi dâm đãng của vợ

ba Bá Kiến ngày nào Tất cả những điều đó khiến tâm trạng Chí Phèo xáo trộn dữ dội Cái thiện căn bị chèn lấp bởi bao nhiêu thứ giờ đây đã bật dậy vẹn nguyên:

"Hắn muốn làm nũng với thị như với mẹ Ôi, sao mà hắn hiền Trời ơi! Hắn thèm lương thiện, hắn muốn làm hoà với mọi người biết bao!" Có phải anh canh điền Chí Phèo lành như đất của tuổi hai mươi lại hiện diện trong cái hình hài vốn đã thay đổi đáng sợ? Anh ta đang cất tiếng kêu tha thiết đòi được sống kiếp sống đích thực của con người và chính Thị Nở đã là cái cầu nối, đưa Chí Phèo đến gần hơn với phần NGƯỜI, đưa hắn đến cái khát vọng muốn làm người lương thiện

Bát cháo hành dẫn đường cho hi vọng hoàn lương Khát khao lương thiện bùng dậy khiến Chí dồn hết hi vọng vào Thị Nở Bát cháo hành đã hoàn thiện thiên chức gọi chất người, đưa Chí qua cuộc lột xác để trở về với lương thiện

Ở sự kiện thứ ba Thứ ba: Chí Phèo bị Thị Nở ruồng bỏ - đây là sự kiện đẩy Chí vào cái chết đau đớn để kết thúc cuộc đời đầy rẫy những bi kịch của Chí

Con đường trở lại làm người lương thiện vừa mở ra trước mắt Chí Phèo đã

bị đóng sầm lại Sự mong ước được sống hiền lương của Chí Phèo một lần nữa lại không thành sự thật Thị Nở không thể giúp gì thêm cho hắn, bởi lẽ bà cô thị kiên quyết ngăn cản mối tình này Bà không thể đồng ý cho cháu bà đâm đầu đi lấy thằng Chí Phèo – con quỷ dữ của làng Vũ Đại, bấy lâu nay chỉ có một nghề rạch mặt ăn vạ, hắn mãi mãi chỉ là con quỷ dữ, không bao giờ có thể làm người Cách nhìn nhận của bà cô thị cũng chính là cách nhìn của mọi người làng Vũ Đại lâu nay đối với Chí Tất cả quen coi anh là quỷ dữ mất rồi Nên hôm nay lương tri anh thức tỉnh, linh hồn người của anh đã trở về nhưng nào có ai nhận ra? Cho nên Chí Phèo thực sự rơi vào một bi kịch tinh thần vô cùng đau đớn – bi kịch bị cự tuyệt làm người lương thiện Các hy vọng được sống với Thị Nở, sâu xa hơn là hy vọng được quay về với cuộc đời lương thiện như một đóm lửa vừa mới được nhóm lên thì đã

bị ngay một gáo nước lạnh dội vào cho tắt ngấm Chí ngẩn người ra vì cay đắng, chua xót trước một sự thật phũ phàng: mọi người đã cự tuyệt, không chấp nhận, dứt khoát không coi hắn là một con người Hắn thấy rõ mọi con đường đều đang đóng chặt trước mặt hắn Khi thị ra về, hắn đuổi theo thị, nắm lấy tay nhưng thị gạt ra Điều đó chứng tỏ Chí luôn luôn khao khát tình yêu, thiết tha đến với Thị Nở, đến với cuộc đời lương thiện Từ đây, Chí đã thấm thía sâu sắc bi kịch của con người sinh ra làm người nhưng không được làm người Chí vật vả, đau đớn và tuyệt vọng Thật là lạ khi thấy Chí ôm mặt khóc rưng rức Những giọt nước mắt đau đớn, hối hận nhưng đã quá muộn màng Không còn cách nào khác, Chí lại tìm đến rượu

Trong cơn khủng hoảng và bế tắc, Chí Phèo lại càng thấm thía hơn tội ác của kẻ đã cướp đi của mình cả bộ mặt và linh hồn con người Chí đã xách dao ra đi Hành động muốn đi trả thù của Chí rất dữ dội, quyết liệt khiến Chí đi đến một hành động đâm chết cả nhà nó Nhưng nó là ai? Tiềm thức mách bảo Chí đó là Bá Kiến Trước đó, Chí không định đến nhà bá Kiến mà định đến nhà Thị Nở để đâm chết thị và bà cô thị cho hả giận nhưng cuối cùng Chí lại quên đến nhà Thị Nở mà đến nhà bá Kiến Khi đến nhà bá kiến, Chí trợn mắt chỉ tay vào mặt lão, đanh thép kết tội tên cáo già này đòi làm người lương thiện, đòi một bộ mặt lành lặn Câu hỏi cuối cùng của Chí Phèo: Ai cho tao lương thiện? là câu hỏi chất chứa niềm phẫn uất, đau đớn, còn làm day dứt người đọc: làm thế nào để con người sống cuộc sống con người trong cái xã hội tàn bạo, ngột ngạt, vùi dập nhân tính ấy? Thế rồi, Chí đâm chết kẻ thù Hành động của Chí đã vượt khỏi suy nghĩ của tên địa chủ nổi tiếng khôn ngoan, gian hùng Đây là cách hành động của người say không theo dự kiến ban đầu, nhưng trong sâu thẳm tâm hồn, Chí lờ mờ hiểu ra nguyên nhân sâu xa đâu phải vì Thị Nở hay bà cô thị mà cái kẻ làm ra Chí như thế này chính là Bá Kiến Đến đòi quyền làm người lương thiện là phải đòi nơi lão bá, không đòi được thì phải trả thù Khi Chí Phèo đã thức tỉnh thì hắn hiểu ra nguồn gốc bi kịch của mình nên ngọn lửa căm hờn càng bùng lên dữ dội Do vậy, Chí Phèo đâm chết bá Kiến không hẳn vì say rượu mà chính vì mối thù đã bừng cháy Chí Phèo giết Bá Kiến rồi cũng con dao đâm chết Bá Kiến ấy hắn tự kết liễu cuộc đời mình một cách thật đau đớn bởi con đường lương thiện đã đóng sầm cánh cổng với hắn Hắn không muốn tiếp tục cuộc sống bị phớt lờ, coi khinh, khiếp sợ của mọi người bao bọc, coi hắn là con quỷ dữ của làng Vũ Đại Tự vẫn ở đây như là một kết cục tất yếu thể hiện sự bế tắc của cuộc đời Chí Phèo Đó là bi kịch cuối cùng của Chí Phèo, bi kich sau còn đau đớn hơn bi kich trước cho thấy cuộc đời hắn ngay từ đầu

đã không có lối thoát khi sống trong xã hội phong kiến cùng giai cấp cai trị tàn bạo như Bá Kiến

Cái chết của Chí Phèo là niềm cảm thương đối với một nhân vật bị cả xã hội khước từ, bị cự tuyệt quyền làm người Để quay lại lương thiện Chí chỉ có một cách là chết, bởi khi Chí Phèo nằm trong vũng máu cũng là lúc mà con quỷ dữ trong Chí Phèo lâu nay đã biến mất

III KẾT THÚC VẤN ĐỀ:

Với nhân vật Chí Phèo, Nam Cao đã đặt ra bi kịch của người nông dân trước cách mạng: đó là bi kịch con người sinh ra là người mà không được làm người Cuộc đời Chí Phèo là một chuỗi dài các bi kịch, nhưng suy cho cùng thì tất cả đều được mở đầu bởi hai sự kiện lớn để từ đó làm thay đổi cuộc đời Chí, thay đổi nhân cách Chí Nó đưa đẩy số phận Chí và mang đến cho Chí cái chết – giải pháp cuối cùng cho cuộc đời không lối thoát của anh Tóm lại, các sự kiện lớn là một điều tất yếu không thể thiếu trong nghệ thuật xây dựng và phát triển cốt truyện của nhà văn Bởi từ đó, mới có điều kiện mở ra bao thay đổi đột ngột cho số phận của nhân vật trong truyện