Một điểm A di động trên cung lớn BC sao cho tâm O luôn nằm trong tam giác ABC, các đường cao AD, BE, CF của tam giác ABC cắt nhau tại H... - Đối với bài hình học sinh có thể sử dụng nhiề
Trang 1Đề thi : vào lớp 10 chuyên lương văn tuỵ
Mã ký hiệu: Năm học : 2008-2009
Đ01T- 08 - TS10CT Môn thi : Toán
Thời gian làm bài :150 phút
( Đề này gồm 05 câu, 01 trang)
Bài 1: Rút gọn biểu thức sau :
P =
6 2 3 2 2
6 2 6
2 3 2
2
2 3 2
x x
x x
x
x
Bài 2: Giải các phương trình và hệ phương trình sau:
a) b)
2
1 2
2
2
2
x
xy
y
x
3 4
Bài 3: Chứng minh rằng :
2007 2008
2007 4015
1 4
3 7
1 3
2 5
1 2
1
3
1
Bài 4 : BC là dây cung không là đường kính của đường tròn tâm O Một điểm A di
động trên cung lớn BC sao cho tâm O luôn nằm trong tam giác ABC, các đường cao AD, BE, CF của tam giác ABC cắt nhau tại H
a) Chứng minh các tam giác AEF và ABC đồng dạng
b) Gọi A' là trung điểm của BC, chứng minh AH = 2OA'
c) Gọi A1 là trung điểm của EF, chứng minh : R.AA1 = AA'.OA'
d) Chứng minh rằng R(EF + FD + DE) = 2SABC từ đó tìm vị trí của A để tổng (EF + FD + DE) lớn nhất
Bài 5 : Cho a, b, c là độ dài ba cạnh của một tam giác có chu vi bằng 2
Chứng minh rằng : a2 + b2 + c2 + 2abc < 2
……… Hết………
Trang 2Mã ký hiệu: Hướng dẫn chấm
Bài 1: (2,5 điểm)
Có : A = 2 2 3 2 2 cho 0,25 điểm
2 3 2 6
2 3 2 2
2 3 2
x
x x
x x
A = 2 2 3 cho 0,25 điểm
2 3 2
x x
Tương tự có:
6 2 6
2 3 2
2
6 2
x
x x
x
x
Từ đó Tập xác định là x 0 vàx 9 cho 0,25 điểm
Ta có P = A+B = 32 2
6 2 3
2 2
2 3 2
x
x x
x
= cho 0,5 điểm
3 32 2
3 6
2 3 2
3 2
x x
x x
x x
9 2 2
18 2 3 6 2 2 9 2 3 6 2
x
x x
x x
x x
= Cho 0,25 điểm
9 2
2 9
2 2 9
x
x x
x
Vậy P = Với x và x Cho 0, 25 điểm
9
9
x
x
0
Bài 2 ( 4,5 điểm)
a, Từ hệ
2
1 2
2
2 2
x xy
y x
xy +x2 2 2 cho 0,25 điểm
2
(*) cho 0,25 điểm
0 2
- Nếu y = 0 ta được : hệ này vô nghiệm cho 0,25 điểm
2 2 1
2 2
x x
- Nếu y ≠ 0 ta có : (*) 3 2 0 cho 0,25 điểm
2
y
x y x
cho 0,5 điểm
3
2
1
y
x
y
x
Vậy hệ đã cho tương đương với
hay cho 0,25 điểm
1
2x2 y2
y
x
1 2
3 2
2 2
y x
y x
Giải hệ đầu ta được (x; y) = (1; 1) hay (x ; y) = (-1 ; -1) cho 0,25 điểm
Hệ sau vô nghiệm cho 0,25 điểm
Trang 3Vậy hệ đã cho có 2 nghiệm là x = y = 1 hoặc x = y = -1 cho 0,25 điểm
b) Điều kiện - 4 x 1 cho 0,25 điểm
Phương trình tương đương với : (vì cả 2 vế đều không âm)
cho 0,25 điểm
9 3
4 2
4 3xx2 2 cho 0,25 điểm
4- 3x - x2 = 4 cho 0,25 điểm
x2 +3x = 0 cho 0,25 điểm
x(x + 3) = 0 cho 0,25 điểm
x = 0 hoặc x = -3 cho 0,25 điểm Vậy phương trình có 2 nghiệm x = 0 hoặc x = -3 cho 0,25 điểm
Bài 3 : (3điểm)
Ta có với n 1 thì
cho 0,5 điểm
1 2 1 1
2
2
2
n n
n n
n
< cho 0,5 điểm
1 1 1 2
1
2
n n n
n
n n
Từ đó ta có :
2 3
2 5
1 2
1
3
1
< 1- cho 0,75 điểm
4 4
2 1
4 4
2 1 1
1
2
n
= 1- cho 0,5 điểm
2 2
2
n n
Vậy Sn < cho 0,25 điểm
2
n
n
áp dụng cho n = 2007 ta có S2007 < là điều phải chứng minh ( 0,5 điểm)
2009 2007
Bài 4 : Hình vẽ đúng cho 0,25 điểm
a) Chứng minh AEF đồng dạng ABC
Có E, F cùng nhìn BC dưới một góc vuông nên E, F cùng thuộc đường tròn đường
kính BC Cho 0,25 điểm
góc AFE = góc ACB (cùng bù góc BFE) cho 0,25 điểm
K
C B
A
E F
D
x
O H A'
A1
Trang 4 AEF đồng dạng ABC (g.g) cho 0,25 điểm
b) Vẽ đường kính AK
Có BE AC(gt)
KC AC (Vì góc ACK = 90 ) cho 0,25 điểm0
BE // KC cho 0,25 điểm
Tương tự CH // BK cho 0,25 điểm
Do đó tứ giác BHCK là hình bình hành cho 0,25 điểm
HK là đường chéo nên đi qua trung điểm A' của đường chéo BC H, A', K
thẳng hàng cho 0,25 điểm
Xét tam giác AHK có A'H = A'K
OA = OK cho 0,25 điểm
Nên OA' là đường trung bình
AH = 2 A'O cho 0,25 điểm
c, áp dụng tính chất: nếu 2 tam gác đồng dạng thì tỉ số giữa 2 trung tuyến tương
ứng, tỉ số giữa 2 bán kính các đường tròn ngoại tiếp bằng tỉ số đồng dạng nên ta có:
cho 0,25 điểm
AEF đồng dạng ABC = cho 0,25 điểm
'
R
R
1
'
AA AA
Trong đó R là bán kính của đường tròn tâm O
R' là bán kính đường tròn ngoại tiếp AEF cho 0,25 điểm
cũng là đường tròn ngoại tiếp tứ giác AEHF cho 0,25 điểm
R AA = R' AA' = 1 .AA' cho 0,5 điểm
2
AH
= AA' = AA' OA' cho 0,25 điểm
2
'
2OA
Vậy R.AA1 = AA' OA' cho 0,25 điểm
d, Trước hết ta chứng minh OA EF
vẽ tiếp tuyến Ax của đường tròn tâm O
Ta có OA Ax cho 0,25 điểm
Vì góc xAB = Góc BCA
mà góc BCA = góc EFA (cmt)
góc EFA = góc xAB cho 0,25 điểm
EF// Ax cho 0,25 điểm
OA EF cho 0,25 điểm
Chứng minh tương tự có OB DF và OC ED
Ta có SABC = SOEAF + SOFBD +SODCE
= OA EF + OB FD + OC.DE cho 0,25 điểm
2
1
2
1
2 1
= R( EF + FD + DE ) (vì OA = OB = OC = R)
2 1
R (EF + FD + DE) = 2 S cho 0,25 điểm
EF + FD + DE =
R
S ABC
2
Nên EF + FD + DE lớn nhất SABC lớn nhất cho 0,25 điểm
Trang 5Lại có SABC = BC.h (h là đường vuông góc hạ từ A đến BC) S lớn
2
1
ABC
nhất h lớn nhất ABC là tam giác cân A là điểm chính giưã của cung AB
lớn cho 0,25 điểm
Bài 5: (3 điểm)
Vì a, b, c là 3 cạnh của tam giác có chu vi là 2 nên ta có: 0 < a; b, c 1
(cho 0,25 điểm)
a - 1 0 ; b - 1 0; c-1 0 cho 0,25 điểm
( a -1) (b -1) (c -1) 0
( ab - a - b +1) ( c -1) 0 cho 0,25 điểm
abc - (ab + ac + bc) + (a + b + c) - 1 0 cho 0,25 điểm
2abc - 2(ab + ac + bc) + 2( a + b +c) 2 cho 0,25 điểm
2abc - 2(ab + ac + bc) +2.2 2 cho 0,25 điểm
2abc - 2(ab + ac + bc) + (a +b +c) 2 cho 0,5 điểm 2
2abc - 2(ab + ac + bc) + a + b + c +2(ab + ac + bc) 2 (cho 0,25 điểm)2 2 2
2abc + a + b + c 2 (đpcm) cho 0,25 điểm2 2 2
Chú ý: đối với các bài nếu có cách giải khác mà làm đúng vẫn cho điểm tối đa.
- Đối với bài hình học sinh có thể sử dụng nhiều hình vẽ khác nhau cho các ý và ở ý 4 có thể sử dụng công thức tính diện tích của tứ giác có 2 đường chéo vuông góc mà không cần chứng minh lại.
Trang 6Đề thi : vào lớp 10 chuyên lương văn tuỵ
Mã ký hiệu: Năm học : 2008-2009
Đ02T- 08 - TS10 CT Môn thi : Toán
Thời gian làm bài :150 phú
Bài 1:
a, Chứng minh rằng nếu ab 0 thì ta luôn luôn có
=
ab b a ab
b
a
2
b, Phân tích đa thức M = a10a5 1 thành nhân tử
Bài 2:
1 )
(
2 ) (
2 2
2
y xy x y x
y y x
b, cho x, y 0 và x + y = 1
Chứng minh 8(x + y ) + 4 4
5
1
xy
Bài 3: Cho đa thức f(x) = ax3 bx2 cxd
a) Chứng minh nếu f(x) nhận giá trị nguyên với mọi x thì 4 số 6a; 2b; a + b + c ; d
đều là các số nguyên
b, Đảo lại nếu cả 4 số 6a; 2b; a + b + c ; d đều là các số nguyên thì đa thức f(x) có nhận giá trị nguyên với bất kỳ giá trị nguyên nào của x không? tại sao?
Bài 4: Cho tam giác ABC vuông tại A, D là điểm trên cạnh huyền BC, E là điểm
đôí xứng với D qua AB, G làgiao điểm của AB với DE, từ giao diểm H của AB với
CE hạ HI vuông góc với BC tại I các tia CH, IG cắt nhau tại K Chứng minh KC là tia phân giác của góc IKA
Bài 5: Chứng minh rằng phương trình
x - x + x - x + x - x + = 06 5 4 3 2
4 3
Vô nghiệm trên tập hợp các số thực
……… Hết………
Trang 7Mã ký hiệu: Hướng dẫn chấm
Bài 1: (3 điểm)
a, Vì 2 vế đều không âm nên bình phương vế trái ta có:
b
a 2
2
= ( ) + ab + (a + b) + ( ) + ab - (a + b) +2
2
b
a 2
ab
2
b
a 2
ab ab 2 ab
) 2 (
Cho 0,25 điểm
= 2( ) + 2ab + 2( ) - 2ab Cho 0,25 điểm
2
b
a 2
2
b
a 2
( vì ( ) ab) Cho 0,25 điểm
2
b
a 2
= 4( ) = (a + b) = ( + ) Cho 0,5 điểm
2
b
a b 2
(vì ab 0 a; b cùng dấu)
ab ab + = + Cho 0,25 điểm
b a
(Với ab 0)
b, Ta có A = a + a + 110 5
= a - a + a - a + a + a + 1 10 5 2 2
= a(a - 1)(a + a + 1) + a (a - 1) + a + a + 1 Cho 0,25 điểm3 6 3 2 3 2
= a(a - 1)( a + a + 1)( a + a + 1) + 2 6 3
+ a (a - 1)(a + a + 1) + a + a + 1 Cho 0,25 điểm2 2 2
= (a + a + 1) a(a - 1)(a + a + 1) + a (a - 1) + 1) Cho 0,25 điểm2 6 3 2
= (a + a + 1)(a - a + a - a + a - a + 1) Cho 0, 5 điểm2 8 7 5 4 3
Bài 2: (5 điểm)
a, Nếu x = 0 thay vào ta có vô lý Cho 0,25 điểm
1
2
2 3
y y y
Vậy x≠ 0 Đặt y = tx Cho 0,25 điểm
Ta có Cho 0,25 điểm
1 )
(
2 )
(
2 2 2 2 2
x t tx x tx x
tx tx x
Trang 8 2 = Cho 0,25 điểm
2
1 ) 1
(
) 1 (
t t t
t t
1 2
( vì t ≠ -1 hệ mới có nghiệm) Cho 0,25 điểm
2 = 2 Cho 0,25 điểm
1
) 1
(
t t
t t
t + t = 2 - 2t + 2t Cho 0,25 điểm2 2
t - 3t + 2 = 0 Cho 0,25 điểm2
Cho 0,25 điểm
2
1
t
t
* Nếu t = 1 y = x 4x = 23
x = y = Cho 0,25 điểm
3 2 1
* nếu t = 2 y = 2x
18x = 2 Cho 0,25 điểm3
3 3
9 2 9 1
y x
Tóm lại hệ có 2 nghiệm
x = y =
3 2 1
Hoặc ( x = ; y = ) Cho 0,25 điểm
3 9
1
3 9 2
b, áp dụng bất đẳng thức
( ) Với mọi a, b Cho 0,25 điểm
2
2 2
b
a
2
b
a 2
ta có
2
4 4
y
x
2
2 2
y
2
) 2 (
y x
( ) = Cho 0,5 điểm
2
4 4
y
x
2
y
x 4
16 1
8( x + y ) 1 Cho 0,25 điểm4 4
lại có xy ( ) = Cho 0,25 điểm
2
y
x 2
4 1
Trang 9 4 Cho 0,25 ®iÓm
xy1
VËy 8( x + y ) +4 4 1 + 4 = 5 Cho 0,25 ®iÓm
xy1
Bµi 3: ( 4 ®iÓm)
a, Ta cã f(0) = d lµ sè nguyªn Cho 0,25 ®iÓm
f(1) = a + b + c + d lµ sè nguyªn Cho 0,25 ®iÓm
f(1) - f(0) = a + b + c còng lµ sè nguyªn Cho 0,25 ®iÓm f( -1) =- a + b - c + d lµ sè nguyªn Cho 0,25 ®iÓm f(2) = 8a + 4b + 2c + d còng lµ sè nguyªn Cho 0,25 ®iÓm VËy f(1) + f( -1) = 2b + 2d lµ sè nguyªn Cho 0,25 ®iÓm
2b lµ sè nguyªn ( v× 2d lµ sè nguyªn) Cho 0,25 ®iÓm f(2) = 6a + 2( a + b + c) + 2b + d lµ sè nguyªn Cho 0,25 ®iÓm
d
b
c b a
2
Nªn 6a lµ sè nguyªn Cho 0,25 ®iÓm
Ta cã ®iÒu ph¶i chøng minh
b, §¶o l¹i:
f(x) = ax + bx + cx + d3 2
= (ax - ax) + (bx - bx) + ax + bx + cx + d Cho 0,25 ®iÓm3 2
= a(x - 1)x( x + 1) + bx(x - 1) + (a + b + c)x + d Cho 0,25 ®iÓm
= + + (a + b + c)x + d Cho 0,25 ®iÓm
6
) 1 ( ) 1 (
6a x x x
2
) 1 (
2bx x
= 6a + 2b + (a + b + c)x + d Cho 0,25 ®iÓm
6
) 1 ( ) 1 (x x x
2
) 1 (x
x
V× (x - 1)x( x + 1) lµ tÝch 3 sè nguyªn liªn tiÕp nªn nã chia hÕt cho 6
6a lµ sè nguyªn Cho 0,25 ®iÓm
6
) 1 ( )
1
(x x x
x(x -1) lµ tÝch 2 sè nguyªn liªn tiÕp nªn nã chia hÕt cho 2
nªn 2b lµ sè nguyªn Cho 0,25 ®iÓm
2
) 1 (x
x
Vµ (a + b + c)x lµ sè nguyªn Cho 0,25 ®iÓm
d lµ sè nguyªn
Trang 10 f(x) nhận giá trị nguyên với mọi x nguyên khi 4số 6a; 2b; a + b + c; d là các số
nguyên Cho 0,25 điểm
Bài 4: ( 6 điểm)
(Vẽ hình đúng 0,5 điểm)
Ta có G và I cùng nhìn HD dưới 1 góc vuông nên HGID là tứ giác nội tiếp
Cho 0,5 điểm
Góc GHD = góc GIB (cùng bù với góc GID) Cho 0,5 điểm
Hay góc GHD = góc KIB Cho 0,5 điểm
lại có góc GHD = góc GHK ( do E và I đối xứng qua AB) Cho 0,5 điểm
góc KIB = góc KHB ( cùng = góc GHD) Cho 0,25 điểm
Nên KHIB là tứ giác nội tiếp Cho 0,5 điểm
Vì góc HIB = 90 góc HKB = 90 Cho 0,5 điểm0 0
Ta có góc B = góc K (Do KHIB là tứ giác nội tiếp) Cho 0,5 điểm1 1
Lại có K và A cùng nhìn BC dưới một góc vuông nên AKBC là tứ giác nội tiếp
Cho 0,5 điểm
góc K = góc B Cho 0,5 điểm2 1
Từ đó ta có KC là phân giác của góc IKA Cho 0,5 điểm
Chú ý khi học sinh vẽ hình có thể khác cũng cho điểm tương tự.
Bài 5: (2 điểm)
* Nếu x 0 thì vế phải nhận giá trị dương nên ở khoảng này phương trình vô
nghiệm Cho 0,5 điểm
* Nếu 0 < x < 1
4
1 4
1 4
1
x x x
x x
x x
x
= 2 3 Cho 0,25 điểm
2 2
2 2 3
1 1
1 1
x x x
x
E
B
I D
C A
H
G
2 1
Trang 11cũng luôn dương nên ở khoảng này phương trình vô nghiệm
* Nếu x 1 ta có
Vế trái = x (x - 1) + x (x - 1) + x(x - 1) + Cho 0,25 điểm5 3
4 3
Cũng là số dương nên ở khoảng này phương trình vô ngiệm Cho 0,25 điểm
Tóm lại phương trình đã cho vô nghiệm trên tập hợp các số thực R
(Cho 0,25 điểm)
Chú ý khi chấm: nếu học sinh làm các bài theo cách khác nhưng đúng vẫn cho
điểm tối đa
Trang 12Người soạn thảo : Phạm Văn Phan
Giáo viên trường THCS Lý Tự Trọng - Thành phố Ninh Bình - Ninh Bình