Luận văn Phân loại và giải các bài toán hóa học hữu cơ lớp 12 theo một phương pháp chung góp phần nâng cao hiệu quả dạy và học môn hóa học trung học phổ thông Classifying and doing organic chemistry exercises grade 12 in a general method mo53164

Phân lo i và gi i các bài toán hóa h c h u c

góp ph n nâng cao hi u qu d y và h c

môn hóa h c trung h c ph thông Classifying and doing organic chemistry exercises grade 12 in a general method morder to

improve effectiveness of teaching and learning chemistry at highschool

NXB H : HGD, 2012 S trang 109 tr + Phùng Th Kim Ngân

Tr ng i h c Giáo d c

Lu n v n ThS ngành: Lý lu n và ph ng pháp d y h c (b môn Hóa h c);

Mã s : 60 14 10

Ng i h ng d n: PGS.TS V Ng c Ban

N m b o v : 2012

Abstract: Nghiên c u c s lý lu n c a vi c nâng cao ch t l ng d y và h c môn hóa h c THPT; ý ngh a, tác d ng c a bài t p hóa h c trong quá trình d y và h c môn hóa h c; c

s l a ch n và cách phân lo i các bài t p hóa h c Th c tr ng c a vi c s d ng các bài toán hóa h c c a GV và HS tr ng ph thông Trình bày ph ng pháp chung gi i các

bài toán hóa h c trung h c ph thông và v n d ng đ gi i các bài toán hóa h c h u c l p

12 Th c nghi m s ph m đ đánh giá hi u qu và tính kh thi c a đ tài

Keywords: Ph ng pháp gi ng d y; Hóa h c h u c ; Hóa h c

Content

1 Lý do ch n đ tài

Trong quá trình d y và h c môn Hóa h c, bài t p hóa h c có m t vai trò quan tr ng trong

vi c c ng c ki n th c, rèn luy n và phát tri n n ng l c nh n th c t duy cho HS Thông qua vi c

gi i bài t p, HS rèn luy n tính tích c c, trí thông minh, tính t l p, sáng t o và t ng c ng ni m

say mê, h ng thú trong h c t p

Trong quá trình d y và h c, các GV và HS luôn mong mu n có đ c nh ng câu h i, bài

toán t t, có nh ng cách gi i d dàng, thu n ti n đ nâng cao hi u qu d y và h c Tuy nhiên, hi n

nay trong các tài li u tham kh o hóa h c s l ng bài t p hóa h c quá l n và đa d ng, ph ng

pháp gi i các bài toán hóa h c đ a ra l i nhi u nên HS và ngay c m t s GV c ng c m th y lúng

túng trong vi c l a ch n và gi i các bài toán hóa h c

thông”, tác gi đã h th ng hóa và đ a ra m t ph ng pháp chung đ gi i các bài toán hóa h c

ó là ph ng pháp d a vào quan h gi a s mol c a các ch t ph n ng và các công th c bi u th

quan h gi a s mol ch t v i các đ i l ng th ng g p nh kh i l ng, th tích, n ng đ … c a

ch t Quan h gi a s mol c a các ch t ph n ng d dàng thi t l p đ c khi đã vi t và cân b ng

đ c các ph ng trình hóa h c, còn s công th c hóa h c c n thi t khi gi i bài toán hóa h c

không nhi u (4 công th c chính) Do đó vi c gi i bài toán hóa h c theo ph ng pháp trên là đ n

gi n, thu n ti n đ i v i HS

Vi c v n d ng ph ng pháp chung nêu trên đ gi i các bài toán hóa h c c th , nh các

bài toán hóa h c h u c , s giúp cho HS n m v ng cách gi i các bài toán đó, đ ng th i có đ c

Xu t phát t các lý do trên, chúng tôi đã ch n đ tài:

“Phân lo i và gi i các bài toán hóa h c h u c l p 12 theo m t ph ng pháp chung

góp ph n nâng cao hi u qu d y và h c môn hóa h c trung h c ph thông”

2 L ch s nghiên c u

Nh đã trình bày trên, cho đ n nay đã có nhi u tác gi nêu ra nhi u cách phân lo i và

cách gi i các bài toán hóa h c, đ c bi t là các ph ng pháp gi i nhanh các bài t p tr c nghi m

Trong tài li u “Ph ng pháp chung gi i các bài toán hóa h c trung h c ph thông”, tác gi

đã đ a ra m t ph ng pháp chung đ n gi n và thu n ti n đ gi i các bài toán hóa h c THPT Vi c

đ nh công th c h p ch t h u c đã đ c trình bày hai lu n v n th c s s ph m hóa h c

B n lu n v n này ti p t c áp d ng ph ng pháp chung gi i các bài toán hóa h c THPT đ gi i

các bài toán hóa h c h u c l p 12 góp ph n nâng cao hi u qu d y và h c môn hóa h c THPT

3 M c đích vƠ nhi m v nghiên c u

M c đích nghiên c u

- L a ch n và phân lo i các bài toán hóa h c h u c l p 12

hóa h c h u c l p 12 góp ph n nâng cao hi u qu d y và h c môn hóa h c THPT

Nhi m v nghiên c u

Nghiên c u c s lý lu n c a vi c nâng cao ch t l ng d y và h c môn hóa h c THPT; ý ngh a, tác d ng c a bài t p hóa h c trong quá trình d y và h c môn hóa h c; c s l a ch n và

cách phân lo i các bài t p hóa h c Th c tr ng c a vi c s d ng các bài toán hóa h c c a GV và

HS tr ng ph thông

Trình bày ph ng pháp chung gi i các bài toán hóa h c trung h c ph thông và v n d ng

đ gi i các bài toán hóa h c h u c l p 12

Th c nghi m s ph m đ đánh giá hi u qu và tính kh thi c a đ tài

4 Khách th nghiên c u vƠ đ i t ng nghiên c u

Khách th nghiên c u

Quá trình d y và h c môn hóa h c tr ng THPT

i t ng nghiên c u

Các bài toán hóa h c h u c l p 12

5 Ph m vi nghiên c u

Ph n hóa h c h u c l p 12

6 Câu h i nghiên c u

C s l a ch n và phân lo i các bài t p hóa h c là gì?

Ph ng pháp chung gi i các bài toán hóa h c THPT là ph ng pháp nào?

7 Gi thuy t nghiên c u

nh n th c t duy và n m đ c ph ng pháp chung gi i các bài toán hóa h c THPT đ v n d ng

gi i các bài toán hóa h c h u c l p 12, thì HS s n m v ng đ c ki n th c và d dàng gi i các

bài toán c th , đ ng th i GV có đ c m t ph ng pháp th ng nh t đ h ng d n HS gi i các bài

toán hóa h c nói chung góp ph n nâng cao hi u qu d y và h c môn hóa h c THPT

8 Ph ng pháp nghiên c u

S d ng ph i h p các ph ng pháp nghiên c u:

9 óng góp m i c a đ tài

ã l a ch n và phân lo i các bài toán hóa h c h u c l p 12 theo các m c đ nh n th c t duy

và gi i chúng theo ph ng pháp chung gi i các bài toán hóa h c THPT ây là m t tài li u tham kh o

t t cho GV và HS, góp ph n nâng cao ch t l ng d y và h c môn hóa h c tr ng THPT

10 C u trúc c a lu n v n

Ngoài ph n m đ u, k t lu n, tài li u tham kh o và ph l c, n i dung c a lu n v n đ c

trình bày trong 3 ch ng:

Ch ng 1: C s lý lu n và th c ti n c a đ tài

Ch ng 2: L a ch n, phân lo i và gi i các bài toán hóa h c h u c l p 12 theo ph ng

pháp chung gi i các bài toán hoá h c trung h c ph thông

Ch ng 3: Th c nghi m s ph m

CH NG 1

C S LÝ LU N VÀ TH C TI N C A TÀI

1.1 C s lý lu n c a vi c nâng cao ch t l ng, hi u qu quá trình d y và h c môn hóa h c THPT

1.1.1 Quá trình d y h c

Quá trình d y h c là toàn b các ho t đ ng chung c a c th y và trò, trong đó d i vai trò

sáng t o l nh h i ki n th c nh m th c hi n có ch t l ng và hi u qu m c tiêu và các nhi m v

d y h c

1.1.2 Ch t l ng d y h c

t p c a ng i h c xét c v m t đ nh l ng và đ nh tính so v i các m c tiêu c a môn h c

Tiêu chu n c a m t quá trình d y h c có ch t l ng và hi u qu (theo quan đi m c a công

ngh d y h c) là ph i th c hi n đ y đ các nhi m v d y h c trong nhà tr ng, đáp ng đ c m t cách đúng đ n và k p th i các yêu c u c a n n kinh t - xã h i v i s chi phí t i u v th i gian,

s c l c và ti n c a c a GV, HS, nhân dân và nhà n c

1.1.3 M t s bi n pháp đ nâng cao ch t l ng d y h c

dung ch ng trình đào t o, h th ng sách giáo khoa, đi u ki n c s v t ch t ph c v quá trình

d y và h c, đ i m i ph ng pháp d y h c, ki m tra đánh giá Trong ph m vi b n lu n v n này

chúng tôi ch đ c p đ n t m quan tr ng c a bài t p hóa h c trong gi ng d y môn hóa h c, trong

đó t p trung vào vi c l a ch n, phân lo i và ph ng pháp gi i bài toán hóa h c đ góp ph n nâng

cao hi u qu c a vi c d y và h c môn hóa h c

1.2 Bài t p hóa h c

1.2.1 Ý ngh a, tác d ng c a bài t p hóa h c

Vi c d y h c không th thi u bài t p S d ng bài t p trong d y h c là m t bi n pháp h t

s c quan tr ng đ nâng cao ch t l ng d y h c

Bài t p hóa h c có ý ngh a tác d ng to l n v nhi u m t: trí d c, giáo d c, phát tri n

1.2.2 L a ch n và phân lo i bài t p hóa h c

1.2.2.1 L a ch n bài t p hóa h c

Hi n nay s l ng câu h i và bài toán hóa h c trong sách giáo khoa và các tài li u tham

kh o r t phong phú và đa d ng ph c v t t cho vi c d y và h c môn hóa h c c n ph i l a

ch n nh ng bài toán hóa h c đ m b o các yêu c u: bám sát và ph c v t t m c tiêu d y h c; n i

dung ph i phong phú, ng n g n; chú tr ng đ n b n ch t hóa h c; không l t léo, đánh đ v m t

toán h c; bên c nh nh ng bài toán c b n c n có nh ng bài toán nâng cao, t ng h p đ phát huy tính đ c l p, sáng t o trong nh n th c, t duy c a HS

1.2.2.2 Phân lo i bài t p hóa h c

Sau khi đã l a ch n đ c các bài t p thì vi c phân lo i chúng có ý ngh a quan tr ng Có

nhi u cách phân lo i bài t p hoá h c tùy thu c vào c s phân lo i

Trong đ tài này, chúng tôi l a ch n cách phân lo i bài toán hóa h c theo h ng d n c a

B Giáo d c và ào t o Vi t Nam C th các bài t p đ c phân lo i theo 4 m c đ nh n th c t

duy: Nh n bi t, Thông hi u, V n d ng ( m c c b n) và V n d ng sáng t o (m c nâng cao)

- Nh n bi t : Là s nh l i các d li u, thông tin đã có tr c đây; ngh a là có th nh n bi t

thông tin, ghi nh , tái hi n thông tin, nh c l i m t lo t d li u, t các s ki n đ n gi n đ n các lí

thuy t ph c t p

- Thông hi u : Là kh n ng n m đ c, hi u đ c ý ngh a c a các khái ni m, s v t, hi n

t ng; gi i thích, ch ng minh đ c ý ngh a c a các khái ni m, s v t, hi n t ng

- V n d ng: Là kh n ng s d ng các ki n th c đã h c vào m t hoàn c nh c th m i: v n

d ng nh n bi t, hi u bi t thông tin đ gi i quy t v n đ đ t ra

- V n d ng sáng t o: Là kh n ng phân tích, đánh giá, t ng h p, s p x p, thi t k l i thông

tin; khai thác, b sung thông tin t các ngu n t li u khác đ sáng l p m t hình m u m i

1.2.3 Th c tr ng vi c s d ng bài toán hóa h c tr ng ph thông

tìm hi u th c tr ng c a vi c s d ng bài toán hóa h c tr ng ph thông, chúng tôi đã

ti n hành kh o sát GV và HS các tr ng THPT trên đ a bàn huy n An Lão – H i Phòng d i

hình th c phát phi u tham kh o ý ki n c a GV và phi u th m dò ý ki n HS

K t qu kh o sát cho th y vi c l a ch n, phân lo i các bài toán hóa h c và gi i chúng theo

h c THPT

1.3 Ph ng pháp chung gi i bài toán hóa h c THPT

Các bài toán hóa h c có th gi i d a vào quan h gi a s mol c a các ch t ph n ng và

d a vào các công th c chuy n đ i gi a s mol ch t (n) v i kh i l ng (m), th tích (V), n ng đ (

CM, C%) c a ch t

1.3.1 Các công th c c n thi t khi gi i bài toán hóa h c

1 mM.n

M

m

n 

2 V0 22,4.n

4 , 22

V

n 0

3

V

n

4

% 100 d V m

% 100 m

m

% C

ct dd ct





% 100

% C d V M 1

% 100

% C m M

1 n

ct

dd ct ct





1.3.2 Quan h gi a s mol c a các ch t ph n ng

Ví d 1: Xét ph n ng: aA + bB  cC + dD

G i s mol các ch t A, B, C, D tham gia hay hình thành sau ph n ng là nA, nB, nC, nD, ta có:

d

n c

n

b

n

a

nA  B  C  D

T h th c này, ta có th tính s mol c a m t ch t b t kì theo s mol c a các ch t khác đã

tham gia ph n ng:

D C

B

d

a n c

a n b

a

c

d n b

d n a

d

Ví d 2:

Xét dãy bi n hóa:

2A + 5B  C +3D (1)

3C + E  5G + 4H (2)

2H + 3I  5K + 3M (3)

Gi thi t các ph n ng x y ra hoàn toàn Hãy thi t l p m i quan h gi a s mol c a các

ch t b t kì đã tham gia ph n ng, ví d gi a nK và nA, gi a nB và nM?

H ng d n gi i:

thi t l p m i quan h gi a nK và nA, ta xu t phát t ch t K và xét m i quan h gi a K

và A thông qua các ch t trung gian H, C C th theo các ph n ng (3), (2), (1) ta có:

A A

K A

C A H

H

3

5 n 2

1 3

4 2

5 n n

2

1 n

; n 3

4 n

; n 2

5

gi a B và M thông qua các ch t trung gian C và H, ta có:

M M

B M

H H C

C

2

5 n 3

2 4

3 5 n n

3

2 n

; n 4

3 n

; n 5

1.3.3 Ph ng pháp chung gi i các bài toán hóa h c trung h c ph thông

Các bài toán hóa h c có th chia thành 2 lo i là bài toán h n h p và “không h n h p”

- Bài toán “không h n h p” là lo i bài toán liên quan đ n ph n ng c a 1 ch t qua m t giai

đo n hay m t dãy bi n hóa

- Bài toán h n h p là lo i bài toán liên quan đ n ph n ng c a h n h p ch t

Lo i bƠi toán “không h n h p”

Ph ng pháp gi i các bài toán lo i này là: L p bi u th c tính đ i l ng mà bài toán đòi

h i, r i d a vào quan h gi a s mol c a “ch t c n tính toán” v i s mol c a “ch t có s li u cho tr c” trong ph ng trình hóa h c và d a vào các công th c đ gi i

Lo i bài toán h n h p

Ph ng pháp gi i lo i bài toán này là: t n s , l p h ph ng trình vƠ gi i h ph ng

trình đ tìm ra các yêu c u bài toán

- n s th ng đ t là s mol các ch t trong h n h p

- Các ph ng trình đ c thi t l p b ng cách bi u th m i quan h gi a các s li u đã cho trong bài (sau khi đã đ i ra s mol ch t, n u có th đ c) v i các n s

- Gi i h ph ng trình đ xác đ nh các n s , r i d a vào đó suy ra các đòi h i khác

nhau c a bài toán

Chú ý:

1) Nhi u bài toán h n h p có s ph ng trình l p đ c ít h n s n s Trong tr ng

- Gi i h k t h p v i bi n lu n d a vào các đi u ki n c a n s

Ví d n u n s là s mol ch t thì chúng ph i luôn d ng, n s là s nguyên t cacbon (n)

trong các ch t h u c thì n ph i nguyên, d ng… D a vào các đi u ki n nh v y có th bi n lu n

đ gi i đ c h ph ng trình vô đ nh và gi i đ c bài toán

- Gi i h d a vào vi c tính kh i l ng mol trung bình c a h n h p

Ví d , v i h n h p g m 2 ch t 1 và 2:

2 1

2 2 1 1

hh

hh hh

n n

M n M n n

m M









Tính Mhh và gi i b t đ ng th c M1Mhh M2 s gi i đ c h ph ng trình vô đ nh Ph ng pháp này th ng đ c s d ng khi đã bi t kh i l ng và s mol c a h n h p, đ c bi t v i bài toán

h n h p các ch t h u c liên ti p nhau trong dãy đ ng đ ng

2) V i bài toán h n h p c a các ch t cùng lo i, có các ph n ng x y ra t ng t nhau,

hi u su t c a ph n ng nh nhau,…thì có th thay th h n h p đó b ng m t ch t có công th c

phân t trung bình (CTPT TB) đ gi i

h n ây c ng là m t ph ng pháp có hi u qu đ gi i các bài toán h n h p (các ch t cùng lo i)

có s ph ng trình l p đ c ít h n s n s

tuy cách gi i có nh ng đi m khác nhau nh ng chúng đ u th ng nh t ch là đ u d a vào m i

quan h v s mol c a các ch t ph n ng và d a vào các công th c bi u th quan h gi a s mol ch t v i kh i l ng, th tích, n ng đ ,…c a ch t đ gi i ó chính là n i dung c a ph ng

pháp chung gi i bài toán hóa h c THPT

Hi n nay, hình th c thi tr c nghi m ngày càng ph bi n, mà đ c đi m c a lo i hình ki m

tra này là s l ng câu h i, bài toán nhi u vì th mà th i gian làm m i câu h i, bài toán r t ng n

có k t qu cao trong các kì thi, đ c bi t là kì thi t t nghi p THPT và tuy n sinh i h c - Cao

đ ng đòi h i h c sinh ph i bi t v n d ng linh ho t, sáng t o các đ nh lu t s n có trong hóa h c

đ gi i các bài toán i v i các bài toán h u c , 2 đ nh lu t đ c s d ng ph bi n là đ nh lu t

b o toàn kh i l ng, đ nh lu t b o toàn nguyên t

Ti u k t ch ng 1

Trong ch ng này, chúng tôi đã trình bày c s lý lu n và th c ti n c a đ tài:

- C s lý lu n c a vi c nâng cao ch t l ng, hi u qu quá trình d y và h c môn hóa h c

THPT

ây là nh ng c s lí lu n và th c ti n đ nh h ng cho chúng tôi nghiên c u, l a ch n,

phân lo i và v n d ng ph ng pháp chung đ gi i các bài toán hóa h c h u c l p 12 THPT

CH NG 2

L A CH N, PHÂN LO I VÀ GI I CÁC BÀI TOÁN HÓA H C H U C L P 12 THEO

PH NG PHỄP CHUNG GI I CÁC BÀI TOÁN HÓA H C THPT

2.1 T ng quan v ch ng trình hóa h c h u c l p 12 THPT

Ch ng trình c b n:

Ch ng Tên ch ng

S ti t

Lý thuy t Luy n t p Th c

hành

3 Amin - Aminoaxit - Protein 5 1

4 Polime và v t li u polime 4 1 1

Ch ng trình nâng cao:

Ch ng Tên ch ng

S ti t

Lý thuy t Luy n t p Th c

hành

3 Amin - Aminoaxit - Protein 7 1 1

4 Polime và v t li u polime 4 1

2.2 Phân lo i và gi i các bài toán hóa h c h u c l p 12 theo ph ng pháp chung gi i các

bài toán hóa h c THPT

thu n ti n cho quá trình d y h c, chúng tôi s p x p các bài toán hóa h c h u c l p

12 theo t ng ch ng, bài c th M i ch ng có h th ng bài toán đ c s p x p theo b n m c đ

nh n th c, t duy (bi t, hi u, v n d ng, v n d ng sáng t o) d i c hai hình th c t lu n và tr c

nghi m khách quan

2.2.1 Ch ng Este – Lipit

a) M t s ki n th c c n n m v ng

b) Bài toán hóa h c phân lo i theo các m c đ nh n th c t duy và gi i theo ph ng pháp

chung gi i các bài toán hóa h c THPT

- D ng bi t

- D ng hi u

- D ng v n d ng

- D ng v n d ng sáng t o

c) Bài t p t luy n

2.2.2 Ch ng Cacbohiđrat

2.2.3 Ch ng Amin - Aminoaxit - Protein

2.2.4 Ch ng Polime và v t li u polime

2.3 S d ng h th ng bài toán hóa h c theo các m c đ nh n th c t duy trong d y h c

ph n h u c - Hóa h c l p 12

Trên c s h th ng các bài t p hóa h c đã đ c biên so n trên, chúng tôi đã l a ch n,

s d ng m t s bài toán đ đ a vào các khâu d y h c nh m m c đích sau:

- Xây d ng ki n th c m i, k n ng m i

- V n d ng, c ng c ki n th c, k n ng

2.3.1 S d ng h th ng bài toán hóa h c theo các m c đ nh n th c t duy trong vi c xây

d ng ki n th c m i, k n ng m i

Thông th ng trong m t bài h c GV chu n b các câu h i d ng sau ng v i các giai

đo n d y h c:

Giai đo n m t: Câu h i và các bài toán m c đ bi t, hi u và v n d ng đ ki m tra

ki n th c c

Giai đo n hai: Gi i quy t các v n đ thu c bài m i b ng các bài toán ch y u m c đ

bi t, hi u

Giai đo n ba: T ng k t, tìm ra các logic, các m i liên h Thông th ng s d ng các bài

toán d ng v n d ng và v n d ng sáng t o

Các bài toán đ c s d ng đ xây d ng ki n th c m i, k n ng m i ng v i giai đo n

hai trên th ng đ c s d ng d i hình th c phát phi u h c t p cho HS

2.3.2 S d ng h th ng bài toán hóa h c theo các m c đ nh n th c t duy trong vi c v n

d ng, c ng c ki n th c, k n ng

Nh đã phân tích trên thì khi k t thúc m t bài h c ho c khi có bài luy n t p, ôn t p, thì h

th ng bài toán hóa h c càng quan tr ng Nó s giúp HS v n d ng nh ng ki n th c đã h c đ c ng c

và kh c sâu ki n th c, k n ng thông qua các bài t p d ng v n d ng và v n d ng sáng t o

Sau m i ti t h c ho c sau m i gi luy n t p, GV có th s d ng h th ng bài t p t luy n giao cho HS t làm nhà giúp HS nâng cao tính ch đ ng, đ c l p, sáng t o trong h c t p

2.3.3 S d ng h th ng bài toán hóa h c theo các m c đ nh n th c t duy vào vi c ki m tra, đánh giá ki n th c, k n ng c a h c sinh

Tùy vào m c đích ki m tra và đ i t ng HS ta có th s d ng các d ng bài t p c 4

Chúng tôi xây d ng các đ ki m tra 15 phút và 45 phút (ch có các bài toán hóa h c), và

thi u sót, l h ng trong ki n th c, đ ng th i có k ho ch b sung trong quá trình d y h c

Ti u k t ch ng 2

Trong ch ng này, chúng tôi đã:

- Gi i thi u v ch ng trình hóa h c h u c l p 12 THPT

- L a ch n, phân lo i các bài toán hóa h c h u c l p 12 theo 4 m c đ nh n th c t

duy và gi i chúng theo ph ng pháp chung gi i các bài toán hóa h c THPT C th chúng tôi đã

biên so n đ c 120 bài toán hóa h c h u c l p 12 (trong đó có 60 bài t p t lu n và 60 bài t p

tr c nghi m khách quan) và 40 bài t p t luy n (trong đó có 20 bài t p t lu n và 20 bài t p tr c

nghi m khách quan)

- xu t vi c s d ng h th ng bài toán đã biên so n trong d y và h c ph n hóa h c

CH NG 3

TH C NGHI M S PH M

3.1 M c đích c a th c nghi m s ph m

Chúng tôi đã ti n hành th c nghi m s ph m nh m kh ng đ nh m c đích nghiên c u c a

đ tài là thi t th c, kh thi, đáp ng đ c yêu c u nâng cao n ng l c nh n th c t duy cho HS và

góp ph n nâng cao hi u qu d y và h c môn hóa h c THPT

3.2 Nhi m v c a th c nghi m s ph m

- L a ch n đ i t ng và đ a bàn th c nghi m s ph m, ki m tra tr c th c nghi m đ đánh giá

- Thi t k ch ng trình th c nghi m So n th o các giáo án, các đ ki m tra theo n i dung