Nếu hỗn hợp đã biết lượng của mỗi chất thì xét 2 trường hợp : A tác dụng trước rồi đến B → lượng chất cần tìm m1 B tác dụng trước rồi đến A → lượng chất cần tìm m2 → khoảng biến thiên : [r]
Trang 1Vững vàng nên tảng, Khai sáng tương lai
Phương pháp giải bài toán tìm khoảng biến thiên của một lượng chất (cực
trị trong giải toán Hoá học)
1 KIÊN THỨC CÂN NHỚ
- Thường gặp: hỗn hop A và B (có tính chất tương tự) tác dụng với chất X (thường lấy thiếu )
- Nếu lượng chất X lây vào phản ứng thay đổi thì lượng sản phẩm do hỗn hợp A và B tạo ra cũng thay đổi
trong một khoảng nào đó ( gọi chung là khoảng biến thiên)
Phương pháp:
1 Nếu hỗn hợp đã biết lượng của mỗi chất thì xét 2 trường hợp :
A tác dụng trước rồi đến B —> lượng chất can tim m,
B tác dụng trước rồi đến A —> lượng chất cần tìm m;
—> khoảng biến thiên: mị < m <m; ( hoặc ngược lại )
Nếu hỗn hợp chưa biết khối lượng của mỗi chất thì xét 2 trường hợp :
Hỗn hop chi co chat A > lượng chất cần tìm m;
Hỗn hợp chỉ có chất B —> lượng chất cần tìm m;
Có thê dùng phương pháp đại số (dựa vào giới hạn của đại lượng đã biết —> khoảng biễn thiên của một
đại lượng chưa biết.) :
Hiệu suất: 0 < H% < 100%
0< số mol A < số mol hỗn hợp A,B
Nếu (xA + yB):(x+y=mthì A <m <B (hoặc ngược lại )
2 BÀI TẬP ÁP DỤNG
Bài 1) Cho hỗn hợp gồm § gam CuO và 3,6 gam FeO vao trong 300ml dung dịch HCI 0,8M Sau phan
ứng có m gam chất rắn không tan Hỏi m năm trong khoảng nảo ?
Hướng dẫn:
Số mol CuO =0,1
số mol FeO = 0,05
số mol HCI = 0,24
Vậy HCI không đủ tác dụng với hỗn hợp oxit
+ Nếu CuO phản ứng trước :
CuO + 2HCl — CuCh + HO
0,1—> 0,2
FeQ + 2HCl — FeCl, + H20
0,02 — 0,04
Sau phan tng: mpeo( du ) = 3,6 — (0,02 72 ) = 2,16 gam
+ Nếu FeO phản ứng trước
FeO + 2HCI — FeCl, + H,20
0,05—- 0/1
CuO + 2HCI —> CuCh + H20
0,07 — 0,14
Trang 2Vững vàng nên tảng, Khai sáng tương lai
Sau phan tng: mcyo( du ) = 8 — (0,07.80 ) = 2,4 gam
Vì thực tế FeO và CuO cing phan ứng với HCI nén 2,16 gam < m < 2,4 gam
Cách 2 : Có thể đặt RO là CTHH đại diện cho hỗn hợp
RO + 2HCl — RCI + HO
0,12 0,24
Nro = 0,15 — 0,12 = 0,03
khối lượng RO dư : m=0,03M/
Vì 72< <80 nén— 72.0,,03 <m< 80 “0,03
2,l6gam <m < 2,4 gam
Bai 2: Nung 20 gam hỗn hop MgCO3, CaCO3, BaCO3 6 nhiét d6 cao thi thu duoc khi A Dan khi A vao
trong dung dịch nước vôi thì thu duoc 10 gam két tia va ddB Dun nong B hoan toan thi tao thành thêm 6
gam kết tủa Hỏi % khối lượng cia MgCO; nam trong khoang nao ?
Hướng dẫn :
số mol kết tủa CaCOa = 0,1 mol , S6 mol CaCO; ( tạo thêm ) = 0,06 mol
MgCOa —>MgO_ + CO;
CaCO; — CaO + CO,
CO, + Ca(OH); — CaCO3 + HO
2CO; + Ca(OH); —> Ca(HCOa);
Ca(HCO3) — CaCO3 + H2O0 + CO;
0,06
Trong d6 x,y,z 1a s6 mol MgCO3, CaCO3, BaCO; trong 100gam hỗn hợp
Theo các ptpu : nCO2 = nCaCO3 (4) + 2.nCaCO3 (6) = 0,1 + 2.0,06 = 0,22 mol
Suy ra ta co hé pt : 84x + 100y + 197z = 100 vax + y+z =022.5 = 1,1
— 100y + 197z=100 - 84x vaxt+y+z =022.5=1,1
Tu (1) va (2) ta cd : (100y + 197y) : (y +z) = (100 - 84x): 1,1 - x)
Suy ra ta có 100 < (100-84x) : (1,2-x) < 197 giải ra được 0,625 < x < 1,032
Vậy khối lượng MgCO; năm trong khoảng : 52 5 % — 86,69 %
3 LUYEN TAP
L) Đốt cháy 10,5 gam hỗn hop A gồm CH¿; C;H¿; CạH; trong oxi thu được khí B Dẫn khí B vào trong
dung dịch nước vôi dư thì thấy có 75gam kết tủa Hỏi % khối lượng của CH¡ tối đa là bao nhiêu?
2) Một hỗn hợp khí A gồm etilen , propilen , hidro có tỉ trọng ( đktc) là Pa ( g/1) Cho A đi qua xúc tác
Ni, nung nóng thì thu được hỗn hợp khí B
a/ Với giá trị nào của Pa thì hỗn hợp khí B không làm mắt màu dung dịch brom
b/ Xác định % thể tích của hỗn hợp A nếu PA = 0,741g/1 ; Pg = 1,176 g/l
Trang 3——
~
= y=) Vững vàng nên tảng, Khai sáng tương lai
3) Một bình kin dung tich 8,96 lit chứa day hỗn hợp X 26m Nạ, O›, SO; tỉ lệ mol 3 :1 :1 Đốt cháy lưu
huỳnh trong hỗn hợp X thì thu được hỗn hợp khí Y ( sau khi đã đưa bình về nhiệt độ ban đầu ) Biết
dY/X = I,089
a/ Áp suất trong bình có thay đổi hay khong ? Vi sao ?
b/ Xác định % thể tích của hỗn hợp khí Y
c/ Khi số mol của oxi biến đổi thì dY/X biến đổi trong khoảng nào
4) Hoà tan hỗn hợp 6,4 gam CuO va 16 gam Fe203 trong 320ml dung dịch HCI 2M Sau phản ứng có m
rắn không tan và m' gam muối Xác định m và m' biến thiên trong khoảng nào ?
5) Hoà tan vừa đủ 6 gam hỗn hợp gồm kim loại X ( hoá trị I) và kim loại Y ( hoá trị II) trong hỗn hợp hai
axit HNO3 va H2SO, thay co 2,688 lit hon hop khi NO» va SO: sinh ra ( dktc) nang 5,88 gam C6 can
dung dịch sau phản ứng thu được m ( gam) muối khan
a/ Tìm m
b/ Khi tỉ lệ số mol của các khí thay đổi thì m biến thiên trong khoảng nao ?
6) Cho 46,7 gam hỗn hợp X gồm CuO, ZnO, FeO vào trong 800ml dđHCI 1,75M Lượng axit còn dư
phải trung hoà đúng 200ml ddNaOH 1M Xác định khoảng biến thiên % khối lượng FeO trong hỗn hợp
X
7) Hỗn hợp A gồm 0,56 gam Fe và 16 gam Fe203 Trộn A với a mol bột nhôm rồi nung ở nhiệt độ cao(
không có không khí ) thu được hỗn hợp B Nếu cho B tan trong HzSO¿ loãng dư thì thu được V lít khí ,
nhưng nếu cho B tan trong NaOH dư thì thu được 0,25V lít khí ( các khí trong cùng điều kiện)
a/ Viết các PTHH xảy ra
b/ Tìm khoảng biến thiên của khối lượng nhôm ( nếu phản ứng nhiệt nhôm chỉ tạo ra Fe)
8) Cho 6,2 gam hỗn hợp X gồm Na và K tác dụng với dung dịch HCI dư Tính khối lượng muối tạo
thành
Trang 4
—- 4 l=) Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai
HOC 247 -
Vững vàng nên tẳng, Khoai sáng tương lai
Website HOC247 cung cấp một môi trường học trực tuyến sinh động, nhiều tiện ích thông minh, nội
dung bài giảng được biên soạn công phu và giảng dạy bởi những giáo viên nhiều năm kinh nghiệm,
giỏi về kiến thức chuyên môn lẫn kỹ năng sư phạm đến từ các trường Đại học và các trường chuyên
danh tiếng
L Luyén Thi Online
Học mọi lúc, mọi nơi, mọi thiết bi — Tiết kiệm 90%
- _ Luyên thi ĐH, THPT ỌG: Đội ngũ GV Giỏi, Kinh nghiệm từ các Trường ĐH và THPT danh tiếng
xây dựng các khóa luyện thi THPTQG các môn: Toán, Ngữ Văn, Tiếng Anh, Vật Lý, Hóa Học và
Sinh Học
- - Luyện thi vào lớp 10 chuyên Toán: Ôn thi HSG lớp 9 và luyện thi vào lớp 10 chuyên Toán các
trường PïNK, Chuyên HCM (LHP-TĐN-NTH-GĐ), Chuyên Phan Bội Châu Nghệ An và các trường
Chuyên khác cùng 7S.7ràn Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Trịnh Thanh Déo va Thày Nguyễn Đức
Tán
I Khoá Học Nâng Cao và HSG
Học Toán Online cùng Chuyên Gia
- - Toán Nâng Cao THCS: Cung cấp chương trình Toán Nâng Cao, Toán Chuyên dành cho các em HS
THCS lớp 6, 7, 8, 9 yêu thích môn Toán phát triển tư duy, nâng cao thành tích học tập ở trường và đạt
điểm tốt ở các kỳ thi HSG
- - Bồi dưỡng HSG Toán: Bồi dưỡng 5 phân môn Đại Số, Số Học, Giải Tích, Hình Học và Tổ Hợp
dành cho học sinh các khối lớp 10, 11, 12 Đội ngũ Giảng Viên giàu kinh nghiệm: 7S Lê Bá Khánh
Trình, TS Tràn Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Lưu Bá Thắng, Thày Lê Phúc Lữ, Thày Võ Quốc Bá
Cẩn cùng đôi HLV đạt thành tích cao HSG Quốc Gia
II Kênh học tập miễn phí
HOC247 NET cộng đồng học tập miễn phí HOC247 TV kênh Video bai giảng miễn phí
- - HOC247 NET; Website hoc miễn phí các bài học theo chương trình SGK từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả
các môn học với nội dung bài giảng chỉ tiết, sửa bài tập SGK, luyện tập trắc nghiệm mễn phí, kho tư
liệu tham khảo phong phú và cộng đồng hỏi đáp sôi động nhất
- - HOC247 TY: Kênh Youtube cung cấp các Video bài giảng, chuyên đề, ôn tập, sửa bài tập, sửa đề thi
miễn phí từ lớp I đến lớp 12 tất cả các môn Toán- Lý - Hoá, Sinh- Sử - Địa, Ngữ Văn, Tin Học va
Tiếng Anh
